II SA/Rz 912/14

WyrokWSA w Rzeszowie2014-11-04

Skład orzekający: Krystyna Józefczyk, Elżbieta Mazur-Selwa, Ewa Partyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może wznowić postępowanie administracyjne, jeśli wniosek o wznowienie został złożony z uchybieniem ustawowego terminu, a kwestia ta została już prawomocnie rozstrzygnięta przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że prawomocny wyrok sądu administracyjnego, który oddalił skargę na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, wiąże inne organy państwowe na podstawie art. 170 P.p.s.a. W konsekwencji, organy nie mogły wznowić postępowania, ponieważ wniosek został złożony z przekroczeniem terminu, a kwestia ta została już prawomocnie przesądzona przez sąd.
Stan faktyczny
Skarżący Z.M. domagał się wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej, powołując się na przepisy art. 145 § 1 pkt 4 i 5 Kpa. Organy administracji wielokrotnie odmawiały wznowienia postępowania, wskazując na uchybienie terminowi do złożenia wniosku. Po serii postępowań i wyroków sądów administracyjnych, ostatecznie organy odmówiły wznowienia, co zostało utrzymane w mocy przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Skarżący zaskarżył tę decyzję, podnosząc, że organy niedostatecznie wyjaśniły okoliczności sprawy i że jego pisma stanowią nowe dowody. Sąd administracyjny oddalił skargę, opierając się na prawomocnym wyroku sądu, który przesądził o uchybieniu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie WSA Elżbieta Mazur-Selwa WSA Ewa Partyka /spr./ Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 listopada 2014 r. sprawy ze skargi Z. M. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania -skargę oddala- Przedmiotem skargi Z.M. jest postanowienie [..] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [..] (dalej: PWIS w [..]) z dnia [..] kwietnia 2014 r. nr [..] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego, które wydano w następującym stanie sprawy; Decyzją z dnia [..] maja 2001 r. nr [..], Miejski Inspektor Sanitarny dla miasta [..] i powiatu [..] orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u Z.M. choroby zawodowej w postaci uszkodzenia słuchu, wymienionej w poz. 15 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 z późn. zm.). Podaniem z dnia 9 grudnia 2003 r. Z.M. zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [..] (dalej: PPIS w [..]) o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją, powołując się na podstawy wznowienia określone w art. 145 § 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "Kpa") Postanowieniem z dnia [..] lipca 2004 r. PPIS w [..] wznowił postępowanie, a następnie decyzją z dnia [..] sierpnia 2004 r. odmówił wznowienia tego postępowania. Decyzję tę utrzymał w mocy PWIS w [..] decyzją z dnia [..] października 2004 r. Wyrokiem z dnia 28 października 2005 r. sygn. II SA/Rz 1046/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w Rzeszowie stwierdził nieważność decyzji z dnia [..] października 2004 r. i z dnia [..] sierpnia 2004 r. oraz uchylił postanowienie z dnia [..] lipca 2004 r. W odpowiedzi na wezwanie organu o wykazanie daty powzięcia informacji o podstawie wznowienia w piśmie z dnia 20 marca 2006 r. Z.M. wystąpił z żądaniem przywrócenia terminu do wniesienia podania z dnia 9 grudnia 2003 r. Postanowieniem z dnia [..] kwietnia 2006 r. PPIS w [..] odmówił przywrócenia terminu, a decyzją z tego samego dnia odmówił wszczęcia postępowania w sprawie o wznowienie. Postanowieniem z dnia [..] grudnia 2006 r. PWIS w [..] uchylił zaskarżone postanowienie, a decyzją z tego samego dnia uchylił zaskarżoną decyzję, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Postanowieniem z dnia [..] października 2006 r. PPIS w [..] wznowił postępowanie w sprawie w związku z wyjściem na jaw nowych dokumentów mogących mieć znaczenie w sprawie. Z kolei decyzją z dnia [..] lutego 2009 r. na podstawie art. 151 § 1 Kpa odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [..] maja 2001 r. Wskutek uwzględnienia odwołania Z. M. decyzją z dnia [..] czerwca 2011 r. PWIS w [..] uchylił zaskarżoną decyzję oraz postanowienie z dnia [..] października 2006 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wyrokiem z dnia 23 listopada 2011 r. sygn. II SA/Rz 815/11 WSA w Rzeszowie oddalił skargę Z.M. na decyzję z dnia [..] czerwca 2011 r. W podaniu z dnia 22 marca 2012 r. Z.M. ponownie zwrócił się o wznowienie postępowania na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 4 i 5 Kpa. Decyzją z dnia [..] kwietnia 2012 r. PPIS w [..], na podstawie art. 149 § 3 i art. 148 § 1 Kpa, odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia [..] maja 2001 r. z uwagi na złożenie wniosku o wznowienie z uchybieniem ustawowego terminu. Postanowieniem z dnia [..] maja 2012 r. PPIS w [..] umorzył postępowanie w sprawie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, które strona zainicjowała pismem z dnia [..] marca 2006 r. Postanowieniem z dnia [..] czerwca 2012 r. PWIS w [..] uchylił zaskarżone postanowienie w celu wyjaśnienia, czy zachowano termin do zgłoszenia wniosku o wznowienie. Z kolei decyzją z tego samego dnia uchylił w całości decyzję PPIS w [..] z dnia [..] kwietnia 2012 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując, że w przypadku ustalenia wniesienia podania o wznowienie po terminie powinno dojść do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 149 § 3 Kpa. Po wezwaniu strony do skonkretyzowania podstaw wznowienia z art. 145 § 1 pkt 1-3 i 5-8 Kpa, do którego Z.M. odniósł się w piśmie z dnia [..] sierpnia 2012 r., postanowieniem z dnia [..] grudnia 2012 r. nr [..], PPIS w [..] – w nawiązaniu do podania z dnia 5 maja 2012 r., odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją w oparciu o podstawy z art. 145 § 1 pkt 1 - 3 oraz pkt 5 – 8 Kpa. Z kolei po rozpatrzeniu zażalenia Z.M. postanowieniem z dnia [..] lutego 2013 r. nr [..], PWIS w [..] utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Natomiast wyrokiem z dnia 4 września 2013 r. sygn. II SA/Rz 361/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę Z. M. na decyzję z dnia [..] lutego 2013 r. Ponadto, postanowieniem z dnia [..] grudnia 2012 r. PPIS w [..] odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania z dnia [..] marca 2006 r. w oparciu o przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt 4 i 5 Kpa. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem PWIS w [..] z dnia [..] lutego 2013 r. Skarga na to postanowienie została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 4 września 2013 r. sygn. II SA/Rz 360/13. W dalszym toku postępowania związanego z żądaniem Z.M. zawartym w podaniu z dnia 9 grudnia 2003 r. o wznowienie postępowania w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 5 Kpa, PPIS w [..] wezwał wnioskodawcę do przedłożenia dowodów świadczących o złożeniu tego podania z zachowaniem ustawowego terminu. Postanowieniem z dnia [..] marca 2014 r. nr [..], PPIS w [..] odmówił wznowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 oraz pkt 5 Kpa postępowania zakończonego decyzją z dnia [..] maja 2001 r. nr [..] uznając, że podanie nie zostało wniesione z zachowaniem ustawowego terminu określonego w przepisach art. 148 § 1 i 2 Kpa. Przede wszystkim strona brała udział w postępowaniu, czego dowodem jest m.in. odebranie decyzji z dnia [...] maja 2001 r. Nie mógł przy tym wnioskodawca zgłosić żądania wznowienia tego postępowania w imieniu innego pominiętego podmiotu ([..] "" – obecnie [..] "[..]" S.A.). Nie został także zachowany termin odnoszący się do drugiej podstawy określonej w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, ponieważ ze wskazanymi przez niego informacjami, które miały stanowić nowe okoliczności, wnioskodawca zapoznał się najpóźniej 9 października 2002 r., podczas gdy podanie o wznowienie pochodzi z 9 grudnia 2003 r. W zażaleniu na powyższe postanowienie Z.M. zakwestionował rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 odnoszącym się do podstawy wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. W ocenie strony organ nie rozpoznał zgodnie z jego wolą podania z dnia 1 października 2006 r. odnoszącego się do chorób zawodowych określonych w poz. 7, 15 i 16 załącznika do rozporządzenia z 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Ponadto, podanie z dnia 9 grudnia 2003 r. wniósł z zachowaniem ustawowego terminu. Postawione wówczas hipotezy nie były rozpatrywane przez okres 14 lat trwającego postępowania i z tego właśnie powodu stanowią nowe dowody w sprawie. Ponownie przedstawił również argumentację mającą potwierdzić słuszność jego stanowiska. Opisanym na wstępie postanowieniem z dnia [..] maja 2014 r. PWIS w [..] utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy uznając podniesione w zażaleniu argumenty za niezasadne. Organ odwoławczy podkreślił, że strona po raz pierwszy na obecnym dopiero etapie postępowania swoje pismo z dnia 1 października 2006 r. zakwalifikowała jako żądanie wznowienia postępowania. Z pisma tego nie można było jednak wywnioskować wcześniej takiej woli jego autora, jako że stanowiło ono odpowiedź strony na wezwanie organu z dnia 21 września 2006 r. Ponadto powoływane karty pomiarowe z [..] oraz [..] znane były organom już wcześniej, jak też Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie. Z rozstrzygnięciem powyższym nie zgodził się Z. M., wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę, w której domagał się stwierdzenia nieważności wydanych w sprawie postanowień lub ich uchylenia oraz orzeczenia o kosztach postępowania; początkowo przedmiotem skargi objęto również postanowienie PWIS w [..] z dnia [..] maja 2014 r. nr [..],[..],[..] uznające zażalenie na niezałatwienie w terminie sprawy dotyczącej podania z dnia [..] października 2006 r. za niezasadne. Jednakże na rozprawie w dniu [..] listopada 2014 r. skarżący wyjaśnił, że skoro w postanowieniu został pouczony, iż na postanowienie to nie służy skarga to nie chce, aby Sąd się tym zajmował. Wyjaśniono przed tym oświadczeniem, że postanowienie to nie mieści się w granicach sprawy. W ocenie skarżącego organy niedostatecznie wyjaśniły wszystkie okoliczności sprawy w zakresie odnoszącym się do przesłanki wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. W dalszym ciągu podtrzymał stanowisko, że przedłożona przez niego organom karta pomiarowa nr 8[..] z dnia [..] grudnia 1984 r. (przedłożone organowi 20 września 2006 r.) stanowi nowy dowód w sprawie, a pismo z dnia 1 października 2006 r. stanowiło żądanie wznowienia postępowania w oparciu o przedstawiony dowód. Natomiast karta nr [..] /80 została odnaleziona dopiero [..] grudnia 2006 r. W ocenie skarżącego, skoro tezy zawarte w podaniu z dnia [..] grudnia 2003 r. nie były rozpatrywane przez organy przez okres 14 lat, to stanowią one nowe dowody w sprawie. Ponadto, w kwestii wznowienia postępowania dotyczącego chorób zawodowych wymienionych w poz. 7 i 16 załącznika do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych z 1983 r. powinien wypowiedzieć się – jako właściwy w sprawie – PWIS w [..], ponieważ organ ten wydał decyzję w tej sprawie jako ostatni. Skarżący zwrócił również uwagę, że organy nie rozpatrywały wnoszonych przez niego pism w kolejności wpływu, przez co trudno jest mu zorientować się co do etapu postępowań. Utrudnia mu to również wnoszenie skarg do sądu. W przekonaniu strony skarżącej, organy nie rozpatrują jego podania w aspekcie podstaw wznowienia, lecz zajmują się kwestiami pobocznymi, które były już wielokrotnie oceniane przez sądy administracyjne. W odpowiedzi na skargę PWIS w [..] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zajęte stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – określanej dalej jako P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kpa lub innych przepisach. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.). Z przedstawionych Sądowi obszernych akt sprawy wynika, że ostateczną decyzją z dnia [..] maja 2001 r. Miejski Inspektor Sanitarny dla miasta [..] i powiatu [..] orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej w postaci uszkodzenia słuchu wymienionej pod poz. 15 załącznika do w/w Rozporządzenia Rady Ministrów z 1983 r. ze względu na rozpoznanie znikomego ubytku słuchu. Decyzja ta została doręczona skarżącemu dnia 24 maja 2001 r. Kontrolowaną sprawę zainicjował wniosek Z.M. z dnia [..] grudnia 2003 r. o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i pkt 5 Kpa Wniosek wpłynął do PPIS w dniu [..] grudnia 2003 r. Po wyroku tut. Sądu z dnia 28 października 2005 r. sygn. akt II SA/Rz 1064/04, którym stwierdzono nieważność decyzji organów obydwu instancji i uchylono postanowienie PPIS wznawiające postępowanie, w związku z zawartymi w uzasadnieniu wytycznymi, wedle których w pierwszej kolejności nakazano zbadanie czy wniosek o wznowienie postępowania został złożony w terminie, skarżący został wezwany do podania kiedy powziął informacje zawarte we wniosku o wznowienie postępowania. Wezwanie zostało skarżącemu doręczone w dniu 25 marca 2006 r. Pismem z dnia 30 marca 2006 r. Z.M. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania. Postanowieniem z dnia [..] kwietnia 2006 r. PPIS odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku. Postanowieniem z dnia [..] grudnia 2006 r. PWIS uchylił to postanowienie. Postanowieniem z [..] maja 2012 r. PPIS umorzył postępowanie w sprawie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Organ II instancji postanowieniem z [..] czerwca 2012 r. uchylił to postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. PPIS postanowieniem z dnia [..] grudnia 2012 r. odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 5 Kpa. PWIS postanowieniem z [..] lutego 2013 r. utrzymał w mocy to postanowienie. Prawomocnym wyrokiem z dnia 4 września 2013 r. w sprawie sygn. akt II SA/Rz 360/13 WSA w Rzeszowie oddalił skargę Z.M. na to postanowienie. Postanowieniem z dnia [..] marca 2014 r. PPIS odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] maja 2001 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 5 Kpa PWIS w [..] utrzymał to postanowienie w mocy postanowieniem z dnia 5 maja 2014 r. W odniesieniu do przesłanki wznowieniowej określonej w pkt 4 wskazano, że decyzja z dnia [...] maja 2001 r. została doręczona skarżącemu 24 maja 2001 r. a on sam może zarzut związany z pozbawieniem udziału w sprawie podnosić jedynie w zakresie, który wiąże się z jego osobą a nie w imieniu zakładu pracy. W odniesieniu do przesłanki wznowieniowej określonej w pkt 5 art. 145 § 1 Kpa ustalono, że z pism wynika, iż skarżący wiedział o wskazywanych przez siebie okolicznościach najpóźniej 9 października 2002 r., podczas gdy podanie pochodzi z 9 grudnia 2003 r. Sąd podziela zasadność takiego stanowiska i prawidłowość ustaleń w tym zakresie. Decydujące znaczenie dla oceny legalności postanowień będących przedmiotem kontroli Sądu miała jednak inna okoliczność. Zgodnie bowiem z art. 170 P.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Jak wyżej wskazano tut. WSA prawomocnym wyrokiem z 4 września 2013 r. w sprawie sygn. akt II SA/Rz 360/13 oddalił skargę Z.M. na postanowienie PWIS z dnia [..] lutego 2013 r., którym to postanowieniem utrzymane zostało w mocy postanowienie PPIS z [..] grudnia 2012 r. o odmowie przywrócenia skarżącemu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 5 Kpa Skoro powyższym wyrokiem uznano postanowienia organów obydwu instancji wydane w tym przedmiocie za legalne, to konsekwencją tego w świetle art. 170 P.p.s.a. musi być stwierdzenie, że wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 5 Kpa został złożony z uchybieniem terminu 1 miesiąca określonego w art. 148 § 1 i 2 Kpa. Niezależnie więc od jakichkolwiek innych okoliczności, co do których prawidłowości ustaleń Sąd nie ma zastrzeżeń, organy nie mogły wznowić postępowania z tego powodu, że podanie z dnia 9 grudnia 2003 r. zostało złożone z przekroczeniem terminu określonego w art. 148 § 1 i 2 Kpa i kwestia ta została przesądzona przez WSA w Rzeszowie w sprawie II SA/Rz 360/13. Skoro nie został skarżącemu przywrócony termin do złożenia tego wniosku, to w konsekwencji organy nie mogły wznowić postępowania z tej przyczyny i to bez względu na zasadność czy w ogóle zaistnienie okoliczności wskazywanych przez stronę jako podstawa wznowienia postępowania. Z tych przyczyn skargę należało oddalić na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło