SA/Rz 1082/02
WyrokWSA w Rzeszowie2004-05-14
Skład orzekający: Stefan Babiarz, Kazimierz Włoch, Małgorzata Niedobylska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rolnik, który nie jest właścicielem ciągnika rolniczego, ale go użytkuje, jest uprawniony do otrzymania zaświadczenia o przyznaniu bonów paliwowych?Ratio decidendi
Rolnik, który nie jest właścicielem ciągnika rolniczego, ale jedynie go użytkuje, nie spełnia przesłanek ustawowych do otrzymania zaświadczenia o przyznaniu bonów paliwowych. Ustawa wymaga łącznego spełnienia warunków: bycia podatnikiem podatku rolnego, prowadzenia działalności rolniczej oraz bycia właścicielem co najmniej jednego ciągnika rolniczego.Stan faktyczny
K.K. złożyła wniosek o wydanie zaświadczenia uprawniającego do otrzymania bonów paliwowych, wskazując dane ciągnika rolniczego należącego do J.P., którym ten wykonywał prace w jej gospodarstwie. Burmistrz odmówił wydania zaświadczenia, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając, że wnioskodawczyni nie jest właścicielem ciągnika. K.K. wniosła skargę do sądu, kwestionując postanowienia organów.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Babiarz (spr.) Sędzia WSA Kazimierz Włoch Asesor WSA Małgorzata Niedobylska Protokolant ref. staż. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2004 r. na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi K. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia skargę oddala.
We wniosku z dnia 27 marca 2002r., złożonym na urzędowym formularzu, skierowanym do Burmistrza U.D. K.K. wniosła o wydanie zaświadczenia uprawniającego do otrzymania bonów paliwowych wskazując w nim dane osobowe, dokument tożsamości je potwierdzający oraz dane dotyczące ciągnika rolniczego. Po stwierdzeniu, że wnioskodawczyni we wniosku podała dane odnoszące się do ciągnika rolniczego stanowiącego własność J.P., którym tenże wykonuje w jej gospodarstwie rolnym wszystkie prace Burmistrz U.D. postanowieniem z dnia [...]kwietnia 2002r. ([...]) na podstawie art. 219 k.p.a. odmówił wnioskodawczyni wydania zaświadczenia, stwierdzając w uzasadnieniu zgodnie z art. 40a ust. 1 i 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 z późn.zm.), że warunkiem wydania zaświadczenia jest posiadanie przymiotu podatnika gospodarstwa rolnego i własności ciągnika rolniczego. Fakt nieposiadania ciągnika rolniczego uniemożliwia wydanie zaświadczenia.
W zażaleniu na to postanowienie K.K. nie zgadzając się z rozstrzygnięciem zawartym w postanowieniu podała, że powszechnie wiadomym jest, że "wszystkim rolnikom posiadającym gospodarstwa rolne należą się bony paliwowe. Ona od lat uprawia gospodarstwo rolne przy wykorzystaniu ciągnika rolniczego, a nie siły pociągowej - koni". Uważa w związku z tym, że należy się jej bon paliwowy.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2002r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zaskarżone postanowienie utrzymało w mocy. W jego uzasadnieniu podkreślono, że zaświadczenie uprawniające do otrzymania bonu paliwowego może być wydane jedynie w przypadku jednoznacznego stwierdzenia, że osoba składająca wniosek jest nie tylko podatnikiem podatku rolnego ale również właścicielem co najmniej jednego ciągnika rolniczego. To oznacza, że podatnik tego podatku musi legitymować się tytułem własności w stosunku do posiadanego ciągnika rolniczego. Samo tylko jego użytkowanie (wykorzystanie) nie jest wystarczające. Wnioskodawczyni we wniosku podała dane ciągnika rolniczego J. P., który wykonuje wszystkie prace podane w gospodarstwie rolnym będącym własnością K. K. Zatem skoro wnioskodawczyni przyznała, że nie jest właścicielką ciągnika to jej zażalenie jest nieuzasadnione.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego K.K. wniosła o uchylenie zaskarżonych postanowień organów pierwszej i drugiej instancji. Zeznała, iż fakt że J. P. własnym ciągnikiem wykonuje w jej gospodarstwie rolnym wszystkie prace polowe jest Burmistrzowi Gminy U.D. bardzo dobrze znany. Podniosła krzywdzący charakter tych postanowień albowiem uważa, że zaświadczenie należy się każdemu rolnikowi.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie z przyczyn podanych w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie przy zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 - zwanej dalej jako p.s.a.).
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 roku o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, ustawy o zamówieniach publicznych oraz o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. Nr 56, poz. 580) wprowadziła bony paliwowe jako prawny środek płatniczy do nabywania oleju napędowego.
Zgodnie z dodanym art. 40a ust. 1 w zw. z art. 40a ust. 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm., zwanej dalej ustawą.) uprawnionymi do otrzymania bonów paliwowych są podatnicy podatku rolnego, prowadzący działalność rolniczą, będący właścicielami co najmniej jednego ciągnika rolniczego, nieposiadający zaległości w podatku rolnym. Bony te są wydawane przez banki spółdzielcze, po uprzednim wystąpieniu przez podatnika podatku rolnego z wnioskiem do wójta lub burmistrza (prezydenta miasta) o wydanie stosownego zaświadczenia, którego celem jest wykazanie, ze wnioskodawca jest podatnikiem podatku rolnego i prowadzi gospodarstwo rolne. W zaświadczeniu określa się ponadto wartość bonów paliwowych przysługujących rolnikowi.
W niniejszej sprawie bezspornym jest, ze skarżąca nie jest właścicielem ciągnika rolniczego o jakim mowa w art. 40a ust. 1 i ust. 3 ustawy. Faktu tego skarżąca nie kwestionuje. Co prawda, w skierowanym do Burmistrza U.D. wniosku K.K. podaje, ze jest właścicielem ciągnika, to jednak późniejsze postępowanie wyjaśniające pozwala ustalić, że ciągnik ten jest własnością J.P., który wykonuje nim wszelkie prace w gospodarstwie skarżącej. Zauważyć należy, że zarówno zarzuty zawarte w zażaleniu, jak i następnie w skardze sądowej sprowadzają się do stwierdzenia, że "wszystkim rolnikom należą się bony paliwowe".
W tym miejscu podkreślenia wymaga fakt, który słusznie zauważa Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., że jedynie łączne spełnienie powyższych przesłanek skutkuje powstaniem uprawnienia od otrzymania bonów paliwowych. Ustawa nie przewiduje żadnych wyjątków w tym zakresie, dlatego też wydanie zaświadczenia może nastąpić jedynie w przypadku jednoznacznego stwierdzenia, ze osoba składająca wniosek o wydanie zaświadczenia jest nie tylko podatnikiem podatku rolnego, ale również jest właścicielem co najmniej jednego ciągnika rolniczego. Rolnik musi więc legitymować się tytułem własności w stosunku do posiadanego ciągnika rolniczego, musi być właścicielem posiadającym, a więc musi faktycznie władać rzeczą jako właściciel. Powyższe stanowisko znajduje uzasadnienie w treści art. 40a ust. 1 ustawy, który definiując pojęcie "podatnika podatku rolnego" na potrzeby ustawy o VAT, wymaga od niego m. in. tytułu własności co najmniej jednego ciągnika rolniczego. Nadto dodać należy, iż zgodnie z treścią przepisu art. 40e ust. 2 pkt 5 ustawy zaświadczenie o wydanie bonu paliwowego powinno zawierać m.in. potwierdzenie posiadania owego ciągnika rolniczego, zatem niezbędną przesłanką uznania za podatnika podatku rolnego jest także posiadanie ciągnika rolniczego. Nie jest natomiast wystarczające samo tylko użytkowanie ciągnika, które jest jedynie ograniczonym prawem rzeczowym i oznacza uprawnienie do "używania rzeczy" (252 k.c.
Zgodnie z art. 217 kpa zaświadczenie jest urzędowym potwierdzeniem określonych faktów lub stanu prawnego. Organ administracyjny może odmówić wydania zaświadczenia m. in. w sytuacji, gdy wnoszący podanie żąda potwierdzenia okoliczności faktycznych lub stanu prawnego, które nie wynikają z ewidencji i rejestrów lub innych danych będących w posiadaniu tego organu (a contrario art. 218 § 1 kpa) albo gdy żąda potwierdzenia nieprawdy. Stosownie do art. 218 § 1 kpa organ administracji publicznej przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. Możliwość przeprowadzenia przez organ postępowania wyjaśniającego odnosi się jednak jedynie do sytuacji, gdy chodzi o potwierdzenie stanu faktycznego lub generalnego stanu prawnego. Prowadzenie postępowania wyjaśniającego odnośnie do indywidualnego stanu prawnego (w celu stwierdzenia indywidualnego stanu prawnego) służy bowiem w gruncie rzeczy jego ustaleniu. Ustalenie indywidualnego stanu prawnego jest zaś już rozstrzygnięciem o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, w związku z czym powinno przybrać formę decyzji administracyjnej.
Zatem słusznie zauważa Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., iż organ wydający zaświadczenie nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w tym przedmiocie, gdyż w sprawach wydawania zaświadczeń nie stosuje się reguł obowiązujących w postępowaniu administracyjnym rozstrzyganym w drodze decyzji. Konieczne postępowanie wyjaśniające o jakim mowa w art. 218 § 2 kpa ma co prawda charakter pozornie fakultatywny, a to z uwagi na zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 kpa), to jednak postępowanie to ogranicza się do zbadania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych, czy też wyjaśnienia, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów, stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca (por wyrok NSA z 25 10 2000, V S.A. 760/00, niepubl.).
Jak już wyżej wspomniano ustalenia organu co do własności ciągnika o jakim wspomina K.K. w swoim wniosku, których dowodem jest co prawda jedynie notatka urzędowa sporządzona przez pracownika Urzędu nie zostały zakwestionowane przez wnioskodawczynię. Tym samym choć podważa ona sam sposób tego ustalenia, zarzucając w skardze sądowej, ze "pracownik mógł napisać co chciał" i notatka nie jest jej znana, to jednak nie zaprzecza, ze nie jest właścicielką ciągnika rolniczego, który to warunek jest niezbędny dla otrzymania bonów paliwowych.
Zatem skoro skarżąca nie wykazała, ze spełnia warunki do otrzymania bonów paliwowych, nie zakwestionowała dokonanych w sprawie ustaleń organów obu instancji, skarga jest bezzasadna i z mocy art. 151 p.s.a. podlega oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło