II SA/Rz 867/16

PostanowienieWSA w Rzeszowie2017-07-26

Skład orzekający: Sędzia NSA Jerzy Solarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest zobowiązany do ponownej oceny sytuacji materialnej strony w kontekście przesłanek przyznania prawa pomocy, jeśli strona złożyła kolejne wnioski, nie powołując nowych lub zmienionych okoliczności?
Ratio decidendi
Złożenie przez stronę kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie obliguje sądu do dokonywania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego, jeśli strona nie powołała nowych lub zmienionych okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu. W przypadku, gdy zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skarg kasacyjnych nie zostały sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika, postępowanie w sprawie wniosków o zwolnienie od wpisów od tych zażaleń należy umorzyć jako bezprzedmiotowe.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli wnioski o zmianę postanowienia WSA w Rzeszowie o utrzymaniu w mocy postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, a także o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od wpisów od zażaleń na postanowienie o odrzuceniu ich skarg kasacyjnych. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że dochody skarżących były wyższe od wydatków, a posiadali oni niewykorzystywane nieruchomości rolne. WSA utrzymał w mocy postanowienie referendarza. Skarżący nie przedstawili nowych okoliczności uzasadniających zmianę ich sytuacji materialnej.
Rozstrzygnięcie
I. Odmówiono zmiany prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 maja 2017 r. sygn. akt II SA/Rz 867/16. II. Umorzono postępowanie w sprawie z wniosków skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisów od zażaleń.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 26 lipca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Solarski po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2017 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosków S. S., I. S., M. S. i J. L. o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 maja 2017 r. sygn. akt II SA/Rz 867/16 o utrzymaniu w mocy postanowienia Referendarza sądowego z dnia 6 kwietnia 2017 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym oraz o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od wpisów od zażaleń w sprawie ze skarg S. S., I. S., M. S. i J. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki kładki nad potokiem postanawia: I. Odmówić zmiany prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 maja 2017 r. sygn. akt II SA/Rz 867/16, II. Umorzyć postępowanie w sprawie z wniosków skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisów od zażaleń. Postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2017 r. Referendarz sądowy odmówił S. S., I. S., M. S. i J. L. przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Referendarz sądowy uznał, że nie wykazali oni przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm. - dalej w skrócie: "Ppsa"), albowiem ich zadeklarowane dochody były znacznie wyższe od zadeklarowanych wydatków. Ponadto skarżący posiadali nieruchomości rolne, które nie były przez nich wykorzystywane w celu przynoszenia korzyści. Po rozpoznaniu sprzeciwu skarżących, postanowieniem z dnia 10 maja 2017 r. sygn. akt II SA/Rz 867/16 Sąd orzekł o utrzymaniu w mocy postanowienia Referendarza sądowego, podzielając jego ocenę, że osiągane przez skarżących dochody pozwalają na poczynienie oszczędności bez uszczerbku dla podstawowego utrzymania. W dniu 18 lipca 2017 r. do tut. Sądu wpłynęły zażalenia skarżących na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 26 czerwca 2017 r. sygn. akt II SA/Rz 867/16 o odrzuceniu ich skarg kasacyjnych. W zażaleniach tych zawarli oni również wnioski o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, oraz zwolnienia ich od obowiązku uiszczenia wpisów od zażaleń. W uzasadnieniu wniosków o przyznanie prawa pomocy skarżący podali jedynie, że nie są w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Odnosząc się w pierwszej kolejności do wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata lub radcy prawnego należy przytoczyć przepis art. 165 Ppsa zgodnie z którym, postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Do kategorii postanowień niekończących postępowania w sprawie, objętych zakresem przytoczonej regulacji, należą między innymi postanowienia wydane w przedmiocie prawa pomocy. Należy jednak podkreślić, że złożenie przez stronę kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie obliguje sądu do dokonywania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 Ppsa. Rolą sądu jest bowiem w takim przypadku zbadanie, czy strona powołała nowe (zmienione) okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu (tak w postanowieniu NSA z dnia 22 lipca 2014 r. II FZ 957/14). W przedmiotowej sprawie, skarżący nie powołali żadnych okoliczności z których wynikałoby, że ich sytuacja materialna zmieniła się od czasu złożenia w dniu 29 marca 2017 r. oświadczenia obejmującego dokładne dane o ich stanie majątkowym, rodzinnym i osiąganych dochodach. Wobec powyższego, na podstawie art. 165 Ppsa, Sąd orzekł jak w pkt I postanowienia. Przepis art. 161 § 1 pkt 3 Ppsa stanowi, że sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i pkt 2 tego przepisu. Z treści przepisu art. 222 Ppsa wynika natomiast, że nie żąda się opłat od pisma, jeżeli już z niego wynika, że podlega ono odrzuceniu. Zażalenia wniesione przez skarżących na postanowienie Sądu z dnia 26 czerwca 2017 r. o odrzuceniu ich skarg kasacyjnych, nie zostały sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, ani też przez inne uprawnione osoby wymienione w art. 175 § 2 Ppsa. Dlatego też podlegają odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 w zw. z art. 194 § 4 Ppsa. Z tego względu, należało umorzyć jako bezprzedmiotowe postępowanie wszczęte wnioskami skarżących o zwolnienie ich od wpisów od złożonych zażaleń. Dlatego też w pkt II postanowienia orzeczono zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 222 Ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło