II SAB/Rz 27/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk /spr./ WSA Robert Sawuła Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 8 października 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. Ż. Przedsiębiorstwo "A." na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie dokonania wpisu w rejestrze przedsiębiorców prowadzących stacje kontroli pojazdów - postanawia - odrzucić skargę. II SAB/Rz 27/08 U Z A S A D N I E N I E Skarżący R. Ż. w skardze na bezczynność Prezydenta Miasta zarzucił naruszenie art. 35 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 ze zm. - zwana dalej w skrócie k.p.a.) poprzez niezałatwienie sprawy w terminie i niewyznaczenie dodatkowego terminu i w oparciu o art. 3 § 2 pkt 8 w związku z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwana dalej w skrócie p.p.s.a.) i wniósł o stwierdzenie bezczynności Prezydenta Miasta oraz na podstawie art. 149 p.p.s.a. zobowiązanie do dokonania wpisu w rejestrze przedsiębiorców prowadzących stacje kontroli pojazdów zgodnie z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2007r. sygn. akt [...]; w razie stwierdzenia w toku rozpoznawania sprawy istotnych naruszeń prawa zgodnie z art. 155 p.p.s.a. poinformowanie organów zwierzchnich o uchybieniach oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a zawarł wniosek o uwzględnienie skargi przez Prezydenta Miasta w ramach autokontroli i zastosowanie się do decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2007r. nr [...]. Wyżej wymienioną decyzją Kolegium nakazało rozpoznanie sprawy zgodnie z wnioskiem skarżącego, to jest dokonanie wpisu do rejestru przedsiębiorców prowadzących stacje kontroli pojazdów z zakresu badań oznaczonych symbolami B,T, E, c,d e,f. W okresie 30 dni Prezydent miasta nie dokonał żadnych czynności wymienionych w decyzji Kolegium. W piśmie z dnia [...] czerwca 2007r. nr [...] poinformował, że nie zgadza się z przedmiotową decyzją i nie wykona dyspozycji w niej zawartej. Bezczynność Prezydenta Miasta w nawiązaniu do art. 57 § 1 pkt 3 p.p.s.a w związku z art. 83a ust. 1, 3 i 6 Prawa o ruchu drogowym z znacznym stopniu naruszyła interes prawny skarżącego, gdyż nie mógł prowadzić działalności w rozszerzonym zakresie. Prezydent Miasta jest organem właściwym do dokonania wpisu na wniosek przedsiębiorcy, a po dokonaniu wpisu wydaje zaświadczenie potwierdzające ten wpis. Brak wpisu uniemożliwił prowadzenie w tym zakresie działalności gospodarczej. Na poparcie stanowiska, co do bezczynności skarżący odwołał się do orzecznictwa NSA i poglądy doktryny. Pismem z dnia [...] października 2007r., skarżący zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w trybie art. 37 k.p.a. z zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie (bezczynność) przez Prezydenta Miasta, którą jak sam wyjaśnił błędnie nazwał skargą na bezczynność. Pismem z dnia [...] lutego 2008r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze poinformowało, że zażalenie to nie podlega rozpoznaniu. W związku z powyższym uznał, że wyczerpał tryb z art. 37 § 1 k.p.a. Wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2008r. sygn. akt VI SA/Wa 357/08 WSA w Warszawie uchylił decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] grudnia 2007r. nr [...] oraz poprzedzającą ja decyzję Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego z dnia [...] października 2007r. nr [...] w części odmawiającej wydania poświadczenia wyposażenia i warunków lokalowych dla podstawowej stacji kontroli pojazdów z rozszerzeniami c,d,e,f (pkt II decyzji). Rozszerzenia te są przedmiotem skargi na bezczynność Prezydenta Miasta, gdyż organ nie umieścił ich w rejestrze przedsiębiorców prowadzących stacje kontroli pojazdów. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej odrzucenie względnie oddalenie. W szczególności wywiódł, że: 1/ pismo Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2007r. nr [...] nie może być uznane za decyzję administracyjną z braku podstawy materialnoprawnej do wydania decyzji w przedmiocie odmowy wpisu do rejestru działalności regulowanej; 2/ nieważna jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego \ z dnia [...] maja 2007r. nr [...] uchylająca "decyzję" Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2007r. nr [...] i nakazująca rozpoznanie sprawy zgodnie z wnioskiem strony; 3/ nie można uznać, że Prezydent Miasta dopuścił się bezczynności w załatwieniu niniejszej sprawy, ponieważ wprost z przepisu prawa (art. 67 ust. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej) wynika po pierwsze możliwość niedokonania wpisu przez organ rejestracyjny, a po wtóre określa tryb postępowania dla zainteresowanej strony, z którego skarżący nie skorzystał. Powyższe stanowi uzasadnienie do odrzucenia skargi wobec nieistnienia bezczynności organu. W piśmie z dnia [...] czerwca 2008r. skarżący stwierdził, że błędne jest rozumowanie Prezydenta Miasta, że pismo z dnia z dnia [...] kwietnia 2007r. nie jest decyzją administracyjną i twierdzenie o nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2007r. Prezydent Miasta mógł podjąć działania mające na celu wyeliminowanie wadliwej decyzji z obrotu prawnego. Wobec tego, że decyzja znajduje się w obrocie prawnym organ musi ją respektować, bo jest ostateczna i prawomocna. Skarżący przytoczył też treść art. 64 i art. 65 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i wskazał na negatywne skutki braku wpisu do rejestru działalności regulowanej wynikające z przepisów wykonawczych dotyczące faktu nieposiadania kopii zaświadczenia z uwagi na brak wpisu do rejestru; brak możliwości wyrobienia pieczątek dla diagnostów, kłopoty podczas kontroli pojazdów przez inspektorów Transportowego Dozoru Technicznego, bądź pracowników starostwa. Zasadność wniesienia skargi pozostawił ocenie Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) wojewódzki sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta z mocy art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. u. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwana dalej w skrócie p.p.s.a. obejmuje również bezczynność organów czyli stan, w którym organ będący właściwym miejscowo i rzeczowo do załatwienia sprawy nie wydaje decyzji, postanowienia bądź innego aktu administracyjnego lub nie podejmuje czynności z zakresu administracji publicznej, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 tej ustawy. W myśl art. 149 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub do dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Przystępując do oceny skargi na bezczynność organu zasadniczą kwestią jest zbadanie dopuszczalności jej wniesienia. Z treści skargi wynika, że skarżący zarzuca Prezydentowi Miasta bezczynność i domaga się zobowiązania tego organu do dokonania wpisu w rejestrze przedsiębiorców prowadzących stacje kontroli pojazdów, zatem skarga dotyczy zobowiązania organu do dokonania w określonym czasie rejestracji, czyli czynności materialnotechnicznej. Stosownie do art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Zgodnie z § 2 tego przepisu przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Na bezczynność w postaci niewykonania przez organ czynności nie przysługuje zażalenie w rozumieniu art. 37 k.p.a. Stosownie do art. 52 § 3 p.p.s.a. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa w terminie określonym w tym przepisie. Terminy do wniesienia skargi regulują przepisy zawarte w art. 53 p.p.s.a. W przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wezwania o usuniecie naruszenie prawa. Przytoczone wyżej przepisy prowadzą do wniosku, że skuteczność skargi zależy od zachowaniem określonych reguł postępowania, do których między innymi należy zaliczyć wyczerpanie środków zaskarżenia (w tym przypadku skierowania do właściwego organu wezwania do usunięcia prawa) oraz wniesienie skargi z zachowaniem ustawowego terminu. W aktach spawy znajduje się korespondencja skarżącego (pisma z dnia [...] kwietnia 2007r., [...] maja 2007r.), z której jednoznacznie wynika, że domaga się dokonania wpisu do rejestru działalności regulowanej w zakresie przeprowadzania technicznych badań dodatkowych c-d-e-f-h i w tym zakresie to jest wskazuje na istnienie bezczynności organu. Pismem z dnia [...] października 2007r. skarżący wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego ze skargą na bezczynność Prezydenta Miasta. Pismo to zostało wysłane do Prezydenta Miasta (data wpływu do Urzędu Miejskiego w P. [...] listopada 2007r.) oraz do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, do którego wpłynęło [...] listopada 2007r. i zostało zarejestrowane pod sygnaturą [...]. Prezes Samorządowego Kolegium Odwoławczego w piśmie z dnia [...] lutego 2008r. nr [...] udzielił odpowiedzi na powyższe wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, odbiór którego skarżący pokwitował w dniu [...] marca 2008r. W związku z tym, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze udzieliło odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa to skargę należało wnieść w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi. Ostatnim dniem do skutecznego wniesienia skargi był [...] kwietnia 2008r. Natomiast skarga do Sądu została wniesiona za pośrednictwem Prezydenta Miasta P. w dniu [...] maja 2008 r., a sporządzona [...] maja 2008r. Zatem skarga została wniesiona po upływie ustawowego terminu. Natomiast Prezydent Miasta nie udzielił odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] października 2007r., które wpłynęło do tego organu [...] listopada 2007r. W związku z tym, że organ nie udzielił odpowiedzi to sześćdziesięciodniowy termin do wniesienia skargi upłynął [...] stycznia 2008r. Dokonana wyżej analiza skuteczności skargi w aspekcie wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa tak do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, czyli organu wyższej instancji jak i Prezydenta Miasta na bezczynność odnośnie dokonania wpisu w rejestrze działalności regulowanej wynika z rozbieżnego orzecznictwa sądowoadministracyjnego odnośnie wykładania pojęcia, organu właściwego, do którego należy skierować wezwanie do usunięcia naruszenia prawa (porównaj postanowienie z dnia 29.01.2008r. WSA w Olsztynie sygn. akt II SAB/Ol 28/07 LRX nr 340131; postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 28 października 2004r. sygn. akt II SAB/Bk 16/2004 pub. ONSAiWSA 2005/6/114 - wyrażono pogląd, że wymagane jest wyczerpanie trybu zażaleniowego uregulowanego w art. 37 § 1 i 2 k.p.a. czyli wniesienie do organu wyższej instancji). Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 4 kwietnia 2008r. sygn. akt OSK 465/08 stwierdził, że postępowanie wszczęte wnioskiem o wydanie zaświadczenia powinno zakończyć się wydaniem zaświadczenia żądanej treści lub postanowieniem o odmowie wydania zaświadczenia, na które służy zażalenie. Postępowanie to nie ma charakteru postępowania administracyjnego ogólnego i nie kończy się rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Dlatego też na bezczynność w przedmiocie wydania zaświadczenia nie przysługuje zażalenie, o jakim mowa w art. 37 k.p.a. Wobec czego, skargę do sądu administracyjnego na bezczynność w przedmiocie wydania zaświadczenia poprzedzić należy wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 52 § 3 p.p.s.a. Przepis ten dotyczy nie tylko skarg na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., ale także na bezczynność w tych sprawach ( LEX nr 360805). Okolicznością bezsporną jest fakt, że skarżący pismo z dnia [...] października 2007r. nazwane "skargą na bezczynność Prezydenta Miasta". które jak wyjaśnił w skardze do Sądu winno być prawidłowo nazwane wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa przesłał do Prezydenta Miasta i dlatego Sąd uznał za spełnienie przesłanki z art. 52 § 2 p.p.s.a. Jednakże skarga z dnia [...] maja 2008r., która wpłynęła do Urzędu Miasta P. w dniu [...] maja 2008r. została wniesiona z uchybieniem terminu. Skutkiem procesowym wniesienia skargi z uchybieniem jest jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Mając na względzie powyższe Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. Z uwagi na odrzucenie skargi, Sąd pominął merytoryczną oceną zarzuty skargi.