II SA/Rz 404/09
PostanowienieWSA w Rzeszowie2009-06-09
Skład orzekający: Sędzia WSA Robert Sawuła
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi publicznej powinien zostać uwzględniony, gdy skarżący obawiają się utraty dachu nad głową i katastrofy budowlanej w związku z poszerzeniem drogi?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi publicznej ma charakter wyłącznie ustaleniowy i określa jedynie granice przestrzenne inwestycji. Obawy skarżących dotyczące katastrofy budowlanej powinny być analizowane w odrębnym postępowaniu o pozwolenie na budowę. Ponadto, utrata własności nieruchomości w wyniku wykonania decyzji podlega rekompensacie odszkodowawczej, co wyklucza niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżący B. i B. J. wnieśli skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o ustaleniu lokalizacji drogi publicznej, która miała objąć w całości ich działkę. W toku postępowania skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania decyzji, obawiając się utraty dachu nad głową i katastrofy budowlanej z powodu poszerzenia drogi. Sąd zawiesił postępowanie z powodu śmierci jednego ze skarżących, a następnie je podjął po ustaleniu następców prawnych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 czerwca 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2009 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku B. i B. J. o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody z dnia [...] maja 2008 roku, nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji drogi publicznej - postanawia - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Decyzją z dnia [...] maja 2008 roku, nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Rz. z dnia [...] marca 2008 roku, nr [...] o ustaleniu lokalizacji drogi publicznej o kategorii drogi gminnej wraz z niezbędnymi obiektami budowlanymi na inwestycję pod nazwą "Droga 2KD od ul. S. do budynków komunalnych (ul. S.)" w Rz., polegającą na rozbudowie istniejącej drogi z poszerzeniem pasa drogowego na działkach wymienionych w decyzji I instancji w obrębie 212 i 214, oraz o zatwierdzeniu poddziału tych działek. Organ II instancji uchylił jednocześnie decyzję organu I instancji w części, która jednak nie zmieniała istoty rozstrzygnięcia; uchylenie dotyczyło elementów ogólnej charakterystyki inwestycji oraz jej parametrów technicznych.
W ustawowym terminie skargę na tę decyzję wnieśli B. i B. J.; właściciele działki nr 174/6 o pow. 0,0061 ha, która w całości miała zostać przeznaczona pod planowaną inwestycję (k. 17 oraz k. 53-58 akt adm. organu I instancji). W toku postępowania, pismem z dnia 24 października 2008 roku, skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Jako okoliczności mające uzasadniać wniosek podali, iż w związku z realizacją inwestycji, której dotyczy zaskarżona decyzja obawiają się, że "stracą dach nad głową". Budynek, w którym zamieszkują ma 80 lat, położony jest w niewielkiej odległości od drogi, a kolejne jej przybliżenie spowoduje wzrost i tak już obecnie silnie odczuwanych drgań. Te okoliczności – w ocenie skarżących – mogą doprowadzić do katastrofy budowlanej.
Postanowieniem z dnia 14 stycznia 2009 roku sad zawiesił postępowanie
z uwagi na śmierć jednego ze skarżących. Wobec ustalenia jego następców prawnych postanowieniem z dnia 15 maja 2009 roku postępowanie zostało podjęte.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako P.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Stosownie jednak do treści art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi może on na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu jej wykonania w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, iż wyłączną podstawą wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu jest grożąca
w wyniku jego wykonania szkoda lub trudne do odwrócenia skutki.
W orzecznictwie przyjmuje się, iż niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oznacza, że chodzi
o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Dotyczy to sytuacji, gdy
w razie uwzględnienia skargi przez Sąd zwrot spełnionego świadczenia lub jego wartości nie byłby możliwy – por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2004 r., sygn. GZ 127/04 (niepubl.) oraz z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. GZ 138/2004, publ. LexPolonica Maxima CD nr 375764.
Mając całość przedstawionych powyżej okoliczności na uwadze Sąd stwierdził, iż wniosek skarżących nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż zaskarżona decyzja ma charakter ustaleniowy. Celem decyzji w przedmiocie lokalizacji drogi publicznej jest wyłącznie wyznaczenie warunków jej lokalizacji. Rozstrzyga więc o granicach przestrzennych, w jakich mieścić się będzie planowana inwestycja. Kwestia dokładnego przebiegu drogi w terenie i konkretnych rozwiązań techniczno-budowlanych jest przedmiotem odrębnego postępowania o pozwolenie na budowę. Problem zbliżenia się drogi wskutek jej poszerzenia do budynku skarżących i wynikające z tego ewentualne niebezpieczeństwo katastrofy budowlanej jest zatem przedmiotem analizy w innym postępowaniu niż to, w którym zapadła zaskarżona decyzja. Postępowanie
w przedmiocie lokalizacji drogi publicznej ma na celu wyłącznie wskazanie maksymalnych granic przestrzennych, w jakich zostanie ona w przyszłości zlokalizowana. To, jak faktycznie będzie przebiegać i czy przepisy prawa budowlanego w ogóle "pozwolą" na jej realizację badają organu architektoniczno-budowlane. Ich zadaniem jest bowiem ustalić, czy planowana inwestycja jest zgodna z decyzją o jej lokalizacji, z przepisami techniczno-budowlanymi, czy respektuje wymagania użytkowe, bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, oraz czy gwarantuje poszanowanie interesów osób trzecich. Z tego punktu widzenia decyzja, której dotyczy wniosek o wstrzymanie nie może spowodować skutków, o jakich mowa
w art. 61 § 3 P.p.s.a.
Mając na uwadze treść przepisów, w oparciu o które wydano decyzje organów obu instancji – ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w brzmieniu na dzień wydania zaskarżonej decyzji (Dz. U. 2008 r. Nr 193, poz. 1194, powoływana dalej jako "ustawa") – należy zwrócić uwagę na jeszcze jedną okoliczność. Otóż zaskarżona decyzja, stosownie do unormowań wynikających z art. 16 ust. 2 ustawy, poza ustaleniem lokalizacji drogi publicznej zawiera w swej treści określenie terminu, w którym dotychczasowi właściciele nieruchomości objętych lokalizacją są zobowiązani do ich wydania. Zapis ten jest konsekwencją treści art. 12 ust. 2 i 4 ustawy, z której wynika, iż teren przeznaczony pod lokalizację drogi publicznej
z mocy prawa staje się własnością Skarbu Państwa bądź odpowiedniej jednostki samorządu terytorialnego. Skutki wykonania zaskarżonej decyzji, o jakich mowa
w art. 61 § 3 P.p.s.a. należy więc rozważyć z uwzględnieniem faktu, że skarżący utracili własność działki nr 174/6 o pow. 0,0061 ha. Analizując tę kwestię trzeba
podkreślić, że szkody wynikłe z wykonania decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi publicznej podlegają uwzględnieniu w trybie art. 18 ustawy, a więc poprzez zapłatę odszkodowania. Odszkodowanie przewidziane za przejście nieruchomości na własność Skarbu Państwa bądź jednostki samorządu terytorialnego oznacza, że wykonanie zaskarżonej decyzji nie prowadzi do niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, co jest jednym z warunków udzielenia ochrony tymczasowej – zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2008 roku, sygn. II OZ 466/08 (niepubl.). Potwierdzeniem tych uwag jest podana przez skarżących
w piśmie z dnia 4 maja 2009 roku okoliczność, że Gmina Miasta Rz. złożyła do depozytu sądowego kwotę odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.
Mając całość powyższego na uwadze Sąd w oparciu o art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło