II SA/Rz 896/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Bryk po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.W. i A.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie umorzenia postępowania administracyjnego w części dotyczącej wydobywania kopaliny bez wymaganej koncesji -postanawia- Cofnąć skarżącym M.W. i A.W. prawo pomocy w części dotyczącej ustanowienia adwokata. II SA/Rz 896/06 U Z A S A D N I E N I E Prawomocnym postanowieniem z dnia [...]r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie przyznał skarżącym M.W. i A.W. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata /t. I, k. 105 akt sądowych/. Stosownie do art. 253 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm./, zwanej dalej skrótem p.p.s.a., Sąd zwrócił się do Okręgowej Rady Adwokackiej w R. o wyznaczenie dla skarżących adwokata /t. I, k. 109 akt sądowych/. Okręgowa Rada Adwokacka w R. wyznaczyła dla skarżących adw. T.S. /t. I, k. 119 akt sądowych/. Skarżący nie udzielili temu adwokatowi pełnomocnictwa /t. I, k. 125 akt sądowych/. W piśmie z dnia 20.05.2007 r. wniesionym do Sądu, skarżący wnieśli o wyznaczenie innego adwokata /t. I, k. 127 akt sądowych/. W dniu 5.07.2007 r. doręczono skarżącym pismo Sądu, opatrzone datą 20.06.2006 r. /powinno być 20.06.2007 r./ zawierające pouczenie, że strona w sprawie wyznaczenia imiennie innego adwokata powinna zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w R./t. I, k. 129 i 130 akt sądowych/. Skarżący dostosowali się do tego pouczenia, skutkiem czego Okręgowa Rada Adwokacka w R. wyznaczyła dla skarżących adw. A. W. w miejsce adw. T. S. /t. I, k. 131 i 133 akt sądowych/. W piśmie z dnia 24.08.2007 r. skarżący zwrócili się do Okręgowej Rady Adwokackiej w R. o zmianę wyznaczonego adwokata, do którego nie mają zaufania, skutkiem czego w/w Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła dla skarżących adw. A.S. w miejsce adw. A.W. /t. I, k. 143-144 akt sądowych/. W kolejnym piśmie z dnia 15.10.2007 r. wniesionym do Okręgowej Rady Adwokackiej w R., po raz kolejny wnieśli o zmianę adwokata, bo stracili zaufanie do adw. A.S.. Okręgowa Rada Adwokacka w R. pismem z dnia 26.11.2007 r. poinformowała Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie o wyznaczeniu dla skarżących adw. J.W.-P. w miejsce adw. A.S./t. I, k. 153 i 176 akt sądowych/. Ostatnio wymienionemu adwokatowi skarżący udzielili pełnomocnictwa ogólnego do prowadzenia ich sprawy o sygnaturze o sygnaturze II SA/Rz 896/06 /t. II, k. 190 akt sądowych/. W związku z wypadkiem samochodowym jakiemu uległ adw. J.W.-P., Okręgowa Rada Adwokacka w R. w piśmie z dnia 2.01.2008 r. wyznaczyła dla skarżących adw. D.G. w miejsce adw. J.W.-P. /t. II, k. 192 akt sądowych/. Adw. D.G. zwróciła się do Okręgowej Rady Adwokackiej w R. o zwolnienie jej z tego obowiązku, bo zamierza przeprowadzić się do Krakowa /t. II, k. 207 akt sądowych/. Okręgowa Rada Adwokacka w R. pismem z dnia 28.01.2008 r. wyznaczyła dla skarżących adw. P.R. w miejsce adw. G./t. II, k. 217 akt sądowych/. Pełnomocnictwem z dnia 10.03.2008 r., skarżący umocowali adw. P.R. do prowadzenia sprawy o sygnaturze II SA/Rz 896/06 /t. II, k. 239 akt sądowych/. Pismem z dnia 6.06.2008 r. skarżący poinformowali Sąd, iż zwrócili się do Okręgowej Rady Adwokackiej w R. o wyznaczenie innego adwokata, bo ich zdaniem adw. P. R. odmówił wykonywania powierzonych mu czynności /t. II, k. 259 akt sądowych/. Skarżący pismem z dnia 18.03.2008 r. zwrócili się do adw. P.R., aby ustosunkował się do odpowiedzi na skargę złożoną przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. oraz do decyzji Starosty D. z dnia [...]r., Nr [...]/t. II, k. 260 akt sądowych/. Pełnomocnik skarżących adw. P.R. w piśmie z dnia 1.04.2008 r., które wpłynęło do Sądu w dniu 7.04.2008 r. ustosunkował się do decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...]r. oraz do złożonej przez ten organ odpowiedzi na skargę /t. II, k. 247-249 akt sądowych/. W piśmie z dnia 5.06.2008 r., skierowanym do adw. P.R., skarżący M.W. i A.W. wypowiedzieli pełnomocnictwo udzielone temu adwokatowi, co potwierdziła skarżąca na rozprawie sądowej w dniu 6.06.2008 r. oraz w piśmie z dnia 20.02.2009 r. skierowanym do Sądu /t. II, k. 262/2, 314 i 372 akt sądowych/. Wypowiedzenie pełnomocnictwa potwierdził również skarżący A.W. w piśmie z dnia 20.02.2009 r. /t. II, k. 371 akt sądowych/. Stosownie do art. 42 § 1 p.p.s.a., Sąd o wypowiedzeniu pełnomocnictwa adw. P.R. zawiadomił stronę przeciwną oraz uczestnika /t. II, k. 318-320, 341 i 360 akt sądowych/. W pismach z dnia 26.01.2009 r. i 20.02.2009 r. wniesionych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, skarżąca M.W. wniosła o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu zgodnie z postanowieniem Sądu z dnia 9.03.2007 r. /t. II, k. 332 i 372 akt sądowych/. Taki sam wniosek złożył skarżący A.W./pismo z dnia 20.02.2009 r., t. II, k. 371 akt sądowych/. Postanowieniem z dnia 5.03.2009 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie – odmówił ustanowienia dla skarżących kolejnego pełnomocnika, bowiem imiennie oznaczonego adwokata wyznacza Okręgowa Rada Adwokacka, o czym skarżący byli pouczeni. Skarżący na wskazane postanowienie wnieśli zażalenie, które postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28.07.2009 r., sygn. akt II GZ 111/09 zostało oddalone /t. III, k. 427-429/. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Art. 249 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli się okaże, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Cofnięcie przez Sąd prawa pomocy w całości lub w części może nastąpić na wniosek strony, której takie prawo zostało przyznane lub z urzędu do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. W piśmiennictwie utrwaliło się zapatrywanie, że strona dla której w ramach prawa pomocy ustanowiono pełnomocnika, może to pełnomocnictwo wypowiedzieć /por. J. P. Tarno – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, W-wa 2010, str. 121/. Taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie, zaś wypowiedzenie przez skarżących pełnomocnictwa adw. P.R./ustanowionemu w ramach prawa pomocy/ jest skuteczne w stosunku do Sądu, jak również do strony przeciwnej i uczestnika, co zostało wyeksponowane w części historycznej niniejszego postanowienia. Wypowiedzenie pełnomocnictwa przez stronę, nie daje tej stronie uprawnienia do ubiegania się o ponowne prawo pomocy w postaci ustanowienia innego pełnomocnika. /por. B. Dauter i inni – Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych, Wydanie 1, LexisNexis, W-wa 2007 r., str. 255/. Skoro skarżący skutecznie wypowiedzieli pełnomocnictwo udzielone adwokatowi ustanowionemu w ramach prawa pomocy, zatem zdaniem Sądu doszło do konsumpcji tego prawa i ta okoliczność w rozumieniu art. 249 p.p.s.a. stanowi podstawę do cofnięcia skarżącym z urzędu prawa pomocy w części dotyczącej ustanowienia adwokata. Na marginesie należy dodać, iż w takiej sytuacji istnienie postanowienia z dnia 9.03.2007 r. w części dotyczącej ustanowienia adwokata /t. I., k 105 akt sądowych/ uniemożliwia dalsze prowadzenie postępowania, bowiem prima facie zachodzi obawa, że zawarte w tym postanowieniu prawo pomocy nie jest realizowane. Skoro zaistniała okoliczność dająca podstawę do cofnięcia tego prawa w powołanym zakresie, zatem na podstawie art. 249, art. 263, art. 16 § 2 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.