II SA/Rz 330/09
PostanowienieWSA w Rzeszowie2009-07-28
Skład orzekający: Maria Zarębska-Kobak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) powinien zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca wraz z małżonkiem utrzymuje się z emerytur, ponosi stałe wydatki na media i leczenie, a pozostała kwota dochodu jest niewystarczająca na pokrycie kosztów postępowania?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca wykaże niemożność poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji, gdy dochody wnioskodawcy i jego małżonka, po odliczeniu niezbędnych wydatków na media, leczenie i podstawowe potrzeby życiowe, nie pozwalają na pokrycie kosztów sądowych i adwokata, należy przyznać prawo pomocy w pełnym zakresie.Stan faktyczny
L. W. złożył skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego. Wniósł następnie o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wskazując na niskie dochody z emerytur jego i żony, ponoszone wydatki na media i leczenie oraz posiadany majątek. Referendarz sądowy zwolnił go od kosztów, ale odmówił ustanowienia adwokata. Wnioskodawca złożył sprzeciw, podnosząc, że nie stać go na jakiekolwiek koszty postępowania i powołując się na wcześniejsze przyznanie mu prawa pomocy w pełnym zakresie w innej sprawie.Rozstrzygnięcie
Sąd uwzględnił wniosek L. W. w całości, zwalniając go od kosztów sądowych i ustanawiając dla niego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Zarębska-Kobak po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2009r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku L. W. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 18 lipca 2008r., sygn. akt II SA/Rz 958/07 uwzględniającego skargę A. S.A. Oddział w T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2007r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy - postanawia – I. zwolnić skarżącego L. W. od kosztów sądowych w całości, II. ustanowić dla skarżącego adwokata.
L. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Rzeszowie skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie
z dnia 18 lipca 2008r., sygn. akt II SA/Rz 958/07. Orzeczenie to uchylało decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2007r. znak: [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia [...] lipca 2007r. znak: [...]
w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy.
Postanowieniem z dnia 29 czerwca 2009r. skargę niniejszą odrzucono.
Dnia 2 lipca 2009r. L. W. złożył w tut. Sądzie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata wskazując, iż wspólne gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną K. Jedynymi uzyskiwanymi przez nich dochodami są emerytury w wysokości odpowiednio 840 zł i 744 zł netto. Na posiadany przez rodzinę skarżącego majątek składają się: dom o powierzchni 100 m.kw oraz nieruchomość rolna o powierzchni 0,90 ha. Ponoszone co miesiąc wydatki to kwota 900 zł, w tym 100 zł przeznaczane na leczenie, zaś 800 zł na opłaty za wodę, prąd, gaz, odprowadzanie ścieków, telefon oraz opał. We wniosku skarżący podniósł także, iż jest zadłużony.
Po rozpoznaniu powyższego wniosku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie zwolnił L. W. od kosztów sądowych w pełnej ich wysokości, odmawiając jednocześnie ustanowienia adwokata.
W ustawowym terminie skarżący złożył sprzeciw od wskazanego postanowienia, podnosząc iż nie stać go na pokrycie jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Zwrócił uwagę, iż
w oparciu o takie same dane dotyczące jego sytuacji rodzinno – majątkowej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie przyznał mu w sprawie zarejestrowanej pod sygn. II SA/Rz 228/09 prawo pomocy w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, iż stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. skuteczne wniesienie sprzeciwu od postanowienia w przedmiocie prawa pomocy skutkuje utratą mocy tego orzeczenia
i koniecznością rozpoznania przez sąd sprawy stanowiącej jego przedmiot.
Rozpoznając zatem ponownie sprawę z wniosku L. W.
o przyznanie prawa pomocy Sąd uznał, iż wniosek ten zasługuje w całości na uwzględnienie.
Z uwagi na fakt, iż skarżący domaga się tak zwolnienia od kosztów sądowych, jak też i ustanowienia adwokata, trzeba przyjąć, iż jego żądanie dotyczy prawa pomocy w zakresie całkowitym. Powyższe stwierdzenie znajduje oparcie w art. 245 § 2 P.p.s.a.
Ustawodawca przewidział jako przesłankę udzielenia pomocy w takim zakresie sytuację polegającą na niemożności poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, co wynika z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Przekładając brzmienie powołanych przepisów na realia niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że sytuacja L. W. uprawnia go do pełnego uwzględnienia jego wniosku. Jak bowiem wynika z danych nim zawartych, skarżący wraz z żoną utrzymują się jedynie z pobieranych świadczeń emerytalnych w łącznej kwocie 1584 zł. Z kwoty tej opłacają dostarczane do ich domu media oraz abonament telefoniczny (800 zł), jak też ponoszą wydatki związane z leczeniem (100 zł). Skarżący nie wskazał wprawdzie na co przeznacza pozostałą część dochodów (684 zł), jednakże uzasadnionym jest przyjęcie, iż wydatkowana jest ona na zakup żywności czy też odzieży. Uwzględniając powyższe uprawnionym jest twierdzenie, iż po pokryciu wskazanych wydatków skarżący nie jest już w stanie wygospodarować środków niezbędnych do poniesienia kosztów postępowania tj. uiszczenia kosztów sądowych (których wysokość na aktualnym etapie postępowania wynosi 125 zł – tytułem wpisu od ewentualnej skargi kasacyjnej) oraz kosztów ustanowienia adwokata. Powyższe stwierdzenie znajduje uzasadnienie w świetle doświadczenia życiowego, z którego wynika, iż kwota około 600 zł nie jest wystarczająca na pokrycie nawet najskromniejszych wydatków związanych z zaspokojeniem potrzeby odżywiania dwójki, nawet starszych osób (u których tego rodzaju potrzeby są zazwyczaj niższe), przy uwzględnieniu aktualnych cen dóbr i usług.
W tym miejscu trzeba zwrócić uwagę, iż postanowieniem z dnia 12 maja 2009r., sygn. akt II SA/Rz 228/09 tut. Sąd przyznał L. W. prawo pomocy w postaci pełnego zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o dane tożsame z tymi, które podane zostały we wniosku, który złożono w niniejszej sprawie.
Z wyłożonych względów uznano, iż spełniona została w sprawie przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, określona w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. (tj. niemożność poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania) i dlatego orzeczono jak w sentencji w oparciu o ten przepis, jak i art. 245 § 2 w zw. z art. 260 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło