II SA/Rz 942/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Maria Piórkowska Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk /spr./ NSA Małgorzata Wolska Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 listopada 2013 r. sprawy ze skargi R. K. i M. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania - postanawia – odrzucić skargę M. K. UZASADENIENIE Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013r., nr [...] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działający z upoważnienia Wójta Gminy [...] orzekł o odmowie przyznania R.K. prawa do pomocy finansowej w wysokości 200,00 zł miesięcznie w okresie od kwietnia do czerwca 2013r., realizowanej w ramach rządowego programu wspierania osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne. R.K. złożył odwołanie od ww. decyzji wskazując na błędy organu I instancji w procesie jej wydania. Samorządowa Kolegium Odwoławcze , zwane dalej SKO lub Kolegium postanowieniem z dnia [...] lipca 2013r., nr [...], działając na podstawie art. 134 oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. 2013, poz. 267), zwanej dalej "k.p.a." stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2013r., nr [...]. W uzasadnieniu wskazało, że stosownie do postanowień art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Zaskarżoną decyzję - zgodnie z art. 42 k.p.a. doręczono stronie w dniu 24 maja 2013r. - co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy. Natomiast odwołanie od tej decyzji zostało złożone w organie I instancji w dniu 1 lipca 2013 r., co także jednoznacznie wynika z akt sprawy Zatem termin do złożenia odwołania, którego ostatnim dniem był dzień 7 czerwca 2013r. został przekroczony, więc kwestia uchybienia terminu do wniesienia odwołania pozostaje poza sporem. Stwierdzenie uchybienia terminowi zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia uniemożliwiającego rozpatrzenie odwołania. Rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, stanowi rażące naruszenie prawa (art 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). R.K. i M.K. złożyli skargę na wskazane wyżej postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wnosząc o uchylenie powyższego postanowienia w całości i rozpatrzenie sprawy merytorycznie. W powyższym postępowaniu, zdaniem skarżących "Urząd Gminy i Wójt" zachowali się sprzecznie z zasadami postępowania administracyjnego, wprowadzając skarżących w błąd co do terminu i sposobu złożenia skargi. Ponadto odmówiono przyjęcia odwołania od decyzji, które chciał złożyć osobiście M.K. do czego miał prawo jako zainteresowany w sprawie. Ewidentnie dążono do tego, aby takiego takie odwołanie nie zostało złożone w powyższej sprawie dlatego doszło do uchybienia terminu złożenia odwołania. M.K. ma znaczny stopień niepełnosprawności i jest osobą o ograniczonej sprawności ruchowej. Ponadto nie wynagrodzono mu do dnia dzisiejszego pracy w organizacji "Służba Polsce" a także nie przyznano dodatku do emerytury za pracę w warunkach szkodliwych (w których przepracował 25 lat). Dziś odbiera się kolejne należne mu świadczenie w sposób całkowicie niezasadny. Osoby starsze padają ofiarą bezdusznego systemu biurokratycznego którego celem nie jest udzielanie pomocy tylko szukanie sposobów na zabieranie pieniędzy obywatelom. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - (tekst jednolity Dz. U. Z 2012r., poz. 270 ze zmianami), dalej "P.p.s.a" uprawnienie do wniesienia skargi przysługuje każdemu, kto ma w tym interes prawny, a ponadto prokuratorowi, Rzecznikowi Praw Obywatelskich oraz organizacji społecznej w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (art. 50 § 2 ustawy). Skarżący, aby wnieść skutecznie skargę, musi mieć w złożeniu skargi interes prawny rozumiany jako istnienie związku miedzy sferą jego indywidualnych praw obowiązków, a zaskarżonym aktem lub czynnością. Skarga bowiem może dotyczyć tylko jego "własnej sprawy administracyjnej" rozumianej jako przewidziana w przepisach prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjno - prawnego, którymi są organ administracji publicznej i indywidualny podmiot nie podporządkowany organizacyjnie temu organowi (tak Tadeusz Woś w: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" pod red. T. Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Polska Sp. zo.o. Warszawa 2012, str. 356 - 357). Sąd nadmienia że w orzecznictwie wykształciły się dwie linie orzecznicze. Wg jednej z nich skarga stwierdzenie braku interesu prawnego po stronie wnoszącego skargę skutkuje oddaleniem skargi, wg drugiej skutkuje odrzuceniem skargi. Sąd podziela ten drugi pogląd. Wniesienie skargi przez podmiot, któremu zgodnie z art. 50 § 1 lub 2 P.p.s.a. przysługuje legitymacja do jej wniesienia, stanowi jedną z podstawowych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia, której brak skutkuje odrzuceniem skargi (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 lutego 1998 roku, SA/Bk 947/96, LEX nr 31892, Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 19 maja 1998 roku, I SA/Łd 78/98, LEX 36198). W postanowieniu z dnia 26 lutego 2008r., sygn. akt: I FSK 1745/07 (www. orzeczeniansa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że o uprawnieniu strony do wniesienia skargi (legitymacji procesowej) Sąd powinien wypowiedzieć się przed merytorycznym rozpoznaniem skargi, a w konsekwencji w razie stwierdzenia braku legitymacji procesowej skargę należy odrzucić, a nie oddalić. Poglądy zbieżne z zaprezentowanymi powyżej można odnaleźć w wyroku NSA z dnia 8 marca 2005r., sygn. OSK 1229/04 (LEX nr 175364), gdzie wprost wywiedziono, że "ustalenie zakresu legitymacji musi nastąpić w postępowaniu wstępnym, brak legitymacji jest podstawą do odrzucenia skargi". Wywód ten wypływa z założenia, że merytoryczna ocena treści pisma procesowego jest możliwa dopiero po upewnieniu się, że wniesienie tego pisma było dopuszczalne. W postanowieniu z dnia 13 czerwca 2007r., sygn. akt: II FSK 1337/06 (LEX nr 384145) Naczelny Sąd Administracyjny ponadto wyraził pogląd, że odrzucenie skargi uznać należy tylko wtedy za dopuszczalne, gdy brak legitymacji skargowej jest ewidentny, np. skargę wniosła osoba, której ustawa szczególna nie przyznaje w konkretnym przypadku tej legitymacji. Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdza, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie przez M.K. podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Po stronie skarżącej zachodzi bowiem oczywisty brak legitymacji do wniesienia skargi. M.K. nie był bowiem stroną postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją. Z treści wniesionej skargi nie wynika również, aby M.K. posiadał prawem chroniony interes prawny w zaskarżeniu przedmiotowej decyzji uprawniający ją do wniesienia skargi w imieniu własnym, znajdujący swoje umocowanie w przepisach prawa materialnego. Można w jego sytuacji mówić co najwyżej o interesie faktycznym. Z uwagi na stwierdzony brak legitymacji skarżącej do wniesienia skargi w niniejszej sprawie, Sąd odrzucił skargę, jako niedopuszczalną na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 50 P.p.s.a.