II SA/Rz 421/04

WyrokWSA w Rzeszowie2004-10-15

Skład orzekający: Ryszard Bryk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie uprawnień kombatanckich, złożony po upływie terminu do wznowienia postępowania, powinien być rozpatrzony w trybie szczególnym przewidzianym w przepisach dotyczących uprawnień kombatanckich, a nie w trybie wznowienia postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie uprawnień kombatanckich, nawet jeśli złożony po upływie terminu do wznowienia postępowania, powinien być rozpatrzony w trybie szczególnym przewidzianym w przepisach o kombatantach i rozporządzeniu wykonawczym, a nie w trybie wznowienia postępowania administracyjnego. Tryb ten polega na merytorycznym rozpatrzeniu sprawy, a przepisy k.p.a. o wznowieniu postępowania nie mają zastosowania, jeśli kwestia nie jest uregulowana w przepisach szczególnych.
Stan faktyczny
Skarżący A. R. został pozbawiony uprawnień kombatanckich decyzją z 1995 r., która została utrzymana w mocy decyzją z 2003 r. Po otrzymaniu decyzji z 2003 r., skarżący złożył pismo z dnia 28.05.2003 r. zatytułowane "Proszę uprzejmie o przyjęcie w szeregi kombatantów", które organ zakwalifikował jako wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego. Organ odmówił wznowienia postępowania, a następnie utrzymał w mocy tę decyzję. Skarżący zaskarżył decyzję o odmowie wznowienia, zarzucając naruszenie przepisów procesowych i Konstytucji RP.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji. Zasądzono od organu na rzecz skarżącego koszty postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Bryk po rozpoznaniu w dniu 15 października 2004 r. na posiedzeniu niejawnym - w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. R. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej pozbawienia uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych [...] z dnia [...] lipca 2003 r., Nr [...], II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych [...] na rzecz skarżącego A. R. koszty postępowania sądowego w kwocie 100 złotych /sto/. II SA/Rz 421/04 U z a s a d n i e n i e wyroku z dnia 15.10.2004 r. Decyzją z dnia [...].06.1995 r.(2), Nr [...], Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...].06.1995 r.(1), Nr [...] pozbawiającą A. R. s. M. uprawnień kombatanckich przyznanych wymienionemu przez ZW ZBoWiD [...] z tytułu walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej w okresach 1.10.1945 – 20.02.1946 r. i 21.02.1946 – 28.02.1947 r. /K. 30 akt administracyjnych/. Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie wyrokiem z dnia 26.06.1996 r., sygn. akt SA/Rz 224/96 oddalił skargę A. R. na ostateczną decyzję z dnia [...].06.1995 r.(2) /K.68 akt administracyjnych/. We wniosku z dnia 28.05.2003 r., który wpłynął do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych [...] /dalej jako Kierownik Urzędu/ w dniu 30.05.2003 r., skarżący napisał cytuję: "Proszę uprzejmie o przyjęcie w szeregi kombatantów. W załączeniu przesyłam Oświadczenia J. K. i I. K. członków Armii Krajowej" /K. 131 akt administracyjnych/. Kierownik Urzędu w/w pismo skarżącego zakwalifikował jako wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...].06.1995 r.(2) Decyzją z dnia [...].07.2003 r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 148 § 1 k.p.a. odmówił wznowienia postępowania administracyjnego, gdyż podanie zostało wniesione po upływie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania /K. 133 akt administracyjnych/. Po rozpatrzeniu wniosku A. R. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...].04.2004 r. /przedmiot skargi/ utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...].07.2003 r. /K. 145 akt administracyjnych/. W uzasadnieniu tej decyzji powtórzył motywację zamieszczoną w decyzji wydanej w I instancji. W skardze wniesionej za pośrednictwem organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, skarżący A. R. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o obciążenie Kierownika Urzędu kosztami postępowania i zarzucił naruszenie przepisów procesowych tj. art. 6 – 9 i 77 § 1 k.p.a. przez niepełne wyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy, błędną ocenę materiału dowodowego, a także naruszenie art. 30 – 37 Konstytucji RP wobec przedwczesnego, dowolnego i nieuzasadnionego pozbawienia skarżącego posiadanych dotychczas uprawnień kombatanckich. Odpowiadając na skargę Kierownik Urzędu wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko i motywy zawarte w zaskarżonej decyzji. W piśmie z dnia 7.06.2004 r. /K.5 akt sądowych/ Kierownik Urzędu na podstawie art. 119 pakt 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Pismem z dnia 9.06.2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zawiadomił skarżącego, iż Kierownik Urzędu złożył wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym z jednoczesnym pouczeniem, że skarżący może w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia żądać przeprowadzenia rozprawy. Do zawiadomienia dołączono odpis odpowiedzi na skargę i wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Skarżący nie żądał przeprowadzenia rozprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym /art. 119 pkt 2, art. 120 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. Nr 153, poz. 1270, nazwanej dalej skrótem ustawą o p.s.a./. Stosownie do art. 134 § 1 p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, czyli może skargę uwzględnić z przyczyn nie wskazanych w skardze. O rodzaju żądania decyduje strona, a jeżeli żądanie nie jest skonkretyzowane, organ powinien wezwać stronę o sprecyzowanie żądania. Skarżący we wniosku z dnia 28.05.2003 r. nie wspominał o wznowieniu postępowania administracyjnego, lecz wniósł "o przyjęcie w szeregi kombatantów". Tak określone żądanie na tle istniejącego stanu prawnego świadczyło, iż jest to wniosek o przywrócenie uprawnień kombatanckich w rozumieniu art. 2 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 25.04.1997 r. o zmianie ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz.U. Nr 68, poz. 436/. Przewidziany w tym przepisie oraz w § 10 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22.09.1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach dotyczących pozbawienia i przywrócenia uprawnień kombatanckich oraz zasad przeprowadzenia weryfikacji tych uprawnień /Dz.U. Nr 116, poz. 745/, dalej jako rozporządzenie, tryb postępowania jest trybem szczególnym w stosunku do ogólnej procedury wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją pozbawiającą uprawnień kombatanckich /zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6.02.2002 r., sygn. akt III RN 210/00 – OSNAPiUS Nr 17/2002, poz. 397/. Tryb ten polega na merytorycznym rozpatrzeniu sprawy. Za wyłączeniem przepisów k.p.a. /art. 145 – 153/ przemawia także § 17 rozporządzenia, który stanowi, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się tylko do kwestii nie uregulowanych w tym rozporządzeniu. Skoro § 10 pkt 1 rozporządzenia stanowi, że osoba która została pozbawiona uprawnień kombatanckich na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /tekst jednolity Dz.U. z 2002 r., Nr 42, poz. 371 z późn.zm./, może żądać przywrócenia tych uprawnień na zasadach określonych w rozporządzeniu, zatem w tej kwestii przepisy k.p.a. nie mogą być stosowane. Skarżący był pozbawiony uprawnień kombatanckich właśnie na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 w/w ustawy z dnia 24.01.1991 r. Z przedstawionych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c, art. 135, art. 120 p.s.a., Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł po myśli art. 200 p.s.a. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy należy ją rozpoznać w trybie szczególnym, o jakim mowa w motywach Sądu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło