II SA/Rz 903/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Maciej Kobak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 25 października 2017 r. sprawy ze skargi T. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia -skargę oddala- Przedmiotem skargi T. J. jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...], stwierdzające niedopuszczalność zażalenia. W podstawie prawnej organ wskazał art. 134 w zw. z art. 144 i art. 141 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm. - określanej dalej jako "K.p.a.") w zw. z art. 30 ust. 4 ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r., poz. 1629 ze zm. – zwanej dalej "P.g.k.). Z akt sprawy oraz uzasadnienia postanowienia wynika, że na wniosek J. S. oraz na podstawie art. 30 ust. 1 i ust. 4 i art. 31 ust. 1 P.g.k. Wójt Gminy [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] wszczął postępowanie w sprawie rozgraniczenia nieruchomości położonej na terenie obrębu C., Gmina [...], oznaczonej nr 2569 i nr 2570 z nieruchomościami składającymi się z działek nr 2567 i 2568 (właściciel T. J.); działek nr 2203 i nr 2598 (właściciel Gmina [...]); działki nr 2565/8 (właściciel Powiat [...] w zarządzie Powiatowy Zarząd Dróg). Jednocześnie Wójt zobowiązał strony postępowania do zgłoszenia upoważnionemu geodecie stanu posiadania i użytkowania oraz przedłożenia tytułów prawnych na podstawie których przeprowadzone zostaną czynności techniczno-prawne. W postanowieniu tym pouczono, że nie przysługuje na nie prawo do wniesienia zażalenia. W piśmie z dnia [...] lipca 2017 r. T. J. nie wyraził zgody na objęcie postępowaniem rozgraniczeniowym nieruchomości oznaczonej nr 2567 i 2568. Wskazał, że nieruchomość ta od ponad pięćdziesięciu lat jest jego własnością i stanowi jedyny dojazd do pola. Zawnioskował o pozytywne rozpatrzenie sprawy. Powołanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. Powołując się na treść art. 134 i 123 oraz art. 141 § 1 K.p.a. a także art. 30 ust. 1 i 4 P.g.k. wskazało, że na postanowienie o wszczęciu postępowania o rozgraniczenie nieruchomości nie służy zażalenie, a zatem to złożone przez T. J. jest niedopuszczalne. SKO wyjaśniło, że obowiązujące przepisy prawa nie przewidują samoistnego środka zaskarżenia dla postanowienia o wszczęciu postępowania, a zatem środek taki stronie nie przysługuje. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożył T. J. domagając się uchylenia postanowienia SKO i postanowienia Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2017r. W jego ocenie wydane przez organ I instancji postanowienie narusza zasady prowadzenia postępowania, nie zawiera uzasadnienia. Nadto wszczęte postępowanie jest merytorycznie niezasadne, nie uwzględnia jego stanowiska jako strony, która nie wyraża zgody na jego prowadzenie. Podkreślił, że postępowanie wszczęte zostało na wniosek J. S., który od 50 lat zna przebieg granic i jak dotąd nigdy ich nie kwestionował. Wyjaśnił, że rozgraniczenie to dotyczy wąskiej (szer. około 2,6m) działki dojazdowej, stanowiącej jego własność i będącej jedynym dojazdem do gruntów rolnych. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn, podanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066). Oznacza to, że ocenie w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sąd przy rozpoznaniu konkretnej sprawy nie bada zatem celowości, ani słuszności zaskarżonego rozstrzygnięcia (tu postanowienie), a ogranicza się do stwierdzenia, czy w świetle ustalonego stanu faktycznego oraz obowiązującego stanu prawnego dopuszczalne było wydanie przedmiotowego postanowienia. Przy czym, jak wynika z art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze z.), zwanej dalej "P.p.s.a." Sąd orzeka na podstawie akt sprawy i w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszonych w skardze. W myśl art. 145 § 1 P.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach. Przeprowadzona według powyższych kryteriów kontrola legalności zaskarżonego postanowienia z dnia [...] lipca 2017 r. nie wykazała naruszenia prawa przy jego wydaniu i dlatego skarga, zgodnie z art. 151 P.p.s.a., podlegała oddaleniu. Przedmiotem osądu jest postanowienie o charakterze procesowym, tj. postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na postanowienie wszczynające postępowanie rozgraniczeniowe nieruchomości, poddane regulacjom art. 29 – 40 zawartym w Rozdziale 6 "Rozgraniczenie nieruchomości" ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1629 ze zm.). Z powołanego w podstawie prawnej tego postanowienia m.in. art. 144 K.p.a. wynika, że w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale (chodzi o Rozdział 11 "Zażalenia" w Kodeksie postępowania administracyjnego) do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Zgodnie zaś z art. 134 K.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Przepis ten ma charakter ins cogens, co oznacza, że jest przepisem bezwzględnie obowiązującym, w konsekwencji więc, wydanie postanowienia na jego podstawie nie zależy od uznania organu. Z kolei art. 141 § 1 K.p.a. stanowi, że na wydane w toku postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Oznacza to, że zażalenie jest środkiem zaskarżania postanowień, który może być wniesiony tylko na postanowienia enumeratywnie wyliczone w Kodeksie. Niedopuszczalność odwołania, o czym stanowi cyt. wyżej art. 134 K.p.a., może być z przyczyn podmiotowych, tj. gdy zostało wniesione przez osobę niemającą do tego legitymacji, bądź przez osobę niemającą zdolności do czynności prawnych. Odwołanie może być również niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych, jak na przykład brak przedmiotu zaskarżenia, wyłączenie możliwości wniesienia środka zaskarżenia czy też wyczerpanie przysługujących środków odwoławczych. W kontrolowanej sprawie mamy do czynienia z niedopuszczalnością zażalenia z przyczyn przedmiotowych. Trzeba też wskazać, że do badania dopuszczalności odwołania, terminu jego wniesienia oraz warunków formalnych jego sporządzenia uprawniony jest wyłącznie organ odwoławczy. W orzecznictwie sformułowany został analogiczny pogląd prawny o niemożności stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia przez organ pierwszej instancji (zob. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 6 października 2009 r., sygn. akt II SA/Ol 469/09). Nie jest kwestyjne, że Wójt Gminy [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2017 r. ([...]), działając na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, wszczął na wniosek J. S. postępowanie w sprawie rozgraniczenia nieruchomości położonych na terenie obrębu C. gm. [....], wyszczególnionych w tym postanowieniu i stanowiących własność wnioskodawcy, skarżącego oraz Powiatu [...] w zarządzie Powiatowego Zarządu Dróg w [...]. W postanowieniu tym zawarte zostało pouczenie, iż stronom nie przysługuje prawo wniesienia zażalenia. O tym, że stronom postępowania rozgraniczeniowego nie przysługuje na wspomniane postanowienie środek zaskarżenia w postaci zażalenia stanowi przepis art. 30 ust. 4 ustawy w/w, a który brzmi następująco: "Na postanowienie o wszczęciu postępowania o rozgraniczenie nieruchomości nie służy zażalenie". Stwierdzenie zatem przez organ niedopuszczalności zażalenia wniesionego przez T. J. na powyższe postanowienie było prawidłowe i odpowiada prawu. W rezultacie Sąd nie znajduje powodów do usunięcia tego postanowienia z obrotu prawnego. Dlatego na podstawie art. 151 P.p.s.a. skarga została oddalona.