II SA/Rz 983/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Jerzy Solarski Sędziowie NSA Maria Zarębska-Kobak /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 16 lutego 2007 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków -skargę oddala- Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2005 roku Nr [...] wydana w wyniku odwołania A. W. i K. P. od decyzji Starosty z dnia [...] czerwca 2005 roku Nr [...] dotycząca odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołano przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 20 ust. l , art. 22 oraz art. 7b ust. 2, pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne ( jedn. tekst Dz.U. z 2000 r. Nr 100, póz. 1086 z póz. zm.), § 46 pkt l rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, póz. 454). W uzasadnieni decyzji zostało wyjaśnione , że A. W. oraz K. P. zwrócili się do Wojewody z wnioskiem o wprowadzenie do ewidencji gruntów wsi K. zmiany polegającej na wydzieleniu z działki nr 265 dawnej parceli gruntowej nr 4912/1 działki i oznaczenia jej jako droga dojazdowa do działek ich własności o nr 269 i 270 , który to wniosek został przekazany Staroście jako właściwemu do jego rozpoznania. Starosta odmówił dokonania wnioskowanych zmian w ewidencji gruntów wyjaśniając, że powyższe zmiany dotyczą zmiany prawa własności tej nieruchomości i rozpoznanie tego rodzaju żądania wykracza poza zakres jego kompetencji . Wyjaśnił, że w niniejszej sprawie postępowanie wyjaśniające wykazało, że operat ewidencji wsi K. został założony w 1968 roku w oparciu o mapę katastralna w skali 1 ; 2880. Podczas przeprowadzonych wówczas czynności geodezyjnych parcelowe oznaczenie nieruchomości zostało zastąpione numeracją działkową. Wówczas to parcela nr 4912/1 objęta księgą wieczystą nr [...] własności S. P. została oznaczona działką nr 265. W dziale II tej księgi wpisana została służebność drogowa między innymi do działek 269 i 270 . Na podstawie przedłożonego postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia 26 maja 2004 r sygn.akt [...] zostało ustalone , że spadek po S. P. na podstawie testamentu własnoręcznego nabyli bratankowie W. P. , J. P. i bratanice M. P. i A. S. po ¼ części. Na podstawie projektu podziału włączonego do zasobu Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej ustalono, że działka nr 265 o powierzchni 1.3283 ha została podzielona na działki nr 265/1 o powierzchni 0.3321 ha i działkę nr 265/2 o powierzchni 0.9962 ha. Aktem notarialnym z dnia 2 czerwca 2005r., Rep.A numer [...] umową darowizny i umową o dział spadku - działkę nr 265/2 o powierzchni 0.9962 ha nabyli A. P. i S. P. (II), natomiast działkę nr 265/1 o powierzchni 0.3321 ha nabył J. P. Niezależnie od tych ustaleń stwierdzone zostało w czasie wizji lokalnej w przeprowadzonej w dniu 11 kwietnia 2005 roku, że na działce nr 265 istnieje przejazd do działek 265 i 270 zgodnie z wpisem na Kw [...] i obecni właściciele w/w działek nie kwestionują tej służebności i nie czynią przeszkód z jej korzystania. W odwołaniu do Wojewódzkiego Inspektora Geodezyjnego i Kartograficznego A. W. i K. P. domagali się jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu odwołania domagali się przywrócenie powierzchni działki obecnie oznaczonej nr 265 i oznaczenia jej granic zgodnie z dokumentem z dnia 28 marca 1958r. który dowodzi , że parcela 4912/1 stanowiła drogę dojazdowa do ich działek oraz że od 45 lat obie rodziny z tego przejazdu korzystały . Obecnie dokonana zmiana jest niezgodna z rzeczywistym stanem użytkowania na gruncie. Rozpatrując odwołanie organ odwoławczy nie uwzględnił odwołania i stawianych nim zarzutów. Na uzasadnienie swojego rozstrzygnięcia wyjaśnił, że w ewidencji gruntów nie wykazuje się służebności gruntowych, wszelkie służebności i obciążenia odnotowywane są w Księgach Wieczystych. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (jedn. tekst Dz.U. nr 100 z 2000r, póz. 1086 z późn. zm.) - ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące ; gruntów ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz klas gleboznawczych, oznaczonych ksiąg wieczystych a także budynków i ich położenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych. Żądanie odwołujących K. P. i A. W. dotyczy wydzielenie dawnej parceli nr 4912/1 z działki 265 nie będących ich własnością zatem zmierza ono do zmiany prawa własności , którego rozpatrzenie jak słusznie wskazał organ I instancji leży poza sferą właściwości rzeczowej organów administracji publicznej . W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący K. P. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i ponownego rozpatrzenia sprawy. W uzasadnieniu skargi powtórzył argumentację jak w odwołaniu a nadto dodał, że zmiana oznaczenia dawnej parceli 4912/1 została dokonana z pominięciem zgody właścicieli działek nr 269 i 270 , nie odpowiada stanowi faktycznemu na gruncie. Pas gruntu przeznaczony na drogę był własnością J. P., który został podarowany S. P. Zmiana oznaczenia tego pasa gruntu w czasie modernizacji ewidencji została dokonana przez geodetę bezprawnie. Istniejący na gruncie kopiec kamienny dowodzi nadto o dokonanej zmianie granicy pomiędzy działkami 269, 270 a 256 . Granica ta biegła w linii skośnej a nie prostej jak to nakreślił geodeta. W konsekwencji skarżący domaga się ponownego ustalenia granicy według stanu istniejącego przed modernizacją ewidencji oraz wydzielenia z działki 265 pasa gruntu dawnej parceli 4912/1 z oznaczeniem jako droga dojazdowa. Niezależnie od wskazanych uchybień według skarżącego geodeta dopuścił się naruszenia przepisów dotyczących sporządzenia protokołu granicznego, poprzez zaoczne jego sporządzenie, braku powiadomienia wszystkich współwłaścicieli działki nr 265 , zawłaszczenie areału gruntu , który należał do działki nr 270 przez co najmniej 35 lat na rzecz właścicieli działki nr 265 . Dodatkowo pełnomocnik skarżącego na rozprawie przedłożył pismo procesowe datowane 15 luty 2007, w którym to wskazuje na zasadność skargi natomiast w dniu 23 lutego 200 r złożył pisemny wniosek o odroczenie ogłoszenia wyroku wyznaczonego na dzień 26 luty 2007 r godz. 9. Wniosek swój uzasadnił koniecznością zapoznania się z materiałem dowodowym sprawy i koniecznością złożenia dodatkowych wniosków dowodowych wskazującą na zasadność uwzględnienia skargi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje ; skarga jest nieuzasadniona Kontrola tegoż Sądu sprowadza się do badania zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej./ art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz.U z 2002 r Nr 153 poz. 1269/, przy czym Sąd ten z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U, Nr 153 poz. 1270/ nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną , przy tej kontroli bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Przedmiotem oceny w badanej sprawie pozostaje legalność decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w sprawie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów wydana w oparciu o przepis art. 20 ust. l i 2 oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (jedn. tekst Dz.U. z 2000r. Nr 100, póz. 1086 z późn. zm.) , § 46 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 200Ir. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454 ./ Art. 20 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 100, póz. 1086 ) zwana dalej ustawą stanowi, że ewidencja gruntów i budynków stanowi zbiór informacji o gruntach i budynkach ze wskazaniem danych wymienionych w tym przepisie, w tym także dotyczących ich właścicieli a w pewnych przypadkach także podmiotów władających gruntami i budynkami . Będąc zbiorem danych o istniejącym stanie faktycznym i prawnym w odniesieniu do przedmiotu nią objętego, ewidencja gruntów posiada tylko funkcje informacyjno -techniczne, nie tworzy natomiast stanów prawnych. Z uwagi na swój charakter ewidencja gruntów i budynków nie rozstrzyga sporów o prawo do gruntów, ani nie nadaje tych praw. Rejestruje natomiast stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy orzekające. Wpisy w niej dokonywane mają charakter deklaratoryjny a nie konstytutywny. Ze względu na rolę ewidencji, która służy planowaniu przestrzennemu, wymiarowi podatków i świadczeń, a także oznaczaniu nieruchomości w księgach wieczystych, statystyce publicznej i gospodarce nieruchomościami winna być ona utrzymywana w stanie aktualności ( art. 22 w zw. z § 44 pkt. 2 i 47 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków - Dz. U. Nr 38 póz. 454 ) zwane dalej rozporządzeniem. Zadanie to należy do starosty, który winien dokonywać zmian zapewniających jej aktualność. Zmiany te dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń, decyzji , aktów notarialnych, aktów normatywnych i innych dokumentów ilustrujących stan odmienny od uwidocznionego w operacie ewidencji gruntów ( art. 20 w zw. z art. 23 ustawy i § 46 rozporządzenia ). Oznacza to, że organ prowadzący ewidencję nie może we własnym zakresie dokonywać ustaleń dotyczących danych podlegających ewidencji ( patrz; wyrok NSA II SA 862/00, Zbiór orzecznictwa komputerowego Lex Nr 53361, II SA 566/99, Lex 46217, II SA 914/98, Lex 41816, II SA 1094/98, Lex 41305 ), bowiem przepisy ustawy nie stwarzają możliwości prawnych do kształtowania w tym trybie stosunków własnościowych a w takim kierunku zmierzał wniosek skarżącego . W ocenie Sądu organy orzekające w sprawie prawidłowo dokonały oceny materiału dowodowego w sprawie jak również dokonały prawidłowej oceny wskazując na brak kompetencji do rozpoznania wniosku skarżącego . Żądanie skarżącego dotyczy zmiany prawa własności, którego rozpatrzenie jak słusznie organ wskazuje leży poza sferą jego właściwości rzeczowej . Zostało ustalone, ze działka nr 265 wpisana do Ksiąg wieczystych jako Kw. [...] dawna 4912/1 nigdy nie była własnością skarżącego a jedynie ma na niej ustaloną służebność przejazdu, przychodu i przegonu do swojej działki zagwarantowany wpisem w dziale II tej księgi , którego to prawa nikt nie kwestionuje. Żądanie skarżącego zmierzające do wyodrębnienia z działki nr 265 pasa gruntu na drogę sprowadza się w konsekwencji do podziału tej działki w trybie administracyjnym a takie uprawnienie ma jedynie właściciel działki a nie uprawniony do służebności gruntowej./art. 97 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r o gospodarce nieruchomosciami Dz.U z 2004 r Nr 261 poz. 2603 ze zm/ Natomiast ustalenie granicy w linii odmiennej od istniejącej jest możliwe w odrębnym postępowaniu rozgraniczeniowym i z takim wnioskiem skarżący może wystąpić do wójta gminy stosownie do przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficzne Dz.U z 2000 r Nr 100 poz. 1086 ze zm/. Odnośnie wniosków złożonych przez pełnomocnika skarżącego w pismach procesowych jak i złożonych na rozprawie wyjaśnienia wymagam, że Wojewódzki Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu na podstawie akt sprawy, oznacza to że sąd ten rozpatruje sprawę na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu / art. 133 § 1 P.p.s.a./ dlatego wnioski te nie zostały uwzględnione. W tej sytuacji skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa Sąd skargę oddalił stosownie do art. 151 P.p.s.a.