II SA/Rz 607/21
WyrokWSA w Rzeszowie2021-08-18
Skład orzekający: Magdalena Józefczyk, Elżbieta Mazur - Selwa, Karina Gniewek - Berezowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracownik organu administracji publicznej, który brał udział w wydaniu decyzji w postępowaniu zwyczajnym, może następnie orzekać w postępowaniu nadzwyczajnym (wznowienie postępowania) dotyczącym tej samej decyzji, a jeśli nie, jakie są konsekwencje prawne takiego działania?Ratio decidendi
Pracownik organu administracji publicznej, który brał udział w wydaniu decyzji w postępowaniu zwyczajnym, podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu nadzwyczajnym (wznowienie postępowania) dotyczącym tej samej decyzji na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Wydanie decyzji przez pracownika podlegającego wyłączeniu stanowi przesłankę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a.). W związku z tym, sąd administracyjny, stwierdzając naruszenie zasady bezstronności, zobowiązany jest uchylić wszystkie czynności podjęte z udziałem wyłączonego pracownika, w tym zaskarżoną decyzję i poprzedzające ją decyzje organów administracji.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną z 2017 r. udzielającą pozwolenia wodnoprawnego. Organy administracji dwukrotnie umarzały postępowanie w sprawie wznowienia, uznając skarżącą za stronę postępowania. Po uchyleniu przez WSA w Rzeszowie poprzednich decyzji, postępowanie zostało wznowione, a następnie Prezydent Miasta umorzył je jako bezprzedmiotowe. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących jej statusu strony oraz brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego. WSA uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzające ją decyzje, stwierdzając naruszenie zasady bezstronności z powodu udziału tej samej osoby (A. K.) w wydaniu decyzji w postępowaniu zwyczajnym i w postępowaniu o wznowienie postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] stycznia 2021 r. oraz decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] października 2020 r., a także decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] lipca 2020 r. i decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] lutego 2020 r. Zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz skarżącej kwotę 797 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa AWSA Karina Gniewek - Berezowska /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi W. F. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] października 2020 r. nr [...] oraz decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] i decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz skarżącej W. F. kwotę 797 zł /słownie: siedemset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] - Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie z siedzibą w [...] (dalej: "organ drugiej instancji", "organ odwoławczy") z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] (dalej: "organ pierwszej instancji") z dnia [...] października 2020 r. nr [...] umarzającą w całości postępowanie administracyjne z wniosku W. F. (dalej: "skarżąca") o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], udzielającą Zarządowi Powiatu [...] pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych i szczególne korzystanie z wód w związku z realizacją inwestycji pod nazwą: "Rozbudowa drogi powiatowej [...] - [...] - [...] w miejscowości [...] polegająca na budowie zatoki autobusowej po stronie lewej w km 9+650 wraz z przebudową zatoki autobusowej po stronie prawej w km 9+580 oraz z przebudową drogi w km 9+453 — 9+753 wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, budowlami i urządzeniami budowlanymi".
W podstawie prawnej decyzji organ odwoławczy powołał art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 310 z późn. zm.; dalej: "P.w.").
Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu: postanowieniem z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] - Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie z siedzibą w [...], wyznaczył Prezydenta Miasta [...] do załatwienia sprawy z wniosku Zarządu Powiatu [...] o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód oraz przebudowę istniejących urządzeń wodnych dla inwestycji, zgodnie z art. 127 ust. 7b P.w. w myśl, którego starosta podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy, w której jest wnioskodawcą. W razie zaistnienia takiej sytuacji, stosownie do art. 127 ust. 7c P.w., sprawę załatwia starosta, wyznaczony przez właściwego dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej. Wobec powyższego organem właściwym do załatwienia sprawy był Prezydent Miasta [...].
W dniu [...] kwietnia 2017 r. nr [...] Prezydent Miasta [...] udzielił Zarządowi Powiatu [...] pozwolenia wodnoprawnego we wnioskowanym zakresie.
W dniu 30 czerwca 2017 r. skarżąca wystąpiła z wnioskiem o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. podnosząc, że jest właścicielką działki nr 2068 w [...], która graniczy bezpośrednio z częścią projektowanego rowu, a rów ten musi przebiegać na całej długości zatoczki, po terenie działki skarżącej. Dodatkowo podniosła, że urządzenia miały powstać na części jej działki, w związku z tym podniosła, że ma interes prawny w przedmiotowym postępowaniu i powinna brać w nim udział. We wniosku skarżąca podała, że informację o decyzji powzięła w dniu 9 czerwca 2017 r., a więc z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 148 § 2 k.p.a.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] Prezydent Miasta [...] wznowił postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], a następnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...].
Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie. Decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] - Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie z siedzibą w [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. Na powyższą decyzję skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę. Po rozpoznaniu sprawy WSA w Rzeszowie, wyrokiem z dnia 8 stycznia 2019 r. sygn. akt II SA/Rz 673/18 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...]. W uzasadnieniu wyroku tut. Sąd wskazał, że organy orzekające w niniejszej sprawie przedwcześnie, na podstawie niepełnego materiału dowodowego oraz w następstwie częściowo wadliwej wykładni przesłanki legitymacyjnej z art. 127 ust. 7 pkt 5 P.w. uznały, że skarżąca nie posiadała przymiotu strony w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. [...]. Dodatkowo tut. Sąd podkreślił, że dla przyjęcia spełnienia przesłanki legitymacyjnej nie jest konieczne ustalenie, że planowane wykonanie urządzenia wodnego faktycznie, realnie i bezpośrednio będzie oddziaływać na daną nieruchomość. W tym zakresie wystarczające jest ustalenie, że planowane prace związane z wykonaniem urządzenia wodnego mogą choćby pośrednio oddziaływać na daną nieruchomość sąsiednią. W takim przypadku uzasadnione jest przyjęcie, że tego rodzaju nieruchomość znajduje się w zasięgu oddziaływania planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Względy gwarancyjne oraz konieczność zapewnienia podmiotom administrowanym odpowiedniego stopnia ochrony prawnej nakazują, aby w toku badania realizacji przesłanki legitymacyjnej badać jedynie istnienie interesu prawnego, a nie przechodzić do fazy badania jego naruszenia. Nie jest dopuszczalna na tym etapie kategoryczna ocena, że interes prawny nie zostanie naruszony. Ponadto, ze względu na wejście w życie nowej ustawy, która nie zawiera odpowiednich regulacji intertemporalnych upoważniających do dalszego stosowania przepisów uchylonej ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – P.w. we wznowionych postępowaniach, właściwe organy będą zobowiązane do zastosowania nowej regulacji z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne. WSA w Rzeszowie stwierdził również, że organem uprawnionym do wydawania decyzji w pierwszej instancji pozostaje Prezydent Miasta [...], jednak organem odwoławczym powinien być organ wyższego stopnia, wyznaczony zgodnie z przepisami nowej ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne - Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...].
Po przeprowadzeniu postępowania w zakresie przyczyn wznowienia Prezydent Miasta [...] wydał w dniu [...] lutego 2020 r. decyzję nr [...] odmawiającą uchylenia decyzji własnej z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] udzielającej Zarządowi Dróg Powiatowych w [...] pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych i szczególne korzystanie z wód w związku z realizacją inwestycji.
Od powyższej decyzji skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika adwokata E. K. wniosła odwołanie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
Po rozpoznaniu odwołania Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta [...] w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Następnie Prezydent Miasta [...] rozpatrzył sprawę wszczętą z wniosku skarżącej z dnia 30 czerwca 2017 r.
Postępowanie zostało zakończone wydaniem przez Prezydenta Miasta [...], jako organu pierwszej instancji, decyzji administracyjnej z dnia [...] października 2020 r. nr [...] umarzającej w całości, jako bezprzedmiotowe, postępowanie administracyjne w sprawie wznowienia postępowania zakończonego własną decyzją ostateczną z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
W ustawowym terminie skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika adwokat E. K., złożyła odwołanie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W odwołaniu skarżąca zarzuciła naruszenie szeregu przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego. W uzasadnieniu odwołania wskazała, że nie można odmawiać prawa do uczestnictwa w postępowaniu podmiotowi, bezpośrednio zainteresowanemu wpływem takiej inwestycji na jego własność. Dodatkowo podkreśliła, że złożyła wniosek dowodowy, który miał na celu wyjaśnienie powodu jej wykluczenia z kręgu stron postępowania pomimo, że wnioskujący o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego uwzględnił ją, jako właścicielkę działki będącej w zasięgu oddziaływania.
Organ drugiej instancji decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2020 r. nr [...].
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że Prezydent Miasta [...] po analizie zebranego materiału dowodowego oraz na podstawie oględzin terenu, pomiarów i ustaleń dokonanych podczas rozprawy administracyjnej w terenie, słusznie nie uznał skarżącej za stronę postępowania w sprawie o udzielenie Zarządowi Powiatu [...] pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych i szczególne korzystanie z wód w związku z realizacją inwestycji polegającej na rozbudowie drogi powiatowej [...] - [...] — [...], ponieważ nie spełnia przesłanki legitymacyjnej położenia w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych urządzeń wodnych, o której mowa zarówno w ustawie z dnia 18 lipca Prawo wodne art. 127 ust. 7 pkt 5 tej ustawy oraz w art. 401 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne. Planowana likwidacja oraz przebudowa lewostronnego rowu przydrożnego nie wpłynie na działkę skarżącej i nie zmieni sposobu odprowadzania z niej wód opadowych. Lewostronny rów przydrożny nie jest odbiornikiem wód opadowych spływających z działki o nr 2068, gdyż teren tej działki nie jest nachylony w kierunku rowu, a w kierunku północno-wschodnim. Planowana rozbudowa drogi powiatowej [...] – [...] – [...], w miejscowości [...], na wysokości działki skarżącej polegać ma na poszerzeniu jezdni o zatokę autobusową, wykonaniu chodnika i zabudowie krawężnika. Ze względu na budowę zatoki autobusowej w km drogi 9+630,7 zaplanowano odcinkową likwidację obustronnego rowu przydrożnego w km od 9+615,1 do km 9+664 oraz zarurowanie rowu na odcinku drogi od km 9+596 do km 9+615,1. W stanie projektowanym, wody opadowe z połowy jezdni, zatoki, peronu oraz chodnika spływać będą do wpustu ulicznego W2 w km drogi 9+617, a dalej poprzez studnię rewizyjną S1 odprowadzane będą do krytego rowu na odcinku drogi od km 9+596 do km 9+615,1. Z części graficznej operatu wodnoprawnego wynika, że w rejonie inwestycji droga powiatowa [...] – [...] - [...] biegnie z północnego wschodu na południowy zachód, a cały teren usytuowany jest na stoku północno - zachodnim nachylonym w kierunku potoku [...] płynącego równolegle po lewej stronie drogi. Istniejący lewostronny rów przydrożny nie jest w tym miejscu odbiornikiem wód stokowych, a działka skarżącej, która zlokalizowana jest po lewej stronie drogi, w terenie nachylonym w kierunku potoku, nie jest odwadniana przez w/w rów. W związku z powyższym odcinkowa likwidacja i zarurowanie rowu wzdłuż działki skarżącej nie wpłynie na zmianę funkcji rowu przydrożnego względem jej nieruchomości. Sam fakt sąsiedztwa działki skarżącej z przebudowywanym urządzeniem wodnym tj. lewostronnym rowem przydrożnym nie determinuje konieczności uznania właściciela tej działki za stronę postępowania w omawianym przypadku, ponieważ jak wskazuje zebrany w sprawie materiał dowodowy — planowane urządzenia wodne nie mogą choćby pośrednio oddziaływać na działkę skarżącej.
Organ drugiej instancji wskazał, że organ pierwszej instancji w decyzji z dnia [...] października 2020 r. podkreślił, że przewidziane do przebudowy urządzenie wodne, tj. lewostronny rów przydrożny, przebiega w pasie drogowym na działce nr 2680 obręb [...], będącej własnością Powiatu [...], w trwałym zarządzie Zarządu Dróg Powiatowych w [...]. Planowana zatoka autobusowa również w całości mieści się w pasie drogowym, natomiast na działce skarżącej o nr 2068 zaplanowano chodnik oraz peron z wiatą przystankową, która odwadniana będzie do w/w rowu przydrożnego. Zdaniem organu odwoławczego, organ pierwszej instancji szczegółowo wyjaśnił, opierając się na odpowiednich przepisach uchylonej i obowiązującej ustawy – Prawo wodne, że pozwolenie wodnoprawne wymagane jest na: wykonanie, odbudowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, rozbiórkę lub likwidację urządzeń wodnych, a należy do nich zaliczyć wyłącznie lewostronny rów przydrożny.
Odnosząc się do zarzutu wskazującego na naruszenie przez organ pierwszej instancji art. 6, art. 7 i art. 77 k.p.a., organ drugiej instancji uznał go za nieuzasadniony, wskazując, że Prezydent Miasta [...] jednoznacznie ustalił, że działka skarżącej o nr 2068 w [...], nie znajduje się w zasięgu oddziaływania inwestycji polegającej na odcinkowej rozbudowie drogi powiatowej [...] – [...] - [...]. W ocenie organu odwoławczego, organ pierwszej instancji wnikliwie przeanalizował dokumenty złożone wraz z wnioskiem o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych i na szczególne korzystanie z wód, a następnie podjął szereg czynności zmierzających do wyjaśnienia stanu prawnego sprawy.
W wyniku dokonanej kontroli, organ odwoławczy stwierdził, że Prezydent Miasta [...] w sposób prawidłowy ustalił okoliczności faktyczne, istotne w kontekście rozpatrzenia przedmiotowej sprawy oraz zastosował właściwą podstawę prawną zapadłych rozstrzygnięć, którą prawidłowo zinterpretował i należycie wyjaśnił. Dostrzeżone uprzednio przez organ odwoławczy uchybienia procesowe, których dopuścił się organ pierwszej instancji, zostały wyeliminowane. Wobec powyższego organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, który w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy stwierdził, że skarżącej nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją ostateczną z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...].
Konkludując powyższe, organ odwoławczy uznał, że zaskarżona decyzja została wydana bez zarzucanego naruszenia przepisów prawa materialnego i po przeprowadzeniu administracyjnego postępowania w sposób wystarczająco wyjaśniający istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, a w konsekwencji również bez zarzucanego naruszenia przepisów procedury administracyjnej, który mógł mieć istotny wpływ na wynik postępowania. W ocenie organu drugiej instancji, zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie zawiera wszystkie niezbędne elementy, tj. przedstawienie podstawy prawnej, uzasadnienie faktyczne i prawne, a także ustosunkowanie się przez organ pierwszej instancji do wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącą.
Organ drugiej instancji, wskazując powyższe argumenty za zasadne utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, podnosząc jednocześnie, że wniosek o wznowienie postępowania nie pochodził od strony postępowania, w związku z tym przedmiotowe postępowanie należało umorzyć, jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika adwokata E. K. zarzuciła decyzji organu drugiej instancji naruszenie:
– art. 127 ust. 7 pkt 4 i 5 P.w. oraz art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez błędne uznanie, że postępowanie, nie dotyczy interesu prawnego skarżącej, a w konsekwencji uznanie, że skarżącej nie przysługuje status strony, podczas, gdy ma ona interes prawny w niniejszej sprawie i jest jego stroną;
– art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i w konsekwencji ograniczenie się organu drugiej instancji do powielenia argumentacji organu pierwszej instancji, oparcie ustaleń jedynie na treści operatu, bez weryfikacji fachowości jego sporządzenia, bez uwzględnienia i odniesienia się do zarzutów zawartych w odwołaniu skarżącej, w zakresie położenia rowu i jego zarurowania po planowanym wywłaszczeniu części jej działki.
Dodatkowo skarżąca wskazała, że organ pierwszej instancji w trakcie procedowania pominął, stanowisko wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z dnia 8 stycznia 2019 r., sygn. II SA/Rz 673/18, podzielone przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] w decyzji z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...], w którym wskazano, że w przedmiotowej sprawie samo istnienie możliwości powstania zmian w stosunkach wodnych na działce skarżącej jest wystarczającą podstawą do twierdzenia, że działka skarżącej znajduje się w zasięgu oddziaływania inwestycji i to organ jest zobowiązany do wykazania w sposób bezsporny, że nie wystąpi nawet potencjalne zagrożenie zaistnienia oddziaływania na stosunki wodne na działce skarżącej.
Z uwagi na powyższe naruszenia skarżąca wniosła o uchylenie przedmiotowej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji, a także o zwrot kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji oraz zaznaczył, że nie doszło do naruszenia przepisów w zakresie braku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i w związku z tym wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: "p.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 145 p.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, albo zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Skarga została uwzględniona aczkolwiek z całkowicie innych względów aniżeli w niej podniesione.
Jedną z gwarancji procesowych postępowania administracyjnego jest bezstronność organów przy rozpoznawaniu sprawy. Zapewnia ją między innymi instytucja wyłączenia pracownika, który brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a.: pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.
Biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia stronie obiektywnego rozstrzygnięcia sprawy, należy przyjąć, że określenie "brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji", zawarte w art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., dotyczy nie tylko pracownika biorącego udział w postępowaniach zwyczajnych, ale również pracownika orzekającego w postępowaniu w trybach nadzwyczajnych, takich jak stwierdzenie nieważności decyzji oraz wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną, który wcześniej brał udział w wydaniu decyzji będącej przedmiotem kontroli w trybie nadzwyczajnym. ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2020 r. II OSK 857/20 to i wszystkie powołane w spawie orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń orezczenia.nsa.gov.pl ).
Dotyczy to także czynności związanych z badaniem i rozstrzyganiem o dopuszczalności uruchomienia postępowania nadzwyczajnego - wznowienia postępowania czy też wszczęcia postępowania nieważnościowego. ( Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 22 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Łd 648/19). Już sam podpis złożony na decyzji potwierdza udział składającej go osoby w procesie wydania decyzji i wpływ na jej treść. Bez znaczenia jest przy tym powód, dla którego określona osoba uczestniczy w wydaniu rozstrzygnięcia, chociażby poprzez jego akceptację, czy też zatwierdzenie. ( Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 25 maja 2021 r. I SA/Bd 144/21).
Przy interpretacji analizowanego przepisu należy mieć bowiem na uwadze, że celem art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. jest uniknięcie sytuacji, w której pracownik już uczestniczący w czynnościach postępowania administracyjnego i mający przez to ugruntowany pogląd na stan faktyczny sprawy (jeśli brał udział tylko w postępowaniu dowodowym), czy też ze względu na sposób jej rozstrzygnięcia (gdy wydawał decyzję z upoważnienia organu), byłby niejako determinowany przez swoje wcześniejsze doświadczenia związane z udziałem w postępowaniu. Wyłączenie pracownika służy ochronie zasady bezstronności. Podkreślenia także wymaga, że wydanie decyzji przez pracownika podlegającego wyłączeniu stanowi zgodnie z art. 145 § 1 pkt pkt 3 k.p.a. ustawową przesłankę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Z akt sprawy wynika, że wniosek o wznowienie postępowania złożony przez skarżącą dotyczy decyzji z [...] kwietnia 2017 r.nr [...]. Decyzja ta została wydana z upoważnienie Prezydenta Miasta [...] przez A. K.
Z akt sprawy wynika, że utrzymana zaskarżoną do Sądu decyzją, decyzja Prezydenta Miasta [...] z [...] października 2020 r., nr [...] o umorzeniu w całości postępowania administracyjnego z wniosku skarżącej o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] kwietnia 2017 r. nr [...] została także podpisana przez A. K. działającą z upoważnienia Prezydenta Miasta [...].
Z akt sprawy wynika również, że A. K. podpisała także poprzednią decyzję wydaną w sprawie z wniosku skarżącej o wznowienie postępowania w sprawie decyzji z [...] kwietnia 2017 r., uchyloną przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. Postępowanie to toczyło się bezpośrednio po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyroku z 8 stycznia 2019 r. sygn. akt II SA/Rz 673/18 uchylającego poprzednie wydane w sprawie wznowienia postępowania decyzje organów pierwszej, jak i drugiej instancji.
Zwrócić należy uwagę, że A. K. na tylko podpisała się pod wskazanymi decyzjami, ale brała również udział w czynnościach poprzedzających ich wydanie. Podpisana jest pod ogłoszeniem o rozprawie administracyjnej połączonej z oględzinami terenu z 30 października 2019 r., pod zawiadomieniem o zebraniu materiału dowodowego i wyznaczeniu terminu do zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym 27 listopada 2019 r. i z 13 stycznia 2020 r.
Zatem A. K. nie tylko brała udział w postępowaniu dotyczącym wznowienia postępowania ale również podpisała decyzję w sprawie, w której brała udział i wydała decyzję w postępowaniu zwyczajnym.
Z oczywistych względów instytucja wyłączenia pracownika ma odpowiednie zastosowanie do pracownika podmiotu zobowiązanego do wydania decyzji, który nie jest organem administracji publicznej, jeżeli pracownik ten wydawał w imieniu tego podmiotu decyzję objętą wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. ( Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 stycznia 2021 r. VIII SA/Wa 707/20 ).
Celem uczynienia zadość zasadzie bezstronności postępowania Sąd zobowiązany był do uchylenia skutków wszystkich czynności podjętych z udziałem podlegającego wyłączeniu pracownika –A. K., po wydaniu poprzedniego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 8 stycznia 2019 r. sygn. akt II SA/Rz 673/18. Konsekwencją powyższego jest uchylenie kolejno wydanych w sprawie z wniosku o wznowienie postępowania decyzji: Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2020 r., nr [...], decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] lipca 2020 r., nr [...] i wreszcie zaskarżonej decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] stycznia 2021 r., nr [...] i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] października 2020 r. nr [...].
Rozstrzygnięcie znajduje uzasadnienie w treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a. O kosztach, na które składają się uiszczony wpis od skargi w kwocie 300 zł, wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 480 zł oraz opłata kancelaryjna od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, łącznie w kwocie 797 zł Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. i 209 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie ( Dz.U. z 2015 r., poz. 1800).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło