II SA/Rz 370/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2015 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy. J. K. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Żądanie to zostało przez niego następnie podtrzymane we wniosku złożonym na urzędowym formularzu – PPF. Wynika z niego, że skarżący wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną. Są współwłaścicielami mieszkania o powierzchni 62 m.kw. oraz nieruchomości rolnej o pow. 44 ary. Małżonkowie utrzymują się z prowadzonej wspólnie działalności gospodarczej, z której uzyskują łączny miesięczny dochód w wysokości 7000 zł. Miesięczne wydatki rodziny to: utrzymanie mieszkania – 1 000 zł, leczenie i rehabilitacja – 700 zł, rata pożyczki – 2 000 zł, pomoc dla dzieci – 1 000 zł. Reszta środków przeznaczana jest na zakup żywności, odzieży, obuwia i środków czystości. Strona zaznaczyła, że przed sądem toczy się postępowanie, którego celem jest odzyskanie należnych jej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej środków pieniężnych. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Zwolnienie od kosztów sądowych mieści się w tzw. częściowym prawie pomocy. Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje bowiem zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata. Przesłanką jego przyznania jest sytuacja, gdy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny – art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. To ubiegający się o tego rodzaju wsparcie winien wykazać, że okoliczności, w jakich się znajduje uzasadniają uczynienie w jego przypadku odstępstwa od zasady ponoszenia przez strony kosztów postępowania, wyrażonej w art. 199 P.p.s.a. W tym celu strona winna złożyć oświadczenie o swojej sytuacji rodzinnej, majątkowej i pozostającym do jej dyspozycji dochodzie. Oświadczenie to musi być przy tym jasne i pełne. Dane przedstawione przez J. K. nie uzasadniają przyznania mu prawa pomocy. Wynika z nich bowiem mianowicie, że skarżący i jego żona znajdują się w dobrej sytuacji finansowej. Świadczy o tym wysokość uzyskiwanego przez nich z prowadzonej działalności gospodarczej miesięcznego dochodu - wynoszącego 7 000 zł, nawet przy założeniu, ze jest to dochód brutto. Rodzina ma ponadto zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Małżonkowie są także współwłaścicielami nieruchomości rolnej (o pow. 44 ary). Stać ich również na spłatę zaciągniętej pożyczki, której miesięczna rata to 2 000 zł. W tym miejscu należy podnieść, że zasadniczo orzecznictwo sądowe stoi na stanowisku, że prywatne zobowiązania stron nie mogą mieć pierwszeństwa w spłacie przed zobowiązaniami o publicznym charakterze, a do tych ostatnich z pewnością zaliczyć należy koszty postępowania sądowego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30.11.2010 r. I OZ 893/10, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Za uwzględnieniem wniosku skarżącego nie może także przemawiać okoliczność w postaci przeznaczania przez niego co miesiąc kwoty ok. 1 000 zł na pomoc dzieciom. Z wniosku nie wynika bowiem, by składający go prowadził z dziećmi wspólne gospodarstwo domowe. Wniosek nie wskazuje także, by przekazywanie wspomnianej kwoty pieniężnej odbywało się w ramach wypełnienia obowiązku alimentacyjnego. To zaś, że skarżący dobrowolnie pomaga swoim dzieciom, będących w domyśle na własnym utrzymaniu, nie może uzasadniać jego żądania przyznania prawa pomocy. Skoro więc zasadą jest, że to strona postępowania ponosi związane z nim koszty, a skarżący nie wykazał, by pokrycie tychże kosztów znajdowało się poza jego możliwościami finansowymi, odmówiono przyznania mu prawa pomocy. Podstawę tego orzeczenia stanowi art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.