II SAB/Rz 11/26
WyrokWSA w Rzeszowie2026-03-18
Skład orzekający: Karina Gniewek - Berezowska, Elżbieta Mazur-Selwa, Jolanta Kłoda-Szeliga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Szpitala przewlekle prowadził postępowanie w sprawie udostępnienia dokumentacji medycznej zbiorczej, w tym raportów lekarskich i pielęgniarskich, i czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Szpitala w przedmiocie udostępnienia dokumentacji medycznej zbiorczej, uznając, że miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Pomimo wielokrotnych wezwań i działań Rzecznika Praw Pacjenta, żądana dokumentacja nie została udostępniona w sposób zgodny z prawem i zaleceniami, co potwierdziły kontrole zewnętrzne. Dopiero po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego organ podjął czynności zmierzające do spełnienia żądania.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Szpitala w przedmiocie udostępnienia dokumentacji medycznej zbiorczej. Pomimo wielokrotnych wezwań i zaleceń Rzecznika Praw Pacjenta, Szpital przez długi okres nie udostępnił żądanej dokumentacji w formie odpisu maszynowego za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej. Organ wielokrotnie twierdził, że dokumentacja została przekazana, jednak kontrole zewnętrzne potwierdziły brak udostępnienia żądanych dokumentów. Dopiero po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego Szpital podjął czynności zmierzające do spełnienia żądania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Szpitala z rażącym naruszeniem prawa, wymierzył organowi grzywnę w wysokości 1000 zł, przyznał skarżącej sumę pieniężną w wysokości 2000 zł oraz zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Karina Gniewek - Berezowska /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Mazur-Selwa AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 marca 2026 r. sprawy ze skargi Z. G. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Szpitala [...] w [...] w przedmiocie udostępnienia dokumentacji medycznej I. stwierdza przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Szpitala [...] w [...] w udostępnieniu dokumentacji medycznej Z. G. w zakresie udostępnienia dokumentacji medycznej zbiorczej, w tym raportów pielęgniarskich oraz lekarskich z całego okresu hospitalizacji; II. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Szpitala [...] w [....] miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. wymierza Dyrektorowi Szpitala [...] w [...] grzywnę w wysokości 1000 zł /słownie: jeden tysiąc złotych/; IV. przyznaje skarżącej Z. G. od Dyrektora Szpitala [...] w [...] sumę pieniężną w wysokości 2000 zł /słownie: dwa tysiące złotych/; V. zasądza od Dyrektora Szpitala [...] w [...] na rzecz skarżącej Z. G. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
ZG (dalej: "Skarżąca") – reprezentowana przez pełnomocnika DG złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora [...] Szpitala [...] (dalej: "Dyrektor", "organ") w przedmiocie udostępnienia odpisu maszynowego dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie pacjentki ZG za pośrednictwem platformy ePUAP.
Skarżąca zwróciła się o zobowiązanie organu do udostępnienia odpisu maszynowego dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie pacjentki ZG za pośrednictwem platformy ePUAP, nie później niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku, zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Na podstawie art.154 § 6 k.p.a. w związku z art. 149 § 2 k.p.a. wniosła o wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości określonej przepisami prawa, tj. dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, tj. 2025 oraz na podstawie art. 154 § 6 k.p.a. w związku z art. 149 § 2 k.p.a. przyznanie od organu na rzecz Skarżącej sumy pieniężnej w maksymalnej wysokości określonej przepisami prawa, tj. pięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, tj. 2025.
W uzasadnieniu pełnomocnik Skarżącej wyjaśnił, że pismem z [...] marca 2023 r. w sprawie o sygn. [...] Rzecznik Praw Pacjenta (dalej: "RPP") stwierdził naruszenia praw pacjentki, tj. ZG do dokumentacji medycznej. Jednocześnie zobowiązał [...] Szpital [...] (dalej: "Szpital") do udostępnienia dokumentacji medycznej zbiorczej, w tym raportów lekarskich oraz raportów pielęgniarskich w zakresie dotyczącym pacjentki z całego okresu jej hospitalizacji, w formie wskazanej, tj. w formie odpisu maszynowego w/w dokumentacji.
W piśmie z 24 marca 2023 r. (wraz z załącznikiem zawierającym wyjaśnienia Kierownika Kliniki [...] skierowanym do RPP, Szpital wskazał, że dokumentacja została już przekazana, tj. cyt.: "pan DG otrzymał kopie dokumentacji w postaci kserokopii, wykonał fotokopie, nieczytelne według powoda wpisy lekarki zostały mu też przekazane z formie komputeropisu".
Pełnomocnik Skarżącej wyjaśnił, że nie będąc świadomym w/w stanowiska, 24 kwietnia 2023 r. wystosował za pośrednictwem platformy ePUAP, do Szpitala wniosek z prośbą o udzielenie informacji na jakim etapie jest realizacja zaleceń RPP w zakresie pkt 3 rozstrzygnięcia z 6 marca 2023 r. oraz kiedy zostanie przesłany odpis maszynowy dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie dotyczącym pacjentki ZG.
W odpowiedzi – pismo z 12 maja 2023 r. - pełnomocnik organu wskazał, że z dokonanych ustaleń wynika, że dokumentacja została już przekazana.
Wezwaniem z 23 maja 2023 r. pełnomocnik Skarżącej zwrócił się o wydanie, bez zbędnej zwłoki, fragmentów dokumentacji medycznej zbiorczej w formie odpisu maszynowego za pomocą środków komunikacji elektronicznej.
W piśmie z 2 czerwca 2023 r. pełnomocnik organu podtrzymał dotychczasowe stanowisko, że zalecenia RPP zostały wykonane.
W tej sytuacji 20 czerwca 2023 r. pełnomocnik Skarżącej wezwał organ do okazania dowodu przekazania mu odpisu maszynowego dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie pacjentki ZG.
Dnia 28 czerwca 2023 r. pełnomocnik Szpitala przedstawił kopie potwierdzenia odbioru korespondencji z 6 lutego 2019 r. oraz wystawionej tego samego dnia faktury za odpis maszynowy dokumentacji medycznej.
Pełnomocnik Skarżącej 9 lipca 2023 r., za pośrednictwem platformy ePUAP, ponownie wezwał organ do wydania odpisu maszynowego dokumentacji medycznej zbiorczej dotyczącej jego matki. Dokumentacja z 2019 r. dotyczy odpisu maszynowego dokumentacji medycznej indywidualnej pacjentki ZG, nie zaś dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie dotyczącym pacjentki ZG.
Pełnomocnik Skarżącej wyjaśnił, że z uwagi na świadome i celowe dopuszczenie się manipulacji przez organ zawiadomił RPP i wnioskował, aby organ ten skorzystał z uprawnień wynikających z art. 53 pkt 5 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, tj. wystąpił do organu sprawującego nadzór nad Szpitalem z wnioskiem o zastosowanie środków przewidzianych w przepisach prawa celem wyegzekwowania od Szpitala zaleceń zawartych w rozstrzygnięciu z 6 marca 2023 r.
W dalszej części skargi pełnomocnik Skarżącej wyjaśnił, że pismem z 20 lipca 2023 r., skierowanym do RPP, pełnomocnik Szpitala wyjaśnił, że odpisy maszynowe fragmentów dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie pacjentki ZG zostały przekazane za pośrednictwem operatora pocztowego (co potwierdza faktura VAT z 6 lutego 2019 r. oraz potwierdzenie nadania listu poleconego na adres zamieszkania pełnomocnika skarżącej). Ponadto zadeklarowano ponowną wysyłkę odpisu maszynowego dokumentacji.
W piśmie z 11 sierpnia 2023 r., skierowanym do RPP, pełnomocnik organu podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Natomiast żądanie doręczenia odpisu maszynowego za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej uznał za bezzasadne, w oparciu o przepisy k.p.a.
Następnie RPP monitorując sytuację zwrócił się do Szpitala o przesłanie w/w dokumentacji zgodnie z wnioskiem, tj. za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej.
W odpowiedzi z 23 grudnia 2024 r. organ wyjaśnił, że aktualnie po zmianie przepisów prawa w zakresie doręczania dokumentacji, w tym medycznej, w formie elektronicznej, wniosek DG znajduje uzasadnienie prawne i w związku z takim stanem rzeczy żądanie to zostanie bezzwłocznie spełnione.
Pomimo powyższego, w e-mailu z 23 grudnia 2024 r. skierowanym do RPP organ oświadczył, że nie posiada danych skrzynki ePUAP DG. W związku z tym przesyła za pośrednictwem RPP odpis maszynowy w/w dokumentacji.
RPP zobowiązał Szpital do bezpośredniego przesłania pełnomocnikowi Skarżącej – DG odpisu maszynowego dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie pacjentki ZG, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej.
Jak wyjaśnił DG 7 lutego 2025 r. anonimowy użytkownik mający dostęp do skrzynki ePUAP Szpitala przesłał do niego wiadomość o tytule: "Dokumentacja medyczna". Do wiadomości zostały załączone dwa pliki, z których jeden o nazwie "DOKUMENTACJA [...] MASZYNOWA.pdf" miał zawierać odpis maszynowy dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie pacjentki ZG. W rzeczywistości plik ten nie zawiera żadnego wpisu, który pochodziłby z tej części dokumentacji medycznej zbiorczej, w której skład wchodzą m. in. Książka odmów, przyjęć i porad ambulatoryjnych oraz Książka Raportów Pielęgniarskich oraz Książka Raportów Lekarskich oraz Zeszyt Terapii Zajęciowej. O powyższym powiadomił RPP.
Jednocześnie ówczesny Dyrektor Szpitala [...] w piśmie do RPP z 7 lutego 2025 r. złożył oświadczenie, że dokumentacja medyczna w sprawie [...] została przesłana na skrzynkę ePUAP DG. RPP monitorując sytuację zwrócił się o wyjaśnienie zastrzeżeń.
W dniu 4 marca 2025 r. pełnomocnik Szpitala [...] wystosował do pismo, w którym wezwał do wskazania co jest przedmiotem zastrzeżeń. Jednocześnie zaproponowano rozwiązanie sporu poprzez bezpośrednie spotkanie w Szpitalu, wykonanie tam kserokopii dokumentacji i sporządzenie protokołu jej przekazania.
Jak wyjaśnił pełnomocnik Skarżącej w odpowiedzi odesłał rozstrzygnięcia RPP z 6 marca 2023 r.
Natomiast 12 marca 2025 r. anonimowy użytkownik mający dostęp do skrzynki ePUAP Szpitala przesłał do niego informację, z której treści wynika, że Szpital wielokrotnie przesłał mu żądaną dokumentację medyczną zbiorczą w zakresie pacjentki ZG i przypomniał o propozycji osobistego odbioru dokumentacji medycznej.
W tych okolicznościach pełnomocnik Skarżącej wyjaśnił, że 12 marca 2025 r. złożył ponaglenie i zwrócił się o udostępnienie, za pośrednictwem platformy ePUAP, odpisu maszynowego dokumentacji medycznej zbiorczej, w tym raportów lekarskich oraz raportów pielęgniarskich, w zakresie dotyczącym pacjentki ZG z całego okresu jej hospitalizacji zgodnie z rozstrzygnięciem RPP z 6 marca 2023 r.
Wyjaśnił także, że RPP monitorując sytuację zwrócił się do organów sprawujących nadzór nad Szpitalem, tj. [...] o zastosowanie środków przewidzianych w przepisach prawa, aby rozstrzygnąć spór. [...] zwrócił się do dyrektora Szpitala [...] o zajęcie stanowiska. W odpowiedzi Dyrektor przesłał do [...] dwa pisma, tj. z 4 czerwca 2025 r. i 14 lipca 2025 r., w których wielokrotnie podtrzymywał wcześniejsze stanowisko organu. Ponadto wyjaśnił, że w Szpitalu czterokrotnie prowadzone były kontrole wewnętrzne, które nie wykazały nieprawidłowości w przekazywaniu mi dokumentacji medycznej zgodnie z zaleceniami RPP.
Dopiero kontrola zewnętrzna, przeprowadzona przez PUW w II poł. 2025 r., potwierdziła, że odpis maszynowy dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie pacjentki ZG nie został przekazany za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, w tym na platformie ePUAP.
Pełnomocnik Skarżącej podkreślił, że do dnia złożenia skargi, tj. 2 stycznia
2026 r. Szpital nie przesłał mu odpisu maszynowego dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie dotyczącym pacjentki ZG za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej. Szpital nie wykonał zaleceń zawartych w piśmie RPP z 6 marca 2023 r., co zostało potwierdzone kontrolą zewnętrzną przeprowadzoną przez PUW.
W jego ocenie organ uchyla się od tego obowiązku świadomie i celowo, gdyż równolegle przed SO w [....] toczy się postępowanie wytoczone przez Skarżącą wobec ubezpieczyciela Szpitala, tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w związku z nieprawidłowościami w procesie hospitalizacji oraz leczenia w Szpitalu. Odpis maszynowy dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie pacjentki ZG ma wyjątkowe znaczenie dla w/w postępowania. Dokumentacja medyczna zbiorcza posiada bowiem walor dowodu o charakterze obiektywnym z uwagi na zawartość wpisów pierwotnych, w przeciwieństwie do dokumentacji medycznej indywidualnej, która takiego waloru nie posiada. W przypadku Skarżącej dokumentacja medyczna indywidualna kompletowa była dopiero po zakończonym procesie leczenia i tworzona na podstawie wybranych wpisów z innych dokumentów, w tym z dokumentacji medycznej zbiorczej w taki sposób, aby wykazać zasadność i poprawność procesu leczenia, a nie jego rzeczywisty przebieg.
Podkreślił także, że organ dopuszcza się manipulacji i szeregu przekłamań. Z trzech spraw, tj. 1. udostępnienia odpisu maszynowego dokumentacji medycznej indywidualnej w 2019 r., 2. udostępnienia kserokopii danych osobowych jego matki z dokumentacji medycznej zbiorczej w 2021 r. oraz 3. zobowiązania wydanego przez RPP w marcu 2023 r. do wydania dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie dotyczącym jego matki w formie przez niego wskazanej, organ stworzył wrażenie jakoby była to jedna sprawa dotycząca udostępnienia odpisu maszynowego dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie dotyczącym jego matki, trwająca od 2019 r. do dnia dzisiejszego. Łącząc te trzy sprawy, w oparciu o zależności czasowe, należałoby przyjąć, że Szpital udostępnił mu odpis maszynowy dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie dotyczącym jego matki zanim jeszcze wystąpił z takim wnioskiem.
Pełnomocnik Skarżącej stwierdził, że mając na uwadze powyższe okoliczności należy uznać, że odpis maszynowy dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie pacjentki ZG nigdy nie został sporządzony. Jednoznacznie wskazuje na to oświadczenie Dyrektora Szpitala z 4 czerwca 2025 r. Stwierdzono w nim, że Szpital konsekwentnie przesyłał te same dokumenty od momentu ich sporządzenia w 2019 r., najpierw za pośrednictwem operatora pocztowego, a później w wersji elektronicznej za pośrednictwem ePUAP. Jednakże kontrolerzy PUW przeprowadzając analizę zawartości plików przesłanych na platformie ePUAP, stwierdzili brak w nich odpisów maszynowych dokumentacji medycznej zbiorczej (cyt. "w wymienionych dokumentach brak jest dokumentacji, o udostępnienie której wnosił Rzecznik Praw Pacjenta w piśmie z dnia 6 marca 2023 r., tj. dokumentacji medycznej zbiorczej w tym raportów lekarskich i pielęgniarskich w zakresie dotyczącym pacjentki Pani ZG z całego okresu Jej hospitalizacji").
Zdaniem pełnomocnika Skarżącej działania Szpitala nie były przypadkowe. Stanowiły celową, świadomą i zaplanowaną wieloletnią obstrukcję. Szpital aktywnie zaangażował się w pomoc ubezpieczycielowi w postępowaniu odszkodowawczym toczącym się przed SO w [...], wpływając na przewlekłość tego postępowania oraz generując dla powódki dodatkowe koszty i uczynienie niektórych okoliczności trudnymi lub niemożliwymi do wykazania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Szpitala wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej. Przyznał, że RPP pismem z 6 marca 2023 r. w sprawie [...] stwierdził naruszenie praw pacjentki ZG i zobowiązał Szpital do udostępnienia pacjentce dokumentacji medycznej zbiorczej, w tym Raportów lekarskich i Raportów pielęgniarskich, w formie wskazanej przez wnioskodawcę DG. Formę tę wnioskodawca wskazał 9 marca 2023 r. W piśmie z 24 marca 2023 r. skierowanym do RPP Szpital zgodnie z rzeczywistym stanem rzeczy stwierdził, że dokumentacja pacjentki została przekazana DG osobiście w formie kserokopii, wykonanych przez niego fotokopii, zaś nieczytelne według niego wpisy lekarki zostały przekazane mu w formie komputeropisu.
Powołując się na wysłane do pełnomocnika Skarżącej pisma organ wyjaśnił, że kompletna dokumentacja z przebiegu leczenia Skarżącej, w tym Książka Raportów Lekarskich i Książka Raportów Pielęgniarskich z okresu jej hospitalizacji od [...] r. została przekazana wielokrotnie jej pełnomocnikowi za pośrednictwem operatora pocztowego a po zmianie przepisów także przez ePUAP. Ponadto wykonał on osobiście fotokopie tej dokumentacji a nieczytelne według niego dokumenty otrzymał w formie komputeropisu. Pomimo wcześniejszego otrzymania pełnej dokumentacji medycznej z przebiegu leczenia ZG a także odbioru osobistego tej dokumentacji, 9 listopada 2021 r. ponownie przesłano do DG, komplet żądanej dokumentacji. Jej odbiór potwierdził 22 listopada 2021 r. własnoręcznym podpisem. Zapłacił także należność z przesłanej faktury za odpisy maszynowe tej dokumentacji.
Pełnomocnik Skarżącej otrzymał pełną, kompletną dokumentację medyczną zbiorczą z przebiegu leczenia ZG zarówno w wersji oryginalnej (kserokopie) jak i w kopii maszynowej, której się domagał również za pośrednictwem RPP. Z chwilą wprowadzenia obowiązku przekazywania (1 stycznia 2025 r.), na żądanie strony dokumentacji za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, tj. na platformie ePUAP również dla Zakładów Leczniczych (jednostek finansów publicznych) i po kolejnym wniosku DG z 2025 r. Szpital 7 lutego 2025 r. przekazał tę dokumentację za pośrednictwem platformy ePUAP.
Wobec twierdzeń Skarżącej, że w dalszym ciągu dokumentacja medyczna w wersji maszynowej nie jest kompletna pełnomocnik Dyrektora ds. lecznictwa [...] zwrócił się 4 marca 2025 r. (również tę drogę postępowania w sprawie wskazał Szpitalowi na piśmie RPP w piśmie z 21 lutego 2025 r.) do DG o wskazanie jakich dokumentów mu nie udostępniono. W odpowiedzi (5 marca 2025 r.) DG stwierdził, że: "[...] będzie w stanie samodzielnie stwierdzić jakich dokumentów nie udostępnił. W związku z tym 12 marca 2025 r. Szpital ponownie, za pośrednictwem ePUAP, przesłał w/w dokumenty.
Organ zauważył, że sama Skarżąca w piśmie z 9 maja 2025 r. (str. 3) przyznała fakt doręczenia żądanej dokumentacji w wersji maszynowej. Natomiast w związku z toczącym się postępowaniem z powództwa ZG przeciwko ubezpieczycielowi Szpitala, pomija fakt, że skoro nadal twierdzi, że nie przekazano jej dokumentów, to może wystąpić do Sądu o wydanie zarządzenia o zobowiązaniu Szpitala do przedstawienia tych dokumentów.
Niezależnie od powyższego organ zauważył, że na str. 6 uzasadnienia skargi sam pełnomocnik Skarżącej twierdzi, że posiada dokumentację maszynową zbiorczą a jedynie nie przekazano mu jej w formie elektronicznej. W żadnym miejscu skargi nie zaprzecza, że posiada dokumentację indywidualną i zbiorczą dotyczącą przebiegu leczenia ZG z całego jej okresu pobytu w Szpitalu, w kopiach potwierdzonych za zgodność z oryginałem. Twierdzi jedynie, że nie posiada odpisów maszynowych części tej dokumentacji oraz, że nie przekazano mu jej za pomocą środków komunikacji elektronicznej.
Organ stwierdził także, że niesporną między stronami jest okoliczność, że Skarżąca otrzymała komplet dokumentacji medycznej, w tym dokumentacji zbiorczej z przebiegu leczenia w kserokopiach. Sporne jest tylko czy dokumentacja zbiorcza była doręczona również w odpisach maszynowych i to za pośrednictwem platformy ePUAP zgodnie z żądaniem skarżącej. Organ przyznał, że nie wie jakich dokumentów zbiorczych, w formie maszynowej i za pośrednictwem ePUAP nie otrzymał pełnomocnik Skarżącej.
Dwukrotne próby uzyskania tej informacji bezpośrednio od pełnomocnika Skarżącej nie powiodły się. Z tej przyczyny nie można skutecznie zarzucić organowi przewlekłości w postępowaniu czy złej woli. Dobra wola organu i chęć załatwienia sprawy, zgodnie z wnioskiem pełnomocnika była wyrażana w wielu pismach organu i gotowości osobistego spotkania (przyjazd pełnomocnika na koszt Szpitala celem ponownego przekazania żądanych dokumentów, po weryfikacji kompletności z udziałem pracownika Szpitala odpowiedzialnego za archiwum lub pełnomocnika skarżącej).
Organ przyznał, że PUW przeprowadził kontrolę w Szpitalu. W wyniku przeprowadzonych ustaleń działalność w zakresie objętym kontrolą oceniono pozytywnie z nieprawidłowościami - nie mającymi wpływu na ostateczny wynik kontroli. W pkt 9 Protokołu Kontroli Doraźnej (strona 18) wskazano: "Nieudostępnienie Panu DG (w formie przez niego wskazanej) dokumentacji medycznej zbiorczej, w tym raportów lekarskich oraz raportów pielęgniarskich w zakresie dotyczącym Pacjentki ZG z całego okresu jej hospitalizacji". W zaleceniach pokontrolnych z 18 grudnia 2025 r., doręczonych 29 grudnia 2025 r. nie wskazano jednak o jakie konkretnie dokumenty z tych raportów chodzi. Organ wyjaśnił, że raporty o których mowa w protokole kontroli zawierają dane i informacje dotyczące wszystkich pacjentów Kliniki [...] (także Skarżącej). Termin na zastosowanie się do tych zaleceń upływa 28 stycznia 2026 r.
Organ przypomniał jednak, że oryginały tych dokumentów pełnomocnik Skarżącej otrzymał 21 listopada 2021 r., co potwierdził własnoręcznym podpisem.
Organ ponowił skierowany do pełnomocnika Skarżącej wniosek o informację jakiego dokumentu/dokumentów z dokumentacji zbiorczej, w tym z raportów, dotyczących pacjentki ZG nie otrzymał w odpisie maszynowym za pośrednictwem ePUAP. Powyższe pozwoliłoby na ostateczne, jednoznaczne wyjaśnienie i załatwienie sprawy.
W piśmie z 26 stycznia 2026 r., stanowiącym uzupełnienie odpowiedzi na skargę, Dyrektor Szpitala wniósł o umorzenie postępowania. Wyjaśnił, że ponownie sporządzony 23 stycznia 2026 r. odpis maszynowy dokumentacji zbiorczej Skarżącej ZG, z okresu jej pobytu w [...] w dniach [...], został przekazany na adres ePUAP pełnomocnika Skarżącej i doręczony 26 stycznia 2026 r.
W piśmie z 6 lutego 2026 r. pełnomocnik skarżącej zwrócił się o oddalenie wniosku organu o umorzenie postępowania jako bezzasadnego, ze względu na to, że nie wystąpiły zdarzenia, w następstwie których przestałaby istnieć sprawa sądowoadministracyjna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Kontrola ta z mocy art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2026 r. poz. 143 dalej: p.p.s.a.) obejmuje również przewlekłość postępowania organów. Jest to stan, w którym organ, w sposób nieusprawiedliwiony nie załatwia sprawy w przewidzianym do tego terminie, postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. W myśl przepisu art. 149 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (ust. 1).
Odnosząc się w pierwszej kolejności do złożonego w dniu posiedzenia niejawnego wniosku o zawieszenie postępowania, Sąd stwierdził, że wskazane we wniosku okoliczności, a to skierowanie do Rzecznika Odpowiedzialności Dyscyplinarnej Okręgowej Rady Adwokackiej zawiadomienie na pełnomocnika Organu, nie stanowi okoliczności, od których uzależniony byłby wynik niniejszej sprawy.
Przedmiotem kontroli Sądu jest przewlekłość Dyrektora [...] Szpitala [...] w zakresie udostępnienia dokumentacji medycznej zbiorczej w tym raportów lekarskich oraz raportów pielęgniarskich w zakresie dotyczącym ZG, z całego okresu hospitalizacji.
Nie ma wątpliwości co do tego że zakład opieki zdrowotnej jest zakładem administracyjnym, który z uwagi na unormowania stanowiące podstawę tworzenia i działalności tego rodzaju zakładów, w określonym zakresie wykonuje funkcje z zakresu administracji publicznej. Stosunek prawny pomiędzy takim zakładem a pacjentem, w zakresie udostępniania pacjentowi dotyczącej jego osoby dokumentacji medycznej jest stosunkiem administracyjnoprawnym, udostępnienie zaś tej dokumentacji następuje w drodze działania (czynności) zakładu, które może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. W obecnym stanie prawnym obowiązek jaki ciąży na podmiocie udzielającym świadczeń zdrowotnych podlega kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne. Mając bowiem na uwadze wynikające z art. 51 ust. 3 Konstytucji RP prawo dostępu każdego do dotyczących go urzędowych dokumentów i zbiorów danych, należy przyjąć, iż możliwość szerokiego dysponowania powyższymi informacjami sprawia, że w tym zakresie podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych należy zaliczyć do kategorii władzy publicznej.
Niepodjęcie takiej czynności może świadczyć o bezczynności organu. Wniesienie skargi na bezczynność/przewlekłość w zakresie wydania dokumentacji lekarskiej, jako czynności materialno-technicznej, nie wymaga uprzedniego wezwania do usunięcia naruszenia prawa. ( patrz wyrok WSA w Warszawie z 3 lutego 2013 r., sygn. akt VII SAB/Wa 217/12 to i wszystkie powołane w sprawie orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych orzezcenia.nsa.gov.pl ).
Podstaw materialnoprawnych działania Organu szukać należy między innymi w ustawie z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta ( Dz.U. 2024 r., poz. 581, dalej: "ustawa o ochronie prawa pacjenta").
Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o ochronie praw pacjenta podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych udostępnia dokumentację medyczną pacjentowi lub jego przedstawicielowi ustawowemu, bądź osobie upoważnionej przez pacjenta.
Na podstawie art. 27 ustawy o ochronie praw pacjenta:
1. Dokumentacja medyczna jest udostępniana:
1) do wglądu, w tym także do baz danych w zakresie ochrony zdrowia, w miejscu udzielania świadczeń zdrowotnych, z wyłączeniem medycznych czynności ratunkowych, albo w siedzibie podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych, z zapewnieniem pacjentowi lub innym uprawnionym organom lub podmiotom możliwości sporządzenia notatek lub zdjęć;
2) przez sporządzenie jej wyciągu, odpisu, kopii lub wydruku;
3) przez wydanie oryginału za potwierdzeniem odbioru i z zastrzeżeniem zwrotu po wykorzystaniu, na żądanie organów władzy publicznej albo sądów powszechnych, a także w przypadku gdy zwłoka w wydaniu dokumentacji mogłaby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia pacjenta;
4) za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej;
5) na informatycznym nośniku danych.
W myśl z kolej §12 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 kwietnia 2020 r. w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania ( Dz.U. z 2024 r., poz.798)
1. Podmiot leczniczy prowadzący szpital sporządza i prowadzi:
1) dokumentację indywidualną wewnętrzną w formie historii choroby lub karty noworodka;
2) dokumentację indywidualną zewnętrzną w formie:
a) karty informacyjnej z leczenia szpitalnego,
b) książeczki zdrowia dziecka,
c) skierowania,
d) karty segregacji medycznej - w przypadku, o którym mowa w § 20a ust. 3;
3) dokumentację zbiorczą wewnętrzną w formie:
a) wykazu głównego przyjęć i wypisów,
b) wykazu odmów przyjęć i porad ambulatoryjnych udzielanych w izbie przyjęć lub wykazu odmów przyjęć w szpitalnym oddziale ratunkowym,
c) wykazu chorych oddziału,
d) wykazu raportów lekarskich,
e) wykazu raportów pielęgniarskich,
f) wykazu raportów fizjoterapeutycznych,
g) wykazu zabiegów,
h) wykazu bloku operacyjnego albo sali operacyjnej,
i) wykazu bloku porodowego albo sali porodowej,
j) wykazu noworodków,
k) wykazu pracowni diagnostycznej;
4) dokumentację zbiorczą zewnętrzną dla celów określonych w innych przepisach prawa powszechnie obowiązującego.
W sprawie bezspornie Rzecznik Praw Pacjenta w dniu 6 marca 2023 r. stwierdził naruszenie praw pacjenta i nakazał Kierownikowi [...] Szpitala [...] udostępnić DG ( w formie przez niego wskazanej) dokumentacji medycznej zbiorczej w tym raportów lekarskich oraz raportów pielęgniarskich dotyczących ZG, z całego okresu jej hospitalizacji.
Niewykonania tych zaleceń dotyczy postępowanie. Zarzuty postawione w tym zakresie Sąd ocenił jako uzasadnione.
Kolejno opisanymi w części historycznej pismami, Skarżący zwracał się do Dyrektora Szpitala o wykonanie zaleceń wynikających ze stwierdzonego naruszenia praw pacjenta.
Z kolei Organ kolejnymi pismami wskazywał, że takie informacje bądź to dotyczą dokumentów zbiorczych szpitala i nie mogą zostać udostępnione – pismo z 12 maja 2023 r., bądź też, że zostały wykonane, a dokumentacja przekazana w formie żądanej tj. maszynopisu – pismo z 2 czerwca 2023 r., pismo z 28 czerwca 2023 r., i wreszcie, że została przesłana drogę elektroniczną na platformę ePUAP – pismo z 2 marca 2025 r.
Przedstawione ze skargą akta administracyjne w systemie Passa nie zawierały dowodu prawdziwości stanowiska Organu. Poza twierdzeniem, że żądana dokumentacja została przekazana, Organ nie wykazał by takie dokumenty zostały pełnomocnikowi Skarżącej doręczone, a przeprowadzona w Organie kontrola doraźna zaprzeczyła temu.
W piśmie z 12 maja 2023 r. wskazano, że wniosek z 26 lipca 2021 r. obejmował doręczenie kserokopii "Książki raportów lekarskich" i "Książki raportów pielęgniarskich, a więc dokumentów zbiorczych Szpitala zawierających dane wrażliwe wielu pacjentów, w związku z czym zadośćuczynienie wnioskowi nie było możliwe, a podstawy prawne zostały zawarte w kolejno kierowanym do pełnomocnika Skarżącej piśmie z 21 sierpnia 2021 r. W piśmie z 2 czerwca 2023 r. pełnomocnik Organu powołując się na wiadomość zaczerpniętą od "służb Szpitala" stwierdził, że zadośćuczyniono już wnioskowi. Na wezwanie Skarżącego o przedstawienie dowodów na przekazanie dokumentacji, powołano się z kolei na pismo z 6 lutego 2019 r. fakturę z 6 lutego 2019 r. oraz z pismo z 9 listopada 2021 r., w którym jako złączniki podano:
-Książki raportów pielęgniarskich,
-Książki raportów lekarskich ,
-Zeszyty terapii zajęciowej,
-Książka odmów przyjęć i porad ambulatoryjnych Izby Przyjęć ,
-Książka główna przyjęć i wypisów.
Doręczeniu wyżej wymienionych dokumentów pełnomocnik Skarżącej zaprzeczył w kolejnym piśmie z 9 lipca 2023 r. wskazując, że Szpital nie wykazał żadnego dowodu potwierdzającego przekazania dokumentacji medycznej zbiorczej w formie odpisu maszynowego w zakresie dotyczącym pacjentki ZG.
Stanowisko Skarżącego potwierdziły wyniki przeprowadzonej przez Wydział Polityki Społecznej [...] Kontroli Doraźnej zakończonej 17 listopada 2025 r.
Kontrolą objęto między innymi sprawdzenie realizacji zaleceń Rzecznika Praw Pacjenta zawartych w rozstrzygnięciach z 6 marca 2023 r. i 31 marca 2023 r. Przesłana pełnomocnikowi Skarżącej na ePUAP dokumentacja obejmowała 2 pliki:
1) "Dokumentacja [...] maszynowa pdf "zawierającą:
– wydruk skierowań do laboratorium ( 7 stron),
– wydruk Indywidulanych Kart Zleceń lekarskich – dotyczących zleconych badań,
- Wydruk – maszynopis historii choroby, potwierdzony za zgodność, zawierający dane podmiotu, pacjenta datę przyjęcia i wypisania, rozpoznanie, choroby współistniejące, informacje o zgodzie na przyjęcie do oddziału i podpisie pacjenta, wywiad, wynik badania lekarskiego, dane lekarza,
- wydruk - maszynopis "przebieg choroby/leczenie" zawiera wypisy lekarskie i konsultacje z datami,
- Wydruk -maszynopis – "Izba przyjęć"– Karta postępowania ambulatoryjnego".
2. "dokumentacja [...] Oryginały pdf" – zawiera kopie z historii choroby z danymi i datami jak wymienione wyżej, ponadto nieczytelną historię choroby z [....] Szpitala [.....] w [...] z 4 października 2015 r., nieczytelną kopię Karty Pacjenta Ambulatoryjnej wyjazdowej nocnej i świątecznej opieki poz. w [...] z 25 września 2015 r. i Kartę postępowania ambulatoryjnego z Izby przyjęć [...] Szpitala [...] z 16 października 2015 r.
W protokole w sposób wyraźny stwierdzono, że w wymienionych dokumentach brak jest dokumentacji o udostępnienie której wnosił Rzecznik Praw Pacjenta w piśmie z 6 marca 2023 r. tj. dokumentacji medycznej zbiorczej w tym raportów lekarskich i pielęgniarskich w zakresie dotyczącym pacjentki ZG z całego okresu hospitalizacji.
Dokument ten, co wymaga podkreślenia stanowi dokument urzędowy, a więc dowód tego co zostało w nim urzędowo stwierdzone.
Wyniki kontroli przeprowadzonej przez uprawnione podmioty nie potwierdziły aby dokumentacja o której mowa w piśmie z 6 marca 2023 r. została przekazana pełnomocnikowi Skarżącej, a Organ nie przedstawił żadnych dowodów przeczących temu.
W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że do czasu wniesienia skargi do Sądu żądane dokumenty nie zostały pełnomocnikowi Skarżącej przekazane.
Dopiero w piśmie procesowym skierowanym do Sądu z 26 stycznia 2026 r. Organ przesłał kopie odpisów raportów pielęgniarskich w okresie od 19 października 2015 r. do 24 stycznia 2016 r., oraz kopie odpisów raportów lekarskich z tego okresu oraz informację o ich przesłaniu Skarżącemu 26 stycznia 2026 r. wraz z oświadczeniem Kierownika Kliniki [...], że nie posiada uprawnień grafologa w związku z tym nie gwarantuje pełnej zgodności maszynopisu z oryginałem. Jednocześnie Organ wniósł o umorzenie postępowania podnosząc, że przedkłada ponownie, jak wskazał, wykonany odpis maszynowy dokumentacji z pobytu ZG.
W ocenie Sądu dopiero w tej dacie można mówić o spełnieniu żądania pełnomocnika. Poprzednie pisma nie zawierały ani adnotacji o przekazaniu tej dokumentacji, ani tych dokumentów, a kontrole przeprowadzone przez uprawnione podmioty zaprzeczyły temu. Rację należy jednak przyznać pełnomocnikowi Skarżącej, że zadośćuczynienie żądaniu po wniesieniu skargi nie czyni postepowania sądowoadministracyjnego bezprzedmiotowym.
W ugruntowanym już w tym zakresie orzecznictwie przyjmuje się, że wydanie przez organ administracyjny decyzji w toku postępowania sądowego - po wniesieniu skargi na bezczynność, nie zwalania sądu administracyjnego z obowiązku rozpoznania skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.m.in. w zakresie orzekania w przedmiocie stwierdzenia czy organ dopuścił się bezczynności ( art. 149 § 1 pkt 3 ) oraz czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa ( art. 149 § 1a p.p.s.a.). Umorzenie postępowania sądowego jest zasadne jedynie co do zobowiązania organu do wydania decyzji, ponieważ tylko w tym zakresie postępowanie to stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
( wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 lutego 2026 r.
II SAB/Gd 45/25 ).
Stanowisko to jest aktualne również w przypadku, gdy skarga dotyczy przewlekłości postępowania a sprawa wiąże się z obowiązkiem działania organu w formie dokonania czynności administracyjnoprawnej.
Przechodząc do oceny wykonania nałożonego obowiązku stwierdzić należy, że przedłożona dokumentacja świadczy o wykonaniu czynności. W istocie przedstawia ona raporty pielęgniarskie i lekarskie z okresu pobytu ZG w Szpitalu.
Co także warte podkreślenia, w trybie skargi na bezczynność Sąd nie dysponuje instrumentami umożliwiającymi weryfikację prawdziwości złożonej dokumentacji, nawet przekazanie informacji o braku posiadania danych jest prawidłowym sposobem załatwienia tego wniosku. Rolą sądu administracyjnego orzekającego w przedmiotowej sprawie nie jest sprawdzanie prawdziwości przekazanych informacji a jedynie tego, czy doszło do ich przekazania.
Nieuzasadnione wydają się zarzuty pełnomocnika Skarżącej o nieusprawiedliwionym ograniczeniu postępowania do informacji, których dotyczyło stwierdzenie naruszenia praw pacjenta z 6 marca 2023 r. Zauważyć bowiem należy, że w kolejno kierowanych do Organu pismach pełnomocnik Skarżącej nawiązywał bezpośrednio do stwierdzenia naruszenia praw pacjenta przez Rzecznika Praw Pacjenta w dniu 6 marca 2023 r. Stąd też prawidłowo organ, jako przedmiot postępowania objął obowiązek udostępnienia dokumentów, o których mowa w tym dokumencie.
Podsumowując stwierdzić należy, że Organ po wniesieniu skargi lecz przed jej rozpoznaniem dokonał czynności. Nastąpiło to z rażącym naruszeniem terminów, o czym świadczy niezwykle długi okres oczekiwania. Zwłoki nie może usprawiedliwiać powoływanie się przez Organ na kierowaną do pełnomocnika Skarżącej korespondencję czy podejmowane próby zażegnania sporu. Stwierdzenie naruszenia praw pacjenta potwierdzało prawo pełnomocnika Skarżącej do żądanych dokumentów, wyraźnie wskazywało na naruszenie oraz formułowało zalecenia, które wynikały z powołanych na wstępie przepisów. Wykonanie żądania nie powinno było w związku z tym nastręczać trudności.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że organ dopuścił się przewlekłości a także, że przewlekłość ta miała charakter rażącego naruszenia prawa. Wobec zadośćuczynieniu obowiązkowi dokonania czynności po wniesieniu skargi nie było podstaw do nałożenia na Organ obowiązku wykonania czynności. Rozstrzygnięcie w tym zakresie wydano na podstawie art. 149 §1 pkt 3 i 149a p.p.s.a.
Ze względu na charakter stwierdzonego naruszenia Sąd wymierzył organowi grzywnę w wysokości 1000 zł.
Odnośnie zaś przyznania sumy pieniężnej, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a., zwrócić należy uwagę, że ma ona przede wszystkim charakter kompensacyjny, służący zadośćuczynieniu za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. Natomiast jej zasądzenie jest uprawnieniem dyskrecjonalnym Sądu, a zatem możliwością, z której należy korzystać, jeżeli realia rozpoznawanej sprawy są niemożliwe do akceptacji z punktu widzenia ochrony praw strony. Co istotne, zasądzanie sumy pieniężnej nie jest bezpośrednią konsekwencją przewlekłości, a to oznacza, że w każdym przypadku Sąd musi rozważyć zasadność takich żądań w kontekście działań organu, uwzględniając m.in. czas trwania postępowania, rodzaj sprawy i jej znaczenie dla strony oraz ewentualne zachowania strony skarżącej, jeżeli przyczyniłaby się ona do wydłużenia postępowania.
W związku z argumentacją pełnomocnika Skarżącej dotyczącą niezbędności dokumentacji w toczącym się postępowaniu o odszkodowanie, jak również niewspółmiernie długim okresem oczekiwania, Sąd przyznał Skarżącej od Organu sumę pieniężną w wysokości 2000 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło