II SA/Rz 499/14
WyrokWSA w Rzeszowie2014-11-26
Skład orzekający: Paweł Zaborniak, Elżbieta Mazur-Selwa, Małgorzata Wolska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierowcy, które uzasadniają skierowanie go na badania lekarskie w celu ustalenia braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami?Ratio decidendi
Sąd uznał, że istnienie uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia kierowcy, które mogą wpływać na jego zdolność psychofizyczną do kierowania pojazdami, stanowi podstawę do skierowania go na badania lekarskie. W analizowanej sprawie, informacje o chorobie psychicznej kierowcy, potwierdzone opinią psychiatryczną i postanowieniem sądu umarzającym postępowanie karne z powodu zniesionej zdolności rozpoznania znaczenia czynu, uzasadniały takie działanie organów administracji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Starosty o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie w celu ustalenia braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Podstawą skierowania były wykroczenia drogowe popełnione przez T. F. oraz jego oświadczenie o leczeniu psychiatrycznym i kardiologicznym, a także późniejszy wyrok sądu wskazujący na zniesioną zdolność rozpoznania znaczenia czynu z powodu choroby psychicznej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę T. F.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Paweł Zaborniak Sędziowie WSA Elżbieta Mazur-Selwa /spr./ NSA Małgorzata Wolska Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 listopada 2014 r. sprawy ze skargi T. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na rzecz adwokata T. M. wynagrodzenie w kwocie 295 zł 20/100 /słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy/ tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł / słownie : dwieście czterdzieści złotych/ i tytułem 23 % podatku VAT kwotę 55 zł 20/100 / słownie: pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy/.
Przedmiotem skargi T. F. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] (dalej SKO, lub Kolegium) z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...], w przedmiocie skierowania na badanie lekarskie.
Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące okoliczności faktyczne i prawne: w dniu 15 kwietnia 2013 r. wpłynął do Starosty [...] wniosek Komendanta Miejskiego Policji [...] z dnia 10 kwietnia 2013 r. o skierowanie na badanie lekarskie T. F. - posiadającego prawo jazdy kat. B. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że ww. w okresie od 3 listopada 2012 r. do 19 marca 2013 r. popełnił wykroczenia drogowe mające wpływ na bezpieczeństwo w ruchu drogowym. Nadto T. F. oświadczył, że leczy się psychiatrycznie i kardiologicznie. W związku z powyższym Komendant uznał, taki stan za istnienie przeciwskazań zdrowotnych w zakresie możliwości dalszego udziału ww. w ruchu drogowym w charakterze kierującego.
Starosta [...] decyzją z dnia [...] maja 2013 r. nr [...], skierował ww. na badanie lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami w zakresie kat. B prawa jazdy. Po rozpatrzeniu odwołania T. F. SKO decyzją z [...] lipca 2013 r., nr [...], uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że z akt sprawy nie wynika aby uprawdopodobniona została okoliczność pogorszenia się stanu zdrowia T. F. na tyle aby była przeciwskazaniem do kierowania pojazdami – brak przesłanki materialnoprawnej w postaci "uzasadnionych i poważnych zastrzeżeń co do stanu zdrowia".
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Starosta [...] decyzją z dnia [...] października 2013 r. nr [...], skierował ww. na badanie lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami w zakresie kat. B prawa jazdy. W uzasadnieniu podano, że w dniu 28 sierpnia 2013 r. do Starosty wpłynął wyrok Sądu Rejonowego [...], Wydziału Karnego z 27 sierpnia 2013 r., sygn. [...]. Wyrok dotyczył sprawy na bazie której Komendant Miejski Policji zawnioskował do Starosty o skierowanie na badanie lekarskie. W ocenie Starosty zawarta w treści ww. wyroku informacja stanowi przesłankę do skierowania T. F. do uprawnionego lekarza specjalisty celem oceny czy w obecnym stanie zdrowia nie występują przesłanki uniemożliwiające kierowanie pojazdami. Starosta stwierdził, że na podstawie treści ww. wyroku mimo, że ani to rozstrzygnięcie ani orzeczenie wydane na wniosek Sądu przez biegłego psychiatrę nie zawiera informacji dotyczącej istnienia przeciwskazań do prowadzenia samochodu - to jednak, niewątpliwie w niniejszym postępowaniu zostały ustalone okoliczności uprawdopodobniające istnienie u T. F. stanów chorobowych, mogących wpływać na zdolność psychofizyczną do kierowania pojazdami.
Odwołanie od tej decyzji złożył T. F. nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem.
SKO decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Starosty z [...] października 2013 r. W uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, że podstawą wydania decyzji o skierowaniu na badanie mogą stanowić tylko te przesłanki, które z dużym prawdopodobieństwem wskazują na istotne zmniejszenie się sprawności kierującego pojazdem. Może to być np. pochodząca z różnych źródeł informacja o pogorszającym się stanie zdrowia. W przedmiotowej sprawie przesłankami tymi są: wniosek Komendanta Miejskiego Policji z 10 kwietnia 2013 r., wyrok Sądu Rejonowego z 28 czerwca 2013 r., oraz opinia sądowo-psychiatryczna, sporządzona na zlecenie Sądu Rejonowego z 13 maja 2013 r. W ocenie Kolegiom na podstawie ww. orzeczeń trafnie zostały ustalone zastrzeżenia co do stanu zdrowia T. F. - uprawdopodabniające istnienie stanów chorobowych, wpływających na zdolność psychofizyczną do kierowania pojazdami.
T. F. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) skargę na decyzję SKO z [...] grudnia 2013 r. wnosząc o jej uchylenie oraz uznanie za nieważną decyzję Starosty z [...] października 2013 r. Skarżący zarzucił nieprawidłowości w czynnościach prowadzonych przez organ I instancji i podniósł, że zaskarżona decyzja jest nieprawidłowa. W ocenie skarżącego nie ma podstaw do kierowania go na badania lekarskie.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem z 9 maja 2014 r., referendarz sądowy WSA zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i odmówił ustanowienia adwokata. Po rozpatrzeniu sprzeciwu WSA postanowieniem z 29 maja 2014 r. wydał takiej samej treści rozstrzygnięcie.
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpatrzeniu zażalenia T. F. postanowieniem z 16 lipca 2014 r., sygn. I OZ 548/14, uchylił zaskarżone postanowienie WSA z 29 maja 2014 r. w punkcie II i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez WSA.
Postanowieniem z 25 lipca 2014 r. WSA zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i ustanowił adwokata.
Postanowieniem z 10 września 2014 r. WSA przywrócił T. F. termin do wniesienia skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Stosownie do treści przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż w ramach dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać legalność rozstrzygnięcia zapadłego w danym postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego, według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji. Nie może natomiast rozpoznać sprawy kierując się kryteriami słuszności czy sprawiedliwości społecznej.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w ramach tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie nie dopatrzył się naruszeń prawa materialnego, czy też procesowego, skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności przedmiotowego rozstrzygnięcia, wobec czego skarga strony nie została uwzględniona.
Materialno-prawną podstawę decyzji organów obu instancji stanowiły przepisy ustawy z dnia 5.01.2011 r. o kierowaniu pojazdami (Dz.U. z 2011.30.151 ze zm.) Zgodnie z art. 75 tej ustawy: "1. Badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zwanemu dalej "badaniem lekarskim", podlega, z zastrzeżeniem ust. 4:
1) osoba ubiegająca się o uzyskanie uprawnień do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub uprawnienia do kierowania tramwajem;
2) osoba przedłużająca ważność prawa jazdy określonej kategorii lub pozwolenia na kierowanie tramwajem;
3) osoba ubiegająca się o przywrócenie uprawnienia do kierowania pojazdem cofniętego ze względu na stan zdrowia;
4) kierujący motorowerem, pojazdem silnikowym lub tramwajem, jeżeli kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu;
5) osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu jej zdrowia;
6) osoba występująca o zezwolenie na kierowanie pojazdem uprzywilejowanym lub przewożącym wartości pieniężne albo o przedłużenie ważności tego dokumentu.
2. Badanie lekarskie, o którym mowa w ust. 1, przeprowadza się:
1) na wniosek osoby w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3 i 6;
2) na podstawie skierowania w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 4 i 5.
3. Wymóg, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, uznaje się za spełniony - w zakresie odpowiednich kategorii prawa jazdy - w przypadku osoby, która posiada ważne orzeczenie lekarskie, wydane na podstawie art. 34 ust. 1 lub art. 60 lub na podstawie art. 39j ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
4. Osoba posiadająca pozwolenie na kierowanie tramwajem podlega okresowym badaniom lekarskim w terminach określonych w art. 34 ust. 5".
Z art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b tejże ustawy wynika, że Starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na badanie lekarskie jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia. Art. 99 ust. 2 ustawy o kierowaniu pojazdami stanowi zaś, że Starosta wydaje decyzję administracyjną, o której mowa w ust. 1:
1) z urzędu:
a) na podstawie informacji i ustaleń stanu faktycznego uzyskanych w ramach wykonywania zadań własnych - w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. b,
b) na podstawie informacji uzyskanych od administratora centralnej ewidencji kierowców - w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 lit. a, pkt 3 lit. a-c oraz pkt 4 i 5,
c) na podstawie zawiadomienia właściwych organów orzekających o niepełnosprawności lub niezdolności do pracy - w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 lit. b;
2) na wniosek organu kontroli ruchu drogowego lub dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego - w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 i pkt 3 lit. b i d.
Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte z urzędu w dniu 22.04.2013 r. w sprawie poddania badaniom lekarskim T. F. w związku z wnioskiem Komendanta Policji z dnia 10.04.2013 r. Spełniona więc została w niniejszej sprawie przesłanka z art. 99 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami.
W toku prowadzonego postępowania bezspornie ustalono, że prawomocnym postanowieniem z dnia 28.06.2013 r. Sąd Rejonowy [...], sygn. akt [...] umorzył postępowanie wobec T. F. o wykroczenie z art. 92 § 1 k.w. na podstawie art. 17 § 1 k.w., gdyż z powodu choroby psychicznej jego zdolność rozpoznania znaczenia zarzucanego mu czynu i zdolność pokierowania swoim postępowaniem miał zniesioną.
Z opinii psychiatrycznej z dnia 15.05.2013 r. wydanej na potrzeby opisanego wyżej postępowania karnego wynika, że T. F. jest chory psychicznie i był takim w czasie popełnienia czynu. Zdolność rozpoznania znaczenia zarzucanego mu czynu w czasie krytycznym i zdolność pokierowania swoim postępowaniem miał zniesioną. T. F. nie leczy się i jego stan psychiczny może ulec pogorszeniu.
Ocena organów administracji, iż zaistniały uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierowcy w rozumieniu art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b jest więc w oczywisty sposób jak najbardziej prawidłowa.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę jako bezzasadną oddalił.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie. art. 250 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło