II SA/Rz 746/18
WyrokWSA w Rzeszowie2018-11-07
Skład orzekający: Stanisław Śliwa, Elżbieta Mazur - Selwa, Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji wydaną w trybie autokontroli (art. 132 K.p.a.) i jednocześnie umarzająca postępowanie w przedmiocie uwzględnienia zarzutów odwołania jest prawidłowa, gdy decyzja organu pierwszej instancji była wadliwa i nie rozstrzygnęła sprawy co do istoty?Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego uchylająca wadliwą decyzję organu pierwszej instancji wydaną w trybie autokontroli (art. 132 K.p.a.) i umarzająca postępowanie w przedmiocie uwzględnienia zarzutów odwołania jest prawidłowa. Organ odwoławczy ma prawo uchylić decyzję autokontrolną wydaną z naruszeniem przepisów, a następnie rozpoznać odwołanie od pierwotnej decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. wniosła odwołanie od decyzji Marszałka Województwa wymierzającej jej opłatę za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza. Marszałek, działając w trybie autokontroli (art. 132 K.p.a.), uchylił swoją decyzję, ale nie rozstrzygnął sprawy co do istoty ani nie umorzył postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) uchyliło decyzję Marszałka i umorzyło postępowanie autokontrolne. Spółka zaskarżyła decyzję SKO, zarzucając m.in. naruszenie zakazu reformationis in peius i wydanie decyzji spoza katalogu dopuszczalnych rozstrzygnięć. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Stanisław Śliwa /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa WSA Paweł Zaborniak Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2018 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia należnej opłaty za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza -skargę oddala-
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) – działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 132 § 1, § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), zwanej w dalszej części "K.p.a." – uchyliło w całości decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [....] lutego 2018 r. Nr [...]w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej wymierzenia podmiotowi korzystającemu ze środowiska opłaty i umorzyło postępowanie organu I instancji w przedmiocie uwzględnienia przez ten organ zarzutów odwołania w trybie art. 132 § 1 K.p.a.
Stan faktyczny niniejszej sprawy przedstawia się następująco.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. Nr [...] Marszałek Województwa [...] wymierzył A. Sp. z o.o. z siedzibą w [....] (dalej także: "Spółka"), jako korzystającemu ze środowiska, opłatę za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza za okres drugiego półrocza 2012 roku w wysokości 100 799 zł. Rozstrzygnięcie to zostało uzupełnione postanowieniem Marszałka Województwa [...] z dnia [...] lutego 2018 r. Nr [...] o dwa załączniki przedstawiające sposób naliczenia przedmiotowej opłaty.
Na skutek odwołania od wymienionej wyżej decyzji z dnia [...] stycznia 2018 r., decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. Nr [...], Marszałek Województwa [...], działając na podstawie art. 132 K.p.a., uchylił w całości swoje rozstrzygnięcie z dnia [...] stycznia 2018 r. uznając, że złożony środek zaskarżenia w całości zasługuje na uwzględnienie.
Od decyzji autokontrolnej organu Spółka odwołała się zarzucając naruszenie art. 132 § 1, ewentualnie w związku z art. 105 § 1 K.p.a. poprzez niezastosowanie tego ostatniego przepisu. Zdaniem Spółki, prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy powinno polegać na uchyleniu decyzji i umorzeniu postępowania administracyjnego w całości. Uznając bowiem zasadność odwołania Marszałek potwierdził, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Nie istnieje sprawa administracyjna w rozumieniu art. 1 K.p.a., która nadawałaby się do rozpatrzenia właściwą decyzją. Wydanie zatem rozstrzygnięcia ograniczonego jedynie do uchylenia decyzji, po pierwsze, nie jest zgodne z jej żądaniem, a po drugie niezgodne z prawem, gdyż nie załatwia sprawy administracyjnej, czego wymaga art. 132 § 1 K.p.a.
Wskazaną wyżej decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. SKO uchyliło decyzję Marszałka z dnia [...] lutego 2018 r. w całości i umorzyło postępowanie organu I instancji w przedmiocie uwzględnienia przez ten organ zarzutów odwołania w trybie art. 132 § 1 K.p.a. Kolegium uznało, że zakwestionowana decyzja autokontrolna jest wadliwa i wymaga wyeliminowania z obrotu prawnego. Na gruncie powołanego przepisu niedopuszczalne jest bowiem wydanie decyzji kasacyjnej, która ogranicza się do uchylenia zaskarżonej decyzji, ani też decyzji uchylającej zaskarżoną decyzję i przekazującej sprawę do ponownego rozpoznania. Organ I instancji winien więc uchylić swoją decyzję i orzec co do istoty sprawy zgodnie z żądaniem odwołania lub umorzyć postępowanie, jeśli taki był wniosek strony odwołującej się. Tymczasem, decyzja Marszałka nie orzeka o umorzeniu postępowania w sprawie dotyczącej wymierzenia Spółce opłaty za korzystanie ze środowiska. SKO zwróciło też uwagę, że decyzja autokontrolna Marszalka nie przedstawia żadnej argumentacji, która legła u podstaw uznania odwołania za uzasadnione ani także żadnych ustaleń wskazujących na uznanie decyzji z dnia [...] stycznia 2018 r. za wadliwą i wymagająca uchylenia. Jako skutek swojego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało konieczność rozpatrzenia odwołania złożonego przez Spółkę od decyzji Marszałka z dnia [...] stycznia 2018 r.
W skardze na decyzję SKO z dnia [...] kwietnia 2018 r. Spółka wniosła o stwierdzenie jej nieważności jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie z uwagi na to, że załatwia sprawę rozstrzygnięta już inną decyzją. W razie stwierdzenia braku podstaw do stwierdzenia nieważności zakwestionowanej decyzji Spółka wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania wobec braku podstaw prawnych do jego toczenia się. Skarga zawiera także wniosek o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Spółka zarzuciła, że dnia [...] kwietnia 2018 r. Kolegium wydało dwie decyzje, jedną stanowiąca przedmiot skargi w niniejszej sprawie, a drugą (Nr [...]), którą uchyliło decyzję Marszałka z dnia [...] stycznia 2018 r. w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Tym samym, w ocenie Spółki doszło do podjęcia dwóch rozstrzygnięć w tej samej sprawie, co oznacza dwukrotne rozpoznanie tej samej sprawy. Ponadto, doszło do podjęcia decyzji spoza katalogu określonego w art. 138 § 1 i § 2 K.p.a. Katalog ten jest tymczasem zamknięty. Powołując się zatem w podstawie prawnej swojej decyzji na art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Kolegium winno uchylić decyzję Marszałka z dnia [...] lutego 2018 r. w całości i umorzyć postępowanie w sprawie wymierzenia jej opłat za korzystanie ze środowiska. Decyzja SKO dotycząca autokontrolnej decyzji Marszalka narusza więc nie tylko art. 132 § 1 K.p.a., ale także art. 6 K.p.a., nakazujący organom działanie na podstawie i w granicach prawa. Spółka podkreśliła, że konstrukcja postępowania autokontrolnego przesądza jednoznacznie o tym, że nie jest to odrębne postępowanie administracyjne ani też postępowanie wpadkowe, które należy zakończyć osobnym rozstrzygnięciem. Postępowanie to stanowi taką samą część odwoławczego postępowania administracyjnego, jak chociażby postępowanie dowodowe, a postępowania takiego nie umarza się. Spółka podniosła również, że decyzja wydana w trybie autokontroli jest decyzją organu I instancji, którą organ ten trwale usuwa z obrotu prawnego swoje poprzednie rozstrzygnięcie i rozstrzyga sprawę administracyjną w całości na nowo. Nie można zatem uznać, że w wyniku uchylenia decyzji autokontrolnej pierwotna decyzja wydana przez organ I instancji "odżywa" i wraca do obrotu prawnego. Zdaniem Spółki, SKO naruszyło też obowiązujący w postępowaniu administracyjnym zakaz reformationis in peius. Eliminując bowiem decyzję Marszałka z dnia [...] lutego 2018 r. usunęło korzystne dla niej rozstrzygnięcie, pogarszając tym samym jej sytuację prawną.
SKO w Rzeszowie odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie, odwołując się do argumentów przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej, dokonując tego przy uwzględnieniu kryterium zgodności z prawem, o czym stanowi art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 poz. 2107). Jednym z przejawów działalności organów administracji podlegającym takiej kontroli jest decyzja administracyjna, a to zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018r. poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Analizując kwestie zachowania przez organy obowiązujących przepisów prawnych, które w rozpatrywanej przez nie sprawie mają zastosowanie (tak materialnych, jak i procesowych) Sąd bierze pod uwagę treść art. 145 § 1 P.p.s.a., który nakazuje wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego tylko w razie stwierdzenia zaistnienia określonych naruszeń. Sąd stwierdza więc nieważność decyzji, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Natomiast decyzja podlega uchyleniu, jeśli zostanie ustalone, że doszło do naruszenia prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego bądź też innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Przedmiotem złożonej w niniejszej sprawie skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2018 r. wydana po rozpatrzeniu odwołania Spółki z dnia 28 lutego 2018 r. od decyzji autokontrolnej wydanej dnia [...] lutego 2018 r. przez Marszałka Województwa [...]. Wymienionym rozstrzygnięciem SKO, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 132 § 1 i § 3 K.p.a., uchyliło zakwestionowaną odwołaniem decyzję w całości i umorzyło postępowanie organu I instancji w przedmiocie uwzględnienia zarzutów odwołania Spółki z dnia 7 lutego 2018 r. w trybie art. 132 § 1 K.p.a. Kontroli organu odwoławczego podlegała więc decyzja organu I instancji oparta o art. 132 K.p.a. Przepis ten stanowi, że jeżeli odwołanie wniosły wszystkie strony, a organ administracji publicznej, który wydał decyzję, uzna, że odwołanie to zasługuje w całości na uwzględnienie, może wydać nową decyzję, w której uchyli lub zmieni zaskarżoną decyzję. Jest to tzw. decyzja autokontrolna, która umożliwia uwzględnienie odwołania bez przeprowadzania postępowania odwoławczego przez organ właściwy tj. organ wyższej instancji. Uprawnienie do samokontroli uwarunkowane jest jednak spełnieniem określonych warunków, wyszczególnionych m. in. w wymienionym art. 132 K.p.a., stanowiącym podstawę do jej zastosowania. Wymogiem takim jest mianowicie - zgodnie z art. 133 K.p.a. - zachowanie przez organ I instancji terminu siedmiu dni, liczonego od daty otrzymania środka zaskarżenia, na wydanie nowej decyzji. Kolejnym warunkiem jest to, by odwołanie złożyły wszystkie strony danego postępowania. Obydwa zostały w niniejszej sprawie spełnione, bowiem odwołanie od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. organ ten otrzymał dnia 8 lutego 2018 r., natomiast decyzja autokontrolna nosi datę [...] lutego 2018 r. A. sp. z o.o. z siedzibą w [...] była ponadto jedyną stroną postępowania dotyczącego wymierzenia opłaty za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza. Kolejne dwa wymagania odnoszą się zaś do zakresu uwzględnienia złożonego środka zaskarżenia, jak też rodzaju rozstrzygnięcia, które w ramach autokontroli może wydać organ. Możliwość zastosowania więc wymienionego wyżej art. 132 K.p.a. zależy od uznania przez organ, że złożone odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie. Sytuacja taka wystąpi wówczas, gdy organ uzna dostatecznie skonkretyzowane żądanie strony za usprawiedliwione. Kiedy zaś organ stwierdzi, że odwołanie może podlegać tylko częściowemu uwzględnieniu, to nie może wtedy ani uchylić ani zmienić swojego rozstrzygnięcia, a winien złożony środek odwoławczy przekazać organowi właściwemu do jego rozpoznania (art. 133 K.p.a.).
Odnosząc powyższe wymagania do warunków niniejszej sprawy stwierdzić należy, że z pewnością nie zostały one spełnione. Wspomnianą już wyżej decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. Marszałek Województwa [...] wymierzył Spółce opłatę za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza za okres drugiego półrocza 2012 r. w wysokości 100 799 zł, stanowiącej różnicę pomiędzy opłatą należną a wynikającą ze złożonego przez Spółkę wykazu zawierającego informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat. Zdaniem organu, w przedmiotowym wykazie znajdują się informacje nasuwające zastrzeżenia. Analiza tych informacji wskazuje bowiem na dużą różnicę pomiędzy emisją dopuszczalną określoną w decyzji a emisją rzeczywistą, wyliczoną przez Spółkę.
W odwołaniu z dnia 7 lutego 2018 r. A. sp. z o.o. zarzuciła Marszałkowi brak uzasadnienia w zakresie dokonania ustaleń własnych (w tym obliczeń), na podstawie których wymierzona została opłata. Spółka podniosła także zarzut błędnego uznania, że przedstawiony przez nią wykaz zawiera dane nasuwające zastrzeżenia. We wnioskach co do żądanego rozstrzygnięcia wskazała na uchylenie decyzji i umorzenie postępowania prowadzonego w pierwszej instancji w całości, ewentualnie na uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Tymczasem, Marszałek Województwa [...] w wydanej dnia [...] lutego 2018 r. decyzji, powołując się na art. 132 K.p.a., uchylił w całości swoje rozstrzygnięcie z dnia [...] stycznia 2018 r. W uzasadnieniu poza opisaniem przedmiotu tej ostatniej decyzji podał tylko jedno zdanie o treści: "Po zapoznaniu się z treścią odwołania tut. Organ uznał, iż w całości zasługuje ono na uwzględnienie i korzystając z zapisu art. 132 § 1 K.p.a. pozwalającego dokonać autokontroli swoich decyzji uchylił zaskarżoną decyzję." Nie dość, że uzasadnienie samokontrolnej decyzji organu jest niezwykle krótkie, a w istocie w ogóle go brak, to dodatkowo Marszałek skorzystał z rodzaju rozstrzygnięcia, które jest niedopuszczalne w trybie art. 132 K.p.a. i nie uwzględnia w pełni złożonego odwołania. Uchylił bowiem tylko decyzję o wymierzeniu Spółce opłaty. Tymczasem, w sytuacji gdy organ rzeczywiście podzielił w całości zapatrywania strony odwołującej się, to winien był – jak słusznie podnosi Spółka - uwzględniając złożone odwołanie w całości uchylić decyzję z [...] stycznia 2018r. i umorzyć postępowanie administracyjne w sprawie wymierzenia przedmiotowej opłaty. Takie było bowiem wyraźnie wyrażone żądanie Spółki. W literaturze odnoszącej się do postępowania administracyjnego i orzecznictwie sądowym przyjmuje się przy tym, że wprawdzie art. 132 § 1 K.p.a. przewiduje wydanie nowej decyzji, w której organ I instancji uchyli lub zmieni zaskarżoną decyzję, jednak należy przyjąć, że wbrew literalnemu brzmieniu tego przepisu niedopuszczalne jest wydanie jedynie decyzji kasacyjnej, która ogranicza się do uchylenia zaskarżonej decyzji, ani też decyzji uchylającej zaskarżoną decyzję i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania Rozstrzygnięcie ograniczające się tylko do uchylenia decyzji objętej odwołaniem nie załatwia bowiem sprawy administracyjnej. Tym samym, organ pierwszej instancji powinien uchylić swoją decyzję i orzec co do istoty sprawy bądź też uchylić swoją decyzje i umorzyć postępowanie, w zależności od tego, jaki był wniosek strony odwołującej się (tak: M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany Kodeksu postępowania administracyjnego - opubl.: LEX/el.2018, H. Knysiak-Molczyk, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz – opubl.: WK 2015, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16.01.2015 r. I OSK 2521/13, publ.: http://nsa.orzeczenia.gov.pl).
Samo więc uchylenie przez Marszałka Województwa [...] swojej decyzji z dnia [...] stycznia 2018 r. nie stanowiło rozstrzygnięcia w kierunku pożądanym przez stronę, jak też w świetle stanowiska literatury prawniczej i orzecznictwa sądowego, które Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela, nie było ono w ogóle dopuszczalne w ramach kompetencji przewidzianych w art. 132 K.p.a., jako nie załatwiające sprawy administracyjnej. Decyzja wydawana bowiem w oparciu o art. 132 K.p.a. zastępuje poprzednią decyzję i na nowo konkretyzuje uprawnienia i obowiązki strony. Wynika to z brzmienia art. 104 § 2 K.p.a., w świetle którego decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji. Zawarte w art. 132 K.p.a. sformułowanie "odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie" nie może budzić wątpliwości co do tego, że do zastosowania instytucji autokontroli organ musi zgodzić się w całości z zawartym w odwołaniu żądaniem strony co do jego treści i zakresu. Uwzględniając więc odwołanie w części organ I instancji wydaje decyzję z oczywistym i bezspornym naruszeniem treści art. 132 K.p.a., który jasno stanowi o konieczności uwzględnienia żądania odwołującego się w całości.
Kwestię powyższą słusznie zauważyła Spółka w odwołaniu od decyzji z dnia [...] lutego 2018 r. i SKO zgodziło się z tą argumentacją. Wskazało, że w ramach autokontroli organ winien uchylić swoją decyzję i orzec co do istoty sprawy zgodnie z żądaniem odwołania lub też umorzyć postępowanie, jeśli taki był wniosek strony odwołującej się. Tymczasem zakwestionowana odwołaniem Spółki decyzja Marszałka z dnia [...] lutego 2018 r. nie orzeka o umorzeniu postępowania w sprawie dotyczącej wymierzenia Spółce opłaty za korzystanie ze środowiska.
Mając powyższe na względzie, a zatem uznając, że organ I instancji dopuścił się naruszenia prawa poprzez wydanie decyzji na podstawie art. 132 K.p.a. mimo niespełnienia wszystkim wymaganych tym przepisem warunków, SKO, decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. – działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. – uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło postepowanie autokontrolne tj. w przedmiocie uwzględnienia zarzutów odwołania Spółki z dnia 28 lutego 2018 r. Wskazało jednocześnie, że konsekwencją jego orzeczenia będzie konieczność rozpoznania odwołania Spółki z dnia 7 lutego 2018 r. Odwołanie to rozpatrzyło Kolegium odrębną decyzją, również datowaną [...] kwietnia 2018 r., którą uchyliło decyzję Marszałka z [...] stycznia 2018 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania.
W skardze kwestionującej decyzję Kolegium z dnia [...] kwietnia 2018 r. dotyczącą rozstrzygnięcia autokontrolnego Spółka zakwestionowała fakt wydania w tym samym dniu dwóch decyzji rozstrzygających w istocie jedną sprawę oraz podjęcie decyzji spoza katalogu dopuszczalnych rozstrzygnięć organu odwoławczego. Spółka zarzuciła także naruszenie wyrażonego w art. 139 K.p.a. zakazu reformationis in peius poprzez wyeliminowanie z obrotu prawnego korzystanej dla niej decyzji z [...] lutego 2018 r. i wydanie rozstrzygnięć niekorzystnie kształtujących jej sytuację prawną.
Ze stanowiskiem skarżącej Spółki nie sposób się zgodzić. W świetle wyżej poczynionych rozważań nie ulega wątpliwości, że samokontrolna decyzja Marszalka Województwa [...] z dnia [...] lutego 2018 r. była nieprawidłowa. Jak już bowiem zaznaczono, nie zawierała ona w ogóle uzasadnienia wskazującego na spełnienie przesłanek ze stanowiącego jej podstawę art. 132 K.p.a., jak też nie uwzględniła odwołania Spółki w całości, bowiem ograniczyła się tylko do uchylenia decyzji z dnia [...] stycznia 2018 r., bez rozstrzygnięcia co do istoty sprawy dotyczącej opłaty za korzystanie ze środowiska. Powyższą nieprawidłowość zauważyła sama Spółka, która zakwestionowała decyzję Marszałka z [...] lutego 2018 r. w drodze odwołania z 28 lutego 2018 r., w którym podniosła przedmiotowe kwestie. Niezrozumiały jest w takiej sytuacji zarzut skargi o naruszeniu zakazu z art. 139 K.p.a. i stwierdzenie, że decyzja SKO z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] wyeliminowała korzystną dla niej decyzję Marszałka z [...] lutego 2018r. Kwestionując bowiem najpierw tę ostatnią decyzję, a następnie wnosząc skargę na decyzję Kolegium, która usunęła ją z obrotu prawnego Spółka popadła w oczywistą sprzeczność. Albo bowiem uznaje, że decyzja autokontrolna organu jest właściwa, albo też, że należy ją skasować. Niezależnie od powyższego, nie można stwierdzić, że wydane zostały rozstrzygnięcia niekorzystnie kształtujące sytuację prawną Spółki. Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Kolegium otworzyła Spółce drogę do rozpoznania jej odwołania od decyzji z [...] stycznia 2018 r., a podjęta w następstwie powyższego decyzja z tego samego dnia uchyliła rozstrzygnięcie wymierzające Spółce opłatę za korzystanie ze środowiska i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania, bez wskazywania kierunku załatwienia sprawy, a to z uwagi na stwierdzoną konieczność przeprowadzenia stosownego postępowania wyjaśniającego. W ten sposób, nie została w żaden sposób przesądzona kwestia zasadności wymierzenia Spółce przedmiotowej opłaty.
Sąd nie podziela także uwag Spółki co do niewłaściwej formy rozstrzygnięcia Kolegium. Zgadza się bowiem w tym zakresie z poglądem orzecznictwa sądowego, że w razie wydania decyzji autokontrolnej z naruszeniem art. 132 K.p.a., organ odwoławczy powinien uchylić zaskarżoną decyzję i umorzyć postępowanie przed organem I instancji w tym zakresie. Chodzi zatem o umorzenie postępowania autokontrolnego, nie zaś o umorzenie postępowania w sprawie głównej (pierwotnej) tj. w niniejszym przypadku w przedmiocie opłaty za korzystanie ze środowiska. W konsekwencji więc, skuteczne uchylenie decyzji autokontrolnej i umorzenie postępowania pierwszej instancji w tym właśnie zakresie automatycznie aktualizuje kompetencję organu drugiej instancji do rozpoznania odwołania od pierwotnej decyzji organu I instancji. Na skutek bowiem wyeliminowania decyzji autokontrolnej w obrocie prawnym nadal funkcjonuje decyzja organu I instancji, od której zostało skutecznie wniesione odwołanie. Kolegium w przypadku podjęcia decyzji autokontrolnej nie rozpoznaje odwołania od decyzji pierwotnej, lecz rozpoznaje odwołanie od decyzji autokontrolnej, przy której pierwotne odwołanie służyć może jedynie dla oceny zgodności z prawem, pod względem formalnym bądź merytorycznym, decyzji autokontrolnej. [por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie z 5.11.2008 r. I SA/Wa 1234/08, wyrok WSA w Gdańsku z 30.12.2013 r. II SA/Gd 450/13, wyrok WSA w Poznaniu z 22.01.2013 r. III SA/Po 994/13). Tym samym, dopiero wyeliminowanie z obrotu prawnego niezgodnej z prawem decyzji autokontrolnej pozwala na merytoryczne rozpoznanie sprawy właściwej tj. zakończonej rozstrzygnięciem, którego dotyczyła autokontrolna decyzja.
Z wymienionych wyżej względów skarga A. sp. z o.o. została oddalona na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło