II SA/Rz 99/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Zarębska-Kobak /spr./ Sędziowie NSA Anna Lechowska AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant: sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. P. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] stycznia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej o pozbawieniu uprawnień kombatanckich -skargę oddala- Przedmiotem skargi jest decyzja Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] grudnia 2004 roku Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję własną z dnia [...] maja 2004 r. Nr [...] o odmownie uchylenia decyzji ostatecznej o pozbawieniu uprawnień kombatanckich wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy z wniosku S. P. ur. 30 sierpnia 1928 roku s. A. W podstawie prawnej decyzji powołano przepis art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz.U. z 2002 r Nr 42, poz. 371, ze zm./. W uzasadnieniu decyzji wyjaśnione zostało, że uprawnienia kombatanckie S. P. uzyskał na podstawie decyzji byłego Zarządu Związku B. o W.i D. w P. w dniu 16 grudnia 1976 r. z tytułu utrwalania władzy ludowej w okresie od 16 kwietnia 1950 r do 1 marca 1952 roku. W wyniku postępowania weryfikacyjnego decyzją z dnia [...] maja 2000 roku Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. pozbawił S. P. uprawnień kombatanckich w oparciu o przepis art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz.U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371, ze zm./, która to decyzja w wyniku wniesionego odwołania o ponowne rozpatrzenie sprawy została utrzymana w mocy decyzją tegoż organu z dnia [...] maja 2001 roku Nr [...]. W/w decyzja została poddana kontroli sądowej na skutek wniesionej skargi przez S. P. i wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie z dnia 7 maja 2002 roku sygn. akt SA/Rz 1313/01 skarga została oddalona. Następnie S. P. w dniu 22 października 2002 roku złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną o pozbawieniu go uprawnień kombatanckich, kwestionując jednocześnie zapis ustawy na mocy której decyzja ta została wydana. Postanowieniem z dnia [...] maja 2004 r. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na mocy art. 145 § 1 pkt 5 i art. 149 § 1 i 2 k.p.a. wznowił postępowanie w sprawie i decyzją z dnia [...] maja 2004 roku Nr [...] odmówił uchylenia decyzji ostatecznej o pozbawieniu w/w uprawnień kombatanckich. W podstawie prawnej tej decyzji powołał przepis art. 151 § 1 w z. z art. 145 § 1 k.p.a. i art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz.U. z 2002 r Nr 42 poz. 371 ze zm./. W jej uzasadnieniu wyjaśnił, że nowy dowód który S. P. przedłożył jako podstawę wznowienia postępowania tj. pisemne oświadczenia świadków S. P. i F. M. organ uznał za niewiarygodny wobec dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. W swoich oświadczeniach w/w świadkowie potwierdzali udział razem ze skarżącym w walkach z Ukraińską Powstańczą Armią na terenie województwa białostockiego w okresie od 3 października 1951 r. do 24 grudnia 1951 r. jako żołnierze 9 Pułku KBW w B. gdy tymczasem treść zaświadczenia z Centralnego Archiwum Wojskowego w Warszawie z dnia 22 sierpnia 1995 r Nr 647 oraz Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie z dnia 5 kwietnia 2004 roku tym zeznaniom zaprzecza. W/w dokumenty dowodzą, że 9 pułk KBW w B. w latach 1949 - 1952 brał udział w walkach zbrojnych z organizacjami niepodległościowymi tj. Narodowymi Siłami Zbrojnymi, Narodowym Zjednoczeniem Wojskowym, Armią Krajową oraz z bandami rabunkowymi. W/w okoliczność dała podstawę do odmowy wzruszenie decyzji ostatecznej. W odwołaniu o ponowne rozpatrzenie sprawy odwołujący S. P. wniósł pozytywne rozpatrzenie sprawy, kwestionuje dowody wskazane przez organ i twierdzi, cyt. "że Trzecia Rzeczypospolita Polska stosuje wobec niego restrykcje odpowiedzialności zbiorowej zemsty politycznej na ludziach stojących nad grobem". Decyzję zaskarżoną odwołaniem uważa za niemoralną, niehumanitarną i niesprawiedliwą. Rozpatrując odwołanie organ po ponownym rozpatrzeniu sprawy nie uwzględnił odwołania i stawianych w nim zarzutów i decyzją z dnia 3 grudnia 2004 roku utrzymał decyzję własną z dnia 28 maja 2004 roku , która to decyzja jest przedmiotem skargi. W uzasadnieniu decyzji powtórzył argumentację jak w uzasadnieniu decyzji zaskarżonej a nadto dodał, że ocena dowodów została przeprowadzona prawidłowo a odwołujący nie przedstawił żadnych dowodów wiarygodnych na potwierdzenia swoich twierdzeń. Nie wskazał również innych tytułów do przywrócenia uprawnień kombatanckich . W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący S. P. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi opisał szczegółowo przebieg odbywania zasadniczej służby wojskowej oraz swój udział w walkach z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz z grupami Werhrwolfu w ramach służby w 9 pułku KBW w B. w okresie od 16 kwietnia 1950 r. do 1 marca 1952 roku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzianych jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 17 stycznia 2006 roku skarżący dodatkowo zakwestionował zapis ustawy, która stanowiła podstawę pozbawienia go dotychczasowych uprawnień kombatanckich. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: skarga jest nieuzasadniona. Kontrola tegoż Sądu sprowadza się do badania zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej /art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z 2002 r Nr 153 poz. 1269/, przy czym Sąd ten z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U Nr 153 poz. 1270/ nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia /art. 135 ustawy/. Przedmiotem skargi jest decyzja z dnia [...] grudnia 2004roku Nr [...] Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. o odmowie uchylenia decyzji tegoż organu z dnia[...] maja 2001 roku Nr [...] oraz decyzji ją poprzedzającej z dnia [...] maja 2000 roku Nr [...] o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich. Materiał aktowy sprawy wskazuje, skarżący został pozbawiony uprawnień kombatanckich na postawie decyzji Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] maja 2000 roku Nr [...], która w wyniku wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy została utrzymana w mocy decyzją z dnia [...] maja 2001 roku Nr [...] a następnie wobec jej zaskarżenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie została poddana kontroli sądowej i skarga skarżącego wyrokiem z dnia 7 maja 2002 roku sygn. akt SA/Rz 1313/01 została oddalona. W uzasadnieniu tegoż wyroku zostało stwierdzone, że uprawnienia kombatanckie skarżący nabył wyłącznie z tytułu utrwalania władzy ludowej i zebrany materiał w sprawie nie pozwala na przyjęcie, by uprawnienia te pochodziły z jakiegokolwiek innego tytułu. Stwierdzone zostało również, że organ orzekający w sprawie nie przekroczył zastrzeżonej dla siebie zasady swobodnej oceny dowodów w ustaleniu, że 9 Pułk KBW w latach 1949-1952 w którym to skarżący pełnił zasadniczą służbę wojskową nie brał udziału w walkach z grupami Werhrwolfu i oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii. We wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją o pozbawienie uprawnień kombatanckich skarżący wskazał nowy dowód nieznany organowi w dniu wydania tej decyzji. Przedłożył pisemne zeznania dwóch świadków potwierdzających jego walkę w okresie obywania służby wojskowej w 9 pułku KBW z grupami Werhrwolfu i z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii. W/w dowód stanowił podstawę do wznowienia postępowania i wydania postanowienia w trybie art. 145 § 1 pkt 5 i 149 § 1 i 2 k.p.a. w celu zbadania przyczyn wznowienia. Postępowanie wznowieniowe natomiast wykazało, że nowe dowody przedstawione przez skarżącego nie dały podstaw do zmiany stanu faktycznego sprawy i tym samym do uchylenia decyzji o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich. W ocenie Sądu organ dokonał prawidłowej oceny dowodów zebranych w sprawie, nie przekroczył zastrzeżonej dla siebie zasady swobodnej oceny dowodów i prawidłowo odmówił uchylenia decyzji ostatecznej o pobawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich wspierając swoje ustalenia o dodatkowy dowód dopuszczony z urzędu z Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie /zaświadczenie z dnia 5 kwietnia 2004 roku Nr [...]. Potwierdza ono, że 9 pułk KBW w którym służył skarżący w okresie od 1949 r do 1952 roku brał czynny udział w walkach zbrojnych z Narodowymi Siłami Zbrojnymi, Narodowym Zjednoczeniem Wojskowym, Armią Krajową oraz z bandami o charakterze rabunkowym. Wskazane przez skarżącego zatem nowe dowody z zeznań świadków nieznane organowi w dniu wydania decyzji nie dały podstaw do zmiany dotychczasowego rozstrzygnięcia. Wytknąć należy Kierownikowi, że wydając postanowienie o wznowieniu postępowania nie przeprowadził postępowania w przedmiocie zachowania przez skarżącego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania tym samym naruszył przepis art. 148 § 1 k.p.a. oraz błędnie określił w sentencji postanowienia datę decyzji, której postępowanie dotyczy. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową, stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie w którym doszło do jej wydania było dotknięte jedną z kwalifikowanych wad procesowych wyliczonych w przepisie art. 145 § 1 pkt 1-8 k.p.a. Na wstępnym etapie tego postępowania przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania należało zbadać, czy z żądaniem tym występuje strona, czy zachowała termin i czy powołuje się na ustawowe przesłanki wznowienia. Organ wydając postanowienie o wznowieniu postępowania nie przeprowadził postępowania w przedmiocie zachowania przez skarżącego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania tym samym naruszył przepis art. 148 § 1 k.p.a. nadto błędnie określił w sentencji postanowienia datę decyzji, której postępowanie dotyczy . W ocenie Sądu jednak naruszenie w/w przepisu w tym stanie faktycznym sprawy nie ma wpływu na odmowę wzruszenie decyzji ostatecznej o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich. Zaznaczyć należy, że Sądowi znane są tezy zawarte w wyroku SN z dnia 6.02.2002 sygn. akt III RN 210/00 oraz w uchwale NSA z dnia 4 marca 2002 r. sygn. OPS 113/01 lecz w niniejszej sprawie nie mają one zastosowanie, bowiem skarżący domaga się uchylenia decyzji ostatecznej o pozbawieniu go uprawnień kombatanckich, tym samym umorzenia postępowania weryfikacyjnego. W tym stanie sprawy Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja mimo wskazanych uchybień nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie dlatego też skargę jako nieuzasadnioną oddalił stosownie do art. 151 P.p.s.a.