II SA/Rz 538/09

WyrokWSA w Rzeszowie2009-11-03

Skład orzekający: WSA Jolanta Ewa Wojtyna, WSA Zbigniew Czarnik, WSA Magdalena Józefczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien uchylić decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy nakaz rozbiórki budynku gospodarczego, jeśli organy administracyjne zastosowały się do wiążącej oceny prawnej wyrażonej w poprzednim wyroku sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracyjne prawidłowo zastosowały się do wiążącej oceny prawnej wyrażonej w poprzednim wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który zakwalifikował wykonane roboty budowlane jako budowę nowego obiektu (odbudowę), a nie remont, co uzasadniało zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego i nakaz rozbiórki. Sąd nie był uprawniony do ponownego badania kwalifikacji prawnej robót, gdyż był związany poprzednim orzeczeniem na podstawie art. 153 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. i B. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy nakaz rozbiórki budynku gospodarczego. Organy uznały, że skarżący wykonali nowy obiekt budowlany (odbudowę) bez wymaganego pozwolenia na budowę, naruszając przepisy Prawa budowlanego oraz rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Skarżący twierdzili, że były to roboty remontowe zgodne ze zgłoszeniem. Wcześniejsze postępowanie było przedmiotem kontroli WSA, który uchylił poprzednie decyzje, wskazując na konieczność zakwalifikowania robót jako budowy nowego obiektu.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Jolanta Ewa Wojtyna /spr./ Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik WSA Magdalena Józefczyk Protokolant Anna Zięba po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 3 listopada 2009 r. sprawy ze skargi K. i B. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2009 r., Nr [...] w przedmiocie rozbiórki budynku gospodarczego -skargę oddala- Decyzją [...] z dnia [...] maja 2009 roku Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu odwołania K. i B. C. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] marca 2009 roku utrzymał ją w mocy, powołując w podstawie prawnej art. 138 § 1 pkt.1 ustawy z 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. Nr 98 poz. 1071 z 2000 r. ze zm.), zwanej dalej k.p.a. oraz art. 48 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. nr 156 poz. 1118 z 2006 r. ze zm.). Akta sprawy i uzasadnienie decyzji wskazują, że w momencie wszczęcia postępowania tj. w styczniu 2004 roku, K. i B. C. będąc właścicielami działki nr 577 w L., której dotyczy sprawa, posiadali status strony tego postępowania. W ich miejsce do postępowania wstąpiła następnie M. C., która na podstawie umowy z dnia 29 listopada 2004 roku nabyła własność powyższej działki. Dnia 7 maja 2008 roku M. C. dokonała darowizny tej nieruchomości na rzecz K. i B. C., w związku z czym osoby te ponownie uzyskały status strony niniejszego postępowania. Organ ustalił, że na działce nr 577 w L. posadowiony był drewniany budynek gospodarczy , bez fundamentów, o wymiarach 7m x 7m, wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę wydanego przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej dnia [...] sierpnia 1953 roku . K. i B. C. wykonali na przełomie lat 1999 – 2000 roboty budowlane polegające na realizacji obiektu budowlanego o wymiarach 7,15m x 7,15m, w miejsce opisanego budynku drewnianego. Wykonano drewniane podwaliny budynku ułożone na betonowych fundamentach , konstrukcje ścian ze słupów drewnianych obitych od zewnątrz deskami impregnowanymi, nową konstrukcję więżby dachowej drewnianej krokwiowo – jętkowej wraz z pokryciem blachą trapezową powlekaną, zamontowano rynny i rury spustowe oraz wykonano fundamenty betonowe w narożach budynku. W dniu 8 marca 2000 roku K. i B. C. dokonali zgłoszenia do Starostwa Powiatowego zamiaru wykonania remontu budynku mającego polegać na wymianie pokrycia dachowego, wymianie oszalowania ścian, wymianie podsufitki, wymianie stolarki okiennej i drzwiowej i malowaniu. Zgłoszenie nastąpiło już po rozpoczęciu robót budowlanych / 1999 rok/. W sprawie orzekał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, który wyrokiem z 3 pażdziernika 2007 roku , sygn. II SA/Rz 1136/06 , uchylił decyzję organu nadzoru budowlanego z [...] sierpnia 2006 roku [...] oraz decyzję organu odwoławczego z [...] pażdziernika 2006 roku [...] nakładające na właścicieli działki Nr 577 w L. obowiązek przedłożenia inwentaryzacji budowlanej budynku gospodarczego położonego na tej działce. Sąd zwrócił uwagę na niewłaściwie dokonaną przez organy ocenę charakteru robót budowlanych , które zakwalifikowano jako przebudowa budynku, podczas, gdy w rzeczywistości są one wykonaniem nowego obiektu stanowiącego odbudowę wcześniej istniejącego. Mając powyższe na uwadze Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją [...] z [...] kwietnia 2008 roku nakazał M. C. rozbiórkę budynku gospodarczego usytuowanego na działce nr 577 w L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił to rozstrzygnięcie decyzją z [...] czerwca 2008 roku /[...] uwagi na to, że adresatka powyższego obowiązku od dnia 7 maja 2008 roku nie była już właścicielką działki nr 577 w L. Kolejną decyzją z dnia [...] marca 2009 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie przepisu art. 48 ust.1 ustawy Prawo budowlane , nakazał K. i B. C. rozbiórkę przedmiotowego budynku gospodarczego , bowiem zrealizowali oni budynek w miejscu poprzednio istniejącego , bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. W odniesieniu do tego budynku nie wydano decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a na terenie, gdzie jest położony – brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania terenu. Nadto organ I instancji przyjął, że usytuowanie budynku gospodarczego narusza § 12 ust.4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14 grudnia 1994 roku w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. nr 15 poz. 40 z 1999 roku ze zm.). To z kolei wyklucza wdrożenie procedury legalizacyjnej celem doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2009 roku złożyli K. i B. C. Zakwestionowali w nim ustalenie, że przedmiotowy budynek został wybudowany od nowa w miejsce starego, podczas, gdy w rzeczywistości remontowano go etapami, co był zgodne ze zgłoszeniem dokonanym w dniu 8 marca 2000 roku, nastąpiło zatem za wiedzą Starostwa Powiatowego. Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] maja 2009 roku Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie podjęte w pierwszej instancji. W motywach podniósł, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo zastosował art. 48 ust.1 prawa budowlanego. Dokonane przez K. C. i B. C. roboty budowlane stanowią odbudowę, na której wykonanie wymagane jest wcześniejsze uzyskanie pozwolenia na budowę , który to warunek nie został spełniony. Pozwolenie wydane przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z [...] sierpnia 1953 roku dotyczyło bowiem budynku o wymiarach 7m x 7m. Obecny budynek ma wymiary7,15 x 7,15 m. Wobec zmiany powierzchni zabudowy nie może budzić wątpliwości fakt, iż podjęte przez inwestorów prace polegały faktycznie na wykonaniu nowego obiektu budowlanego, stanowiąc tym samym odbudowę, zaliczoną po myśli art. 3 pkt.6 ustawy Prawo budowlane do budowy. Organ odwoławczy uznał natomiast, że organ I instancji badając zgodność przedmiotowej budowy z przepisami odniósł się nieprawidłowo do rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14 grudnia 1994 roku . Powinien bowiem zastosować regulacje z daty legalizacji, tzn. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. Nr 75 poz. 690 ze zm). Następnie organ II instancji powołał się na § 12 ust.1 tego ostatniego rozporządzenia, wskazujący wymagane odległości obiektu budowlanego od granicy z sąsiednią działką . Podniósł , że materiał dowodowy w sprawie wskazuje na to, że sporny budynek gospodarczy posadowiony został w odległości 0,96 m od ogrodzenia na działce nr 576/1, 1,03m od ogrodzenia działki nr 580, 1,12m od ogrodzenia działki nr 581 oraz 2,9m do 2,67m od ogrodzenia działki 578. Podane odległości usytuowania budynku od ogrodzeń sąsiednich działek są zbieżne z pomiarami dokonanymi przez pracowników I instancji. Usytuowanie budynku narusza przepisy techniczne i wyklucza możliwość legalizacji samowoli. Odnosząc się do zarzutu odwołania , że istniejący budynek powstał w miejsce starego obiektu , organ zwrócił uwagę, że kwestia ta została przesądzona w wyroku WSA w Rzeszowie z 3 października 2007 roku , a stanowisko Sądu jest dla organu wiążące po myśli przepisu art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie , K. C. i B. C. wnieśli o uchylenie decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] maja 2009 roku zarzucając naruszenie : - przepisów ustawy Prawo budowlane poprzez niezastosowanie art. 48 ust.2 i niedokonanie legalizacji budynku - § 12 ust.1 rozporządzenia z 2002 roku - art. 80 k.p.a. przez uznanie, że budynek usytuowany na działce 577 w L. został wykonany od nowa, a nie przebudowany. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. nr 153 poz. 1269 z 2002 roku / sądy te sprawują w zakresie swej działalności kontrolę pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz.1270 z 2002 roku / zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy , których dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. W myśl przepisu art. 145 P.p.s.a. Sąd obowiązany jest do uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej nieważności ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest naruszeniem prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub jeśli zachodzą przyczyny określone w przepisie art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Dokonując kontroli we wskazanych wyżej granicach Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Postępowanie w przedmiocie budowy budynku gospodarczego przez K. i B. C. budynku gospodarczego toczy się od 31 grudnia 2003 roku W związku z nałożeniem na inwestorów ,przez organy nadzoru budowlanego, obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem , sprawa była przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie pod sygn. II SA/Rz 1136/06 . Sąd ten wyrokiem z dnia 3 pażdziernika 2007 roku uchylił decyzje obu instancji , a w uzasadnieniu wyroku wskazał, że wdrożenie procedury legalizacyjnej w oparciu o przepis art. 51 prawa budowlanego było spowodowane niewłaściwą oceną charakteru wykonanych robót budowlanych i niewłaściwe zakwalifikowanie ich jako przebudowy budynku gospodarczego , podczas, gdy w rzeczywistości mamy do czynienia z wykonaniem nowego obiektu polegającym na odbudowie poprzedniego. Sąd wyraził pogląd, że charakter wykonanych robót polegał na wykonaniu nowego obiektu budowlanego z wykorzystaniem elementów po uprzednio istniejącym w tym samym miejscu budynku, której to oceny nie podważa fakt zgłoszenia zamiaru remontu budynku gospodarczego polegającego na wymianie pokrycia dachowego , oszalowaniu ścian oraz stolarki okiennej i drzwi. Sąd wskazał, że w przedmiotowej sprawie uległa zmianie powierzchnia zabudowy a wykonane roboty miały charakter budowy , dlatego w sprawie winien znaleźć zastosowanie przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane. Stosując się do stanowiska Sądu organy nadzoru budowlanego wydały K. i B. C. nakaz rozbiórki przedmiotowego budynku w oparciu o wymieniony przepis. Zgodnie z przepisem art. 153 P.p.s.a ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd i ten organ którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna wynika z uzasadnienia sądu i dotyczy wykładni przepisów prawa i sposobu ich zastosowania w konkretnym przypadku, w rozpoznawanej sprawie. Związanie oceną prawną w świetle przepisu art. 153 obowiązuje każdy organ orzekający w sprawie aż do czasu jej ostatecznego zakończenia. W orzecznictwie powszechne jest stanowisko iż ocena prawna wyrażona w wyroku sądu jest wiążąca tak długo, jak długo wyrok sądu nie zostanie uchylony w trybie prawem przewidzianym bądż też nie ulegnie zmianie stan prawny będący podstawą orzekania. Odnosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać należy ,że wskutek wyroku uchylającego organy nadzoru budowlanego musiały rozstrzygnąć sprawę ponownie i dokonały kwalifikacji wykonanych robót budowlanych zgodnie z wytycznymi Sądu. W takiej sytuacji ponowne rozpatrzenie sprawy przez sąd administracyjny ogranicza się jedynie do kontroli, czy organy zastosowały się do stanowiska przedstawionego w uzasadnieniu poprzedniego wyroku sądu . W rozpatrywanej sprawie Sąd stwierdził, że organy zastosowały się do wytycznych zawartych w wyroku z 3 pażdziernika 2007 roku II SA/Rz 1136/06, natomiast nie zaistniała żadna zmiana okoliczności faktycznych, która uzasadniałaby odstąpienie od oceny w nim wyrażonej . Reasumując – Sąd stwierdził , że zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, bowiem dotyczą kwalifikacji prawnej wykonanych robót budowlanych , a ta kwestia nie może być przedmiotem rozważań sądu z przyczyn wskazanych wyżej . Wskazując na powyższe, Sąd skargę oddalił w oparciu o przepis art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło