II SO/Rz 6/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 22 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K.P. o wymierzenie Wojewódzkiemu Konserwatorowi Zabytków grzywny z tytułu niezastosowania się do obowiązków określonych w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) - postanawia - odmówić wymierzenia grzywny. Wnioskiem z dnia 31 maja 2021 r. (data wpływu do Sądu – 1 czerwca 2021 r.) K.P. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie o wymierzenie Wojewódzkiemu Konserwatorowi Zabytków grzywny w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") z uwagi na niewykonanie przez organ obowiązków o jakich mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., tj. nieprzekazanie Sądowi jego skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy. Analizując zasadność wniosku o wymierzenie grzywny Sąd, w oparciu o akta niniejszej sprawy, jak również sprawy o sygn. akt II SAB/Rz 81/21, dokonał następujących ustaleń. Pismem z dnia 18 maja 2021 r. (data wpływu do organu – 26 maja 2021 r.) K.P. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, za pośrednictwem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków Delegatura w R., skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez ww. organ w sprawie wydania zaleceń konserwatorskich dla jednorodzinnego domu mieszkalnego położonego w R. przy ul. [...]. Pismem z dnia 31 maja 2021 r. Skarżący poinformował, że w związku z uzyskaną "ustną informacją", że organ nie zamierza przekazać jego skargi do WSA w Rzeszowie zgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a., ani nie zamierza uwzględnić jego skargi w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a.: 1. przekazuje do Sądu odpis skargi z 18 maja 2021 r. na przewlekłe prowadzenie postępowania; 2. wnosi o wezwanie organu do przekazania odpowiedzi na skargę wraz z aktami sprawy w terminie 30 dni od daty otrzymania skargi, tj. do 25 czerwca 2021 r.; 3. wnosi o wezwanie organu do zawiadomienia o przekazaniu skargi wraz z odpowiedzią na nią przez obwieszczenie w siedzibie organu, na stronie internetowej ora w sposób zwyczajowo przyjęty; 4. w razie niewykonania przez organ obowiązków o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. wnosi o wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. za niewykonanie obowiązków o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., 5. w razie niewykonania przez organ obowiązków o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. wnosi o rozpoznanie sprawy przez Sąd na podstawie odpisu skargi załączonego do wniosku. W piśmie z dnia 19 lipca 2021 r. stanowiącym odpowiedź na wniosek o wymierzenie grzywny Wojewódzki Konserwator Zabytków Delegatura w R. poinformował, że za pismem z dnia 28 czerwca 2021 r. przesłano do WSA w Rzeszowie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania. Jednocześnie wyjaśniono, że dnia 1 czerwca 2021 r. mylnie przesłano ww. skargę do Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu. Skarga ta została zwrócona do organu 23 czerwca 2021 r. W dniu 28 czerwca 2021 r. skarga została przesłana do WSA w Rzeszowie. Akta sprawy przesłano natomiast na wezwanie Sądu z dnia 8 lipca 2021 r., sygn. II SO/Rz 6/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie, zarejestrowanej pod sygn. akt II SO/Rz 6/21 jest wniosek skarżącego o wymierzenie organowi grzywny za niewykonanie obowiązków o jakich mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. (pkt 4 wniosku inicjującego niniejsze postępowanie). Stosownie do art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się organu do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu temu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Obowiązki, do których odnosi się powołany art. 54 § 2 p.p.s.a. to konieczność przekazania sądowi skargi wraz odpowiedzią na nią i aktami sprawy, w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia. Tut. Sąd podziela prezentowane w orzecznictwie oraz w doktrynie stanowisko, wedle którego grzywna z art. 55 § 1 p.p.s.a. ma mieszany tj. dyscyplinująco-restrykcyjny charakter. Jej celem jest nie tylko doprowadzenie do tego, by organ przekazał sądowi administracyjnemu skargę wraz z aktami sprawy i swoim stanowiskiem, ale także ma ona być sankcją za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Powyższe prowadzi do wniosku, że materialnoprawną przesłanką do wydania orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. w terminie przewidzianym w tym przepisie. Przepis art. 55 § 1 p.p.s.a nie obliguje jednakże każdorazowo sądu do wymierzenia grzywny, bowiem z uwagi na zamieszczone w art. 55 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "sąd może" kwestia ta pozostawiona została uznaniu sądu orzekającego. Oznacza to zatem, że przy rozstrzygnięciu wniosku skarżącego należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, m.in. przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy organ obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do wymierzania organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. Z akt sprawy wynika, że skarga (pismo z dnia 18 maja 2021 r.) dotycząca zarzucanej organowi przewlekłości została wniesiona do organu dnia 26 maja 2021 r. Zatem trzydziestodniowy termin na jej przekazanie do sądu wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy upływał z dniem 26 czerwca 2021 r. (sobota). Z uwagi na brzmienie art. 83 § 2 p.p.s.a. termin ten przesuwał się na 28 czerwca 2021 r. (poniedziałek). W tym też dniu – 28 czerwca 2021 r. – za pismem z tej samej daty skarga K.P. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków Delegatura w R. została przekazana do WSA w Rzeszowie. Z wyjaśnień udzielonych przez organ wynika też, że pierwotnie skargę tę mylnie w dniu 1 czerwca 2021 r. przekazano do Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu. Skarga ta została zwrócona do organu 23 czerwca 2021 r. Niewątpliwie nie doszło do opóźnienia w wykonaniu przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a powyższe okoliczności nie mogą stanowić o zasadności zastosowania środka, o którym mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. Stwierdzić zatem należy, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania z dnia 18 maja 2021 r., wpłynęła do organu dnia 26 maja 2021 r. i została przekazana do WSA w Rzeszowie za pismem z dnia 28 czerwca 2021 r. Wniosek o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie Sądowi skargi wraz z aktami sprawy został złożony już w dniu 31 maja 2021 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), tj. zanim upłynął organowi 30-dniowy termin na wykonanie obowiązków o jakich mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że brak jest podstaw do wymierzania organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. i orzekł jak w sentencji. Jednocześnie Sąd z urzędu stwierdza, że kwestia kompletności przesłanych przez organ akt administracyjnych, jak również zasadność żądań zawartych w pkt 2, 3 i 5 wniosku będzie przedmiotem badania w sprawie o sygn. II SAB/Rz 81/21.