II SA/Rz 751/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2015 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Spółka jawna z siedzibą [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [....] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry - postanawia - odmówić przyznania wnioskodawcy prawa pomocy. A. Spółka jawna z siedzibą [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za prowadzenie gier na automacie poza kasynem gry. Jednocześnie zaznaczyła, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Żądanie to zostało następnie podtrzymane we wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na urzędowym formularzu (PPPr), w którym Spółka zaznaczyła, że obecnie boryka się z problemami finansowymi. Niskie dochody i wysokie koszty działalności powodują, że nie jest w stanie w terminie regulować części zobowiązań. Podana we wniosku wysokość kapitału zakładowego to 36 000 zł, natomiast wysokość zysku za ostatni rok obrotowy według bilansu to 5176,11 zł. Z kolei stan dwóch kont bankowych na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosi 7 799,06 zł oraz 7 zł. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Ponoszenie kosztów postępowania sądowego należy do obowiązków stron tego postępowania, a zasadę powyższą wyraża art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Oznacza to, że instytucja prawa pomocy, umożliwiająca dofinansowanie udziału strony w danym postępowaniu, stanowi wyjątek od powyższego i w związku z powyższym przesłanek jej przyznania nie można interpretować rozszerzająco. Przesłankę tę w przypadku osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych osobowości prawnej nie posiadających ustanawia art. 246 § 2 pkt 1 i pkt 2 P.p.s.a. I tak, w zakresie częściowego prawa pomocy (o które ubiega się strona) tzn. obejmującego zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, przesłanką taką jest brak dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Analizując ją należy zwrócić uwagę na dwie kwestie. Po pierwsze, wykazanie, że wnioskodawca znajduje się w tego rodzaju sytuacji materialnej spoczywa właśnie na nim. Po drugie zaś, nawet przedstawienie danych wyczerpujących wskazane w art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. okoliczności nie obliguje rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy do udzielenia żądanego przez stronę wsparcia. Wynika to z użytego w powołanym przepisie sformułowania "prawo pomocy może być przyznane". Oznacza to, że tylko naprawdę wyjątkowe, zachodzące po stronie wnioskodawcy, okoliczności mogą przesądzić o odstąpieniu w jego wypadku od wymienionej na wstępie zasady z art. 199 P.p.s.a. Tego rodzaju szczególnej sytuacji nie stwierdzono zaś w odniesieniu do Spółki. Jak wynika z wniosku, pomimo trudności, na które się powołuje, prowadzi nadal działalność gospodarczą. Działalność ta przynosi zysk, który za ostatni rok obrotowy wyniósł 5 176,11 zł. Jak Spółka sama zaznaczyła, nie jest w stanie regulować tylko części swoich zobowiązań, co oznacza że pozostałe są spłacane. Zwrócenia uwagi wymaga nadto kapitał zakładowy Spółki wynoszący 36 000 zł, jak też dodatnie saldo na dwóch kontach Spółki wynoszące 7 799,06 zł oraz 7 zł, przekraczające kilkunastukrotnie wysokość wpisu w niniejszej sprawie, wynoszącego mianowicie 400 zł. Uwzględniono również, że w drugiej zainicjowanej przed tut. Sądem sprawie na Spółce także spoczywa obowiązek uiszczenia wpisu od skargi wynoszącego 400 zł. W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że spółka, która nie wykazała, iż utraciła płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nawet pomimo trudności finansowych powinna partycypować w kosztach postępowania sądowego. Dlatego też, spółka prowadząc działalność gospodarczą powinna uwzględnić odpowiednie środki finansowe na pokrycie kosztów postępowań sądowych związanych z jej działalnością. Koszty sądowe to bowiem część kosztów prowadzenia działalności gospodarczej. Zapewnienie środków na bieżącą działalność winno być więc traktowane na równi z koniecznością zapewnia środków na dochodzenie swych roszczeń (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13.03.2012 r. II FZ 195/12, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając to wszystko na uwadze przyjęto brak zasadności uwzględnienia żądania Spółki, której dochody pozwalają na pokrycie kosztów niniejszego postępowania, o czym orzeczono na podstawie art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.