II SA/Rz 669/06
WyrokWSA w Rzeszowie2006-10-26
Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Maria Zarębska-Kobak, Jolanta Ewa Wojtyna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej, wydane w sytuacji, gdy decyzja została doręczona ustanowionemu dla strony kuratorowi, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ decyzja organu pierwszej instancji została doręczona ustanowionemu dla strony kuratorowi. W takiej sytuacji termin do wniesienia odwołania biegnie od dnia doręczenia kuratorowi. Skarżący nie wykazał, aby uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, ani nie złożył wniosku o przywrócenie terminu, co uniemożliwiało merytoryczne rozpatrzenie odwołania.Stan faktyczny
Organ pierwszej instancji wydał decyzję o wymeldowaniu K. M. z pobytu stałego. Decyzja ta została doręczona ustanowionemu dla K. M. kuratorowi. K. M. wniósł odwołanie od tej decyzji po upływie ustawowego terminu. Wojewoda stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. K. M. zaskarżył postanowienie Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając m.in. wprowadzenie organu w błąd przez byłą żonę co do jego miejsca pobytu oraz obowiązek kuratorki wniesienia odwołania.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę i zasądził na rzecz pełnomocnika z urzędu koszty zastępstwa prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie NSA Maria Zarębska-Kobak AWSA Jolanta Ewa Wojtyna /spr./ Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 26 października 2006 r. sprawy ze skargi K. M. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. skargę oddala; II. zasądza na rzecz pełnomocnika z urzędu adwokat M. S. kwotę 240 zł /słownie: dwieście czterdzieści złotych/ tytułem zastępstwa prawnego wykonanego na zasadzie prawa pomocy.
II SA/Rz 669/06
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] grudnia 2001 roku Nr [...] Prezydent Miasta [...], na podstawie art. 15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 o ewidencji ludności i dowodach osobistych / tj. Dz. U. z 2001 r. nr 87 poz. 960/ i art. 104 k.p.a. ,po rozpatrzeniu wniosku M. M. orzekł o wymeldowaniu z pobytu stałego K. M. z lokalu mieszkalnego przy ul. K. w T.
Uzasadnienie decyzji i akta sprawy wskazują, że wymieniony wyżej lokal jest mieszkaniem spółdzielczym typu lokatorskiego typu M3 o powierzchni 48,25 m2. , co potwierdza przydział tego lokalu nr 17 z 29 czerwca 1992 roku . Z dokumentu tego wynika, że w przydzielonym mieszkaniu mają prawo zamieszkiwać M. M., K. M. i K. M.
Wyrokiem zaocznym z dnia 26 lutego 2001 roku Sąd Okręgowy w T. sygn. [...] rozwiązał przez rozwód małżeństwo M. i K. M., nie orzekając o sposobie korzystania przez nich ze wspólnego mieszkania. We wniosku z dnia 16 czerwca 2001 roku skierowanym do Prezydenta Miasta M. M. wniosła o wymeldowanie z urzędu jej byłego męża wskazując, że w listopadzie 2000 roku wyprowadził się z domu i nieznane jest jego miejsce pobytu. Wnioskodawczyni nie wykluczyła, że wyjechał za granicę. Z informacji uzyskanych w dniu 14 sierpnia 2001 roku przez organ I instancji z krajowego rejestru karnego wynika, że wyrokiem z dnia 18 lipca 2001 roku sygn. akt: [...] K. M. skazany został wyrokiem Sądu Rejonowego w S. na karę pozbawienia wolności. Wnioskiem z dnia 27 sierpnia 2001 roku Naczelnik Wydziału Urzędu Miejskiego [...] zwrócił się do Sądu Rejonowego w T. Wydział Rodzinny i Nieletnich o wyznaczenie dla K. M., jako nieobecnego, którego miejsce pobytu nie jest znane - kuratora.
Postanowieniem z dnia 28 września 2001 roku Sąd Rejonowy w T. Wydział Rodzinny i Nieletnich ustanowił dla nieznanego z miejsca pobytu K. M. kuratora w osobie B. C., pracownika Urzędu Miejskiego [...] .
Decyzję opisaną na wstępie z dnia [...].12. 2001 Prezydent Miasta [...] o wymeldowaniu z pobytu stałego K. M., organ doręczył jego kuratorowi B. C. w dniu 12 sierpnia 2002 roku.
W odwołaniu z dnia 27 kwietnia 2004 roku K. M. zarzucił, że na protokole zeznań jego byłej żony nie ma jej podpisu, nadto -we wniosku o wymeldowanie ,była żona odwołującego podała nieprawdziwe dane co do jego miejsca pobytu. Wskazał też, że w dniu 1 .04 2004 roku złożył wniosek o wznowienie postępowania, sprawa toczy się do sygn. [...]. Zarzucił nadto, że z powodu działań byłej żony jest osobą bezdomną.
Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 roku Wojewoda [...] stwierdził , że odwołanie K. M. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...].12.2001 [...] orzekającej o wymeldowaniu go z pobytu stałego z lokalu mieszkalnego przy ul. K. w T., zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia określonego w przepisie art. 129 par.2 k.p.a. Organ wskazał, że decyzja doręczona została kuratorowi reprezentującemu interesy nieobecnego K. M.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego K. M., przebywający w Zakładzie Karnym [...] zarzucił, że żona wprowadziła w błąd organ, bowiem znała jego miejsce pobytu. Również zarzucił, że obowiązkiem kuratorki, osoby reprezentującej jej interesy, było wniesienie odwołania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie z powodu uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. nr 153 poz. 1269 z 2002 roku / sądy te sprawują w zakresie swej działalności kontrolę pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 roku / zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy , których dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.
W myśl przepisu art. 145 P.p.s.a. Sąd obowiązany jest do uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej nieważności ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest naruszeniem prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub jeśli zachodzą przyczyny określone w przepisie art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
Zgodnie z przepisem art. 127 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Przepis art. 129 § 1 k.p.a. stanowi ,że odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu , który wydał decyzję ,w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie / § 21. Rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu , który nie został przywrócony .stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. , oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej.
W rozpatrywanej sprawie Wojewoda [...] działając na podstawie przepisu art. 134 k.p.a. stwierdził , że odwołanie K. M. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2001 roku zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia.
Z akt sprawy wynika, że decyzja organu I instancji z dnia [...] grudnia 2001 roku doręczona została kuratorowi skarżącego- B. C. w dniu 12 sierpnia 2002 roku. Odwołanie od tej decyzji skarżący wniósł w dniu 27 kwietnia 2004 roku, zatem z uchybieniem terminu, który upłynął w dniu 26 sierpnia 2002 roku. Skarżący nie złożył wówczas wniosku o jego przywrócenie, ani nie wskazał przyczyny uchybienia terminu. W tej sytuacji organ nie miał podstaw do merytorycznego ustosunkowania się do odwołania.
Zarzut skargi , że kurator B. C. celowo nie odwołała się od decyzji nie może być brany pod uwagę, bowiem zgodnie z przepisem art. 40 k.p.a. pisma doręcza się stronie, a gdy działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Wyznaczenie przez sąd przedstawiciela dla nieobecnej strony postępowania administracyjnego na wniosek organu zgłoszony na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. następuje na podstawie art. 184 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Kurator jest zobowiązany do działania na rzecz osoby, którą reprezentuje oraz do składania sprawozdań ze swoich czynności, a kwestia ta wykracza poza podejmowane przez organy meldunkowe rozstrzygnięcia.
Przywrócenie terminu w postępowaniu administracyjnym nastąpić może jedynie na podstawie przepisu art. 58 k.p.a., zgodnie z którym zainteresowany musi uprawdopodobnić , że uchybienie nastąpiło bez jego winy, a prośbę o przywrócenie terminu musi wnieść w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z jednoczesnym dokonaniem czynności dla której był określony termin.
Należy dodać, że zgodnie z przepisem art. 58 § 3 , przywrócenie terminu do wniesienia prośby o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest niedopuszczalne. W ocenie Sądu , Wojewoda [...] nie naruszył przepisów prawa wydając zaskarżone postanowienie, dlatego , działając na podstawie przepisu art. 151 P.p.s.a Sąd skargę oddalił.
Na podstawie przepisu art. 250 P.p.s.a. sąd zasądził na rzecz pełnomocnika skarżącego, działającego z urzędu, koszty nieopłaconej pomocy prawnej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło