II SA/Rz 735/17

WyrokWSA w Rzeszowie2017-10-25

Skład orzekający: Małgorzata Wolska, Piotr Godlewski, Maciej Kobak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy świadczenie rodzicielskie wypłacone osobie pobierającej jednocześnie zasiłek macierzyński z KRUS może zostać uznane za nienależnie pobrane, a świadczeniobiorca zobowiązany do jego zwrotu, jeśli był pouczony o braku prawa do świadczenia?
Ratio decidendi
Świadczenie rodzicielskie jest nienależnie pobrane, a świadczeniobiorca jest zobowiązany do jego zwrotu, jeśli zostało wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do świadczeń (w tym pobieranie zasiłku macierzyńskiego), a osoba była o tym pouczona. W przypadku, gdy świadczeniobiorca podpisał wniosek i pouczenie, oświadczając, że zapoznał się z treścią i jest świadomy odpowiedzialności za fałszywe oświadczenie, nie można uznać, że nie został należycie pouczony, nawet jeśli twierdzi, że nie przeczytał dokumentów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta o uznaniu świadczenia rodzicielskiego za nienależnie pobrane i zobowiązaniu do jego zwrotu. Skarżąca B. P. pobierała świadczenie rodzicielskie, mimo że jednocześnie otrzymywała zasiłek macierzyński z KRUS. Organ uznał, że skarżąca została prawidłowo pouczona o braku prawa do świadczenia, co zostało zakwestionowane w skardze.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Maciej Kobak Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2017 r. sprawy ze skargi B. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie uznania świadczenia rodzicielskiego za nienależnie pobrane i obowiązku jego zwrotu -skargę oddala- Przedmiotem skargi B. P. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: SKO lub Kolegium) wydana w przedmiocie uznania świadczenia rodzicielskiego za nienależnie pobrane i jednocześnie zobowiązująca do zwrotu pobranego świadczenia. W podstawie prawnej Kolegium podało art. 1 ust. 1, art. 2, art. 17 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1659) i art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 17c ust. 1, ust. 7, ust. 9 pkt 1, art. 20 ust. 3, art. 30 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 3, ust. 6 i 8 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1518 ze zm.). Z uzasadnienia i akt sprawy wynika, że decyzją z [...] lutego 2016 r. nr [...] Prezydent Miasta [...] ustalił B. P. prawo do świadczenia rodzicielskiego na K. P. w okresie od 1 stycznia 2016 r. do 27 listopada 2016 r. W dalszej kolejności Prezydent Miasta [...], po otrzymaniu zaświadczenia z KRUS z którego wynika, że w okresie od 1 stycznia 2016 r. do 26 listopada 2016 r. B. P. wypłacono zasiłek macierzyński z tytułu urodzenia dziecka wszczął postępowanie w sprawie nienależnie pobranego świadczenia rodzicielskiego. Po jego przeprowadzeniu decyzją z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w pkt I) uznał pobrane przez B. P. za okres od 1 stycznia 2016 r. do 27 listopada 2016 r. świadczenie rodzicielskie na K. P. w łącznej kwocie 10 900,00 zł za świadczenie nienależnie pobrane; w pkt II ) zobowiązał wyżej wymienioną do zwrotu świadczenia rodzicielskiego jako nienależnie pobranego świadczenia za okres od 1 stycznia 2016 r. do 27 listopada 2016 r. oraz do zwrotu odsetek ustawowych za opóźnienie, naliczanych od należności głównej do dnia spłaty należności, w formie potraceń z bieżących świadczeń. Organ wskazał, że wobec tego, że B. P. uprawniona była do zasiłku macierzyńskiego w KRUS, świadczenie rodzicielskie jej nie przysługiwało. W obszernym uzasadnieniu organ wyjaśnił, że wyżej wymieniona została prawidłowo pouczona o warunkach pobierania ww. świadczenia. Odwołanie od tej decyzji złożyła B. P. – reprezentowana przez pełnomocnika r. pr. A. H. wnioskując o jej uchylenie i umorzenie postępowania, ewentualnie jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Decyzji zarzuciła naruszenie art. 30 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez błędne uznanie, że została prawidłowo pouczona o braku prawa do pobierania świadczenia. Zarzuciła naruszenie art. 9 K.p.a. poprzez wydanie decyzji sprzecznej z zasadą prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania. Podała, że gdyby organ prawidłowo poinformował B. P. o treści obowiązujących przepisów prawa i ich zastosowaniu, to nie wynikłyby dla niej konsekwencje będące przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia; naruszenie art. 80, art. 77 § 1 i art. 7 K.p.a. poprzez niewłaściwą ocenę dowodów. Strona jako zupełnie dowolne oceniła stanowisko organu, że B. P. w sposób prawidłowy zapoznała się z pouczeniem i treścią wniosku o ustalenie prawa do świadczenia rodzicielskiego. Odwołująca zarzuciła także naruszenie art. 107 § 3, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie poprzez brak wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Z ostrożności odwołująca zawnioskowała, na podstawie art. 30 ust. 9 w/w ustawy o umorzenie kwoty nienależnie pobranych świadczeń rodzicielskich w całości bądź w części oraz o zasądzenie od MOPS w [...] kosztów zastępstwa procesowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem Kolegium zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe a postępowanie przeprowadzono rzetelnie i wyjaśniono przesłanki będące podstawą uzasadnienia decyzji. Zarzuty odwołania uznano za chybione. Powołując się na art. 30 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach wskazano, że osoba która pobrała nienależnie świadczenia rodzinne jest obowiązana do ich zwrotu. Natomiast za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych albo wstrzymanie wypłaty świadczeń rodzinnych w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa ich pobierania. Kolegium zaznaczyło, że konieczność zwrotu świadczenia nienależnie pobranego jest oczywista. Powołując się na dokumenty zawarte w aktach sprawy i cytując fragmenty dokumentów i oświadczeń w nich zawartych odnośnie terminu złożenia wniosku o przyznanie świadczenia rodzicielskiego uznało, że B. P. w dniu [...] stycznia 2016 r. zgłosiła się do MOPS w [...] i złożyła tylko wniosek o ustalenie prawa do świadczenia rodzicielskiego na K. P. Zatem w chwili składania ww. wniosku posiadała wiedzę o jakie świadczenia się ubiega, co sama zeznała do protokołu z przesłuchania strony z dnia [...] lutego 2017 r. Dopiero w późniejszym terminie strona zmieniła stanowisko co do terminu złożenia wniosku o świadczenie rodzicielskie. SKO zaznaczyło także, że nie uwzględniło zeznań W. P. w zakresie przebiegu i sposobu przyjęcia przez pracownika Ośrodka wniosku o ustalenie prawa do świadczenia rodzicielskiego w dniu [...] stycznia 2016 r. (wypełnienie wniosku "pod dyktando" pracownika ośrodka, brak przeczytania przez stronę formularza wniosku). Jako niezasadne, w świetle zeznań pracownika MOPSU, organ uznał także zarzuty odwołującej o braku przeczytania i wyjaśnienia pouczenia oraz braku wyjaśnienia B. P. konsekwencji w przypadku niezastosowania się przez wnioskodawcę do pouczenia zawartego we wniosku. W ocenie SKO wątpliwym jest twierdzenie o otrzymaniu wniosku w momencie przyjęcia strony w ośrodku i wypełnienie formularza na polecenie pracownika. Organ zaznaczył, że w aktach zalega wniosek, który częściowo wypełniony został przez B. P. wcześniej, a następnie uzupełniony został w momencie przyjęcia strony (wniosek wypełniony jest dwoma różnymi kolorami długopisów), w obecności pracownika organu. SKO wskazało, że strona miała możliwość zapoznania się z treścią pouczenia i oświadczeniami zawartymi w formularzu wniosku. Nadto na tablicach ogłoszeń znajdują się obowiązujące wzory wniosków o przyznanie świadczeń o jakie można ubiegać się w Ośrodku. Jako nieuzasadniony uznano zarzut, że zapisy pouczenia są niejednoznaczne i niezrozumiałe. W pouczeniu załączonym do decyzji wskazano, że świadczenie rodzicielskie nie przysługuje, jeżeli co najmniej jeden z rodziców dziecka otrzymują zasiłek macierzyński lub uposażenie za okres ustalony przepisami K.p. jako okres urlopu macierzyńskiego, okres urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego lub okres urlopu rodzicielskiego. SKO zauważyło przy tym, że pojęcie zasiłku macierzyńskiego jest tożsame w KRUS jak i przepisach Kodeksu pracy. Odnosząc się do wniosku o umorzenie postępowania, organ zwrócił uwagę na treść art. 30 ust. 9 u.ś.r. Przesłanką zastosowania ulgi jest ustalenie przez organ "szczególnie uzasadnionych okoliczności dotyczących sytuacji rodziny". W rozpoznawanej sprawie zarówno W. P., jak i B. P. nie podali w jakiej wysokości W. P. otrzymuje dochody niepodlegające opodatkowaniu z tytułu diet wynikających ze stosunku pracy. SKO zauważyło, że podstawowym dowodem świadomości strony o konsekwencjach pobrania nienależnych świadczeń jest podpis strony i treść oświadczenia z [...] stycznia 2016 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyższą decyzję B. P. – zastępowana prze pełnomocnika r. pr. A. H. zawnioskowała o uchylenie decyzji obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, względnie ich uchylenie i umorzenie postępowania. Zwróciła się nadto o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz wstrzymanie wykonania decyzji. Skarżąca kwestionowanej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach poprzez zastosowanie ww. przepisu mimo braku ustalenia koniecznych przesłanek i błędne uznanie, że została prawidłowo pouczona o braku prawa do pobierania świadczenia; art. 30 ust. 1 u.ś.r. poprzez stwierdzenie przez organ, że dane świadczenia są nienależnie pobrane i jednocześnie zobowiązanie strony do zwrotu kwoty tych świadczeń. B. P. wskazała także na naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 9, art. 80, art. 77 § 1, art. 7, art. 107 § 3 K.p.a., podtrzymując w tym zakresie stanowisko zaprezentowane w odwołaniu. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że organ nie poczynił ustaleń które ze świadczeń B. P. nabyła jako pierwsze – świadczenie rodzicielskie czy zasiłek macierzyński z KRUS, co w konsekwencji przesądziłoby czy świadczenie rodzicielskie nie przysługiwało od samego początku. Ponadto, osoba jest obowiązana do zwrotu świadczeń dopiero, gdy decyzja uznająca samo świadczenie za nienależnie pobrane stanie się ostateczna. Taka sytuacja nie wystąpiła. Wydanie jednej decyzji mocą której organ stwierdza, że dane świadczenia są nienależnie pobrane i jednocześnie zobowiązuje do zwrotu kwoty nie jest możliwe stanowi naruszenie art. 30 ust 1 ustawy w/w. Skarżąca zauważyła także, że warunkiem nałożenia na stronę obowiązku zwrotu świadczenia jest wyjaśnienie czy osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania. Zdaniem skarżącej pouczenie zawarte na druku wniosku o przyznanie świadczenia, druku zatytułowanym "oświadczenie", a z którym mogła zapoznać się wyłącznie w dacie składania wniosku oraz pouczenie zawarte w decyzji z [...] lutego 2016 r. nie można uznać za należyte. W pouczeniu do decyzji wskazano na zasiłek macierzyński ustalony przepisami Kodeksu pracy, a nie na zasiłek o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników. Skarżąca wskazała na brak świadomości, że uprawnienie jej nie przysługuje. Jako osoba nieposiadająca wiedzy prawniczej, sądziła, że świadczenie rodzicielskie i zasiłek macierzyński to dwa różne świadczenia. Jej zdaniem cała sytuacja wynikła wyłącznie z nieporozumienia. Wniosek wypełniła w obecności pracownika Ośrodka i zgodnie z jego sugestią. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle brzmienia przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a." sądy administracyjne badają, czy kwestionowany akt (tu decyzja) nie narusza prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy lub przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Nadto badają, czy organ administracji nie dopuścił się uchybień skutkujących nieważnością aktu z przyczyn określonych w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach. Przy czym, jak wynika z przepisów art. 133 § 1 i art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd orzeka na podstawie akt sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przeprowadzona według powyższych kryteriów kontrola legalności zaskarżonej decyzji nie wykazała naruszenia prawa przy jej wydawaniu i dlatego skarga, zgodnie z art. 151 P.p.s.a., podlegała oddaleniu. Zaskarżoną decyzja z dnia [...] kwietnia 2017 r. została utrzymana w mocy decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] marca 2017 r. ([...]), wydana na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1518 ze zm.), zwanej dalej "u.ś.r.", o uznaniu pobranego przez B. P. za okres od 1 stycznia do 27 listopada 2016 r. świadczenia rodzicielskiego na syna K. P. w łącznej kwocie 10 900 zł za świadczenie nienależnie pobrane i zobowiązania jej do zwrotu tegoż świadczenia oraz do zwrotu odsetek ustawowych. W podstawie prawnej tych decyzji wskazano m.in. przepis art. 30 ust. 1, ustanawiający obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia oraz art. 30 ust. 2 pkt 1 zawierający w swej treści ustawową definicję nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego. Zarzucając naruszenie wspomnianego art. 30 ust. 2 pkt 1 u.ś.r. skarżąca wywodzi, że nie została należycie pouczona o braku prawa do pobierania świadczenia rodzicielskiego, a jej pełnomocnik przywołała w obszernym zakresie orzeczenia sądów administracyjnych, w których prezentowany jest pogląd, iż w takiej sytuacji, tj. przy braku należytego pouczenia nie można uznać, że świadczenia zostały pobrane nienależnie. Zarzuciła przy tym naruszenie szeregu przepisów procesowych, skutkujące dla skarżącej konsekwencjami w postaci "zaskarżonego rozstrzygnięcia". Sąd nie podziela zarzutu skargi, jakoby przy wydawaniu skarżonej decyzji naruszone zostały przepisy o postępowaniu administracyjnym, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., a będącego ponowieniem zarzutu wcześniej sformułowanego w odwołaniu, a także zarzutu naruszenia art. 9 K.p.a., jak i przytoczonej w skardze argumentacji mającej wspierać te zarzuty. Przypomnieć w związku z tym wypada, że naruszenie przepisów postępowania może polegać w szczególności na niedopełnieniu wynikających z tych przepisów obowiązków organu lub uniemożliwieniu stronie skorzystania z przysługujących jej uprawnień procesowych, albo też błędnej wykładni tych przepisów. Treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. jednoznacznie stanowi, że warunkiem uwzględnienia skargi z tego powodu jest ustalenie, iż stwierdzone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji (postanowienia), a więc na ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego materialnego lub procesowego (zob. T. Woś, H. Knysiak – Molczyk "Postępowanie sądowo – administracyjne", Wyd. Prawnicze Lexis Nexis, W – wa 2004 r., s. 305). Postępowanie sądowe nie dostarczyło podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy naruszyły prawo w zakresie wskazanym w cyt. wyżej art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Zebrany w sprawie niniejszej materiał dowodowy nie daje żadnych podstaw do uznania, że nie zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy, ani też by nie były w toku postępowania respektowane zasady rzetelnej procedury zawarte w art. 7 K.p.a. (legalizmu, prawdy obiektywnej, wyważania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli). Postępowanie dowodowe przeprowadzone zostało z zachowaniem wymogów określonych w art. 75 i nast. K.p.a., co pozwoliło organom na ocenę zebranego materiału dowodowego zgodną z regułami art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., a która znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji odpowiadającym warunkom określonym w art. 107 § 3 K.p.a. Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut skargi o naruszeniu art. 9 K.p.a., który to przepis formułuje zasadę informowania stron oraz czuwania nad tym, aby strony i inni uczestnicy postępowania nie ponieśli szkody z powodu nieznajomości prawa. Otóż trzeba podkreślić, za NSA (zob. wyrok z dnia 27 sierpnia 1997 r., sygn. akt III SA 66/96 – LexPolonica nr 340404), że obowiązki informacyjne ciążące na organie administracji nie mogą być utożsamiane z obowiązkiem świadczenia pomocy prawnej, udzielania porad prawnych bądź informowania stron o wyborze optymalnego sposobu postępowania. Jak stwierdził również ten Sąd (zob. wyrok z dnia 7 stycznia 2000 r., sygn. akt V SA 1158/99, Lex nr 49399) zadaniem organów administracji jest jedynie przekazanie stronie niezbędnych informacji, na podstawie których strona będzie mogła dokonać wyboru i zdecydować o swoich działaniach. Nie może zatem budzić jakichkolwiek wątpliwości, że to właśnie na stronie ciąży obowiązek dbałości o swoje interesy. W świetle tego, co wyżej naprowadzono, stwierdzić należy, że zarzuty skarżącej o braku należytego pouczenia nie są trafne. Jak wcześniej wyjaśniono, przy braku należytego pouczenia nie można uznać, iż świadczenia zostały pobrane należnie i w takiej sytuacji świadczeniobiorca nie ma obowiązku zwrotu pobranych kwot. Nie jest zatem kwestyjne, że prawidłowe pouczenie o braku prawa do pobierania świadczenia należy do przesłanek, których zaistnienie daje podstawę do zastosowania przepisu art. 30 ust. 2 pkt 1 u.ś.r. Z akt sprawy niespornie wynika, że do wniosku o ustalenie prawa do świadczenia rodzicielskiego na syna K. P. ur. [...] listopada 2015 r. skarżąca podając: "Jestem świadoma odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia" oświadczyła w szczególności, że o świadczenie rodzicielskie ubiega się w związku ze sprawowaniem opieki nad synem K. po raz pierwszy i nie będzie się o niego ubiegać w żądnej innej instytucji oraz poza granicami kraju. Oświadczyła również, że jest osobą bezrobotną zarejestrowaną w PUP, mąż jest osobą pracującą. Nadto zobowiązała się do powiadomienia "tamtejszego ośrodka": "w razie zmian mających wpływ na pobieranie świadczenia". Podpisała się również własnoręcznie pod podobną jak wyżej treścią zawartą w złożonym przez siebie wniosku, jak i oświadczeniu służącym ustaleniu prawa do świadczenia rodzicielskiego, tj. m.in. że nie otrzymuje zasiłku macierzyńskiego lub uposażenia za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzyńskiego, okres urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego lub okres urlopu rodzicielskiego (część II wniosku), a przed końcowym podpisaniem wniosku złożyła oświadczenie następującej treści: "Oświadczam, że jestem świadoma odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Nadto skarżąca podpisała się pod zawartym w tym wniosku pouczeniem (zawiera ono m.in. informacje kiedy świadczenie rodzicielskie nie przysługuje), przy czym swój podpis poprzedziła złożeniem następującego oświadczenia: "Oświadczam, że zapoznałam się z powyższym pouczeniem". Z protokołu przesłuchania skarżącej w dniu [...] lutego 2017 r. wynika m.in., że skarżąca zapoznała się z treścią decyzji z dnia [...] lutego 2016 r. dotyczącej świadczenia rodzicielskiego (zawierająca stosownie pouczenie, w tym o treści art. 17c ust. 9 u.ś.r.), nadto podała, że pamięta o złożeniu wniosku o ustalenie prawa do zasiłku macierzyńskiego w KRS [...], przy czym "nie wiedziała z jakiego tytułu otrzymywała świadczenia z KRUS w okresie od 1 stycznia 26 listopada 2016 r. W aktach sprawy znajduje się zaświadczenie KRUS Placówka Terenowa w [...], z którego wynika, że za w/w okres wypłacono skarżącej, zasiłek macierzyński, zaś pismem z dnia [...] lutego 2017 r. skierowanym do MOPS w [...] Placówka Terenowa poinformowała, że decyzja o przyznaniu zasiłku macierzyńskiego na syna K. P. została wydana na wniosek skarżącej w dniu [...] lutego 2016 r. W świetle tych okoliczności, wspartych dowodami zebranymi w sprawie, stanowisko skarżącej i sformułowane przez nią zarzuty wobec ustaleń i wniosków organów obu instancji nie zasługują na uwzględnienie. Treść pouczeń zawartych w dokumentach podpisanych przez skarżącą jest dostatecznie jasna i zrozumienie jej nie wymaga wiedzy prawniczej, w toku postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. skarżąca nie zgłaszała żadnych wątpliwości, w szczególności wymagających udzielenia jej przez organ administracji informacji i wyjaśnień (z uwagi na szczególne cechy strony). Zauważyć też należy, że syn K. jest trzecim dzieckiem skarżącej, a więc ze świadczeniami związanymi z urodzeniem dziecka nie zetknęła się po raz pierwszy, co nie jest bez znaczenia. Nie są wiarygodne wywody skarżącej, iż oświadczenie z dnia [...] stycznia 2016 r. dołączone do złożonego wniosku zostało jej podyktowane przez urzędnika, jak i to co ma napisać we wniosku, a przede wszystkim to, że nie czytała wniosku. Na skarżącej ciążył obowiązek dbałości o swoje interesy, zatem podpisanie przez nią składanych dokumentów – jak twierdzi bez przeczytania – świadczy z pewnością o tym, że wspomniany wyżej obowiązek został przez nią zaniedbany. Nie daje to w żadnym razie podstawy do przypisania organom zaniedbania obowiązków procesowych, a więc przypisania im braku należytego pouczenia skarżącej mogącego prowadzić do zakwestionowania legalności decyzji. Na uwzględnienie nie zasługuje tez zarzut skargi o wydaniu "jednej decyzji" – o uznaniu, że dane świadczenie jest nienależnie pobrane i o zobowiązaniu do zwrotu kwoty – skoro organy orzekały w zmienionym stanie prawnym (gdy nie jest wymagane wydanie oddzielnych decyzji). Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 P.p.s.a. skarga została oddalona.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło