II SA/Rz 865/15

PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-09-23

Skład orzekający: Sędzia NSA Stanisław Śliwa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji zatwierdzającej projekt scalenia gruntów, jeśli skarżący wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z rozpoczęciem prac drogowych na ich nieruchomościach?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji, ponieważ wnioskodawcy nie przedstawili konkretnych argumentów uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazane przez nich koszty związane z budową drogi gminnej oraz potencjalne koszty postępowań wieczystoksięgowych nie zostały wystarczająco skonkretyzowane i nie pozostają w bezpośrednim związku przyczynowo-skutkowym z decyzjami, a rozpoczęcie prac drogowych jest naturalną konsekwencją zatwierdzonego scalenia gruntów.
Stan faktyczny
Wnioskodawcy A. O., M. M. i J. M. domagali się wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego zatwierdzającej projekt scalenia gruntów oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty. Argumentowali, że rozpoczęcie prac związanych z urządzaniem drogi gminnej na ich działkach spowoduje znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki, w tym podział zagospodarowanych nieruchomości i konieczność ponoszenia niewspółmiernych kosztów. Wskazywali również na ryzyko wpisów do ksiąg wieczystych przed zakończeniem postępowania sądowego.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Śliwa po rozpoznaniu w dniu 23 września 2015 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosków A. O., M. M. i J. M. o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] maja 2015 r. Nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...] w sprawie ze skarg: M. K., I. S., Z. S., T. S., H. S., A. O., M. M., J. M. oraz G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów - postanawia - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...]. A. O. oraz w odrębnej skardze M. M. i J. M. wnieśli o wstrzymanie wykonania kwestionowanej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] maja 2015 r. Nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...] zatwierdzającej projekt scalenia gruntów położonych na terenie obrębów ewidencyjnych R. oraz R., gmina [...]. We wnioskach zwrócono uwagę na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w mieniu wnioskodawców. Rozpoczęły się już bowiem prace związane z urządzaniem drogi gminnej, która po scaleniu przebiega po działkach przedscaleniowych należących do wnioskodawców. Kontynuowanie prac związanych z urządzaniem tej drogi spowoduje, zdaniem skarżących, trudne do odwrócenia, a wręcz nieodwracalne skutki. Zagospodarowane nieruchomości (w tym w przypadku M. M. i J. M. trwale ogrodzone) zostaną podzielone pasem drogowym, co w razie korzystnego rozstrzygnięcia spowoduje konieczność przywracania stanu poprzedniego, co pociągnie za sobą dodatkowe, niewspółmierne koszty. Ponadto, pozostawienie w obrocie prawnym kwestionowanych skargą decyzji przed ich weryfikacją przez Sąd może, zdaniem wnioskodawców, spowodować, że Starosta [...] ponownie złoży wnioski do sądu o dokonanie wpisów do ksiąg wieczystych przed zakończeniem postępowania przed sądem administracyjnym, a co za tym idzie, narazi ich na dalsze koszty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ma na celu udzielenie skarżącemu tymczasowej ochrony na czas postępowania sądowego. Uregulowana jest ona w art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Przepis ten daje mianowicie możliwość wstrzymania wykonania objętej skargą decyzji, jeśli stosowny wniosek złoży w tym zakresie strona skarżąca, a zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub też spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy też zaznaczyć, że możliwość taka dotyczy również aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, a zatem np. rozstrzygnięcia zapadłego w pierwszej instancji. By żądanie strony skarżącej zostało uwzględnione konieczne jest, aby Sąd dopatrzył się w wykonaniu zaskarżonej decyzji (decyzji ją poprzedzającej jako wydanej w granicach sprawy) skutków, o których mowa w powołanym wyżej art.61 § 3 P.p.s.a. Przy czym, pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę - majątkową lub niemajątkową - której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8.08.2014 r. II OZ 752/14, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). To wnioskujący o zastosowanie w stosunku do niego tej wyjątkowej instytucji jaką jest wstrzymanie wykonania skarżonej decyzji winien przedstawić konkretne argumenty pozwalające na dokonanie ich oceny w kontekście zasadności żądania, choć jednocześnie sąd zobowiązany jest do rozpatrzenia wszystkich wynikających z akt administracyjnych okoliczności sprawy. Złożone w niniejszej sprawie wnioski są w istocie nazbyt lakonicznie uzasadnione. Wskazując bowiem na znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki wykonania skarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej wnioskodawcy powołali się na rozpoczęcie prac związanych z urządzeniem na należących do nich przedscaleniowych działkach drogi gminnej, która podzieli te zagospodarowane już (a w wypadku M. M. i J. M. trwale ogrodzone) nieruchomości, co – ich zdaniem – narazi ich na niewspółmierne koszty. Te ostatnie nie zostały jednakże w żaden choćby przybliżony sposób skonkretyzowane, zwłaszcza w aspekcie sytuacji materialnej wnioskodawców. Z kolei powoływanie się na koszty związane z innymi postępowaniami sądowymi (tj. przed sądem wieczystoksięgowym) także nie może stanowić uzasadnienia dla uwzględnienia żądania wnioskodawców. Koszty te nie pozostawałyby bowiem w bezpośrednim związku przyczynowo-skutkowym z objętymi skargą decyzjami. Ponadto, skoro jednym z wyrazów dokonanego scalenia gruntów jest wydzielenie drogi gminnej przebiegającej po określonych działkach, to naturalną konsekwencją takiego scalenia jest rozpoczęcie prac związanych z urządzaniem tejże drogi. Tymczasem przy udzielaniu stronie skarżącej tymczasowej ochrony konieczne jest, by rezultatem wykonania skarżonego rozstrzygnięcia były jakieś skutki dodatkowe, przekraczające zwykłe konsekwencje takiego wykonania. Chodzi bowiem o jakieś szczególne, wyjątkowe zagrożenie. Nazbyt ogólne powołanie się więc przez wnioskodawców na wskazane wyżej kwestie nie pozwala na dokonanie analizy, czy którakolwiek z przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. została spełniona. Także akta sprawy nie dostarczają informacji przemawiających za uwzględnieniem żądania skarżących. Z wymienionych względów odmówiono wstrzymania wykonania decyzji zaskarżonej, jak też poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, o czym orzeczono na podstawie art. 61 § 3, § 5 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło