SA/Rz 1129/03
WyrokWSA w Rzeszowie2005-03-11
Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Jerzy Solarski, Magdalena Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję o ustaleniu częściowej opłaty za pobyt dziecka w placówce wychowawczej, biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną i zdrowotną rodzica oraz późniejszą zmianę wysokości alimentów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Okoliczności faktyczne, w tym sytuacja materialna i rodzinna skarżącego, zostały ustalone prawidłowo w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy. Decyzja o częściowym zwolnieniu z opłat ma charakter uznaniowy, a organy działały w granicach tego uznania, uwzględniając interes strony i interes społeczny. Późniejsza zmiana wysokości alimentów nie miała wpływu na ocenę legalności decyzji wydanej w dacie jej powstania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie o ustaleniu częściowej opłaty za pobyt córki K. W. w placówce wychowawczej. Skarżący kwestionował ojcostwo, podnosił trudną sytuację zdrowotną i materialną oraz koszty utrzymania mieszkania i alimentów. Organy ustaliły ojcostwo, częściową opłatę w wysokości 50 zł miesięcznie, biorąc pod uwagę rentę inwalidzką skarżącego i jego pobyt w zakładzie karnym.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie NSA Jerzy Solarski /spr./ AWSA Magdalena Józefczyk Protokolant: st.sekr.sąd.B.Krztoń po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za pobyt dziecka placówce wychowawczej skargę oddala
Sygn. SA/Rz 1129/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] marca 2003r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], działając na podstawie art. art. 33k ust. 4, 6 i 7 w związku z art. 43 ust. 2a ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej /Dz. U. Nr 64. póz. 414 z 1998r. z późniejszymi zmianami/ oraz art. 17 pkt 1 i art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania W. W. od decyzji Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie Starostwa Powiatowego [...] z dnia [...] kwietnia 2003r. znak: [...] w sprawie ustalenia opłaty za pobyt dziecka K. W. w [...] Placówce Wychowawczej "N." w roku 2003 - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu stwierdzone zostało, że organ pierwszej instancji na postawie art. 33k ust. 4, 6, 7 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej i § 1 uchwały Nr [...] Rady Powiatu [...] z dnia 31 maja 2000 r. w sprawie ustalenia zasad całkowitego lub częściowego zwolnienia rodziców z opłat za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, po rozpatrzeniu wniosku W. W. w sprawie zwolnienia z ponoszenia opłaty, postanowił odmówić całkowitego zwolnienia W. W. z ponoszenia opłaty za pobyt córki K. W. w Placówce Wychowawczej [...] w 2003 r. (w pkt 1) i ustalić dla W. W. częściową opłatę za pobyt dziecka w kwocie 50 zł miesięcznie w okresie od dnia 1 stycznia 2003 r. do dnia 31 grudnia 2003 r. (w pkt 2).
W odwołaniu od tej decyzji W. W. wniósł o całkowite zniesienie ponoszenia kosztów za pobyt K. W. w Domu "N." podając, że jest schorowany i wymaga leczenia, co wiąże się z koniecznością poniesienia znacznych kosztów. Ponadto podniósł, że nie jest ojcem biologicznym dziecka, które utrzymywał przez blisko 12 lat. W piśmie z dnia 2 czerwca 2003 r. podał ponadto, że dalej ponosiłby koszty utrzymania, gdyby był na wolności.
Rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym Kolegium wskazało na art. 33k ust. 4 i 5 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej, zgodnie z którymi rodzice - za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej - mają obowiązek ponosić opłatę do wysokości wydatków bieżących ponoszonych na jego utrzymanie. Wysokość tej opłaty, stosownie do ust. 6 cytowanego artykułu ustala się w drodze decyzji administracyjnej, do wydania której właściwy jest starosta łub z jego upoważnienia kierownik powiatowego centrum pomocy rodzinie i inni pracownicy centrum upoważnieni na wniosek kierownika, w oparciu o art. 47a ust 5 ustawy o pomocy społecznej. W myśl natomiast art.33k ust.7 cytowanego artykułu, rada powiatu określa w drodze uchwały zasady częściowego lub całkowitego zwalniania rodziców z opłat. W konkretnym przypadku zasady takie zostały ustalone przez Radę Powiatu [...] w uchwale Nr [...] z dnia 31 maja 2000r., której § 1 ust. 1 ma następujące brzmienie: W szczególnie uzasadnionych przypadkach, na wniosek osób zobowiązanych do odpłatności za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, Starosta może ustalić jej wysokość poniżej wydatków bieżących ponoszonych na utrzymanie dziecka, lub całkowicie zwolnić z odpłatności na czas określony", przy czym decyzję o częściowym lub całkowitym zwolnieniu z opłaty wydaje się na okres nie dłuższy niż rok. Z przytoczonych przepisów wynika, że podejmując decyzję o częściowym lub całkowitym zwolnieniu z opłat za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej organ orzekający działa w granicach tzw. uznania administracyjnego. Natomiast rola organu odwoławczego w przypadku decyzji uznaniowych sprowadza się w zasadzie do rozstrzygnięcia, czy postępowanie prowadzone przez organ pierwszej instancji przed wydaniem decyzji nie zawiera wad, które mogłyby skutkować zbytnią dowolnością rozstrzygnięcia, a w konsekwencji - przekroczeniem granic uznania administracyjnego. Dokonując analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego Kolegium stwierdziło, że przeprowadzone przez organ pierwszej instancji postępowanie nie zawiera takich wad. Organ I instancji w sposób prawidłowy ustalił, że ojcem K. W. jest W. W. W sprawie nie budzi też wątpliwości ustalenie, że określona w zaskarżonej decyzji dla W. W. opłata za pobyt córki w Placówce Wychowawczej "N." została ustalona w wysokości częściowego kosztu utrzymania dziecka w tej placówce, z uwagi na trudną sytuację zdrowotną i materialną, którą organ uznał za szczególnie uzasadniony przypadek, w rozumieniu § 1 ust. 1 ww. uchwały. Również nie budzą wątpliwości ustalenia, że dochodem odwołującego jest renta inwalidzka w wysokości 507,41 zł miesięcznie, z której to kwoty W. W. ponosi opłaty za mieszkanie oraz centralne ogrzewanie, a także opłaca alimenty na syna. Pozostała kwota 89,01 zł jest przekazywana na konto depozytowe w zakładzie karnym, na którym odwołujący się posiada kwotę 1.644,83zł. Przebywając w zakładzie karnym odwołujący ma zapewnione całkowite utrzymanie, a wykazana wyżej jego sytuacja materialna umożliwia ponoszenie kosztów utrzymania dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, w wysokości ustalonej w zaskarżonej decyzji. Brak jest więc podstaw do uchylenia zaskarżanej decyzji.
Na decyzję tą skargę wniósł W. W. zarzucając, że nie jest ojcem K. W., a mimo to przez 12 lat ponosił koszty jej utrzymania. Podniósł również, że utrzymanie mieszkania jest droższe, niż to ustaliły organy, a nade wszystko zarzucił, że matka dziecka ma dobrą sytuację materialną i powinna osobiście zająć się córką. Końcowo wniósł "o oddalenie roszczenia". W uzupełnieniu skargi (pismo z 17.09.2003r.) podał, że wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z dnia 26.08.2003r. sygn. [...] ma płacić alimenty na syna w kwocie 250zł miesięcznie i nie stać go na opłacanie pobytu K. W. w domu dziecka.
Odpowiadając na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie i odwołało się do uzasadnienia zaskarżonej decyzji podkreślając jednocześnie, że skarżący jest ojcem małoletniej K.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
skarga jest nieuzasadniona.
W niniejszej sprawie skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r., dlatego też na mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z 2002r. ze zm.), podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a. ), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast podstawowym kryterium kontroli jest zgodność zaskarżonego aktu - w tym przypadku decyzji administracyjnej - z prawem. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchylają w całości lub w części, jeśli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, względnie inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. ). Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że prawo zostało naruszone.
Okoliczności faktyczne nie budzą wątpliwości, o ile dotyczą stanu majątkowego skarżącego: w dacie orzekania przez organy skarżący otrzymywał rentę inwalidzką w kwocie 507,41 zł, z której to kwoty był obowiązany do ponoszenia opłat za mieszkanie (ok.210zł) oraz miał płacić alimenty na syna po 75zł miesięcznie. Z renty pozostawało więc skarżącemu ok.89zł, przy czym ze względu na okoliczność, iż skarżący przebywa w zakładzie karnym i nie ponosi kosztów utrzymania, kwota powyższa przekazywana jest do depozytu. Również stan rodzinny W. W. nie budzi wątpliwości, jeśli chodzi o fakt, iż jest ojcem małoletniej K. Wynika to z odpisu skróconego aktu urodzenia Nr [...] z dnia 20.03.2002r. gdzie stwierdzone zostało, że rodzicami K. W. są W. W. i D. P. Wobec tego bezzasadny jest zarzut skargi kwestionujący ojcostwo skarżącego w stosunku do K. W. Również w świetle wywiadu środowiskowego i informacji ze Spółdzielni Mieszkaniowej [...] (z dnia 11.04.2003r.) miesięczne kwoty opłat za mieszkanie odpowiadają podanym w zaskarżonej decyzji. Zatem stwierdzić należy, że okoliczności faktyczne sprawy ustalone zostały prawidłowo.
Jeśli chodzi o przepisy prawa materialnego, które stanowiły podstawę zaskarżonej decyzji, to wskazać należy na art. 33k ust. 4, 6 i 7 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej /Dz. U. Nr 64. póz. 414 z 1998r. ze zm./. Nie powtarzając za organem odwoławczym treści wskazanego przepisu podkreślić należy, że wydawana na jego podstawie i na podstawie wskazanej uchwały Rady Powiatu [...] decyzja ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że względy celowości i słuszności leżące u podstaw takiej decyzji należą do uznania administracyjnego; uznanie to może być zakwestionowane przez sąd administracyjny tylko wtedy, jeżeli nosi cechy dowolności, narusza przepisy postępowania administracyjnego traktujące o obowiązku dokładnego wyjaśnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz uwzględnienia słusznego interesu strony w powiązaniu z interesem społecznym (tak NSA w wyroku z dnia 9.10.1985r. sygn. II SA 1346/85). Jak już wyżej wskazano organy zebrały pełny materiał dowodowy, który następnie oceniły zgodnie z wymogami Kodeksu postępowania administracyjnego. Tym samym nie można organom postawić zarzutu naruszenia przepisów postępowania. Również interes strony w powiązaniu z interesem społecznym został uwzględniony, jeśli się weźmie pod uwagę pełny koszt utrzymania dziecka w placówce (w 2002r. 1.258,30zł) i kwotę, którą obciążony został W. W. (50zł).
Odnosząc się natomiast do uzupełnienia skargi i argumentu, iż wysokość alimentów na syna została podwyższona stwierdzić należy, że Sąd dokonuje oceny zaskarżonej decyzji w oparciu o stan faktyczny i prawny istniejący w dacie jej wydania. Wobec tego późniejsza zmiana okoliczności faktycznych nie może mieć wpływu na ocenę legalności decyzji Kolegium.
Z tych przyczyn, skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa, skarga podlega oddaleniu, w oparciu o art.151 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło