II SA/Rz 965/07
WyrokWSA w Rzeszowie2008-04-17
Skład orzekający: WSA Jolanta Ewa Wojtyna, WSA Krystyna Józefczyk, NSA Ryszard Bryk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka będąca użytkownikiem części działki, na której znajdują się wybudowane przez nią budynki i droga dojazdowa, ma przymiot strony w postępowaniu administracyjnym o rozgraniczenie tej działki, a tym samym czy może skutecznie żądać wznowienia postępowania zakończonego decyzją, o której dowiedziała się po terminie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że spółka będąca użytkownikiem części działki, na której wybudowała budynki i drogę dojazdową, posiada przymiot strony w postępowaniu rozgraniczeniowym, ponieważ jej prawo użytkowania, będące ograniczonym prawem rzeczowym, jest skuteczne erga omnes i jego realizacja zależy od ustalenia granic nieruchomości. Ponadto, sąd stwierdził, że organy błędnie zastosowały przepisy dotyczące terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, nie uwzględniając art. 148 § 2 k.p.a., który stanowi, że termin ten biegnie od dnia dowiedzenia się o decyzji, a nie od dnia dowiedzenia się o fakcie rozgraniczenia.Stan faktyczny
Spółka "A." Sp. z o.o. wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Burmistrza Gminy i Miasta w sprawie rozgraniczenia działki, której jest użytkownikiem części. Spółka twierdziła, że nie brała udziału w postępowaniu z własnej winy i dowiedziała się o decyzji rozgraniczeniowej dopiero po upływie terminu do złożenia wniosku o wznowienie. Organy administracji odmówiły wznowienia, uznając, że spółka dowiedziała się o rozgraniczeniu wcześniej i wniosek został złożony po terminie. Spółka zaskarżyła decyzję odmowną do WSA, argumentując, że organy błędnie zastosowały przepisy dotyczące biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził koszty postępowania od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Jolanta Ewa Wojtyna Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk NSA Ryszard Bryk /spr./ Protokolant sekr. sąd. Paweł Kozik po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie rozgraniczenia działki I. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta z dnia [...] czerwca 2007 r., Nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej S. Sp. z o.o. w S. koszty postępowania sądowego w kwocie 455,- zł /słownie: czterysta pięćdziesiąt pięć złotych/.
II SA/Rz 965/07
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną decyzją z dnia [...].09.2007 r., Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze /dalej SKO/ utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia [...].06.2007 r., Nr [...] odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie rozgraniczenia działki nr 333/2 z działkami nr, nr 328/4, 332 i 334/2 położonymi w obrębie nr [...] w S., zakończonej ostateczną decyzją Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia [...].07.2006r., Nr [...].
W podstawie prawnej decyzji organ odwoławczy powołał art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 i art. 148 § 2 k.p.a.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO podało, że Spółdzielnia "S." w S. wystąpiła z wnioskiem do Prezydenta Miasta [...] o dokonanie rozgraniczenia działki nr 333/2, będącej w użytkowaniu wieczystym tej Spółdzielni z działkami nr 328/4, 332 i 334 położonymi w S. w obrębie [...] i wszystkie te działki stanowią własność Gminy [...]. SKO po rozpatrzeniu wniosku Prezydenta Miasta w sprawie wyznaczenia innego organu do przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego, postanowieniem z dnia [...].11.2005 r., Nr [...] wyznaczyło Burmistrza Gminy i Miasta [...] do załatwienia tej sprawy, z uwagi na to, że jedną ze stron postępowania jest Gmina [...], którą reprezentuje Prezydent Miasta. Decyzją z dnia [...].07.2006 r., Nr [...], Burmistrz Gminy i Miasta [...] dokonał rozgraniczenia działki nr 333/2 z działkami nr, nr 328/4, 332 i 334. Wskazana decyzja jest ostateczna. Stronami postępowania rozgraniczeniowego byli: Spółdzielnia "S." w S. i Gmina [...]. W podaniu z dnia 6.01.2007 r. "A." Spółka z o.o. w S., reprezentowana przez pełnomocnika r. pr. M. K., wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia [...].07.2006 r. z przyczyny nie brania bez własnej winy udziału w postępowaniu rozgraniczeniowym.
W uzasadnieniu podania o wznowienie postępowania rozgraniczeniowego przytoczono, że Spółka "A." powinna być stroną tego postępowania, ponieważ jest użytkownikiem części działki nr 334 o pow. 0,0550 ha, na podstawie umowy o ustanowienie użytkowania zawartej z Gminą [...] w dniu 11.04.2003 r., sporządzonej w formie aktu notarialnego na okres 15 lat. Kolejną umową zawartą w dniu 26.04.2006 r., sporządzoną w formie aktu notarialnego stała się użytkownikiem dalszej części działki nr 334 o pow. 37 m2 na okres 12 lat. W wykonaniu zobowiązań wynikających z tych umów, Spółka wybudowała na działce nr 334 budynki służące do prowadzenia działalności gospodarczej oraz wykonała dojazd do tych budynków o szerokości około 3 m.
Zdaniem Spółki "A." powołane okoliczności wskazują, iż miała przymiot strony postępowania rozgraniczeniowego.
Burmistrz Gminy i Miasta [...] decyzją z dnia [...].06.2007 r., Nr [...] odmówił wznowienia postępowania rozgraniczeniowego zakończonego jego decyzją z dnia [...].07.2006 r., gdyż wniosek o wznowienie nie został złożony w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym Spółka dowiedziała się o w/w decyzji.
W odwołaniu Spółka zarzuciła, że stanowisko organu I instancji jest błędne, bowiem o wydanej decyzji rozgraniczeniowej dowiedziała się w dniu 7.12.2006 r. i od tej daty zgodnie z art. 148 § 2 k.p.a. należy liczyć termin do złożenia podania o wznowienie postępowania.
W piśmie Prezydenta Miasta [...] z dnia 14.11.2006 r., na które powołał się organ I instancji, nie ma informacji o wydaniu decyzji z dnia [...].07.2006 r.
Rozpatrując odwołanie, SKO powołując się na art. 148 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wyjaśniło, że strona która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu wnosi podanie o wznowienie do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Spółka "A." otrzymała pismo Prezydenta Miasta [...] z dnia 14.11.2006 r., Nr [...], z którego jednoznacznie wynika, że uzyskała informację o przeprowadzonym rozgraniczeniu nieruchomości, której jest użytkownikiem na czas określony z nieruchomością Spółdzielni "S.". W piśmie tym zobowiązana została przez właściciela działki do przywrócenia stanu poprzedniego przez usunięcie kostki brukowej w granicach wyznaczonych przez geodetę, który wykonał rozgraniczenie.
Po otrzymaniu tego wezwania, Spółka w piśmie z dnia 24.11.2006 r. skierowanym do Prezydenta Miasta odmówiła wydania części działki nr 334 uzasadniając to tym, że działka została zabudowana i jest użytkowana zgodnie z przeznaczeniem w istniejących granicach uwidocznionych na mapie zasadniczej.
Zdaniem SKO przytoczona korespondencja świadczy o tym, że Spółka "A." dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania i to w jej interesie było pozyskanie informacji o tym, czy była wydana decyzja o rozgraniczeniu. Pismo Prezydenta Miasta [...] z dnia 14.11.2006r. doręczono Spółce w dniu 20.11.2006 r., zatem termin do złożenia podania o wznowienie postępowania upłynął zgodnie z art. 57 § 3 k.p.a. – 20.12.2006 r. Podanie o wznowienie postępowania zostało nadane do organu I instancji w dniu 8.01.2007 r., czyli po upływie miesięcznego terminu.
SKO dodatkowo podniosło, że stronami postępowania rozgraniczeniowego jest przede wszystkim właściciel gruntu, w tym wypadku Gmina [...] oraz użytkownik wieczysty. Przymiotu strony nie posiada tymczasowy użytkownik, któremu przysługuje tylko ograniczone prawo do nieruchomości.
W takiej sytuacji Spółka, którą wiąże umowa z właścicielem działki nr 334 może wszelkie roszczenia w tym dotyczące dojazdu do zabudowań związanych z działalnością gospodarczą kierować do Gminy [...] w ramach określonych umową.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie za pośrednictwem SKO, skarżąca "A." Sp. z o.o. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia art. 148 § 1 k.p.a. i wyjaśniła, że w przedmiotowej sprawie termin do złożenia podania o wznowienie postępowania rozgraniczeniowego z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. powinien być liczony według art. 148 § 2 k.p.a., czyli od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym.
Orzekające organy do obliczenia miesięcznego terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania, nie stosowały art. 148 § 2 k.p.a., lecz paragraf 1 tego artykułu.
Pismo Prezydenta Miasta [...] z dnia 14.11.2006 r. zawiera jedynie informację o przeprowadzonym rozgraniczeniu nieruchomości, nie zawiera natomiast informacji o decyzji. Informacja o przeprowadzonym rozgraniczeniu nie jest równoznaczna z informacją o decyzji, czego organy nie zauważyły. Strona niereprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika może nie wiedzieć, że postępowanie rozgraniczeniowe kończy się wydaniem decyzji. O tym, że została wydana decyzja skarżąca dowiedziała się w dniu 7.12.2006 r., bo w tym dniu pełnomocnik skarżącej otrzymała z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego kopię odpowiedzi Spółdzielni "S." na skargę kasacyjną wniesioną przez skarżąca dnia 27.10.2006 r. w innej sprawie.
Załącznikiem do odpowiedzi na skargę kasacyjną Spółdzielni była decyzja o rozgraniczeniu. Podanie o wznowienie postępowania rozgraniczeniowego skarżąca nadała w dniu 8.01.2007 r., czyli zachowała jednomiesięczny termin.
Z art. 148 § 2 wynika wprost, że termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania jest liczony od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji /Piotr Przybysz – Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, W-wa 2006 r., Wyd. Prawnicze Lexis-Nexis, Wydanie III, str. 456/. Nawet okoliczność, że strona nie dołożyła należytej staranności w celu zdobycia tej wiadomości, jest z punktu widzenia zachowania terminu bez znaczenia /wyrok NSA z 14.10.1999 r., IV SA 1662/97/.
Organ nie może odmówić wznowienia postępowania, gdy została wskazana podstawa wznowienia i jeżeli żądanie wznowienia zostało zgłoszone przez stronę w ustawowym terminie /wyroki NSA z dnia 30.09.1999 r., IV SA 1532/97, z 14.06.1999 r., IV SA 2397/98, z 28.08.1996 r., SA/Ka 2966/95 – Lex Polonica/.
Istnienie podstaw wznowieniowych może być przedmiotem postępowania wyjaśniającego dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Organ administracji nie może zatem odmówić wznowienia postępowania powołując się na niezasadność podstaw wznowieniowych.
W przedmiotowej sprawie SKO już rozstrzygnęło, że wyłącznie właściciel i użytkownik wieczysty mogą być stronami postępowania rozgraniczeniowego.
Z wyroku NSA z dnia 21.09.2001 r., II SA/Łd 1077/97 wynika, że stroną uprawnioną do żądania wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego jest właściciel /współwłaściciel/ nieruchomości, użytkownik wieczysty, bądź osoba, której przysługują określone prawa rzeczowe do nieruchomości mającej podlegać rozgraniczeniu. Tym bardziej więc wymienionym osobom przysługuje prawo wzięcia udziału w już toczącym się postępowaniu. Skarżącej przysługuje do nieruchomości podlegającej rozgraniczeniu prawo użytkowania, które jest ograniczonym prawem rzeczowym. W takiej sytuacji skarżąca posiada interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a.
SKO wniosło o oddalenie skargi z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm./ wynika, że wojewódzki sąd administracyjny kontroluje zaskarżony akt administracyjny pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej i przy tej kontroli bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania zaskarżonego aktu administracyjnego.
Stosownie do art. 133 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm./, zwanej dalej skrótem p.p.s.a., stan faktyczny sprawy Sąd ustala na podstawie akt sprawy administracyjnej i sądowej.
I. Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:
We wniosku z dnia 28.09.2005 r., skierowanym do Prezydenta Miasta [...], Spółdzielnia "S." w S. domagała się wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego w celu ustalenia przebiegu granicy pomiędzy działką nr 332/2, a działkami o numerach 334, 332, 328/4, położonymi w S. /obręb [...]/.
Wymienione działki są własnością Gminy [...]. Działka nr 332/2, jest w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni "S." w S. Natomiast część działki nr 334 jest obciążona ograniczonym prawem rzeczowym w postaci użytkowania na rzecz "A." Spółki z o.o. w S. Użytkowanie zostało ustanowione na podstawie dwóch umów zawartych w formie aktów notarialnych w dniach 11.04.2003 r. i 26.04.2006 r. w Kancelarii Notarialnej T. B. /Rep. A Nr [...] i Rep. A Nr [...]/.
W umowie z dnia 11.04.2003 r. oddano w/w A. w użytkowanie część działki nr 334 o pow. 0,0500 ha na okres do dnia 11.04.2018 r.
W § 5 umowy stron ustaliły, że powyższa część działki została oddana w użytkowanie z przeznaczeniem pod zabudowę budynkiem administracyjno-handlowo-gospodarczym, pełniącym funkcję zakładu pogrzebowego i służącym świadczeniu usług pogrzebowych. Taki budynek został wybudowany. W drugiej umowie z dnia 26.04.2006 r. Gmina [...] oddała A. dalszą część działki nr 334 o pow. 37 m2 z przeznaczeniem na dojazd do w/w budynku o szerokości 3 m /do dnia 25.04.2018 r./. W datach zawierania rzeczonych umów ogólna powierzchnia działki nr 334 wynosiła 0,0715 ha.
Na wniosek Prezydenta Miasta [...] z dnia 6.10.2005 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze /dalej SKO/ postanowieniem z dnia [...].11.2005 r., Nr [...] wyłączyło Prezydenta Miasta [...] od załatwienia sprawy przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego w S. pomiędzy nieruchomością nr ewid. 332/2 będącą w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni "S.", a działkami nr, nr 334, 332, 328/4, stanowiącymi własność Gminy [...] i do załatwienia sprawy wyznaczyło Burmistrza Gminy i Miasta [...].
Decyzją z dnia [...].07.2006 r., Nr [...], Burmistrz Gminy i Miasta [...] dokonał rozgraniczenia działki nr 333/2 z działkami przyległymi o numerach:
328/4, 332 i 334 położonymi w obrębie [...] w S. Z osnowy decyzji wynika m. innymi, że granica pomiędzy działką nr 333/2, a działką 334 przebiega przez punkty nr A, B 307052.
Wskazana decyzja stała się ostateczna w dniu 4.08.2006 r. Stronami postępowania rozgraniczeniowego byli: Gmina [...] i Spółdzielnia "S." w S. A. nie brał udziału w tym postępowaniu.
W dniu 20.11.2006 r. doręczono A. pismo Prezydenta Miasta [...] z dnia 14.11.2006 r., Nr [...], nazwane zawiadomieniem o treści:
"W związku z przeprowadzonym rozgraniczeniem nieruchomości będącej własnością Gminy [...], a wydzierżawianym Waszemu Zakładowi, a nieruchomością Spółdzielni S. – prosimy przywrócić część działki Spółdzielni do stanu poprzedniego tj. usunięcie kostki brukowej w granicach wyznaczonych przez geodetę prowadzącego rozgraniczenie. /k. 134 i 135 akt administracyjnych ponumerowanych ołówkiem/. Odpowiadając na to pismo, A. odmówił wydania części działki nr 334 /chodzi o część chodnika ułożonego z kostki brukowej/ i stwierdził, iż ta część gruntu jest użytkowana w ramach umowy użytkowania i w granicach uwidocznionych w mapach zasadniczych /pismo z dnia 24.11.2006 r., K. 137 akt adm./.
W podaniu /opatrzonym datą 6.01.2007 r./, wniesionym do Burmistrza Gminy i Miasta [...], A. żądał wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego ostateczną decyzją w/w Burmistrza z dnia [...].07.2006 r., Nr [...] z przyczyny wznowieniowej określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. /strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu/. W podaniu podano, że o wydaniu decyzji z dnia [...].07.2006 r., A. dowiedział się w dniu 7.12.2006 r., bowiem w tym dniu pełnomocnik Zakładu otrzymał z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odpis odpowiedzi Spółdzielni "S." na skargę kasacyjną Zakładu w innej sprawie, do której dołączono odpis decyzji Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia [...].07.2006r. /k. 82 akt adm./. Wskazaną datę doręczenia potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w piśmie z dnia 23.04.2007 r. /k. 118 akt adm./.
Podanie o wznowienie postępowania rozgraniczeniowego było nadane w Urzędzie Pocztowym w W., ale w aktach administracyjnych nie ma koperty, zatem data nadania przesyłki przez pełnomocnika Zakładu nie była wyjaśniona. Na rozprawie sądowej pełnomocnik A. okazała Sądowi dowód potwierdzenia nadania przesyłki listowej poleconej nr [...]. Z dowodu tego wynika, że nadawcą była M. K., zaś adresatem Burmistrz Gminy i Miasta [...], a przesyłka była nadana w Urzędzie Pocztowym w W. w dniu 8.01.2007 r. /odpis dowodu nadania w protokole rozprawy sądowej z dnia 17.04.2008 r./.
Decyzją z dnia [...].06.2007 r., Nr [...], Burmistrz Gminy i Miasta [...] na podstawie art. 149 § 3 i 150 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego /dalej k.p.a./ odmówił wznowienia postępowania w sprawie rozgraniczenia działki nr 333/2 z działkami nr 328/4, 332 i 334, położonymi w obrębie [...] w S., gdyż podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione po upływie jednego miesiąca od dnia, w którym A. dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania.
SKO, po rozpatrzeniu odwołania A., decyzją z dnia [...].09.2007 r., Nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia [...].06.2007 r. /wskazana decyzja jest przedmiotem skargi A./.
II. Kontrolując zaskarżoną decyzję pod względem zgodności z prawem, na wstępie należy objaśnić, iż organ właściwy w sprawie wznowieniowej, po wszczęciu takiego postępowania /art. 61 § 3 i 4 k.p.a./ - powinien następnie sprawdzić n/w okoliczności:
1) czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione przez osobę mającą przymiot strony postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a.,
2) czy podanie zostało wniesione z zachowaniem terminu określonego w art. 148 § 1 i 2 k.p.a.,
3) czy w podaniu powołano przyczynę wznowienia, określoną w art. 145 § 1 k.p.a. i art. 145a § 1 k.p.a.,
/por. wyrok NSA z dnia 24.03.1998 r., II SA 122/98 – ONSA Nr 2/1999, poz. 53, oraz Wojciech Chróścielewski – Organ administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym, Dom Wydawniczy ABC, W-wa 2002 r., str. 179, Eugeniusz Mzyk – Wznowienie postępowania administracyjnego, Wyd. Zachodnie Centrum Organizacji, W-wa – Zielona Góra 1994, str. 49-50/.
Oznacza to, że decyzja o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego może być wydana tylko wtedy, gdy żądanie pochodzi od osoby nie będącej stroną, bądź też podanie zostało wniesione po upływie terminów określonych w art. 148 k.p.a., albo nie podano żadnej z podstaw wznowieniowych sformułowanych w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 k.p.a.
E. Mzyk dodaje, że na tym etapie postępowania brak przymiotu strony musi być oczywisty i wynikać wprost z twierdzeń zawartych w podaniu. Jeżeli jednak strona składająca podanie o wznowienie twierdzi, że przysługuje jej przymiot strony i na poparcie swych twierdzeń powołuje się na interes prawny, który rzekomo został naruszony, albo istnieją wątpliwości w ocenie przymiotu strony, to wówczas zdaniem E. Mzyka, organ powinien wydać postanowienie o wznowieniu postępowania /art. 149 § 1 k.p.a./ i sprawdzić przymiot strony w drugim etapie postępowania, w którym bada się czy zaistniały przesłanki wznowieniowe.
Należy również zasygnalizować, iż termin miesięczny z art. 148 k.p.a. jest terminem procesowym i może być przywrócony na zasadach ogólnych /art. 58-60 k.p.a./.
Decyzja o odmowie wznowienia postępowania z powodu nie wskazania w podaniu przyczyny wznowieniowej, może być wydana dopiero po bezskutecznym wezwaniu strony do uzupełnienia takiego braku podania.
Przechodząc do oceny przedmiotowej sprawy administracyjnej, to zdaniem Sądu in merito zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 28 k.p.a. /niewłaściwa interpretacja/, art. 148 § 1 w zakresie liczenia terminu od dnia, w którym A. dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania /niewłaściwe zastosowanie tego przepisu w podanym zakresie/, art. 148 § 2 przez nie zastosowanie tego przepisu do ustalonego stanu faktycznego i tym samym brak podstaw do odmowy wznowienia postępowania rozgraniczeniowego /art. 149 § 3 k.p.a./.
Ustawa z dnia 17.05.1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne /tekst jednolity – Dz. U. z 2005 r., Nr 240, poz. 2027, ze zm./, nie określa pojęcia strony w postępowaniu rozgraniczeniowym, zatem pojęcie strony należy oceniać na tle art. 28-29 k.p.a.
Wedle art. 28 k.p.a. stroną postępowania jest podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Musi to być interes własny wynikający z konkretnego przepisu prawa materialnego, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych sprawy.
Z ustalonego stanu faktycznego wynika, iż skarżący A. jest użytkownikiem znacznej części działki nr 334, na której zgodnie z umowami, na użytkowanej powierzchni wybudował budynek administracyjny i drogę dojazdową do tego budynku. Użytkowanie jest ograniczonym prawem rzeczowym, a jego istota ogólnie rzecz ujmując polega na korzystaniu z rzeczy lub jej części i pobieraniu z niej pożytków /art. 252 k.c./. Te dwa uprawnienia użytkownika mają charakter rzeczowy i są skuteczne erga omnes /wobec wszystkich/. Istotą rozgraniczenia nieruchomości jest ustalenie na gruncie zasięgu prawa własności. Połączenie uprawnienia użytkownika do korzystania z rzeczy z istotą rozgraniczenia prowadzi zdaniem Sądu do wniosku, iż użytkownik ma przymiot strony w postępowaniu rozgraniczeniowym, a jego interes prawny wynika z przepisów kodeksu cywilnego normującego użytkowanie.
Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z dnia 13.04.1988 r., III CZP 23/88, OSNCAP Nr 9/1989, poz. 137 przyjął zapatrywanie, że do zainteresowanych w rozumieniu art. 510 § 1 k.p.c. w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości poza właścicielami lub współwłaścicielami, wieczystymi użytkownikami i posiadaczami samoistnymi, jeżeli domniemanie przemawia za tym, że posiadanie jest zgodne ze stanem prawnym /art. 341 k.c./, należą także osoby, którym przysługują prawa rzeczowe do korzystania z gruntu, których realizacja zależna jest od jego rozmiaru.
Nie dotyczy to jednak służebności gruntowych biernych, które nie polegają na korzystaniu z gruntu. W konkluzji Sąd Najwyższy stwierdził, że zainteresowanymi w sprawie rozgraniczenia są osoby, którym przysługuje prawo polegające na korzystaniu z gruntu, choćby w oznaczonym zakresie.
Prawo do korzystania z gruntu wynika właśnie z użytkowania.
Pogląd Sądu Najwyższego dotyczy wprawdzie postępowania cywilnego nieprocesowego, ale ze względu na tożsamość przedmiotu sprawy w postępowaniu administracyjnym i cywilnym, odnosi się również do rozgraniczenia w postępowaniu administracyjnym /por. Magdalena Durzyńska – Podziały, rozgraniczenia i scalenia nieruchomości, Wyd. Zachodnie Centrum Organizacji, Zielona Góra 2000, str. 121/.
Z przedstawionych względów Sąd in merito, nie podzielił przeciwstawnego poglądu SKO.
W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji organ odwoławczy trafnie powołał art. 145 § 1 pkt 4 i art. 148 § 2 k.p.a., ale w części rezulutywnej uzasadnienia początkowy bieg jednomiesięcznego terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania liczył od dnia, w którym skarżący Zakład dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania /art. 148 § 1 k.p.a./. Tak liczony termin nie odnosi się do podstawy wznowieniowej określonej w art. 148 § 1 pkt 4 k.p.a., co expressis verbis wynika z art. 148 § 2.
Podług tego ostatniego przepisu, termin do złożenia podania o wznowienie postępowania biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
Jest to kwestia, która nie powinna wywoływać jakichkolwiek wątpliwości i jest utrwalona w orzecznictwie i piśmiennictwie. Dla przykładu w wyroku NSA z dnia 14.10.1999 r., IV SA 1662/97 /LEX nr 48730/ przyjęto, iż z art. 148 § 2 k.p.a. wynika wprost, że termin do wniesienia żądania wznowienia postępowania z przesłanki wynikającej z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jest liczony od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, a nie dnia, w którym miała taką możliwość. Nawet okoliczność, że strona nie dołożyła należytej staranności w celu zdobycia tej wiadomości, jest z punktu widzenia zachowania terminu bez znaczenia.
W takim stanie rzeczy, data doręczenia A. /20.11.2006 r./ pisma Prezydenta Miasta [...] z dnia 14.11.2006 r., Nr [...], którego tekst został przytoczony w ustaleniach faktycznych, nie mogła określać rozpoczęcia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania.
W piśmie tym nie powołano decyzji Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia 1.07.2006 r., Nr [...], a jedynie napomknięto, że było przeprowadzone rozgraniczenie nieruchomości wydzierżawianej przez Zakład z nieruchomością Spółdzielni "S.". Nie podano nawet jaki organ prowadził rozgraniczenie.
W przeciwieństwie do tego, skarżący Zakład, stosownie do art. 148 § 2 k.p.a. skutecznie wykazał datę, w której dowiedział się o decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwyczajnym, jak również udokumentował zachowanie jednomiesięcznego terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Te fakty Sąd powołał w ustaleniach faktycznych. W tym miejscu należy ograniczyć się do podania, że w innej sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wraz z odpowiedzią na skargę kasacyjną Spółdzielni "S." w S. doręczył skarżącemu Zakładowi odpis decyzji Burmistrza Gminy i Miast [...]. Dokumenty te doręczono pełnomocnikowi skarżącego Zakładu w dniu 7.12.2006 r. /k. 118 akt adm./. Tak więc termin miesięczny liczony według art. 57 § 3 i 4 k.p.a. upłynął z dniem 8.01.2007 r., bowiem dzień 7.01.2007 r., przypadał na niedzielę. Podanie o wznowienie postępowania było nadane w Urzędzie Pocztowym w W. w dniu 8.01.2007 r., czyli z zachowaniem jednomiesięcznego terminu o jakim mowa w art. 148 § 1 k.p.a.
Rekapitulując, należy zatem stwierdzić, iż dokonana przez Sąd subsumcja stanu faktycznego z przepisami prawa prowadzi do konkluzji, iż odmowa wznowienia postępowania administracyjnego nie była zgodna z prawem.
Z tego względu i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c, art. 135 i art. 152 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w punkcie I i II wyroku.
Natomiast o kosztach postępowania sądowego orzekł po myśli art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
W skład zasądzonych kosztów weszły n/w składniki:
- 200,- zł – wpis od skargi,
- 240,- zł – wynagrodzenie radcy prawnego,
- 15,- zł – opłata skarbowa od pełnomocnictwa.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy uwzględnią następujące wskazówki:
- organ I instancji wyda postanowienie o wznowieniu postępowania, o jakim mowa w art. 149 § 1 k.p.a., odpisy postanowienia doręczy stronom, w tym również pełnomocnikowi A. w S.,
- następnie po przeprowadzeniu postępowania rozgraniczeniowego /z zapewnieniem stronom czynnego udziału/ ustali, czy zachodzą przesłanki wznowieniowe określone w art. 145 § 1 k.p.a. oraz dodatkowo rozważy, czy na rozgraniczenie działek 332/2 i 334 ma wpływ rozgraniczenie działki 332/2 z działkami 328/4 i 332,
- sprawę rozstrzygnie według przepisów obowiązujących w dacie wydawania decyzji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło