II SA/Rz 906/17
WyrokWSA w Rzeszowie2017-12-14
Skład orzekający: Jerzy Solarski, Elżbieta Mazur - Selwa, Maciej Kobak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo utrzymał w mocy decyzję o wymierzeniu kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, uwzględniając przepisy ustawy o grach hazardowych w brzmieniu obowiązującym po nowelizacji z dnia 1 kwietnia 2017 r. oraz kwestię braku notyfikacji przepisów technicznych?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, ponieważ organ II instancji nie wyjaśnił w sposób należyty, dlaczego zastosował przepisy ustawy o grach hazardowych w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją z dnia 1 kwietnia 2017 r., mimo że decyzja została wydana po tej dacie. Brak analizy przepisów w nowym brzmieniu oraz kwestii intertemporalnych stanowił istotne naruszenie prawa. Sąd jednocześnie potwierdził, że brak notyfikacji przepisów technicznych nie wyklucza stosowania art. 89 ustawy o grach hazardowych, zgodnie z uchwałą NSA.Stan faktyczny
Skarżący został ukarany karą pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Organ I instancji uznał, że skarżący aktywnie uczestniczył w procesie urządzania gier, udostępniając lokal pod instalację automatów. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że skarżący wypełnił znamiona "urządzającego gry" poprzez udostępnienie lokalu i współpracę z podmiotem eksploatującym automaty. Skarżący zarzucił m.in. błędną wykładnię pojęcia "urządzającego gry" oraz niestosowanie przepisów z uwagi na brak ich notyfikacji Komisji Europejskiej.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa WSA Maciej Kobak /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek -Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi D. J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego D. J. kwotę 897 zł /słownie: osiemset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi D. J. (dalej w skrócie: "skarżący") reprezentowanego przez r. pr. K. M. jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] (dalej w skrócie: "organ II instancji") z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] o utrzymaniu w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...] (dalej w skrócie: "organ I instancji") z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...].
Kwestionowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.
Jak wynika z akt sprawy w dniu 9 czerwca 2015 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego w [...], przeprowadzili kontrolę w zakresie przestrzegania przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 471 ze zm. – dalej w skrócie: "u.g.h.") w lokalu "[...]" mieszczącym się przy ul. [...] w [...]. W ramach tej kontroli ustalili, że w lokalu znajdują się 4 włączone do zasilania i gotowe do gry automaty do gier nie posiadające poświadczenia rejestracji. Następnie funkcjonariusze przeprowadzili na automacie [...] oznaczonym numerem [...] eksperyment, w wyniku którego dokonano następujących ustaleń:
- automat, na którym przeprowadzono eksperyment jest urządzeniem elektronicznym,
- urządzenie jest wyposażone w element pozwalający na wypłatę środków pieniężnych tzw. "hopper" i umożliwia ich wypłatę bezpośrednio z automatu,
- urządzenie przyjmuje środki pieniężne w postaci banknotów i monet, co świadczy o komercyjnym charakterze urządzanych gier, w celu rozpoczęcia rozgrywania gier na automacie konieczne jest jego zakredytowanie przez grającego poprzez wprowadzenie banknotów do akceptora,
- automat umożliwia uzyskiwanie wygranych rzeczowych w postaci punktów przedłużających grę, a także istnieje możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej (punktów) uzyskanej w poprzedniej grze oraz realizuje wygrane w postaci środków pieniężnych,
- przebieg gier ma charakter losowy a uzyskiwane wyniki gier są nieprzewidywalne i niezależne od woli ani zręczności grającego. Wynik gry na urządzeniu uzależniony jest wyłącznie od przypadku (programu sterującego grą), ponieważ prowadzący grę (gracz) nie decyduje o określonym wyniku. Zatrzymanie w zamierzonym układzie przez gracza obracających się bębnów z kolorowymi symbolami z prędkością wielokrotnie przekraczającą ludzką percepcję, jest niemożliwe do przewidzenia,
- automat posiada funkcję autostartu t. j. samoczynnego rozgrywania gier przez urządzenie bez ingerencji gracza.
Na podstawie powyższego stwierdzono, iż urządzenie na którym przeprowadzono eksperyment jest automatem do gier w rozumieniu art. 2 u.g.h.
Jak wynikało z dokumentacji zabezpieczonej w toku prowadzonych czynności kontrolnych, automat ten został wstawiony do lokalu "[...]" na podstawie ramowej umowy dzierżawy zawartej pomiędzy C. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dzierżawca) a D. J. prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" w [...] (wydzierżawiający). Przedmiotem umowy była dzierżawa części lokalu umożliwiająca zainstalowanie urządzeń do gier, na których dzierżawca miał prowadzić działalność gospodarczą.
Powyższe ustalenia stanowiły podstawę do wszczęcia dochodzenia o przestępstwa skarbowe z art. 107 § 1 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 2137 ze zm.).
W ramach postępowania przesłuchano świadków: W. B., J. K., M. P., J. L., S. G. oraz M. B., którzy potwierdzili fakt prowadzenia gier, ich odpłatny, jak również losowy charakter.
Następnie przedmiotowe urządzenie poddane zostało badaniom w Izbie Celnej. W oparciu o uzyskane wyniki badania stwierdzono, że :
- gry rozgrywane są na urządzeniu elektronicznym,
- budowa zewnętrzna oraz budowa wewnętrzna automatu pozwala na uzyskanie wygranej pieniężnej, gdyż automat jest wyposażony w urządzenie wypłacające - tzw. "hopper",
- w grach na automacie można otrzymać wygrane rzeczowe pozwalające na rozpoczęcie nowych gier przez wykorzystanie wygranych punktów otrzymanych w poprzednich grach,
- przebieg gier ma charakter losowy zawierając tym samym w sobie element losowości, uzyskiwane wyniki gier są nieprzewidywalne i niezależne od woli oraz zręczności grającego,
- warunkiem rozpoczęcia rozgrywania gier na automacie jest jego zakredytowanie przez grającego poprzez wprowadzenie monet do akceptora monet lub banknotów do akceptora banknotów.
Wobec powyższego organ I instancji stwierdzając, że rozgrywane na urządzeniu gry zawierają się w definicji gier na automatach określonej w art. 2 ust. 3 u.g.h, postanowieniem z dnia [...] września 2016 r. nr [...] wszczął z urzędu wobec skarżącego postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej w związku z urządzaniem gier na automacie poza kasynem gry, t. j. w lokalu "[...]" mieszczącym się przy ul. [...] w [...].
Następnie organ I instancji decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] wymierzył skarżącemu, na podstawie art. 89 ust. 1 pkt. 2 u.g.h karę pieniężną w wysokości 12.000 zł za urządzanie gier na spornym automacie poza kasynem gry.
W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że zebrany materiał dowodowy pozwolił na ustalenie, iż skarżący aktywnie uczestniczył w procesie urządzania gier w lokalu "[...]" w [...], a mianowicie systematycznie wybierał pieniądze z automatu, uzupełniał automaty bilonami, wypłacał wygrane pieniężne ze swojego baru, zatrudniony personel codziennie włączał i wyłączał automaty. Ponadto znajdujące się w lokalu automaty były obsługiwane za pomocą kluczy zarówno przez skarżącego, jak i zatrudniony przez niego personel, co oznacza, iż klucze zostały udostępnione właścicielowi lokalu dla wykonania określonych czynności związanych z obsługą automatów, choćby takich jakie wynikały z zeznań świadków: t. j. resetowanie automatu po wygranej wypłaconej z baru, wyciąganie pieniędzy z automatu, uzupełnienia automatu w bilon. Na tej podstawie organ I instancji uznał skarżącego za podmiot biorący aktywny udział w urządzaniu gier w prowadzonym lokalu "[...]". Ponadto w związku z zaangażowaniem skarżącego w urządzanie gier hazardowych w jego lokalu, podmiot wstawiający automaty zapewnił mu obsługę prawną, o której mowa w zawartej umowie dzierżawy powierzchni. Wskazał również, że skarżący będąc przedsiębiorcą pomimo powszechnej w kraju wiedzy, że działalność w zakresie gier hazardowych jest rodzajem działalności koncesjonowanej podlegającej ścisłej kontroli państwowej, podjął się nielegalnej działalności w zakresie gier hazardowych w prowadzonym lokalu, którą zresztą konsekwentnie kontynuuje. Zatem jego działanie było w pełni świadome, zorganizowane i nastawione na uzyskiwanie z tego procederu korzyści finansowych.
Skarżący złożył odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie, zarzucając naruszenie art. 89 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 u.g.h. poprzez błędną wykładnię pojęcia "urządzającego gry" jako obejmującego również podmiot, którego czynności sprowadzały się wyłącznie do wynajęcia powierzchni lokalu podmiotowi eksploatującemu automaty do gier, bez dokonywania, zgodnie z materiałem zebranym w sprawie, żadnych innych czynności, a tym samym niezasadne objęcie skarżącego zakresem podmiotowym normy art. 89 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 u.g.h. w zw. z art. 14 ust. 1 u.g.h. i niezasadne nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za "urządzanie gier na automatach poza kasynem gry", a także naruszenie art. 89 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 u.g.h. poprzez jego zastosowanie wobec skarżącego, podczas gdy powołany przepis wespół z zakazem z art. 14 ust. 1 u.g.h. współtworzy "regulację techniczną" w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 2 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego zmienionej dyrektywą Rady 2006/96/WE z dnia 20 listopada 2006 r. (Dz. U. UE.L.98.204.37 ze zm.) a w konsekwencji, w braku notyfikacji projektu u.g.h. Komisji Europejskiej, nie może być on stosowany, zaś postępowanie w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej wobec skarżących powinno być umorzone.
Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje organu I instancji, powołując się na przepisy art. 233 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.), art. 2 ust. 3-5, art. 89 ust 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2, art. 90 ust. 1, art. 91 u.g.h.
W uzasadnieniu decyzji w pierwszej kolejności podkreślił, że działalność w zakresie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości oraz gier na automatach może być prowadzona na podstawie udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna gry, a urządzanie takich gier dozwolone jest wyłącznie w kasynach. Automaty i urządzenia do gier, z wyjątkiem terminali w kolekturach gier liczbowych służących wyłącznie do urządzania gier liczbowych, mogą być eksploatowane przez podmioty posiadające koncesję lub zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gier losowych lub gier na automatach, oraz przez podmioty wykonujące monopol państwa, po ich zarejestrowaniu przez naczelnika urzędu celnego, natomiast urządzający gry na automatach poza kasynem gry podlegają karze pieniężnej w wysokości 12.000 zł od każdego automatu, wymierzanej w drodze decyzji przez naczelnika urzędu celnego, na którego obszarze działania jest urządzana gra hazardowa.
Odnosząc się do ustaleń faktycznych w przedmiotowej sprawie organ II instancji wskazał, że ustalone na podstawie eksperymentu przeprowadzonego w dniu 9 czerwca 2015 r. oraz sprawozdania z badań spornego automatu przeprowadzonego przez Laboratorium Celne Izby Celnej w [...] w dniu 12 kwietnia 2016 r. cechy urządzenia oraz rodzaje możliwych do przeprowadzenia na nich gier wskazują jednoznacznie, że urządzenie to oferuje gry podlegające rygorom u.g.h. Są to bowiem gry losowe, na wynik których grający nie ma żadnego wpływu. Aktywność grającego ogranicza się jedynie do naciśnięcia przycisku "start", inicjującego obrót wirtualnych bębnów z symbolami, które powinny ułożyć się w określonych konfiguracjach. Bębny obracają się z prędkością uniemożliwiającą bieżącą obserwację poruszających się symboli. Nadto zatrzymanie bębnów następuje samoczynnie, realizowane jest przez automat, co oznacza, że grający nie ma również wpływu na moment ich zatrzymania. W ocenie organu II instancji dowody w sprawie były jednoznaczne, zrozumiałe, kompletne, pozbawione luk i wewnętrznych sprzeczności, nadto ustalenia nie były przez skarżącego kwestionowane.
Następnie dokonał analizy pojęcia "urządzania gier na automatach" uznając, że urządzającym gry na automatach poza kasynem w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt. 2 u.g.h. będzie osoba stwarzająca komuś odpowiednie warunki do udziału w grach na automatach poza kasynem gry.
W ocenie organu II instancji skarżący wypełnił swoim zachowaniem znamiona działania, stanowiącego urządzanie gier na automacie. Posiadając tytuł prawny do władania lokalem, udostępnił C. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] określoną w umowie powierzchnię pod instalację urządzeń do gier, w tym urządzenia [...] nr [...]. Wskazał przy tym, że proces urządzania gier nie ogranicza się tylko do zachowań związanych bezpośrednio z obsługą grających, lecz jest to proces szerszy, obejmujący również i te działania, które należy podjąć, aby w ogóle umożliwić prowadzenie gier na automatach, w tym przygotowanie lokalu czy też jego udostępnienie. Ważne jest przy tym, aby okoliczności sprawy wskazywały na to, że proces urządzania gier objęty był przez podmioty w nim uczestniczące porozumieniem, charakteryzującym się współdziałaniem czy współpracą. W ocenie organu II instancji, istnienia takiego współdziałania/współpracy pomiędzy skarżącym i C. Sp. z o.o. dowodzi treść zawartej w dniu 31 maja 2015 r. umowy dzierżawy powierzchni. Zdaniem organu, zgodnym zamiarem stron nie było zawarcie klasycznej umowy dzierżawy, uregulowanej przepisami art. 693 i nast. Ustawy z dnia 23kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 459 ze zm.), lecz podjęcie wspólnego przedsięwzięcia gospodarczego, polegającego na połączeniu składników majątkowych, jakimi dysponowały strony kontraktu, a więc lokalem użytkowym oraz automatem do gry firmy C. Sp. z o. o. Dopiero to współdziałanie umożliwiało uruchomienie gier na automatach w sposób powszechnie dostępny, a więc ich "urządzanie" w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt. 1 i 2 u.g.h. Współdziałanie to umożliwiło również generowanie dochodu z organizacji gier na automatach w określonej lokalizacji. Z umowy tej wynikało również, że otrzymanie przez skarżącego czynszu dzierżawnego nie było uzależnione od spełnienia przez niego obowiązku konstrukcyjnego umowy dzierżawy - oddania rzeczy do używania i pobierania pożytków, ale od całkiem innego elementu - tego, czy na wydzierżawionej powierzchni automat będzie eksploatowany. Dlatego też w ocenie organu II instancji nie można stwierdzić, że skarżący nie miał żadnych obowiązków związanych z procesem prowadzenia gier, gdyż otrzymanie zapłaty za dzierżawę uzależnione było od eksploatacji urządzenia, a nie wyłącznie od tego, czy zajmuje powierzchnię w lokalu. Wskazał również, że do obowiązków skarżącego należało: zapewnienie możliwości podłączenia do instalacji elektrycznej, udostępnienie urządzenia do używania gościom lokalu, sprawowanie stałej opieki nad ustawionymi w lokalu automatami i informowanie o wszystkich stwierdzonych usterkach, powiadomienie C. Sp. z o.o. o każdym przypadku włamania lub jakiegokolwiek istotnego uszkodzenia urządzeń. Dodatkowo Spółka C. Sp. z o.o. zapewniła skarżącemu obsługę prawną "związaną z funkcjonowaniem i eksploatacją urządzeń".
Wskazał ponadto, że ze zgromadzonego materiału dowodowego, a w szczególności z zeznań świadków wynikało, że skarżący aktywnie uczestniczył w procesie urządzania gier w swoim lokalu.
Następnie wyjaśnił, że w dniu 1 kwietnia 2017 r. nastąpiła zmiana brzmienia art. 89 u.g.h. poprzez doprecyzowanie kręgu podmiotów ponoszących karę. W obowiązującym stanie prawnym jedyną konieczną przesłanką odpowiedzialności posiadacza lokalu jest stwierdzenie, że w lokalu znajduje się niezarejestrowany automat do gier. Natomiast w stanie prawnym obowiązującym na gruncie niniejszej sprawy konieczne było wykazanie, że podmiot taki był "urządzającym" gry.
Organ II instancji przeanalizował również charakter przepisów u.g.h, w szczególności dotyczących nakładania kar w związku z prowadzeniem gier poza kasynem, w kontekście regulacji Dyrektywy 98/34/WE, a także wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 19 lipca 2012 r. C-213/11, C-214/11 i C 217/11. Organ odwoławczy zauważył, że TSUE stanął na stanowisku, iż przepisy ustawy o grach hazardowych stanowią jedynie potencjalne przepisy techniczne, w związku z czym ich projekt powinien zostać przekazany Komisji zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy Dyrektywy 98/34/WE, w wypadku ustalenia, iż przepisy te wprowadzają warunki mogące mieć istotny wpływ na właściwości lub sprzedaż produktów, zaś dokonanie tego ustalenia należy do sądu krajowego. W przytoczonym wyroku wyodrębnił on trzy rodzaje przepisów technicznych tj.: specyfikacje techniczne w rozumieniu art. 1 pkt. 3 Dyrektywy 98/34/WE, zakazy produkcji, przywozu, wprowadzania do obrotu i użytkowania produktów, określonych w art. 1 pkt. 1 Dyrektywy 98/34/WE, oraz inne wymagania zdefiniowane w art. 1 pkt. 4 Dyrektywy 98/34/WE. W punkcie 31 wyroku Trybunał stwierdził, że przepisy krajowe należą do trzeciej kategorii przepisów technicznych – zastrzegając (w punkcie 32 wyroku), że ta kategoria dotyczy przepisów krajowych, które pozostawiają miejsce jedynie na marginalne zastosowanie produktu w stosunku do tego, czego można rozsądnie oczekiwać. Natomiast w pkt. 35 wyroku TSUE wskazał na możliwość uznania przepisów u.g.h. za "inne wymagania" w rozumieniu dyrektywy, jeżeli ustanawiają one "warunki" determinujące w sposób istotny skład, właściwości lub sprzedaż produktu. Zaznaczył przy tym, że analizowany wyrok został wydany w kontekście spraw prowadzonych w oparciu o przepisy przejściowe u.g.h. dotyczące zezwoleń na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych, zmiany tych zezwoleń i ich przedłużania.
Przytoczył również wyrok z dnia 13 października 2016r. w sprawie C-303/15, TSUE, który dokonał analizy art. 6 ust. 1 u.g.h. i stwierdził wprost, że przepis ten nie stanowi "przepisu technicznego" w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE.
Następnie dokonał analizy danych dotyczących wpływu wprowadzenia zakazu określonego w art. 14 ust. 1 u.g.h. na ograniczenie sposobu użytkowania automatów stwierdzając, że przepis ten nie powoduje bezużyteczności lub też gospodarczej nieprzydatności automatów i innych przyrządów do gier, oraz nie wpływa na obrót nimi – czy to na rynku krajowym, czy też na eksportowanie do innych państw – w sposób "istotny". Skoro zaś przepisy te faktycznie nie ograniczają obrotu automatami, nie można uznać ich za "techniczne" w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE.
Organ II instancji zwrócił również uwagę na to, że brak notyfikacji nie sprawia, że przepis techniczny traci swoją moc prawną w polskim porządku prawnym. Nawet jako przepis nienotyfikowany pozostaje przepisem obowiązującym, o czym jednoznacznie wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny w wyroku sygn. akt P 4/14 z dnia 11 marca 2015 r. orzekając, w zakresie pytania prawnego przedstawionego przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 15 stycznia 2014 r. sygn. akt II GSK 686/13, że art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt. 2 u.g.h. są zgodne z art. 2 i art. 7 w związku z art. 9 Konstytucji oraz art. 20 i art. 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji.
Ponadto wskazał, że brak wyraźnego zamieszczenia w Dyrektywie 98/34/WE przepisów regulujących jakiekolwiek sankcje prawne z tytułu niedopełnienia procedury notyfikacyjnej, w tym zwłaszcza brak przepisów o sankcji w postaci braku możliwości stosowania przez organy krajowe nienotyfikowanych uprzednio Komisji przepisów technicznych, był ze strony prawodawcy unijnego zabiegiem celowym i zamierzonym – prawodawca unijny nie chciał bowiem w ten sposób nadmiernie krepować swobód (autonomii ) państw członkowskich.
Na koniec przytoczył treść uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2016 r. sygn. akt II GPS 1/16, w której Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, iż art. 89 ust. 1 pkt. 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt. 11 dyrektywy 98/34/WE, którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 tej ustawy, ponadto urządzający gry na automatach poza kasynem gry, bez względu na to, czy legitymuje się koncesją lub zezwoleniem - od 14 lipca 2011 r., także zgłoszeniem lub wymaganą rejestracją automatu lub urządzenia do gry - podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt. 2 u.g.h.
Skarżący wniósł skargę na powyższą decyzję wnosząc o jej uchylenie, jak również decyzji ją poprzedzającej, a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
- art. 89 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 u.g.h. poprzez błędną wykładnię pojęcia "urządzającego gry" jako obejmującego również podmiot, którego czynności sprowadzały się wyłącznie do wydzierżawienia powierzchni lokalu podmiotowi eksploatującemu automaty do gier, bez dokonywania, zgodnie z materiałem zebranym w sprawie, żadnych innych czynności, a tym samym niezasadne objęcie skarżącego zakresem podmiotowym normy z art. 89 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 u.g.h. w zw. z art. 14 ust. 1 u.g.h. i niezasadne nałożenie na niego kary pieniężnej za "urządzanie gier na automatach poza kasynem gry";
- niezależnie także art. 89 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 u.g.h., przewidującego możliwość wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł od każdego automatu, za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry poprzez jego zastosowanie w niniejszej sprawie, podczas gdy powołany przepis, wespół z zakazem z art. 14 ust. 1 u.g.h. stanowi "regulację techniczną" w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE, a w konsekwencji, w braku notyfikacji projektu u.g.h. Komisji Europejskiej, nie może być on stosowany, zaś postępowanie podatkowe powinno zostać w tym stanie umorzone.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że czynność udostępniania powierzchni lokalu pod eksploatację automatów innemu podmiotowi nie jest traktowana jako "urządzanie gier", jest to po prostu czynność cywilnoprawna – oddanie lokalu do władania – zwykle najem. Wskazał przy tym na treść art. 35 pkt. 6 u.g.h., gdzie jednoznacznie wskazano, iż wniosek o koncesję na kasyno gry powinien zawierać "odpis dokumentów wskazujących na prawo do władania budynkiem (lokalem) lub umowy zobowiązującej do oddania we władanie budynku (lokalu), w którym urządzane będą gry. Nie ma zatem w przepisach u.g.h. tożsamości między urządzaniem gier, a zawarciem umowy zobowiązaniowej oddającej prawo do korzystania z lokalu. Co więcej "urządzanie gier" ma charakter wyraźnie następczy względem uzyskania prawa do powierzchni, na której dopiero gry mają być urządzane.
Dalej wskazał, że żaden przepis u.g.h. nie dotyczy zawarcia umowy polegającej na oddaniu lokalu do władania innemu podmiotowi jako czynności "urządzania gier", żaden też przepis nie daje podstaw do przyjęcia aby regulacje prawne normujące "urządzanie gier na automatach" odnosiły się do czynności zawarcia czy też wykonywania takiej umowy. W szczególności rozdział 2 u.g.h. zatytułowany jako "Warunki urządzania gier" w sposób wyraźny nie odnosi się do podmiotów udostępniających tylko powierzchnię lokalu pod tego rodzaju działalność gospodarczą. Również pod rządami obowiązujących nadal fragmentarycznie z mocy odesłania (art. 129 ust. 1 u.g.h.) przepisów ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych podmioty takie jak skarżący także nie były traktowane jako "urządzające gry na automatach" z tego tylko powodu, że dzierżawiły powierzchnię lokalu dla podmiotu, który gry na automatach niskohazardowych w oparciu o zezwolenie urządzał.
Ponadto, skoro u.g.h. nie zawiera konstrukcji pomocnictwa, nie można stosować w tym względzie analogii. Zatem skoro 89 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 u.g.h. wskazuje, że karze podlega urządzający gry, a Kodeks wykroczeń w art. 128 wskazuje, że "kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej urządza grę hazardową albo użycza do niej środków lub pomieszczenia" to z wykładni systemowej także wynika, że użyczanie pomieszczenia jest inną czynnością, nie mieszczącą się pod pojęciem urządzania gry w myśl powołanego przepisu, eliminując zasadność nałożonej kary.
Dalej podniósł, że TSUE wyrokiem z dnia 19 lipca 2012 r. w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 oraz C-217/11 w przedmiocie pytań WSA w Gdańsku uznał, iż przepis tego rodzaju jak art. 14 ust 1 u.g.h., zgodnie z którym urządzanie gier na automatach dozwolone jest jedynie w kasynach gry, należy uznać za przepis techniczny w rozumieniu art. 1 pkt. 11 dyrektywy 98/34". Skarżący wskazał przy tym, że w przypadku orzeczeń interpretacyjnych wszystkie sądy powinny rozstrzygać sprawy zgodnie z wykładnią dokonywaną przez TSUE.
Zarzucił również, iż brak wymaganego notyfikowania Komisji Europejskiej projektu przepisów technicznych przez Państwo Członkowskie stanowi poważną wadę proceduralną w toku krajowego procesu legislacyjnego. Zasadniczym skutkiem niedopełnienia obowiązku notyfikacji jest nieskuteczność stosownych przepisów technicznych, których nie można egzekwować wobec podmiotów indywidualnych. Sądy krajowe muszą więc zaniechać stosowania krajowego przepisu technicznego, który nie został objęty procedurą notyfikacji zgodnie z dyrektywą 98/34/WE.
W ocenie skarżącego, treść przepisu art. 89 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 u.g.h. jednoznacznie wskazuje na bezpośredni i nierozerwalny związek normatywny pomiędzy zakazem urządzania gier na automatach poza kasynami wyrażonym w art. 14 ust. 1 u.g.h., wprost uznanym za "przepis techniczny" (nienotyfikowany, a więc i niestosowalny), a przepisem dającym podstawę do wymierzenia kary pieniężnej właśnie za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry (art. 89 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 u.g.h.). Wyraźnie dostrzegalne jest, że wymierzenie tego rodzaju kary stanowi swoistą pieniężną sankcję administracyjną za niezastosowanie się do zakazu zawartego w art. 14 ust. 1 u.g.h. Zarazem bezskuteczność rzeczonego zakazu wyklucza także wymierzenie sankcji za jego złamanie, gdyż wykładnia ww. przepisów pozwalająca na wymierzanie kary pieniężnej, w istocie prowadziłaby do skuteczności zakazu z art. 14 ust. 1 u.g.h. i odrzucenia wiążącej interpretacji TSUE oraz bezpośredniego skutku art. 8 i 9 dyrektywy 98/34/WE, które zostały naruszone w toku prac legislacyjnych nad projektem ustawy o grach hazardowych. Normy z art. 14 ust. 1 u.g.h. oraz z art. 89 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 u.g.h. pozostają bowiem względem siebie w relacji normy sankcjonowanej (art. 14 ust. 1 u.g.h.) do normy sankcjonującej (art. 89 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 u.g.h.). Warunkiem zastosowania normy sankcjonującej (kary pieniężnej) jest więc niezastosowanie się do dyspozycji normy sankcjonowanej (zakazu gier na automatach poza kasynem gry), co samo przez się oznacza, że niestosowalność normy sankcjonowanej uniemożliwia również zastosowanie normy sankcjonującej, a więc wyklucza wymierzenie sankcji w realiach niniejszej sprawy.
Wreszcie podniósł, że TSUE w wyroku z dnia 30 kwietnia 1996 r. w sprawie C-194/94 orzekł jednoznacznie, że przepisy dyrektywy wprowadzające procedurę notyfikacyjną, zgodnie z którą Państwa Członkowskie muszą notyfikować Komisji wszystkie projekty krajowych regulacji technicznych objętych dyrektywą oraz - poza szczególnie pilnymi wypadkami - wstrzymać ich wejście w życie na określony czas, należy interpretować w ten sposób, że jednostki mogą się powoływać na te przepisy dyrektywy przed sadem krajowym, który musi odmówić zastosowania krajowych norm technicznych, które nie zostały notyfikowane zgodnie z dyrektywą. Stanowisko TSUE było następnie powielane w kolejnych rozstrzygnięciach dotyczących obowiązku notyfikacyjnego i jest nadal aktualne.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej w skrócie: "p.p.s.a."), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 Ppsa Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z przyczyn innych aniżeli w niej podniesione.
W pierwszej kolejności należy ustalić, jakie przepisy prawa materialnego powinny znaleźć zastosowanie w niniejszej sprawie.
Ustawą z dnia 15 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych i niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 88 – dalej w skrócie "ustawa nowelizująca") zmieniono brzmienie art. 89 u.g.h., który do dnia wejścia w życie tej ustawy, t. j. do dnia 1 kwietnia 2017 r. miał następujące brzmienie:
"1. Karze pieniężnej podlega:
1) urządzający gry hazardowe bez koncesji lub zezwolenia, bez dokonania zgłoszenia, lub bez wymaganej rejestracji automatu lub urządzenia do gry;
2) urządzający gry na automatach poza kasynem gry;
3) uczestnik w grze hazardowej urządzanej bez koncesji lub zezwolenia.
2. Wysokość kary pieniężnej wymierzanej w przypadkach, o których mowa:
1) w ust. 1 pkt 1 - wynosi 100% przychodu, w rozumieniu odpowiednio przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych albo przepisów o podatku dochodowym od osób prawnych, uzyskanego z urządzanej gry;
2) w ust. 1 pkt 2 - wynosi 12 000 zł od każdego automatu;
3) w ust. 1 pkt 3 - wynosi 100% uzyskanej wygranej.
3. Przepisu ust. 1 pkt 3 nie stosuje się do uczestników loterii promocyjnych, loterii audioteksowych, loterii fantowych i gry bingo fantowe."
Po dokonanej zmianie art. 89 u.g.h. od dnia 1 kwietnia 2017 r. otrzymał brzmienie:
"1. Karze pieniężnej podlega:
1) urządzający gry hazardowe bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia;
2) urządzający gry hazardowe na podstawie udzielonej koncesji, udzielonego zezwolenia lub dokonanego zgłoszenia, który narusza warunki zatwierdzonego regulaminu, udzielonej koncesji, udzielonego zezwolenia lub dokonanego zgłoszenia lub prowadzi gry na automatach do gier, urządzeniu losującym lub urządzeniach do gier bez wymaganej rejestracji automatu do gier, urządzenia losującego lub urządzenia do gry;
3) posiadacz zależny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa;
4) posiadacz samoistny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa, o ile lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego;
6) uczestnik gry hazardowej urządzanej bez koncesji, bez zezwolenia lub bez zgłoszenia;
8) urządzający grę hazardową, której urządzanie stanowi monopol państwa.
2. Przepisu ust. 1 pkt 2 nie stosuje się do osób fizycznych urządzających gry hazardowe.
3. Niezależnie od kary pieniężnej wymierzanej przedsiębiorcy określonej w ust. 1 pkt 1, naczelnik urzędu celno-skarbowego może wymierzyć karę pieniężną osobom pełniącym funkcje kierownicze lub wchodzącym w skład organów zarządzających osób prawnych lub jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej urządzających gry hazardowe bez koncesji, zezwolenia lub zgłoszenia.
4. Wysokość kary pieniężnej wymierzanej w przypadkach, o których mowa:
1) w ust. 1 pkt 1 - wynosi:
a) w przypadku gier na automatach - 100 tys. zł od każdego automatu,
b) w przypadku gier innych niż określone w lit. a i c - 5-krotność opłaty za wydanie koncesji lub zezwolenia,
c) w przypadku gier urządzanych bez dokonania wymaganego zgłoszenia - do 10 tys. zł;
2) w ust. 1 pkt 2 - wynosi:
a) w przypadku gier urządzanych na podstawie koncesji lub zezwolenia - do 200 tys. zł,
b) w przypadku gier urządzanych na podstawie zgłoszenia - do 10 tys. zł;
3) w ust. 1 pkt 3 i 4 - wynosi 100 tys. zł od każdego automatu;
4) w ust. 1 pkt 5 - wynosi do 250 tys. zł;
5) w ust. 1 pkt 6 - wynosi 100% uzyskanej wygranej niepomniejszonej o kwoty wpłaconych stawek;
6) w ust. 1 pkt 7 - wynosi do 250 tys. zł;
7) w ust. 1 pkt 8 - wynosi do 500 tys. zł;
8) w ust. 3 - wynosi do 100 tys. zł.
5. Przepisu ust. 1 pkt 6 nie stosuje się do uczestników loterii promocyjnych, loterii audioteksowych, loterii fantowych i gry bingo fantowe."
Zgodnie z art. 12 ustawy nowelizującej, ustawa ta miała wejść w życie z dniem 1 kwietnia 2017 r., z wyjątkiem art. 1 pkt. 17 w zakresie art. 15f ust. 5 i art. 15g oraz pkt. 67 w zakresie art. 89 ust. 1 pkt. 5 i 7, które miały wejść w życie z dniem 1 lipca 2017 r.
Przepisy przejściowe dotyczące toczących się postępowań w sprawach z zakresu gier hazardowych przewidziano w art. 6 i 7 ustawy nowelizującej.
I tak zgodnie z art. 6 ustawy nowelizującej, postępowania, o których mowa w art. 2 ust. 6 ustawy zmienianej w art. 1, wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, są prowadzone na podstawie przepisów dotychczasowych, natomiast zgodnie z art. 7 ustawy nowelizującej, w sprawach dotyczących udzielenia koncesji na prowadzenie kasyna gry, zezwolenia na prowadzenie salonu gry bingo pieniężne lub urządzanie zakładów wzajemnych, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe z zastrzeżeniem przepisu art. 11 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
Wynika z tego, że powołane wyżej przepisy art. 6 i 7 ustawy nowelizującej nie dotyczą spraw z zakresu art. 89 u.g.h. wszczętych przed dniem 1 kwietnia 2017r. Oznacza to, że w ustawie z dnia 15 grudnia 2016r. brak jest przepisów przejściowych, które odnosiłyby się do spraw o których mowa w art. 89 u.g.h. wszczętych przed dniem 1 kwietnia 2017r.
W sytuacji gdy nowa ustawa nie reguluje kwestii intertemporalnych, "lukę" tę powinny wypełnić w drodze wykładni organy stosujące prawo (tak również w uchwale NSA z dnia 10 kwietnia 2006 r. I OPS 1/06).
Zaskarżoną decyzję wydano w dniu [...] lipca 2017r., a więc już po nowelizacji art. 89 u.g.h. Organ II instancji w uzasadnieniu decyzji wskazując na zmianę brzmienia art. 89 u.g.h. od dnia 1 kwietnia 2017 r. stwierdził jedynie, że "w stanie prawnym obowiązującym na gruncie niniejszej sprawy konieczne było natomiast wykazanie, że podmiot taki był "urządzającym" gry", a zatem uznał, iż w sprawie zastosowanie miał przepis art. 89 u.g.h. w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 marca 2017r.
W ocenie Sądu, wobec zmiany treści art. 89 u.g.h. i braku przepisów przejściowych, organ II instancji powinien dokładnie wyjaśnić w uzasadnieniu decyzji, dlaczego zastosował art. 89 u.g.h. w brzmieniu już nieobowiązującym w dacie orzekania. W szczególności powinien dokonać analizy art. 89 u.g.h. w wersji obowiązującej od dnia 1 kwietnia 2017r. a następnie ustalić, czy zachowanie skarżącego jest nadal deliktem administracyjnym i czy zostało spenalizowane w nowym przepisie. W razie ustalenia, że od dnia 1 kwietnia 2017 r. zachowanie skarżącego nie jest już deliktem to należało rozważyć czy nie powinno się zastosować art. 89 u.g.h. w starym brzmieniu. Natomiast w razie ustalenia, że zachowanie skarżącego stanowi delikt również w świetle znowelizowanego art. 89 u.g.h. również powstaje wątpliwość, jakie przepisy należy zastosować. Natomiast w zaskarżonej decyzji brak jest jakichkolwiek rozważań w tym zakresie.
Należy wskazać, że w sytuacji gdy brak jest przepisów przejściowych w nowej ustawie to rozstrzygnięcie kwestii intertemporalnych może polegać na przyjęciu jednej z następujących zasad: po pierwsze - zasady bezpośredniego działania prawa zgodnie z którą nowe prawo od momentu wejścia w życie reguluje wtedy także wszelkie zdarzenia z przeszłości; po drugie - zasady dalszego obowiązywania dawnego prawa, zgodnie z którą prawo to mimo wejścia w życie nowych regulacji ma zastosowanie do zdarzeń, które wystąpiły w przeszłości; po trzecie - zasady wyboru prawa, zgodnie z którą wybór reżimu prawnego mającego zastosowanie do zdarzeń zaistniałych przed wejściem w życie nowego prawa pozostawia się zainteresowanym podmiotom (tak w wyroku TK z dnia 31 stycznia 2005 r. P 9/04).
Za przyjęciem każdej z wymienionych zasad przemawiają określone argumenty, jak również istnieje argumentacja przemawiająca przeciwko przyjęciu każdej z tych zasad. W zaskarżonej decyzji brak jest jednak rozważań dotyczących tych kwestii. Organ II instancji zastosował art. 89 u.g.h. w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 marca 2017r. co świadczyłoby, że oparł się na drugiej z opisanych zasad, lecz nie wyjaśnił dlaczego przyjął tę zasadę.
Należy jeszcze wskazać na stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu 7 sędziów z dnia 10 kwietnia 2006 r. I OPS 1/06, że w przypadku decyzji konstytutywnych - kształtujących stosunek administracyjnoprawny w chwili ich wydania (tak jak w niniejszej sprawie), należy stosować przepisy obowiązujące w tej właśnie chwili. Stosunek administracyjnoprawny pomiędzy stroną a organem administracji publicznej w takiej sprawie nawiązuje się (powstaje) z datą zdarzenia, ponieważ ten moment wyznacza treść obowiązku administracyjnoprawnego, a decyzja administracyjna wydana w takiej sprawie konkretyzuje stosunek administracyjnoprawny oraz potwierdza niejako jego istnienie, określając wysokość sankcji za naruszenie obowiązku, wynikającego z przepisów prawa
Prowadzi to do wniosku, iż stanem prawnym miarodajnym dla prawnej oceny danego zdarzenia jest stan prawny z daty jego zaistnienia, co jednak nie wyklucza w okolicznościach danej sprawy możliwości stosowania ustawy nowej, jeżeli jest ona względniejsza, co wynika z ogólnych zasad stosowania przepisów prawa represyjnego (por. wyrok NSA z dnia 19 lipca 2017 r., sygn. akt II GSK 3074/15).
W zaskarżonej decyzji organ II instancji stwierdził, że nowelizacja art. 89 u.g.h. doprecyzowała jedynie krąg podmiotów ponoszących karę.
W ocenie Sądu, kwestia ta wymaga jednak dokładniejszej analizy. Od dnia 1 kwietnia 2017 r. karze określonej w art. 89 u.g.h. podlega m. in. posiadacz samoistny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa, o ile lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego (art. 89 ust. 1 pkt. 4 u.g.h.).
Jak wynika z akt sprawy, skarżący oddał część lokalu w posiadanie zależne podmiotowi C. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] aby umożliwić na niej zainstalowanie urządzeń do gier. Analiza aktualnego brzmienia art. 89 ust. 1 pkt. 3 i 4 u.g.h. prowadzi do wniosku, że obejmują one swoim zakresem podmiotowym posiadacza "faktycznego, ostatniego", zwalniając od odpowiedzialności podmioty, które oddały lokal w dalsze posiadanie zależne. Należy w tym miejscu wskazać, że posiadacz zależny może oddać rzecz w dalsze posiadanie zależne nie tracąc przy tym swojego posiadania. Odpowiedzialność skarżącego na podstawie art. 89 ust. 1 pkt. 3 i 4 u.g.h. w brzmieniu aktualnie obowiązującym nie jest więc oczywista. Podobnie nie jest oczywista także odpowiedzialność skarżącego jako urządzającego gry na podstawie innych przepisów z art. 89 ust. 1 u.g.h. w nowym brzmieniu, których organ nie analizował, w szczególności art. 89 ust. 1 pkt. 1 i 8. Dopiero wyjaśnienie powyższych kwestii pozwoli organowi II instancji na podjęcie prawidłowo uzasadnionej decyzji co do ewentualnego zaistnienia przesłanek i podstawy prawnej wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej.
Odnosząc się do drugiego z zarzutów skargi należy stwierdzić, że brak notyfikacji stosownych przepisów u.g.h. nie wyklucza dopuszczalności stosowania art. 89 tej ustawy. Kwestia ta została ostatecznie przesądzona w uchwale siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2016 r. II GPS 1/16, której teza brzmi:
"1. art. 89 ust. 1 pkt. 2 ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r., poz. 612 ze zm.) nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt. 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. UE. L z 1998 r., Nr 204, s. 37 ze zm.), którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 tej ustawy;
2. urządzający gry na automatach poza kasynem gry, bez względu na to, czy legitymuje się koncesją lub zezwoleniem - od 14 lipca 2011 r., także zgłoszeniem lub wymaganą rejestracją automatu lub urządzenia do gry - podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r., poz. 612 ze zm.)".
Pogląd zawarty w powyższej uchwale ma odniesienie do przedmiotowej sprawy. Z treści art. 269 § 1 p.p.s.a. można wyprowadzić wniosek, że moc wiążąca uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczy nie tylko danej sprawy (vide art. 187 § 2 p.p.s.a.), ale również spraw o podobnym stanie faktycznym i prawnym. Dopóki bowiem nie nastąpi zmiana stanowiska zawartego w uchwale, dopóty sądy administracyjne stanowisko to powinny respektować. Istnieje bowiem jedynie możliwość odstąpienia od stanowiska zawartego w uchwale poprzez wystąpienie przez skład nie podzielający zawartego w uchwale stanowiska do odpowiedniego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z zagadnieniem prawnym (tak m. in. w wyroku NSA z dnia 11 grudnia 2007 r. I FSK 231/07).
Skład Sądu, orzekający w niniejszej sprawie, podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w sentencji uchwały z 16 maja 2016 r. (II GPS 1/16).
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) i c) p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organ II instancji uwzględni ocenę prawną i wytyczne wyżej przedstawione.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200, 205 § 2 i 209 Ppsa. Na koszty te składa się wpis w kwocie 400 zł ustalony zgodnie z § 1 pkt. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), wynagrodzenie radcy prawnego w kwocie 480 zł ustalone zgodnie z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.) powiększone o opłatę skarbową od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło