II SA/Rz 80/14

PostanowienieWSA w Rzeszowie2014-06-24

Skład orzekający: Sędzia WSA Magdalena Józefczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na uchwałę rady gminy w sprawie sprzedaży lokali mieszkalnych, wniesiona bez uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, jest dopuszczalna?
Ratio decidendi
Skarga na uchwałę rady gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, wniesiona bez uprzedniego bezskutecznego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Dodatkowo, skarga wniesiona w imieniu grupy mieszkańców wymaga wykazania pisemnej zgody tych osób na reprezentację oraz odpowiedniego pełnomocnictwa.
Stan faktyczny
Skarżący A. S. wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy dotyczącą sprzedaży lokali mieszkalnych. Rada Gminy wniosła o odrzucenie skargi, argumentując, że skarżący nie wyczerpał trybu skargowego poprzez skierowanie wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Sąd badał, czy skarżący spełnił wymóg uprzedniego wezwania organu oraz czy prawidłowo reprezentował mieszkańców sołectwa.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

z dnia 24 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Magdalena Józefczyk po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2014 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie sprzedaży lokali mieszkalnych - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę. W dniu 13 stycznia 2014 r. wpłynęła do tut. Sądu skarga A. S. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w sprawie sprzedaży lokali mieszkalnych na rzecz najemców byłej szkoły, wniesiona "w imieniu mieszkańców Sołectwa [...]". W odpowiedzi na skargę Rada Gminy [...] wniosła o jej odrzucenie, ponieważ przed jej wniesieniem skarżący miał nie wyczerpać wymaganego trybu skargowego w postaci skierowania do Rady wezwania do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 594). W związku z powyższymi wątpliwościami zarządzeniem z dnia 23 stycznia 2014 r. wezwano skarżącego do wyjaśnienia, czy przed wniesieniem skargi wzywał Radę Gminy [...] do usunięcia naruszenia prawa pod rygorem przyjęcia, że nie zostało ono złożone. Jednocześnie wezwano organ do nadesłania kompletnych akt sprawy dotyczących zaskarżonej uchwały. W odpowiedzi z dnia 3 lutego A. S. podał, że zarówno przed jak i po podjęciu uchwały Rada Gminy była informowana o nieprawidłowościach związanych z podjęciem uchwały. M.in. w piśmie z dnia 20 grudnia 2013 r. złożył do Wojewody [...] skargę, o czym poinformował również Radę poprzez doręczenie jej kopii tego pisma. Zarządzeniem z dnia 14 kwietnia 2014 r. zwrócono się do Wójta Gminy [...] o wyjaśnienie, czy skarżący przed wniesieniem skargi skierował do Rady Gminy [...] wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i ewentualnie nadesłanie stosownych dokumentów, w tym odpowiedzi, jeżeli została udzielona. Ponowne wezwanie w tym zakresie wystosowano również do A. S. Wezwano skarżącego również do wyjaśnienia, czy działał wówczas w imieniu własnym czy także mieszkańców sołectwa [...] i nadesłania odpowiedniego pełnomocnictwa do złożenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa w imieniu tych osób. Ponadto polecono jednoznacznie określenie, czy w postępowaniu sądowym działa wyłącznie w imieniu własnym czy też innych osób - mieszkańców sołectwa [...], oraz nadesłania pełnomocnictwa do wniesienia skargi w ich imieniu, jak też wykazania naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia zaskarżoną uchwałą. W odpowiedzi z dnia 19 maja 2014 r. skarżący podał, że przed wniesieniem skargi wzywał organ do usunięcia naruszenia prawa, kierując do Rady jak i Wójta oraz Wojewody pisma z dnia 24 czerwca 2013 r., 26 czerwca 2013 r., 31 lipca 2013 r., 15 października 2013 r., 13 grudnia 2013 r. i 20 grudnia 2013 r. Składając to wezwanie działał w imieniu mieszkańców, podobnie jak w ich imieniu wnosi skargę i dołącza listę nazwisk wraz z udzielonym mu pełnomocnictwem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przed przystąpieniem do merytorycznej kontroli zaskarżonego aktu obowiązkiem Sądu jest ocena dopuszczalności skargi, ponieważ w myśl art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) dalej: "Ppsa", skarga niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Z akt niniejszej sprawy wynika, że w dniu [...] grudnia 2013 r. odbyła się sesja Rady Gminy [...], podczas której podjęto m.in. uchwałę nr [...] w sprawie sprzedaży lokali mieszkalnych. Na mocy art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a) ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 34 ust. 1 pkt 3 i art. 37 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.), Rada Gminy wyraziła zgodę na sprzedaż lokali mieszkalnych w budynku usytuowanym na działce nr ewid. 224/2 w W. na rzecz E. C. – lokal nr [...], oraz M. i T. D. – lokal nr [...]. Uchwała ta została zaskarżona przez A. S. do sądu administracyjnego i podlega rozpoznaniu w niniejszym postępowaniu. Tryb zaskarżania uchwał organów gminy podjętych w sprawach z zakresu administracji publicznej, jeżeli nie podlegają one kontroli na podstawie innych przepisów (por. uchwałę Trybunału Konstytucyjnego z dnia14 września 1994 r. sygn. W.5/94), uregulowany został w przepisach art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. W myśl ust. 1 tego artykułu każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Warunkiem skutecznego wniesienia skargi w takiej kategorii spraw jest zatem ustalenie, że przedmiotem zaskarżenia jest uchwała (zarządzenie) podjęta w sprawie z zakresu administracji publicznej, naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia takim aktem podmiotu wnoszącego skargę (legitymacja skargowa), jako że skarga taka nie ma charakteru powszechnego i nie może jej wnieść każdy powołując się tylko na naruszenie obiektywnego porządku prawnego (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 września 2008 r. sygn. SK 76/06), a także uprzednie bezskuteczne wezwanie do usunięcia naruszenia. Z powyższego wynika, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa może zostać skierowane do właściwego organu dopiero po podjęciu przez ten organ danego rodzaju aktu. Analiza akt niniejszej sprawy, w tym wyjaśnienia stron postępowania wskazują, że z obowiązku tego skarżący się nie wywiązał. Wprawdzie kierował on do różnych organów wiele pism, które w pewnym stopniu odnoszą się do problematyki zaskarżonej uchwały, jednak żadne z takich pism nie zostało skierowane do Rady Gminy [...] po dniu [...] grudnia 2013 r., kiedy to podjęta została uchwała nr [...]; tym bardziej wystosowane dotychczas pisma nie mogły do tej uchwały się odnosić z powodu sekwencji zdarzeń. W świetle wymagań wynikających z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym spełnienia tego obowiązku nie stanowiło skierowanie do Wojewody [...] pisma z dnia 20 grudnia 2013 r., jako że to nie ten organ był autorem skarżonego aktu, i to także wtedy, gdyby uznać, że odpis pisma doręczono Radzie Gminy, ponieważ w dalszym ciągu nie ona była jego adresatem . Pomimo więc tego, że od strony przedmiotowej zaskarżony akt został podjęty w sprawie z zakresu administracji publicznej (zob. uchwałę Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 września 1994 r. sygn. W.10/93; uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2000 r. sygn. OPS 11/2000 oraz z dnia 21 lipca 2008 r. sygn. I OPS 4/2008), to skargę należało uznać za niedopuszczalną wobec niewyczerpania wymaganego w przepisie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym trybu skargowego. Z tego powodu podlega ona odrzuceniu. Odnieść należy się również do kwestii podmiotu, który wniósł skargę w niniejszym postępowaniu, ponieważ skarżący oświadczał, że czyni to także w imieniu mieszkańców sołectwa [...]. Stosownie zaś do art. 101 ust. 2a, skargę na uchwałę lub zarządzenie, o których mowa w ust. 1, można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę. W myśl art. 46 § 1 pkt 4 Ppsa, każde pismo strony powinno zostać przez nią podpisane, ewentualnie przez jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, którym może być osoba określona w art. 35 Ppsa. Należy przy tyn zwrócić uwagę, że powołany przepis art. 101 ust. 2a ustawy o samorządzie gminnym reguluje szczególną podstawę umocowania (pełnomocnictwa) do reprezentowania innych osób w postępowaniu sądowoadministracyjnym, odrębną od przepisów art. 35 Ppsa. Niemniej, w myśl art. 37 § 1 Ppsa, pełnomocnik (w każdym przypadku – przypis Sądu) obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Z obowiązków tych skarżący się nie wywiązał. Nie wykazał, że działał w imieniu innych osób tak przed wniesieniem skargi (na etapie wzywania organu do usunięcia naruszenia prawa, które - jak wykazano wyżej, nie miało miejsca), jak i podczas tej czynności procesowej. Złożony do akt sądowych dokument (k.33) nie określa, do jakich czynności A. S. został upoważniony, w tym czy umocowanie to obejmowało wniesienie skargi na uchwałę z dnia 16 grudnia 2013 r. Jest to o tyle istotne, że dokument ten zawiera listę nazwisk mieszkańców popierających (podkreślenie Sądu) zaskarżoną uchwałę, a nie kwestionujących jej legalność. Lista ta nie zawiera ponadto adresów wymienionych osób, a to uniemożliwiało weryfikację, czy rzeczywiście osoby te są mieszkańcami sołectwa [...]. Powyższe okoliczności przesądziły za uznaniem, że A. S., który jako jedyny podpisał skargę, wniósł ją wyłącznie we własnym imieniu, ponieważ nie wykazał w sposób należyty, że dysponuje pisemną zgodą do wniesienia skargi w imieniu także innych osób. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Ppsa w zw. z art. 101 ust. 1 i 2a ustawy o samorządzie gminnym, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło