SA/Rz 1153/02
WyrokWSA w Rzeszowie2004-04-02
Skład orzekający: Maria Piórkowska, Kazimierz Włoch, Małgorzata Niedobylska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe należycie rozważyły przesłankę ważnego interesu publicznego przy umorzeniu zaległości podatkowej, biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną podatniczki i potencjalne sięgnięcie przez nią po środki pomocy państwa?Ratio decidendi
Organy podatkowe naruszyły prawo procesowe, w szczególności art. 122 Ordynacji podatkowej, nie rozważając należycie, czy zapłata zaległości podatkowej nie spowoduje konieczności sięgnięcia przez podatniczkę po środki pomocy państwa, co stanowiłoby interes publiczny uzasadniający umorzenie zaległości. W związku z tym zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu.Stan faktyczny
Skarżąca K. C. wniosła skargę na decyzję Izby Skarbowej, która umorzyła część jej zaległości podatkowej z tytułu podatku VAT, ale odmówiła umorzenia pozostałej części. Organ I instancji odmówił umorzenia w całości, wskazując na brak podstaw prawnych i niezłożenie oświadczenia o zwolnieniu podmiotowym. Izba Skarbowa, uwzględniając częściowo trudną sytuację materialną, umorzyła połowę zaległości. Skarżąca domagała się uchylenia decyzji, podnosząc zarzuty merytoryczne i wskazując na trudną sytuację materialną rodziny.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej i określono, że nie podlega ona wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej zwrot wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Piórkowska Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Włoch (spr.) Asesor WSA Małgorzata Niedobylska Protokolant st. sekt. Małgorzata Kramarz po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2004 r. na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi K. C. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej I. uchyla zaskarżoną decyzję II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się wyroku III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej K. C. kwotę 10zł (słownie dziesięć złotych) tytułem zwrotu wpisu sądowego.
Decyzją z dnia [...] lutego 2002r. [...] Urząd Skarbowy odmówił K. C. umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do czerwca 2001 r. w łącznej kwocie 432 zł.
W uzasadnieniu organ I instancji podniósł, że w dniu [...] października 2001r. wpłynął wniosek podatniczki o umorzenie podatku VAT od wydzierżawionego lokalu handlowego za okres od 31 grudnia 2000 r. do 30 czerwca 2001r.
W celu dokonania wymiaru należności w podatku VAT wszczęto postępowanie kontrolne, a następnie podatkowe zakończone wydaniem decyzji z dnia [...] stycznia 2002 r. znak [...] określającej zaległość w tym podatku za przedmiotowy okres w kwocie 423 zł. Po zbadaniu sytuacji majątkowej podatniczki organ I instancji uznał, iż brak jest podstaw do umorzenia zaległości podatkowej w oparciu o art. 67 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 187, poz. 916 z późn. zm.)
Organ I instancji analizował również możliwości i warunki skorzystania przez podatniczkę ze zwolnienia podmiotowego od podatku VAT zgodnie z art. 14 ust. 6 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.) i doszedł do przekonania, iż jest ona pozbawiona możliwości skorzystania z przedmiotowego zwolnienia ponieważ we właściwym czasie nie złożyła pisemnego oświadczenia o wyborze zwolnienia.
W odwołaniu podatniczka domagała się zarówno umorzenia jak i sprostowania naliczonego podatku VAT i podniosła zarzuty merytoryczne przeciwko zasadności wymierzenia jej tegoż podatku oraz wskazywała na trudną sytuację majątkową swojej rodziny. Decyzją z dnia [...] maja 2002 r. znak [...] Izba Skarbowa w R. uchyliła decyzję organu I instancji w całości i umorzyła zaległość podatkową w podatku VAT za okres od stycznia do marca 2001 r. w kwocie 216 zł. oraz odmówiła umorzenia pozostałej zaległości w kwocie 216 zł. za okres od kwietnia do czerwca 2002 r.
W uzasadnieniu podniesiono, iż podatniczka zamieszkuje w domu w zabudowie szeregowej będącym własnością męża, którego koszty utrzymania wynoszą około 550 zł. Podatniczkę obciąża także zaległość w kwocie 2200 zł za przyłącze do oczyszczalni ścieków, a rodzina jej korzysta z pomocy krewnych. Sytuacja materialna i rodzinna K. C. uzasadnia zastosowanie ograniczonej pomocy w postaci umorzenia 50 % zaległości podatkowej.
Na przedmiotową decyzję K.C. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego domagając się jej uchylenia.
Podniosła, iż nie uwzględniono trudnej sytuacji materialnej jej rodziny oraz naprowadziła na zarzuty merytoryczne przeciwko zasadności wymierzenia podatku VAT.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wnosiła o jej oddalenie i podtrzymała dotychczas zajmowane stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271), sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie przy zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2001 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) - zwanej dalej jako p. s. a.
Skarga jest zasadna.
Stwierdzenie Izby Skarbowej zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż rodzina K. C. korzysta z pomocy krewnych, co sama podatniczka miała stwierdzić nie znajduje pokrycia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Zarówno z odwołania, jak i protokołu przesłuchania podatniczki z dnia 21 stycznia 2002r. oraz jej pisma z 15 listopada 2001 r. nie wynika. że ona lub jej rodzina korzysta z pomocy krewnych.
Organy podatkowe nie rozważyły należycie czy nie zachodzi przesłanka do umorzenia zaległości podatkowej w rozumieniu art. 67 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 153, poz 926 z póżn. zm.) w postaci ważnego interesu publicznego. Sytuacja materialna rodziny podatniczki jest bardzo trudna, co przyznały organy podatkowe jednakże nie rozważyły, czy zapłata zaległości podatkowej nie spowoduje sięgnięcia przez nią do środków pomocy państwa.
Gdyby podatniczka po uiszczeniu zaległości podatkowej nie była sama w stanie zaspokoić swych potrzeb materialnych i musiała korzystać z pomocy państwa, zachodziłby interes publiczny w rozumieniu art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej do zastosowania ulgi określonej w tym przepisie.
Z uwagi na powyższe należało przyjąć, że organy podatkowe naruszyły prawo procesowego w postaci art. 122 Ordynacji podatkowej i z tego względu zaskarżona decyzji a podlegała uchyleniu w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p. s. a.
W oparciu o art. 152 p. s. a. określono, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się wyroku.
Na podstawie art. 200 p. s. a. zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę 10 zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło