II SA/Rz 53/19
WyrokWSA w Rzeszowie2019-03-07
Skład orzekający: Jerzy Solarski, Małgorzata Wolska, Magdalena Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest przedwczesne, jeśli organ odwoławczy nie rozpoznał wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a sąd administracyjny uchylił postanowienie o odmowie przywrócenia tego terminu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, uznając je za przedwczesne. Rozstrzygnięcie to wynikało z faktu, że organ odwoławczy nie rozpoznał wszystkich przesłanek wniosku o przywrócenie terminu, a sąd administracyjny w odrębnym postępowaniu uchylił postanowienie o odmowie przywrócenia terminu. W tej sytuacji, możliwość uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu sprawia, że postanowienie o uchybieniu terminu może stać się bezprzedmiotowe.Stan faktyczny
Skarżąca E. U. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy odmawiającej przyznania świadczenia wychowawczego. Decyzja organu I instancji została doręczona dorosłemu domownikowi w dniu 21 września 2018 r. Odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu zostało złożone w dniu 8 października 2018 r. SKO stwierdziło uchybienie terminu, a następnie odmówiło przywrócenia terminu. Skarżąca podniosła argumenty dotyczące nieprawidłowości wydania decyzji merytorycznej oraz trudnej sytuacji rodzinnej.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski Sędziowie NSA Małgorzata Wolska WSA Magdalena Józefczyk po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 7 marca 2019 r. sprawy ze skargi E. U. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie.
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: "SKO", "Kolegium" lub "organ II instancji") stwierdzające uchybienie przez E.U. (dalej: "skarżąca") terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] września 2018 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego.
Z uzasadnienia postanowienia i akt sprawy wynika, że decyzja Wójta Gminy z dnia [...] września 2018 r. nr [...] została doręczona dorosłemu domownikowi – A. S. w dniu 21 września 2018 r., z czego organ wywiódł domniemanie doręczenia z art. 43 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.; dalej: "K.p.a."). W dniu 8 października 2018 r. skarżąca złożyła odwołanie od ww. decyzji organu I instancji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia.
Zaskarżonym postanowieniem organ odwoławczy dokonując porównania daty doręczenia decyzji organu I instancji to jest 21 września 2018 r. z datą złożenia odwołania, co nastąpiło 8 października 2018 r. stwierdził, że wniesiono je z uchybieniem terminu do jego złożenia, a ostatnim dniem terminu do jego wniesienia był dzień 5 października 2018 r.
W skardze do Sądu skarżąca podniosła argumenty skierowane przeciwko nieprawidłowości wydania decyzji przez organ I instancji, domagając się merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Przedstawiła też trudną sytuację rodziny, wskazując na własne problemy zdrowotne w tym okresie, przewlekłą chorobę męża oraz, że wychowują dwóch niepełnosprawnych synów. Za rażące naruszenie prawa uznała błędy popełnione przez organ przy wyliczeniu dochodu na 1 osobę w rodzinie, w wyniku czego organ I instancji niezasadnie odmówił ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego dla M. U.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz.2107 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 zwana dalej "P.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 P.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
Poddawszy zaskarżone postanowienie kontroli legalności w granicach wyżej wskazanych Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest uzasadniona, bowiem doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Podstawą prawną zaskarżonego postanowienia jest art. 134 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Kolegium, uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie, wskazało na daty doręczenia decyzji dorosłemu domownikowi w dniu 21 września 2018 r., co spowodowało otwarcie terminu do wniesienia odwołania, który upłynął w dniu 5 października 2018 r. (piątek). Skarżąca złożyła odwołanie w dniu 8 października 2018 r.(poniedziałek).
Kolegium podało też, że skarżąca odwołanie w dniu 8 października 2018 r. złożyła wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania opisując okoliczności, które uprawdopodobniły, że opóźnienie w złożeniu odwołania nie nastąpiło bez jej winy. Postępowanie z wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania przed Kolegium zakończyło się postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] o odmowie przywrócenia tego terminu. Sprawa ze skargi E. U. prowadzona była przed tut. Sądem pod sygnaturą II SA/Rz 54/19. Wyrokiem z dnia 7 marca 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania wskazując na błędną ocenę okoliczności, którymi skarżąca uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Ponadto Sąd nakazał przeprowadzenie oceny pozostałych przesłanek do przywrócenia terminu, gdyż te nie były przedmiotem oceny przez SKO.
Mając na względzie powyższe uwagi, w tym możliwość uwzględnienia wniosku skarżącej o przewrócenie terminu do wniesienia odwołania zbędnym może się okazać się postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu, gdyż w przypadku przywrócenia terminu do wniesienia odwołania może przestanie istnieć przedmiot do orzekania w trybie art. 134 K.p.a..
Przedstawione względy procesowe zadecydowały o uznaniu zaskarżonego postanowienia za przedwczesne.
Z tych przyczyn Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło