II SA/Rz 70/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 8 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adw. T. L. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2008 r. Nr [...] w przedmiocie przyznania prawa do dodatku mieszkaniowego postanawia przyznać pełnomocnikowi skarżącego adw. T. L. tytułem kosztów udzielonej i nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 219,60 zł. (dwieście dziewiętnaście złotych 60/100), na którą składają się należna tytułem wynagrodzenia opłata w wysokości 180 zł. i naliczone od niej 22 % podatku od towarów i usług, tj. 39,60 zł. II SA/Rz 70/09 U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 11 marca 2009 r. sygn. akt II SA/Rz 70/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2008 r. Nr [...], zaś wydanym w dniu 15 maja 2009 r. postanowieniem - w wyniku rozpoznania złożonego przez niego wniosku - przyznał mu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata. W dniu 31 sierpnia 2009 r. wyznaczony przez Okręgową Radę Adwokacką i działający jako pełnomocnik skarżącego adw. T. L. przedłożył pismo informujące o sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia w sprawie skargi kasacyjnej, którą to przedłożył skarżącemu oraz ORA. Z uwagi na fakt, iż opinia zawiera uwagi niekorzystne dla skarżącego, wskazał na brak możliwości jej przedłożenia do akt sądowych, co byłoby działaniem na niekorzyść klienta. W związku z tym wniósł jednocześnie o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. oświadczając przy tym, że koszty tej pomocy nie zostały pokryte ani w całości ani w części. Stosownie do art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zgodnie z regulacją zawartą w § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.) koszty tej pomocy obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Stawka minimalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w sprawie stanowiącej przedmiot zaskarżenia wynosi 240 zł. W drugiej instancji, jeżeli sprawy nie prowadził ten sam adwokat, za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do jej wniesienia jest to 75 % tej stawki, nie mniej jednak niż 120 zł. (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i pkt 2 lit. b w/w rozporządzenia); tym zakresie za oczywistą omyłkę uznano wnioskowanie przez pełnomocnika o przyznanie kosztów pomocy prawnej na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. b wskazującego stawkę minimalną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi pierwszej instancji za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego. Uwzględniając charakter sprawy oraz nakład pracy pełnomocnika związany ze stopniem jej zaawansowania i rozpoznania w momencie jego ustanowienia przyznano tytułem opłaty za nieopłaconą pomoc prawną - sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - kwotę 180 zł. W sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, sąd podwyższa opłatę o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach (§ 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia); zgodnie z ustawą z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) wynosi ona 22 %, co od kwoty 180 zł. daje 39,60 zł. Pełnomocnik skarżącego nie wykazał żadnych poniesionych przez siebie a związanych z udzieloną pomocą prawną wydatków. W kontekście braku przedłożenia opinii do akt sądowych należy wskazać na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r. sygn. akt OZ 720/2004 (LexPolonica nr 387074, ONSAiWSA 2005/5 poz. 93), zgodnie z którym pełnomocnik ustanowiony w ramach przyznanego stronie prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie w związku z faktycznym udzieleniem pomocy prawnej. Gdy pomoc prawna polega na sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, pełnomocnik powinien wykazać, że opinia została sporządzona i przekazana stronie. Opinię bowiem sporządza się dla strony i w jej interesie. Ani § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b powołanego rozporządzenia ani też żaden z przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują obowiązku przedkładania Sądowi opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Sąd ustalając, czy pomoc prawna została udzielona, może poprzestać na oświadczeniu pełnomocnika. Fakt udzielenia pomocy prawnej, w razie wątpliwości, może także potwierdzić sama strona. Przedstawienie sądowi opinii może natomiast okazać się niezbędne wówczas, gdy strona zaprzecza, by opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej została sporządzona i jej doręczona. W niniejszej sprawie nie stwierdzono okoliczności, które mogłyby wskazywać na niesporządzenie i niedoręczenie skarżącemu opinii, a także by kwestionował on fakt udzielenia pomocy prawnej. W związku z powyższym na podstawie powołanych przepisów w związku z art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.