II SA/Rz 878/15
WyrokWSA w Rzeszowie2016-02-24
Skład orzekający: WSA Ewa Partyka, WSA Krystyna Józefczyk, WSA Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zmiany pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza, jeśli decyzja, której dotyczy wniosek o zmianę, została cofnięta decyzją administracyjną?Ratio decidendi
Sąd uznał, że żądanie zmiany pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza było przedwczesne, ponieważ decyzja, której dotyczył wniosek, została cofnięta decyzją administracyjną. W związku z tym, organ miał uzasadnione podstawy do odmowy wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a K.p.a., ponieważ postępowanie nie mogło być wszczęte z innych uzasadnionych przyczyn. Sąd oddalił skargę, uznając, że odmowa wszczęcia postępowania była zasadna, choć organ I instancji naruszył art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak uzasadnienia decyzji.Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. złożyła wniosek o zmianę pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza z 2006 r. Starosta odmówił wszczęcia postępowania, wskazując, że decyzja, której dotyczył wniosek, została cofnięta decyzją z stycznia 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Starosty, uznając, że wszczęcie postępowania w sprawie zmiany pozwolenia byłoby przedwczesne z uwagi na toczące się postępowanie w sprawie cofnięcia pozwolenia. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. i błędne zastosowanie art. 61a K.p.a.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Ewa Partyka Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk /spr./ WSA Paweł Zaborniak Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 24 lutego 2016 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania -skargę oddala-
Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zmiany pozwolenia na wprowadzenie gazów i pyłów do powietrza.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144, w zw. z art. 61a i 110 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. z 2016 r., poz. 23; dalej: Kodeks postępowania administracyjnego).
Z akt sprawy wynika, że postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego jak i postanowienie Starosty [...] zostały wydane po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2014 r. sygn. akt II SA/Rz 466/14, poprzednich postanowień: Samorządowego Kolegium Odwoławczego i Starosty [...] W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że w aktach administracyjnych nie było pełnomocnictwa dla T.D. podpisanego pod wnioskiem i pod zażaleniem, co stanowiło uchybienie przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto Sąd zwrócił uwagę na konieczność takiego uzasadniania przez organy swojego stanowiska, aby możliwa była jego kontrola. Jeżeli organy twierdzą, że nie może toczyć się konkretne postępowanie, to powinny to uzasadnić, wskazać z czego stanowisko to wywodzą, konieczna jest zatem analiza czy podanie wszczęło postępowanie, czy też rzeczywiście zaistniała sytuacja, o której mowa w art. 61 a Kodeksu postępowania administracyjnego.
Z uzasadnienia decyzji i akt sprawy wynika, że w piśmie z dnia [...] grudnia 2013 r. Spółka zwróciła się do Starosty Powiatu [...] o zmianę decyzji z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza, zmienionej decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...].
Po uchyleniu przez Sąd poprzednich decyzji organ uzupełnił dokumenty o brakujące pełnomocnictwo, a następnie postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. odmówił wszczęcia postępowania.
W uzasadnieniu wskazał, że decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] na podstawie art. 195 ust. 1 pkt 1, art. 199 w zw. z art. 378 ust 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska ( Dz.U. z 2013 r., poz. 1232 ze zm.) art. 104 i art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego cofnięto bez odszkodowania decyzję z dnia [...] października 2006 r., nr [...] pozwolenie dla firmy A sp. z o.o. na wprowadzenie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji na terenie [...], w związku z powyższym prowadzenie postępowania w przedmiocie zmiany decyzji było na takim etapie postępowania przedwczesne.
W zażaleniu wskazano, że odmowa wszczęcia postępowania jest bezpodstawna i nie posiada właściwego uzasadnienia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazanym na wstępie postanowieniem utrzymało postanowienie Starosty [...] w mocy. Organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, że w sprawie zachodzą tzw. "inne uzasadnione przyczyn", o których mowa w art. 61 a Kodeksu postępowania administracyjnego, z powodu których postępowanie nie może być wszczęte. Tą inną przyczyną jest toczące się aktualnie postępowanie w sprawie cofnięcia bez odszkodowania pozwolenia dla Spółki na wprowadzenie gazów i płynów do powietrza z instalacji na terenie [...]. Decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. Starosta [...] cofnął bez odszkodowania decyzję własną z dnia [...] października 2006 r., od której to decyzji Spółka złożyła odwołanie. W związku z powyższym Samorządowe Kolegium Odwoławcze zgadza się z organem I instancji, że wszczęcie postępowania w sprawie zmiany pozwolenia na wprowadzenie gazów i pyłów do powietrza byłoby na obecnym etapie przedwczesne.
W skardze do Sądu Spółka zarzuca naruszenie:
art. 61 a Kodeksu postępowania administracyjnego przez jego błędne zastosowanie,
- art. 110 w zw. z art. 61 a Kodeksu postępowania administracyjnego przez błędne przyjęcie związania organu decyzją w sprawie cofnięcia pozwolenia,
- art. 124 §2 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 126 Kodeksu postępowania administracyjnego, przez nieprawidłowe uzasadnienie,
- art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego przez utrzymanie w mocy nieprawidłowego postanowienia organu I instancji.
Na tej podstawie wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia jak i postanowienia je poprzedzającego oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu Skarżąca podniosła, że sam fakt prowadzenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia nie oznacza, że Spółka nie może złożyć wniosku o zmianę tego pozwolenia. Nie zachodzi w sprawie tożsamość spraw ani nie zapadło rozstrzygnięcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Sąd rozstrzygając sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Ustalenia stanu faktycznego są bezsporne.
Decyzją Starosty [...] z dnia [...] października 2006 r. udzielono firmie A sp. z o.o. pozwolenia na wprowadzanie gazów lub płynów do powietrza z instalacji na terenie [...] w P., ustalając równocześnie parametry instalacji. Z uzasadnienia rozstrzygnięcia wynikało, że zgodnie z przedłożoną dokumentacją instalacja spełnia wymagania określone w ustawie prawo o ochronie środowiska.
Wnioskiem z dnia [...] lipca 2012 r. firma wystąpiła o wydanie nowego pozwolenia na wprowadzenie gazów płynnych i pyłów do powietrza w miejsce dotychczasowego z 2006 r. Starosta [...] decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. odmówił udzielenia firmie pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza. Pismem z grudnia 2013 r. Starosta [...] wezwał firmę A Sp. z o.o. do usunięcia stwierdzonych naruszeń, wyznaczając termin do 28 lutego 2014 r.
Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2013 r. firma A sp. z o.o. zwróciła się do Starosty [...] o zmianę pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza z dnia [...] października 2006 r. (zmieniona [...] kwietnia 2009 r.).
W aktach administracyjnych zalega zawiadomienie z dnia 17 października 2013 r. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na wprowadzanie gazów lub płynów do powietrza z instalacji z 2006 r.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. Starosta [...] cofnął bez odszkodowania decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2006 r. wobec naruszenia warunków pozwolenia.
W sprawie wniosku firmy A z dnia [...] grudnia 2013 r. o zmianę pozwolenia na wprowadzania gazów i pyłów do powietrza z 2006 r. wydane zostało postanowienie na podstawie art. 61a K.p.a. o odmowie wszczęcia postępowania następnie uchylone wyrokiem tut. Sądu z powodu błędnie udzielonego pełnomocnictwa.
Organ ponownie rozpoznając sprawę wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a K.p.a., wskazują w uzasadnieniu, że decyzja której zmiany domaga się skarżąca Spółka została wycofana z obrotu prawnego.
Zgodnie z art. 61a K.p.a., który legł u podstaw przedmiotowego postanowienia "gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte".
Z treści cytowanego przepisu wynika obowiązek organu w zakresie przeprowadzenia wstępnej analizy wniosku pod względem ewentualnego wystąpienia okoliczności uniemożliwiających merytoryczne rozpatrzenie podania.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że orzeczenie o odmowie wszczęcia postępowania może opierać się o dwie przesłanki, których zaistnienie uniemożliwia wszczęcie postępowania. Po pierwsze podmiot wnoszący żądanie wszczęcia postępowania nie jest stroną, po drugie zaś "jeżeli z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte".
Szczególnie druga z przesłanek budzić może poważne wątpliwości.
Ustawodawca nie przewidział legalnej definicji tego pojęcia, ani nie wskazał przykładowego ich wyliczenia.
Brak definicji tego pojęcia budzi poważne wątpliwości związane z możliwością nadużywania tego przepisu przez organy administracji publicznej. W Komentarzu do Kodeksu postępowania administracyjnego B. Adamiak podkreśliła, iż do tych "innych uzasadnionych przyczyn", dla których postępowanie nie może być wszczęte można zaliczyć chociażby takie sytuacje: gdy żądanie jednostki dotyczy sprawy rozstrzygniętej już decyzją, żądanie jednostki dotyczy sprawy, w której prowadzone jest postępowanie, czy też upływ terminu, po którym jednostka nie może domagać się uprawnienia.
Druga z przesłanek tzw. przedmiotowa przesłanka odmowy wszczęcia postępowania pozostaje w związku z przedmiotem postępowania administracyjnego. Przedmiotem postępowania administracyjnego są sprawy rozstrzygane w formie decyzji.
Do innych uzasadnionych przyczyn odmowy z art. 61a należy zaliczyć również sytuację, gdy żądanie jednostki dotyczy sprawy, w której prowadzone jest postępowanie.
W przedmiotowej sprawie wniosek firmy dotyczy zmiany decyzji z 2006 r. o pozwoleniu na wprowadzenie do powietrza pyłów i gazów.
Pozwolenie to zostało cofnięte decyzją Starosty [...] ze stycznia 2015 r. Złożone odwołanie nie zostało rozpoznane.
Zgodnie z art. 110 K.p.a. decyzja obowiązuje organ od daty jej doręczenia.
Do tego samego organu firma składa wniosek o zmianę udzielonego w 2006 r. pozwolenia na wprowadzanie pyłów i gazów.
Zdaniem Sądu żądanie Skarżącej jest przedwczesne i uzasadnia rozstrzygnięcie organu.
Sąd nie podziela zarzutów skargi o naruszeniu wskazanych w skardze przepisów, zasadnym jest natomiast zarzut naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. odnośnie decyzji organu I instancji. Decyzja ta nie zawiera w ogóle uzasadnienia, lecz zarzut procesowy może być uwzględniony tylko wówczas gdy to ma istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tych względów na zasadzie art. 151 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło