II SA/Rz 471/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Józefczyk po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2016 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku A Sp. z.o.o. z siedzibą w [...] w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry - postanawia - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji W skardze na opisaną w sentencji postanowienia decyzję Dyrektora Izby Celnej A Sp. z o.o. z siedzibą w [...], dalej "Spółka", zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na realne niebezpieczeństwo wyrządzenia Spółce znacznej szkody lub trudnych, wręcz niemożliwych do odwrócenia skutków. Wskazała, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji skutkować będzie realnym zagrożeniem dla dalszego bytu Spółki. Podała, że zaskarżona decyzja jest w całości nieprawidłowa bowiem została podjęta na podstawie przepisów prawa, które wobec braku notyfikacji nie mogą być stosowane. W ocenie skarżącej przepis art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "P.p.s.a.") należy w realiach przedmiotowego postępowania interpretować funkcjonalnie oceniając łącznie prognozowane skutki wymierzenia kar pieniężnych w analogicznych sprawach. W przeciwnym wypadku instytucja przewidziana w art. 61 § 3 P.p.s.a. byłaby nieskuteczna we wszystkich przypadkach. Dopiero zsumowanie kar przesądza o poważnym i realnym zagrożeniu dla bytu gospodarczego Spółki. Zwróciła uwagę na zaprezentowane w piśmiennictwie stanowisko, zgodnie z którym w przypadku gdy zawisły spór będzie dotyczył zgodności regulacji krajowej z prawem unijnym, a równocześnie polska ustawa będzie wyłączała możliwości udzielenia ochrony tymczasowej w oparciu o przepisy P.p.s.a. sąd administracyjny będzie zobligowany do pominięcia przepisu krajowego uniemożliwiającego wstrzymanie wykonania aktu lub czynności i do udzielania ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Treść normatywna powyższego przepisu wskazuje, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącego wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Będące podstawą wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a., to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (zob. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 20 grudnia 2004 r., o sygn. akt GZ 138/04, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązkiem strony, która wnosi o udzielenie jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, jest przedstawienie sądowi tez, twierdzeń oraz dokumentów, które uprawdopodobnią zasadność uwzględnienia wniosku. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. został bowiem tak skonstruowany, że ciężar wykazania, iż okoliczności w nim wskazane istotnie zaistniały, spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków zależy orzeczenie sądu. Brak wskazania we wniosku tych przyczyn uniemożliwia sądowi merytoryczną ocenę (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., o sygn. akt FZ 65/04, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżąca Spółka nie wykazała, że istotnie zaistniały okoliczności świadczące o możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Nie czyni zadość obowiązkowi uprawdopodobnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji powtórzenie treści przepisu bez wykazania, że w istocie w konkretnej sprawie zachodzi wobec skarżącego niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody czy też wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków. Skąpa argumentacja wniosku sprowadzająca się do wskazania na potencjalne zagrożenie dla bytu skarżącej w razie wykonania decyzji nie pozwala na merytoryczną ocenę wniosku, bowiem dla oceny jego zasadności konieczne jest dysponowanie aktualnymi i pełnymi danymi o kondycji finansowej skarżącej. Takich danych skarżąca Spółka jednak nie przedłożyła. Nie można tym samym zweryfikować, czy rzeczywiście nie dysponuje środkami umożliwiającymi pokrycie należności orzeczonej decyzją, a co się z tym wiąże, czy wykonanie decyzji wiązałoby się z wyrządzeniem jej znacznej szkody lub prowadziłoby do spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jednocześnie Sąd stwierdził, że brak jest w aktach sprawy danych odnoszących się do sytuacji majątkowej skarżącego, co tym samym uniemożliwiło ustalenie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia wniosku z urzędu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 r. o sygn. II OZ 155/05, www.orzeczenia.nsa.gov.pl.). Na marginesie należy również podnieść, że uszczuplenie stanu finansowego nie jest wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z zaskarżonej decyzji, nawet przy uwzględnieniu sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (zob. postanowienie NSA z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt I OZ 737/14; LEX nr 1529107). Każda bowiem decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji można otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2013 r., sygn. akt II GZ 684/13; LEX nr 1432682). Zauważyć wypada, że potencjalna wadliwość zaskarżonej decyzji, w tym z powodu zastosowania nienotyfikowanych przepisów prawa, nie ma wpływu na ocenę zasadności wniosku w przedmiocie wstrzymania jej wykonania, ponieważ dokonywanie przez Sąd oceny legalności decyzji na tym etapie postępowania jest przedwczesne i niedopuszczalne. W konsekwencji poczynionych wyżej rozważań Sąd stwierdza, że skarżąca, wnosząc o przyznanie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania kwestionowanej decyzji, nie wykazała, aby w stosunku do niej zachodziła którakolwiek z przesłanek zawartych w art. 61 § 3 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.