II SA/Rz 26/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Stanisław Śliwa Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik /spr./ WSA Joanna Zdrzałka Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 października 2012 r. sprawy ze skargi R. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko -skargę oddala- II SA/Rz 26/12 U Z A S A D N I E N I E Przedmiotem skargi I.P., S.J., K.W., R.D. i W.D. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: "SKO" lub "Kolegium") w [..] z dnia [..] listopada 2011 r. nr [..] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta [..] z dnia [..] sierpnia 2011 r. nr [..] stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływana przedsięwzięcia na środowisko. Decyzja ta zapadła w następującym stanie sprawy: Podaniem z dnia 4 kwietnia 2011 r. inwestor – P.G.N. i G. S.A. z/s w [..] - Oddział w [..] zwróciło się do Prezydenta Miasta [..] o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedłużenia koncesji [..] dla przedsięwzięcia polegającego na poszukiwaniu lub rozpoznawaniu złóż kopalin (ropy naftowej i gazu ziemnego) połączone z robotami geologicznymi wykonywanymi przy użyciu dynamitu oraz metodą otworów wiertniczych o głębokości większej niż 1.000m. Obszar koncesji w układzie administracyjnym kraju określono jako obejmujący gminy: B., C., G., H., K., L., T., T., C., Ł., oraz miast: Ł. i R., przy czym największy obszar obejmuje teren Miasta R. Decyzją z dnia [..] sierpnia 2011 r. Prezydent Miasta [..] stwierdził brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływana w/w przedsięwzięcia na środowisko. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołał przepisy art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 73 ust. 1 pkt 4, art. 75 ust. 4, art. 84, art. 85 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm., dalej: u.i.o.ś.), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej: k.p.a.) oraz § 3 ust. 1 pkt 43 lit. a) i d) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397). W motywach rozstrzygnięcia wyjaśnił, że zgodnie z przepisami rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. planowana inwestycja zaliczana jest do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których może zostać stwierdzony obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania. Stosownie do art. 64 ust. 1 u.i.o.ś. wystąpiono do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [..] o opinię w tym zakresie, który postanowieniem z dnia [..] czerwca 2011 r. nr [..] stwierdził brak obowiązku jej przeprowadzenia. W ocenie Prezydenta skala, charakter i lokalizacja inwestycji nie spowoduje negatywnego oddziaływania na środowisko, oddziaływania będą miały zasięg okresowy, lokalny i odwracalny. Nie będzie również istniało ryzyko wystąpienia wypadków czy poważnych awarii, a prace sejsmiczne prowadzone metodą dynamitową i wiertnicze będą przeprowadzane zgodnie z przepisami Prawa górniczego i geologicznego i planem ruchu zatwierdzonym przez Urząd Górniczy. Urządzenia wiertnicze i budynki zaplecza ustawione będą na płytach betonowych, a pod halą maszyn i podbudową teren zostanie wyłożony folią i płytami. Materiały i substancje mogące mieć negatywny wpływ na środowisko będą magazynowane na szczelnie izolowanym podłożu i zabezpieczone. Odpowiednio zabezpieczone zostaną również tereny wiertni, które po zakończeniu prac poddane zostaną rekultywacji. Urządzenia wykorzystywane do prac generować będą pewne ilości oddziaływań (spalin, hałasu, drgań), jednak będą miały charakter krótkotrwały, lokalny, nieciągły, a uciążliwości ustaną wraz z zakończeniem prac wiertniczych i rekultywacyjnych. Ścieki, odpady komunalne i odpady wydobywcze gromadzone będą w szczelnych zbiornikach i wywożone do oczyszczalni ścieków na składowisko odpadów lub przekazywane będą do unieszkodliwienia. Wobec tego, że planowane przedsięwzięcie należy do inwestycji celu publicznego, zgodnie z art. 24 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220 z późn. zm.) nie mają do niego zastosowania zakazy obowiązujące na terenach obszarów chronionych występujących w granicach przedsięwzięcia. Podjęte zostaną również działania chroniące wody podziemne. Przed wydaniem decyzji w dniu [..] czerwca 2011 r. wydano postanowienie nr [..] o odstąpieniu od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Po rozpatrzeniu odwołań: R.D., W.D., I.P., K.W., S.J. i A.J., decyzją z dnia [..] listopada 2011 r. SKO w [..] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W ocenie organu odwoławczego decyzja organu I instancji jest prawidłowa, a zarzuty odwołania bezzasadne. Organ I instancji podjął wszelkie wymagane działania zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania wyczerpującego materiału dowodowego, z zachowaniem reguł postępowania administracyjnego. W odniesieniu do zarzutów odwołania Kolegium stwierdziło, że wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach poprzedza wszelkie działania związane z procesem budowlanym, dlatego nie było na tym etapie postępowania obowiązku sporządzania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego na terenie objętym decyzją. Znajduje to swoje umocowanie w przepisach art. 72 ust. 1 u.o.o.ś., ponadto ewentualne plany miejscowe powinny być w ocenie organu odwoławczego opracowywane dopiero po przyznaniu koncesji, na co ma wskazywać art. 53 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 228, poz. 1947). W sprawie spełniono obowiązki informacyjne, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 11 u.o.o.ś., przez podanie stosownej informacji do publicznej wiadomości. W związku z tym, że przedmiotem postępowania było przedłużenie koncesji, w ocenie Kolegium nie było konieczności zasięgania opinii Państwowego Inspektora Sanitarnego, o której mowa w art. 77 ust. 1 u.o.o.ś. SKO w [..] nie podzieliło również zarzutu naruszenia przepisów dyrektywy UE 85/337/EWG z dnia 27 czerwca 1985 r., zmienionej dyrektywą 2003/35/WE Wady Europy z dnia 26 maja 2003 r., z uwagi na to, że powołane akty mają jedynie charakter wytycznych, a nie obowiązującego prawa. Ponadto dyrektywa Rady, podobnie jak dyrektywa 2001/42/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 czerwca 2001 r. w sprawie oceny wpływu niektórych planów i programów na środowisko zostały zrealizowane w u.o.o.ś. Za przedwczesny uznano zarzut stworzenia zagrożenia bezpieczeństwa dla mieszkańców osiedla D., ponieważ decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie przesądza o realizacji konkretnego przedsięwzięcia i nie stwarza podstaw do rozpoczęcia robót i realizacji inwestycji. W skardze na decyzję SKO w [..] skarżący zarzucili, że przedmiotowa inwestycja będzie szkodliwa dla środowiska, zdrowia, życia, stwarzać będzie zagrożenie powszechne wielkich rozmiarów, szczególnie na terenie miast i gęsto zabudowanych osiedli, rodzić będzie konieczność wywłaszczeń. To w ich ocenie przemawia za koniecznością przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Inwestycja wiązać się będzie ponadto z ustanowieniem stref ochronnych, a budownictwo wymagać będzie wzmocnienia konstrukcji i stosowania specjalnych zasad konstrukcyjnych, a także droższych rozwiązań technologicznych. Strony uważają, że organy nie zebrały pełnego materiału dowodowego, w tym dokumentacji geodezyjnej i map synchronizacyjnych działalności górniczej i geologicznej oznaczających strefy niebezpieczne. Działania organów ograniczyły się tylko do dokumentacji przedłożonej przez inwestora. Ponadto skarżący zarzucają, że w aktach sprawy brakuje dowodów ogólnopolskich ogłoszeń prasowych, jak też tych podawanych do wiadomości mieszkańców przez sołtysów i zarządców miejsc przeznaczonych do ogłoszeń publicznych, na którym planuje się realizację inwestycji. W odpowiedzi na skargę SKO w [..] wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko. Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2012 r. Sąd odrzucił skargę K.W. oraz S.J., natomiast postanowieniem z dnia 30 maja 2012 r. skargę W.D. i I.P. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. , poz. 270, dalej zwana "p.p.s.a.") uprawienia sądu administracyjnego sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej z punktu widzenia zgodności jej działań z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego, przez zastosowanie środków określonych w 145 - 149 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Rozpoznając skargę R.D. Sąd stwierdza, że jest ona niezasadna, a zarzuty podniesione przez skarżącego nie mają oparcia w przepisach prawa. Zgodzić należy się z SKO w [..], że prowadzenie działalności polegającej na poszukiwaniu i rozpoznawaniu złóż kopalin połączone z robotami geologicznymi wykonywanymi przy pomocy dynamitu metodą otworów wiertniczych o głębokości większej niż 1 000 m nie jest obojętne dla środowiska. Z tego powodu działalność prowadzona przez P.G.N.i.G. wymaga uwzględnienia jej oddziaływania na środowisko. Jednak z tego faktu nie wynika, by dla tej działalności było konieczne opracowywanie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jak sugeruje skarżący. Organy poprawnie wskazały, że dla prowadzonej działalności poszukiwawczej nie ma potrzeby opracowywanie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Ich stanowisko znajduje oparcie w przepisach prawa, a wynika z przedłożonej przez Spółkę charakterystyki prowadzonej działalności. Z tego powodu chybiony jest zarzut skargi wskazujący na konieczność kompleksowego opracowania oceny i monitorowania wpływu prowadzonej działalności na środowisko. W kontekście tych uwag niezasadny jest zarzut braku zabezpieczenia przedsięwzięcia przed katastrofą, która potencjalnie zawsze jest związana z rodzajem prowadzonych przez Spółkę prac. Sąd podkreśla, akceptując stanowisko organów, że ocena zarzutów skargi musi być odnoszona do konkretnych przepisów, które regulują tryb oceny oddziaływania przedsięwzięć na środowisko. Skarga nie wskazuje naruszenia tych przepisów posługując się ogólnymi zarzutami na temat niebezpieczeństwa prowadzenia prac górniczo – poszukiwawczych gazu ziemnego i ropy. Niemniej Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji badał to rozstrzygnięcie pod kątem naruszeń prawa procesowego i materialnego, właściwego dla oceny zakresu oddziaływania przedsięwzięcia. Merytoryczna ocena decyzji SKO w [..] może być dokonana na gruncie uregulowań u.i.o.ś. Trafnie Kolegium wskazało, że tylko te przepisy mogą być przedmiotem analizy i na tej podstawie może być formułowany wniosek w zakresie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami prawa. Organ odwoławczy wyczerpująco odniósł się do zarzutów odwołań wskazując podstawę prawną decyzji, podkreślając że nie może ona być wiązana z planem zagospodarowania przestrzennego, na który powołuje się skarżący. Brak takiego planu nie może być kryterium oceny legalności skarżonej decyzji, gdyż decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach ma ocenić wpływ inwestycji na środowisko, a nie jej zgodność z planem miejscowym. W ocenie Sądu nietrafny jest zarzut skargi wskazujący na naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie organy poprawnie ustaliły stan faktyczny sprawy oraz należycie dokonały jego oceny. W postępowaniu kontrolowanym przez Sąd główny ciężar w zakresie przedstawienia faktów związanych z planowaną inwestycją spoczywa na inwestorze. Organy są zobowiązane przyjąć zakres i parametry działalności wskazane przez inwestora. W tym znaczeniu skarżący zasadnie twierdzi, że postępowanie jest jednostronne, jednak taki jego charakter wynika z przepisów prawa, a to oznacza, że nie można organom z takiego działania czynić zarzutu i wywodzić z tego skutków prawnych pozwalających przyjąć wadliwość kontrolowanej decyzji. W zakresie oceny przedkładanych przez inwestora dokumentów organy skoncentrowały się na ustaleniu ich formalnej i merytorycznej zgodności z przepisami prawa. W wyniku tego ustaliły, że nie doszło do naruszeń prawa, a tym samym Sąd nie stwierdzając takich okoliczności nie może uwzględnić zarzutu skargi wskazującego na brak samodzielnego działania i dokonanie oceny zebranych dowodów z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów. Sąd dokonując oceny prawidłowości prowadzenia postępowania doszedł do wniosku, że w tym zakresie nie było naruszenia przepisów procesowych, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Organy w postępowaniu zrealizowały dyspozycje przepisów zawartych w rozdziale 3 u.i.o.ś., zatem nie można przyjąć zarzutu, że postępowanie objęte kontrolą narusza przepisy prawa. Sąd nie dopatruje się takich naruszeń zarówno co do wszczęcia postępowania, jak i zapewnienia w nim udziału wszystkim zainteresowanym, w tym zagwarantowania stronom uczestnictwa przez właściwe ich powiadamianie o podejmowanych czynnościach. Nie można zgodzić się także z poglądem skarżącego, że organy powinny uwzględniać w sprawie wszystkie zapadłe dla terenu wyroki, bo taki nakaz wynika z art. 170 p.p.s.a. Podkreślić należy, że w sprawie może wiązać wyrok, o ile zapadł w tej sprawie, a takiego orzeczenia nie było w rozpoznawanym przypadku. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie.