II SA/Rz 833/07

Dnia 23 lipca 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym Przewodniczący: SWSA Magdalena Józefczyk po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2008 roku w Rzeszowie w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. G. – H. i K. H. na decyzję Wojewody z dnia [...] sierpnia 2007 roku, nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wykonanie instalacji gazowej w budynku mieszkalnym wielorodzinnym I. uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] maja 2007r. nr [...]; II. uchyla postanowienie Starosty z dnia [...] marca 2007r., nr [...] o wznowieniu postępowania administracyjnego; III. stwierdza, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; IV. zasądza od Wojewody solidarnie na rzecz K. i K. H. kwotę 200 złotych (dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Rz 833/07 U Z A S A D N I E N I E Wojewoda decyzją z dnia [...] sierpnia 2007r. nr [...] po rozpoznaniu odwołania K. G. – H. i K. H. utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] maja 2007r. nr [...] wydaną po wznowieniu postępowania, którą uchylił własną decyzję z dnia [...] kwietnia 2006r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia K. H. pozwolenia na wykonanie rozbudowy wewnętrznej instalacji gazowej w budynku mieszkalnym wielorodzinnym zlokalizowanym na działce nr 1355/55 w B. i odmowy udzielenia K. H. zam. B. ul. [...] zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wykonanie rozbudowy wewnętrznej instalacji gazowej w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na działce nr 1355/55 w B. W podstawie prawnej organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 33 ust. 2 pkt 2, art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo Budowlane (Dz. U. z 2003r. nr 207, poz. 2016 ze zm. – publikator podany przez organ – zwana dalej Prawem budowlanym). Organ odwoławczy nie uznał za zasadne zarzuty zawarte w odwołaniu K. H. i K. H. W uzasadnieniu organ podał, że Spółdzielnia Mieszkaniowa w B. oraz mieszkańcy bloku wielorodzinnego nr [...] przy ul. [...] w B. wystąpili z wnioskiem z dnia [...] maja 2006r. do Starosty o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [....] kwietnia 2006r. nr [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę wewnętrznej instalacji gazowej, gdyż zostali pominięci jako strony postępowania. Postanowieniem z [...] marca 2007r. Starosta wznowił postępowanie. Ustalił, że wnioskodawcy będąc stroną postępowania nie brali w nim udziału. Za wiarygodne uznał oświadczenie o powzięciu w dniu [...] maja i [...] maja 2006r. wiadomości o wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę, dlatego organ pierwszej instancji słusznie uznał, że zaistniały podstawy do wznowienia postępowania. W skardze do Sądu skarżący K. H. i K. H. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej decyzji Starosty. Zasadniczo podnieśli zarzuty zawarte w odwołaniu. Zarzucili, że spółdzielnia mieszkaniowa nie jest zarządcą nieruchomości, jest tylko instytucją świadczącą usługi na rzecz mieszkańców. Spółdzielnia Mieszkaniowa w B. nie była stroną przy zakupie mieszkań, nie posiada żadnej własności potwierdzonej aktem notarialnym i nie może być stroną w tej sprawie. Ponadto na świadczenie usług spółdzielnia powinna posiadać umowy zawarte pomiędzy nią, a odbiorcami tych świadczeń. Zarząd spółdzielni mieszkaniowej powinien posiadać uprawnienia zarządcy nieruchomości określone w rozdziale 3 "Zarządzanie nieruchomością" art. 184, 185, 199 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Powyższe jednoznacznie dowodzi, że B. K. nie może być pełnomocnikiem w tej sprawie, ponieważ do chwili obecnej nie został wybrany zarządcą zgodnie z prawem. Za błędną uznali interpretacje przepisu art. 3 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali, gdyż przewody dymowe służą do wyłącznego użytku właścicieli danego lokalu mieszkalnego. Sprzeciwili się w okresie obwiązywania gospodarki rynkowej partycypowaniu w kosztach ogrzewania poprzez zróżnicowanie współczynników grzania ze względu na położenie lokali. Kwestia ta została załatwiona na etapie zakupu mieszkań, bo ceny za lokal mieszkalny były uzależnione od miejsca jego położenia. Ocieplenie budynku, wymiana stolarki okiennej nie spowodowała obniżenia współczynników dla określania kosztów zużytego ciepła. Analiza zużycia gazu przez Spółdzielnię Mieszkaniową w B. dowodzi marnotrawstwa. Spółdzielnia swoim działaniem narusza ich prawo do korzystania z rzeczy wspólnych, gdyż zezwoliła na wykonanie sieci ciepłowniczej przebiegającej przez korytarz w piwnicy bloku mieszkalnego zlokalizowanego w B. nr [...] obciążając zobowiązaniami tę nieruchomość, gdyż instalacja służy dla bloku nr [...] i [...], które są odrębnymi nieruchomościami, a w akcie notarialnym zapisano, iż nieruchomość jest wolna od zobowiązań. Podobnie rzecz przedstawia się z przydzieleniem jednemu mieszkańcowi bloku pralni na piwnice, czym pozbawiono skarżących korzystania z części wspólnych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 stawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwana dalej jako p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd rozpoznając skargę w granicach sprawy bada zgodność zaskarżonego aktu z obowiązującym porządkiem prawnym. Poddawszy takiej kontroli zaskarżoną decyzję Sąd doszedł do przekonania, iż skarga jest zasadna aczkolwiek z przyczyn, które zostały uwzględnione z urzędu, będących równocześnie podstawą skierowania sprawy do rozpoznana w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 p.p.s.a. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek złożonego przez Spółdzielnię Mieszkaniową w B. oraz mieszkańców bloku wielorodzinnego nr [...] przy ul. [...] w B. wniosku z dnia [...] maja 2006r. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] kwietnia 2006r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę wewnętrznej instalacji gazowej. Postanowieniem z [...] marca 2007r. Starosta wznowił postępowanie w przedmiotowej sprawie. Stosownie do treści art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Biorąc pod uwagę powyższy przepis jak również art. 10 i art. 61 § 1 i 4 k.p.a. organy I i II instancji wydane w sprawie decyzje oraz postanowienie o wznowieniu postępowania kierowały m.in. do Z. S. (winno być "Z. S.") – właściciela lokalu mieszkalnego w B. przy ul. [...] nr [...] lokal nr [...]. Z akt sprawy wynika, iż zarówno postanowienie z dnia [...].03.2007r. dotyczące wznowienia postępowania jak i decyzje organu I instancji adresowane do Z. S. (prawidłowe brzmienie nazwiska to "S.") zostało odebrane przez K. J. – szwagierkę ww. (k. 24 akt adm. II instancji oraz k. 148 i 127akt adm. I instancji). W toku postępowania sądowego przesyłając do stron odpisy skargi i odpisy odpowiedzi na skargę korespondencja adresowana do Z. S. (winno być "S.") zwróciła się z adnotacją "adresat zmarł". Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zwrócił się do właściwego miejscowo urzędu stanu cywilnego o potwierdzeniu faktu śmierci ww. Z nadesłanego przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego odpisu skróconego aktu zgonu nr [...] wynika, iż Z. S. zmarł w dniu 05.09.2005r. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy oraz mając na uwadze fakt wydania przez Starostę postanowienia wznawiającego postępowanie w dniu [...].03.2007r. oraz decyzji z dnia [...].05.2007r., a przez organ II instancji w dniu [...].08.2007r. należy stwierdzić, iż postępowanie toczyło się z udziałem osoby zmarłej. Mając na uwadze tę okoliczność należy stwierdzić, iż całe wznowione postanowieniem z dnia [...].03.2007r. postępowanie administracyjne obarczone jest wadą wymienioną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., która skutkować musi uchyleniem zarówno decyzji będącej przedmiotem zaskarżenia jak i decyzji ją poprzedzającej oraz postanowienia wznawiającego postępowanie w sprawie bowiem postępowanie administracyjne toczyło się bez ustalenia następców prawnych jednej ze stron. Tym samym naruszona została zasada czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym wyrażona w art. 10 § 1 k.p.a. Przenosząc powyższe na realia niniejszej sprawy należy mieć na uwadze przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a, stosownie, do którego sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, a zatem stwierdzenie takiej podstawy wznowieniowej w postępowaniu administracyjnym obliguje Sąd do uwzględnienia skargi. Ustalenie, iż postępowanie administracyjne dotknięte jest wadą dającą podstawę do jego wznowienia stanowiło przesłankę do skierowania sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, stosownie do treści art. 119 pkt 1 i art. 120 P.p.s.a. Według treści art. 119 pkt 1 P.p.s.a sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli decyzja lub postanowienie są dotknięte wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 k.p.a. lub innych przepisach dających podstawę do wznowienia postępowania. Odesłanie w art. 119 pkt 1 P.p.s.a dotyczy tylko stwierdzenia istnienia przesłanek wznowieniowych w tym przesłanki wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Przepis ten nie nakazuje badania, czy wolą strony byłoby wniesienie stosownego wniosku o wznowienie postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 lutego 2006r. sygn. akt II OSK 496/05 wyraził pogląd, że naruszenie zasady udziału strony w postępowaniu jest przesłanką wznowienia postępowania uzasadniającą uchylenie decyzji przez sąd administracyjny bez względu na to czy miało ono, czy też nie miało wpływu na wynik sprawy. Dla zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie ma przy tym znaczenia, że zgodnie z art. 147 k.p.a. wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. następuje tylko na żądanie strony (Komputerowy System Informacji Prawnej LEX nr 196700). Podobnie też Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 6 sierpnia 2002r. sygn. akt II OSK 919/05 podał, że w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. powoduje, że sąd administracyjny jest zobowiązany uchylić decyzje ponieważ tak stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. Podstawą uchylenia decyzji jest naruszenie prawa strony do udziału w postępowaniu administracyjnym (ONSAiWSA 2007/1/7). W niniejszej sprawie Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjnego zaprezentowane w przywołanych wyżej wyrokach. Ponadto Sąd zauważa, iż z zalegającego w aktach administracyjnych sprawy odpisu z księgi wieczystej (k. 41 akt adm. I instancji) wynika, iż współwłaścicielami lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w B. są R. S. i I. S. Natomiast decyzja Wojewody z dnia [...].08.2007r. wysłana została na nazwisko "S. I.", jednakże na adres zamieszkania I. S. Sąd stwierdza, iż osoba o nazwisku "S." nie jest w ogóle stroną postępowania. Nie sposób więc uznać doręczenia decyzji organu II instancji za skuteczne. Nadto całość wysyłanej w toku prowadzonego postępowania administracyjnego korespondencji kierowana była na nazwisko "Z. M.", jednakże korespondencja ta odbierana była przez osobę o nazwisku "M.". Wprawdzie z zalegającego w aktach administracyjnych odpisu z księgi wieczystej, (k. 33 akt adm. I instancji) wynika, iż współwłaścicielami lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w Boguchwale są J. M. i Z. M. to jednak rzeczą organów prowadzących postępowanie będzie wyjaśnienie powyższej kwestii a dotyczącej rozbieżności w brzmieniu nazwiska ww. osób. Sąd zwraca również uwagę na fakt, iż w aktach administracyjnych zalegają dwa pełnomocnictwa udzielone radcy prawnemu B. K. Jedno udzielone przez Spółdzielnię Mieszkaniową w B., natomiast mocodawcami drugiego są: A. H., Z. W., K. J., E. P., J. S., J. M., R. S., R. K., K. C., Z. S. i M. G. Tymczasem organy prowadzące postępowanie, wydane w toku postępowania decyzje i postanowienie kierowały do B. K. pomijając zupełnie fakt, iż jest pełnomocnikiem ww. stron. Również w rozdzielniku kierowanych do stron pism i wydanych w sprawie rozstrzygnięć winno być zaznaczone, iż B. K. doręcza się ww. rozstrzygnięcia jako pełnomocnikowi stron postępowania administracyjnego (zgodnie z zalegającymi w aktach administracyjnych pełnomocnictwami – k. 50 i 51 akt adm. I instancji). Kwestia prawidłowego określenia kręgu stron postępowania i ich reprezentacji, z uwzględnieniem zasady czynnego udziału stron winna zostać wyjaśniona w ponownie prowadzonym postępowaniu, tak aby jednoznacznie wynikało kto jest stroną postępowania a kto jest reprezentowany przez pełnomocnika. Mając na względzie przedstawiony stan rzeczy przyjąć należy, iż wbrew treści art. 10 i 28 k.p.a. w postępowaniu nie brały udziały podmioty korzystające z przymiotu strony, a okoliczność ta, stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Ustalenie, iż postępowanie administracyjne dotknięte jest wadą dającą podstawę do jego wznowienia stanowiło przesłankę, dla skierowania sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym stosownie do treści art. 119 pkt 1 i art. 120 p.p.s.a. Po rozpoznaniu sprawy w tym trybie Sąd, w oparciu o art. 145 § 1 ust. 1 lit. b p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] maja 2007r., nr [...] oraz postanowienie Starosty z dnia [...] marca 2007r., nr [...] dotyczące wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją. Uchylenie na tej podstawie decyzji i postanowienia o wznowieniu postępowania spowodowało, iż zbędnym stało się odnoszenie do treści i zarzutów skargi. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Stosownie do treści wymienionych przepisów Sąd zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 200 złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi. Natomiast wniosek z dnia 9.06.2008r. o zwrot kosztów poniesionych na zakup urządzeń i materiałów potrzebnych do przebudowy wewnętrznej instalacji gazowej nie może zostać uwzględniony albowiem zgodnie z powołanymi wyżej przepisami w razie uwzględnienia przez sąd skargi skarżącemu przysługuje od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zwrot wydatków jakie ponieśli skarżący, a związanych z zakupem materiałów i urządzeń potrzebnych do realizacji projektu nie można zaliczyć do niezbędnych kosztów postępowania. Jednakże roszczenia związane ze zwrotem poniesionych nakładów mogą być dochodzone na drodze postępowania odszkodowawczego przed sądem powszechnym. W ponownie prowadzonym postępowaniu organy prawidłowo ustalą krąg stron postępowania mając na względzie zakres przedmiotowy sprawy administracyjnej oraz zakres udzielonych przez strony pełnomocnictw, zapewnią im udział w postępowaniu administracyjnym w sposób określony w art. 10 § 1 k.p.a. i wyeliminują błędy związane z doręczaniem pism, w tym decyzji w postępowaniu administracyjnym.