II SA/Rz 453/13
WyrokWSA w Rzeszowie2013-12-18
Skład orzekający: Małgorzata Wolska, Robert Sawuła, Elżbieta Mazur - Selwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o wstrzymaniu robót budowlanych i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, stosując art. 138 § 2 K.p.a.?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wykazał w sposób przekonujący, dlaczego nie mógł samodzielnie rozstrzygnąć sprawy merytorycznie, zamiast uchylać postanowienie organu I instancji i przekazywać sprawę do ponownego rozpatrzenia. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy powinien dążyć do merytorycznego załatwienia sprawy, a stosowanie art. 138 § 2 K.p.a. powinno być wyjątkiem, uzasadnionym niemożnością uzupełnienia postępowania dowodowego przez organ odwoławczy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) uchylającego postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) o wstrzymaniu robót budowlanych i przekazującego sprawę do ponownego rozpatrzenia. PINB wstrzymał roboty budowlane z uwagi na istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, takie jak zmiana poziomu posadowienia budynku, wykonanie tarasu i piwnicy bez pozwolenia. H. K. kwestionowała te ustalenia, wskazując na wcześniejsze kontrole i postępowania, w których podobne kwestie były analizowane lub umarzane. WINB uchylił postanowienie PINB, uznając zarzut pominięcia pełnomocnika strony za uzasadniony oraz stwierdzając naruszenie przepisów postępowania i brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i stwierdził, że postanowienie to nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska Sędziowie WSA Robert Sawuła /spr./ SO del. Elżbieta Mazur - Selwa Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi H. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Przedmiotem skargi H. K. jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) z [..] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych, które wydano w następującym stanie sprawy:
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB), w następstwie otrzymanej interwencji dotyczącej nawiezienia ziemi i podniesienia terenu w związku z budową budynku mieszkalnego na działce nr ewid. 844/22 w Z. stanowiącej własność H. K., w dniu 13 sierpnia 2012 r. przeprowadził kontrolę. Następnie postanowieniem z [...] grudnia 2012 r., na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm. dalej: "uPb"), wstrzymał prowadzenie robót przy budowie ww. budynku.
Organ ustalił, że roboty budowlane prowadzone są na podstawie decyzji Wójta Gminy [...] z [...] grudnia 1999 r. o pozwoleniu na budowę, zmienionej decyzją Starosty Powiatu [...] z [...] kwietnia 2011 r. Poziom terenu posadowienia budynku ulec miał zmianie w stosunku do projektowanego, poziom zerowy budynku wykonano na wysokości 185,98 m n.p.m., podczas gdy w projekcie budowlanym wynosił on 183,4 m n.p.m. - różnica wynosi zatem 2,58 m. Zmiana ta dotyczy zakresu objętego projektem zagospodarowania działki i stanowi istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego. Ponadto, po południowej stronie budynku wykonano taras o wym. 2,38 x 5 m na wysokości 1,15 m od poziomu terenu, którego nie przewidziano w projekcie, a pokazany jest jedynie na rzucie poziomym parteru. Stwierdzono też wykonanie piwnicy pod pomieszczeniem hallu, co wpłynęło na zmianę kubatury obiektu. Na opisane zmiany inwestorka miał nie uzyskać pozwolenia.
W zażaleniu na ww. postanowienie H. K. domagała się umorzenia postępowania wskazując, że zostało ono jej doręczone z pominięciem ustanowionego w sprawie pełnomocnika. Strona podała, że w 2011 r. PINB prowadził już kontrolę budynku, którą ponowiono obecnie w takim samym zakresie. W 2011 r. dokonano także oględzin budynku ustalając jego kubaturę. Przedłożono wówczas projekt budowlany zamienny uwzględniający wszystkie kwestionowane zmiany. W dniu tamtej kontroli istniał taras, poziom posadowienia budynku był taki sam, podobnie istniało pomieszczenie pod hallem. Zatem w jej ocenie obecnie PINB wydał kolejne postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych w tej samej sprawie co poprzednio, przy czym poprzednie wskutek zażalenia zostało uchylone, a postępowanie umorzone. Uchybienia wskazane w kwestionowanym postanowieniu miały być uwzględnione w projekcie budowlanym zamiennym. W ocenie H. K. wskazana przez organ zmiana poziomu posadowienia budynku nie została wymieniona w art. 36a ust. 1 uPb. Wyjaśniła, że wskazany w projekcie poziom 183,4 m zaznaczono omyłkowo, a rzeczywista rzędna posadowienia budynku została wyjaśniona na s. 36 projektu, jako poziom posadowienia fundamentów. Świadczyć ma o tym również rzędna studzienki kanalizacyjnej usytuowanej na poziomie 184,51 m, do której podłączona jest kanalizacja budynku. Brak wyrysowania tarasu na zatwierdzonym projekcie budowlanym także ma nie stanowić istotnego odstępstwa w rozumieniu art. 36a uPb, ponieważ został on uwidoczniony na rzucie parteru i istniał już w dacie poprzedniej kontroli. Pomieszczenie piwnicy także jest wyrysowane w projekcie zamiennym i istniało poprzednio, a ponadto nie wskazano, w jaki sposób jego wymiary wpłyną na zmianę kubatury budynku. Sporządzony podczas kontroli protokół zawiera w tym zakresie braki, których nie usuwa dokumentacja fotograficzna.
Powołanym na wstępie postanowieniem z [...] marca 2013 r. WINB uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, uznając za uzasadniony zarzut pominięcia pełnomocnika strony. W ocenie organu wyższego stopnia postanowienie organu I instancji podjęte zostało z naruszeniem przepisów postępowania, bez należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w stosunku do okoliczności, które legły u podstaw zapadłego rozstrzygnięcia. Postanowienie o wstrzymaniu robót wyznacza bowiem dalszy kierunek postępowania, dlatego stwierdzenie istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego musi zostać wykazane w sposób niebudzący wątpliwości. WINB stwierdził, że H. K. zasadnie kwestionuje uznanie tarasu za istotne odstępstwo, ponieważ został on uwidoczniony w projekcie budowlanym na rzucie parteru budynku. Protokół kontroli nie zawierał ustaleń, które uzasadniałyby również pozostałe okoliczności, które legły u podstaw postanowienia PINB, w tym wpływu wybudowania piwnicy na kubaturę budynku. Nie wykazano również zmiany rzędnej posadowienia budynku, ponieważ nie ustalono faktycznej rzędnej poziomu posadowienia budynku. Zasadnie w tym zakresie H. K., wskazując na rzędną studzienki kanalizacyjnej i przyjęte w projekcie rozwiązania w zakresie odprowadzania ścieków, kwestionuje przyjętą rzędną na poziomie 183,4 m n.p.m., która nie jest wykazana prawidłowo. Z projektu wynika bowiem, że taką samą rzędną przewidziano dla fundamentów. Rozbieżności te dotychczas nie zostały rozważone. Wobec powyższego, z uwagi na braki postępowania wyjaśniającego, stosownie do art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. Z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej: "K.p.a.") uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Z rozstrzygnięciem WINB nie zgodziła się H. K., wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę, w której domaga się uchylenia zaskarżonych postanowień i umorzenia postępowania. Skarżąca podała, że wszystkie niejasności zostały wyjaśnione w toku postępowania administracyjnego, a organ odwoławczy podzielił podniesione przez nią zarzuty. Kwestionowane rzędne posadowienia budynku wynikały z omyłki pisarskiej projektanta i WINB mógł przeprowadzić w tym zakresie postępowanie uzupełniające, stosownie do art. 136 K.p.a., czyniąc zadość zasadzie szybkości postępowania, co umożliwiłoby H. K. przystąpienie do wykonania kolejnych prac przy budynku. Wskazała ponownie, że PINB prowadził już kontrolę budynku w 2011 r. i wtedy nie stwierdził obecnie zaznaczonych nieprawidłowości, pomimo że stan budynku nie uległ zmianie, w tym poziomu jego posadowienia, taras i pomieszczenie określone przez organy jako piwnica, w tym zakresie przywołano wówczas wydane rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego. Skarżąca kwestionuje również wadliwe, zbyt szerokie ustalenie przez organy kręgu stron postępowania.
W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko.
Pełnomocnik skarżącej podczas rozprawy podtrzymała zarzuty skargi wywodząc, że organ dysponował pełnym materiał dowodowym, nadto uchylenie postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych winno prowadzić do umorzenia postępowania. Skarżąca wyjaśniła, że nie zostało wzruszone udzielone jej pozwolenie na budowę, nie uchylono także decyzji z 2011 r. o zmianie udzielonego pozwolenia na budowę. Sąd z urzędu postanowił dopuścić dowód z akt administracyjnych PINB oznaczonych nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Kontrola sądowoadministracyjna prowadzona jest, pomijając wyjątki od tej reguły, wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem (por. art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), przy czym chodzi tu zarówno o przepisy prawa materialnego, jak i procesowego.
W niniejszej sprawie skarga podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ustawa z dn. 30 sierpnia 2002 r., Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwana dalej Ppsa). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Zgodnie z art. 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, zaś w myśl art. 135 Ppsa sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Skarga jest uzasadniona.
Przedmiotem kontroli jest postanowienie WINB uchylające postanowienie PINB wydane na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 Upb w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych i przekazujące sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W podstawie prawnej postanowienia WINB powołano się na art. 138 § 2 w zw. z art. 144 § 2 K.p.a. Wedle art. 124 § 2 K.p.a. postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie. Do postanowień, z mocy art. 126 K.p.a. stosuje się odpowiednio m. in. przepis art. 107 § 3 K.p.a. określający czym jest uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji. Uzasadnienie prawne postanowienia przeto powinno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej postanowienia "z przytoczeniem przepisów prawa". Zaskarżone postanowienie nie czyni zadość temu wymogowi, skoro powołano się w podstawie prawnej na art. 138 § 2 w zw. z art. 144 K.p.a., to należało te przepisy zacytować i wyjaśnić trafność ich zastosowania. Przepis art. 144 K.p.a. ma charakter odsyłający, skoro z jego mocy w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 11 "Zażalenia" Działu II kodeksu do zażaleń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań. Oznacza to, że zastosowanie ma przede wszystkim przepis art. 138 K.p.a. określający rodzaje rozstrzygnięć podejmowanych przez organ rozpoznający zażalenie na postanowienie. Po przeprowadzeniu postępowania zażaleniowego organ wyższego stopnia na podstawie art. 138 § 1 i 2 K.p.a. wydaje postanowienie, w którym: 1) utrzymuje w mocy zaskarżone postanowienie, albo 2) uchyla zaskarżone postanowienie w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy, albo uchylając to postanowienie - umarza postępowanie I instancji w całości albo w części, albo 3) umarza postępowanie zażaleniowe. Organ wyższego stopnia może również uchylić zaskarżone postanowienie w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy postanowienie to zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy (art. 138 § 2 w zw. z art. 144 K.p.a.). To ostatnie rozstrzygnięcie nosi nazwę "kasacyjnego" połączonego z przekazaniem sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Podkreślenia wymaga, że aktualna treść art. 138 § 2 K.p.a. nadana została ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18). Zasadniczym celem obowiązującej od 11 kwietnia 2011 r. nowelizacji było usprawnienie postępowania administracyjnego i ograniczenie wydawania decyzji (postanowień) kasacyjnych na rzecz merytorycznego załatwienia sprawy przez organ odwoławczy (zażaleniowy). Aktualnie, uchylenie zaskarżonej decyzji (postanowienia) organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia powinno następować w przypadkach, gdy rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy w postępowaniu odwoławczym (zażaleniowym) byłoby nie do pogodzenia z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 K.p.a. Oznacza ona, że organ odwoławczy (zażaleniowy) obowiązany jest do ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia całej sprawy administracyjnej, a nie powinien ograniczać się wyłącznie do skontrolowania zaskarżonej decyzji (zaskarżonego postanowienia). Oczywiście, podjęcie rozstrzygnięcia przez organ I instancji bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego nie może być sanowane w postępowaniu odwoławczym (zażaleniowym), ponieważ naruszałoby to omawianą zasadę, jednak organ wyższego stopnia dysponuje możliwością uzupełnienia postępowania dowodowego. Jak bowiem stanowi art. 136 K.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Ten przepis także ma odpowiednie zastosowanie w postępowaniu zażaleniowym. Wskazania wymaga również, że w sprawach nieuregulowanych w art. 136 - 139 w postępowaniu przed organami odwoławczymi mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organami I instancji (art. 140 K.p.a.). Dopiero, kiedy wykorzystanie tej możliwości, jakie daje art. 136 K.p.a. nie dałoby podstawy do rozstrzygnięcia sprawy bez naruszenia dyspozycji art. 15 kodeksu, możliwe jest wykorzystanie uprawnień kasacyjnych wynikających z jego art. 138 § 2. W takim jednak przypadku należy wyjaśnić w uzasadnieniu decyzji (postanowienia), dlaczego konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na wynik sprawy oraz z jakich względów postępowanie wyjaśniające nie może zostać uzupełnione w toku postępowania odwoławczego. Z obowiązku tego, w ocenie Sądu, WINB się nie wywiązał, a w skardze zasadnie ten aspekt uwypuklono.
Podzielić należy pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 7 lutego 2013 r., II SA/Kr 1597/12, LEX nr 1277990, w którym podkreślono, że Kodeks wyodrębnia dwie przesłanki wydania przez organ odwoławczy decyzji, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, a mianowicie: 1) stwierdzenie przez organ odwoławczy, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, czyli przepisów kodeksu oraz/lub przepisów o postępowaniu zawartych w ustawach szczególnych, 2) uznanie przez organ odwoławczy, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Użycie w art. 138 § 2 K.p.a. spójnika "a" oznacza, że samo stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania, chociaż jest konieczną przesłanką uchylenia zaskarżonej decyzji, nie jest przesłanką wystarczającą; konieczne jest bowiem dodatkowo wykazanie, że "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie". Określenie "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie" jest określeniem niejasnym i nieprecyzyjnym. Należy przyjąć, że stwierdzenie "koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy" jest równoznaczne z nieprzeprowadzeniem przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Regulacja art. 138 § 2 stanowi bowiem wyjątek od zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 K.p.a.), zgodnie z którą każda sprawa administracyjna rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu pierwszej instancji podlega w wyniku wniesienia odwołania przez legitymowany podmiot, ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ II instancji. W sytuacji, gdy nie ma przeszkód do ponownego rozpatrzenia sprawy administracyjnej i zakończenia jej merytoryczną decyzją drugoinstancyjną, niedopuszczalne - jako niezgodne z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego - jest podejmowanie decyzji kasacyjnej, tj. decyzji uchylającej decyzję organu pierwszej instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Te reguły z mocy art. 144 K.p.a. mają odpowiednie zastosowanie w postępowaniu zażaleniowym.
Organ odwoławczy (zażaleniowy) może powołać się na art. 138 § 2 K.p.a., tylko wówczas, gdy wykaże, że przeprowadzenie przezeń dodatkowego postępowania wyjaśniającego w granicach wyznaczonych przez art. 136 K.p.a. nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy. Możliwość zastosowania rozstrzygnięcia kasacyjnego należy traktować jako absolutny wyjątek. W sytuacji zatem, gdy przeprowadzenie przez organ odwoławczy (zażaleniowy) postępowania wyjaśniającego przewidzianego w art. 136 K.p.a. umożliwiłoby temu organowi prawidłowe załatwienie sprawy, podjęcie rozstrzygnięcia o charakterze kasacyjnym z tym uzasadnieniem, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania w całości lub w znacznej części, jest równoznaczne z naruszeniem obu tych przepisów (tak: M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Wydanie II, Zakamycze 2005, komentarz do art. 138 k.p.a.). WINB nie wziął także pod uwagę normy art. 7 K.p.a., w treści której zobowiązano organ administracji publicznej do podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do załatwienia sprawy.
Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia wskazuje, że wydane zostało z naruszeniem art. 138 § 2, art. 15 i art. 136 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Ppsa. Uchylając zaskarżone postanowienie i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia WINB uznał, że konieczne jest, aby PINB dopuścił jako dowód projekt budowlany, dokonał analizy materiału dowodowego, wyjaśnił stan faktyczny sprawy co do rzędnej posadowienia budynku oraz co do okoliczności wykonania "piwnicy" oraz rozważył materiał dowodowy "w jego całokształcie" (s. 5 zaskarżonego postanowienia). Zdaniem Sądu WINB nie uzasadnił w sposób przekonujący, aby nie mógł tych czynności dokonać we własnym zakresie w taki sposób, aby sprawę rozstrzygnąć merytorycznie, zwłaszcza że akt administracyjne zawierają ów projekt budowlany.
Nie ustosunkowano się ponadto do tych zarzutów podnoszonych w zażaleniu, w którym eksponowano, że wszystkie okoliczności, które dały asumpt do wstrzymania prowadzonych robót budowlanych, były już analizowane tak przez organ I instancji, jak i przez organ zażaleniowy, który w tej sprawie w 2011 r. orzekał umarzając postępowanie w sprawie odstępstw od projektu budowlanego. Jak wynika z dopuszczonych z urzędu przez Sąd akt PINB postanowieniem z [...] września 2011 r. nr [...] WINB uchylił postanowienie organu I instancji z [...] czerwca 2011 r. [...], którym wstrzymano prowadzenie robót budowlanych przy budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. 844/22 w Z., stanowiącej własność H. K. Następnie decyzją z [...] października 2011 r. nr [...] WINB uchylił decyzję PINB z [...] sierpnia 2011 r. nakładającą na H. K. obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. Na te okoliczności i brak zmian stanu faktycznego na etapie obecnie prowadzonego postępowania przed organami nadzoru budowlanego od tego, który wynikał z w/w orzeczeń wydawanych przez te organy w 2011 r. naprowadzała skarżąca. Dodatkowo przywoływała i tę okoliczność, że dysponowała ostateczną decyzją Starosty [...] z [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w sprawie zmiany źródłowego pozwolenia na budowę. W środku zaskarżenia powołano się ponadto na wyrażony w judykaturze pogląd, wedle którego postanowienie nakazujące wstrzymanie robót budowlanych z powołaniem się na jeden z przepisów art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, odnoszące się do tego samego obiektu budowlanego i tego samego stanu faktycznego, może być wydane tylko raz, po czym w ciągu 2 miesięcy powinna być wydana decyzja na podstawie art. 51 ust. 1 powyższej ustawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 czerwca 2007 r., II OSK 861/06,ONSAiwsa 2008, z. 5, poz. 84). Wszystkich tych okoliczności nie wziął pod rozwagę organ wyższego stopnia rozpoznający wniesiony środek zaskarżenia wydając kasacyjne rozstrzygnięcie, wbrew przepisowi art. 80 K.p.a., nakazującemu uwzględnienie całokształtu materiału dowodowego. Otwarta pozostała zatem kwestia, czy stan faktyczny sprawy uległ, czy nie uległ zmianie w porównaniu do sytuacji, jaka miała miejsce w 2011 r. kiedy umorzono postępowanie przed PINB w kwestii odstępstw od projektu budowlanego. Pomijając tę kwestię skarżony organ uchybił obowiązkowi prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 K.p.a.). Uchybia cyt. przepisowi organ, który ignoruje podniesione w środku zaskarżenia zarzuty ponownego rozstrzygania w sprawie, w której zapadła już ostateczna decyzja, oceniając w istocie, że skarżąca nie dopuściła się istotnych odstępstw od udzielonego jej, a następnie zmienionego pozwolenia na budowę. WINB w żaden sposób nie odniósł się, czy odstępuje od swego stanowiska wyrażonego w postanowieniu [...] września 2011 r. nr [...] i w decyzji z [...] października 2011 r. nr [...]. Takiego uchybienia nie sposób zaakceptować.
Skoro te okoliczności, które w ocenie PINB miały dawać asumpt do wstrzymania prowadzonych robót budowlanych zostały w rzeczywistości przez WINB zakwestionowane, to zagadnienie prawidłowości rzędnej posadowienia realizowanego budynku skarżącej, przy utrzymywaniu przezeń, że w projekcie doszło do oczywistej omyłki projektanta, w ocenie Sądu nie dają podstaw do wydania rozstrzygnięcia opartego na dyspozycji art. 138 § 2 K.p.a. Skarżony organ, w przekonaniu Sądu daje wystarczającą gwarancję dysponowania wiedzą fachową pozwalającą dokonać oceny, czy twierdzenia skarżącej i projektanta odnośnie oczywistej omyłki poziomu posadowienia budynku jak i okoliczności uwzględnienia pomieszczenia magazynowego uzasadniają wydawanie merytorycznego rozstrzygnięcia, czy też jego umorzenia. Nie przekracza wszak możliwości organu wyższego stopnia i nie będzie to połączone z nadmiernymi wydatkami, aby przeprowadzić dowód z projektu budowlanego i z akt poprzednio prowadzonego postępowania.
Te okoliczności prowadzą do wniosku, że skarżone postanowienie zapadło z obrazą przepisów, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Klauzulę ochrony tymczasowej nadano wyrokowi na podstawie art. 152 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło