SA/Rz 1995/02

WyrokWSA w Rzeszowie2004-04-16

Skład orzekający: Maria Serafin-Kosowska, Małgorzata Niedobylska, Maria Piórkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, nie badając zarzutu skarżącej dotyczącego używania samochodu ciężarowego zarówno do celów działalności gospodarczej, jak i prywatnych, co mogło wpływać na możliwość zaliczenia odpisów amortyzacyjnych do kosztów uzyskania przychodów?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nieprawidłowo rozpoznał odwołanie, ponieważ nie zbadał zarzutu skarżącej dotyczącego używania samochodu ciężarowego również do celów prywatnych, mimo że fakt ten, po przeprowadzeniu stosownego postępowania, mógł wpłynąć na sytuację podatkowoprawną skarżącej. Ciężar udowodnienia kwestionowanych zapisów w księdze przychodów i rozchodów spoczywa na organie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Izby Skarbowej utrzymującej w mocy decyzję Drugiego Urzędu Skarbowego w R. określającą wysokość straty z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej. Urząd Skarbowy uznał, że zmniejszenie kosztów uzyskania przychodów o odpisy amortyzacyjne dotyczące samochodu ciężarowego używanego w działalności jest niezgodne z przepisami. Skarżąca podniosła zarzut, że samochód był używany również do celów prywatnych, w związku z czym wyksięgowała odpisy amortyzacyjne na podstawie § 5 ust. 4 pkt 9 rozporządzenia Ministra Finansów.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej i określa, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej zwrot uiszczonego wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Serafin-Kosowska Sędziowie AWSA Małgorzata Niedobylska NSA Maria Piórkowska (spr.) Protokolant ref. staż. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. D. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] sierpnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego za 2000r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej S. D. kwotę 232,40zł (słownie dwieście trzydzieści dwa złote 40/100) tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego. SA/Rz 1995/02 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002r. [...] Izba Skarbowa w R. , po rozpoznaniu odwołania S.D., utrzymała w mocy decyzję Drugiego urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] kwietnia 2002r. znak: [...] w przedmiocie określenia wysokości straty z tytułu prowadzonej w 2000r pozarolniczej działalności gospodarczej w kwocie 7.746,53 zł. W uzasadnieniu organ wskazał, że S.D. w 2000r. prowadziła działalność gospodarczą w zakresie handlu artykułami spożywczymi i przemysłowymi. W zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu w 2000r., złożonym na formularzu PIT-36 wykazała przychód z działalności gospodarczej w kwocie 107.863,10 zł, koszty uzyskania przychodu w kwocie 107.044,51zł, dochód w kwocie 818,59 zł oraz odliczenia od dochodu (zapłaconych składek na ubezpieczenie społeczne) w kwocie 818,59 zł. Urząd Skarbowy uznał, że zmniejszenie kosztów uzyskania przychodów o równowartość odpisów amortyzacyjnych dotyczących samochodu ciężarowego, używanego w prowadzonej działalności gospodarczej, jest niezgodne z art. 22 ust. l i 8 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (jednolity tekst Dz.U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 z późn. zm.). W związku z powyższym organ w dniu [...].04.2002 r. wydał decyzję znak: [...], w której zwiększył koszty uzyskania przychodów o wartość odpisów amortyzacyjnych dotyczących samochodu ciężarowego tj. o 8.565,12 zł, a w konsekwencji zmniejszył o tę wartość dochód i określił stratę z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w kwocie 7.746,53 zł. Zgodnie z art. 22 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, w tym również odpisy z tytułu zużycia środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych dokonywane wyłącznie zgodnie z przepisami wyżej powołanego rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (art. 22, ust. 8). Natomiast zgodnie z § 7 ust. l pkt l w/w rozporządzenia w sprawie amortyzacji odpisów amortyzacyjnych dokonuje się od wartości początkowej poszczególnych środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych, o których mowa w § 5 ust. l w/w rozporządzenia w równych ratach co miesiąc, począwszy od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu, w którym ten środek lub wartość przyjęto do używania, do końca tego miesiąca, w którym następuje zrównanie sumy odpisów amortyzacyjnych z ich wartością początkową lub w którym postawiono je w stan likwidacji, zbyto lub stwierdzono ich niedobór. Powołane przepisy jednoznacznie określają moment zaprzestania dokonywania odpisów amortyzacyjnych i katalog tych przypadków jest zamknięty. Zatem z punktu widzenia powołanych przepisów w szczególności z uwagi na treść § 5 ust. 6 w/w rozporządzenia, nie ma prawnej możliwości dokonania korekty kosztów, dotyczących odpisów amortyzacyjnych od środka trwałego i zaprzestania dokonywania tych odpisów, w sytuacji, gdy środek trwały został ujęty w ewidencji środków trwałych i nadal prowadzona jest działalność gospodarcza, w której środek ten jest wykorzystywany. O tym, że Citroen Berlingo był używany w działalności gospodarczej w 2000 r. świadczą dokonywane w trakcie roku odpisy amortyzacyjne, a także dowody zakupu paliwa i opłaty ubezpieczenia. Fakt używania samochodu w działalności gospodarczej w 2000 r. potwierdzono również w odwołaniu. Na decyzję tę S.D. złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że nie zgadza się ze stanowiskiem organów że do kosztów uzyskania przychodów należy zaliczyć odpisy amortyzacyjne samochodu ciężarowego figurującego w ewidencji środków trwałych w sytuacji, gdy samochód ten jest również używany na osobiste potrzeby. Z tej to przyczyny, z kosztów uzyskania przychodów w 2000r. zostały wyksięgowane odpisy amortyzacyjne w oparciu o § 5 ust.4 pkt.9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, który stanowi, że odpisów amortyzacyjnych nie dokonuje się od składników majątku oddanych do nieodpłatnego używania. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w R. wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Na podstawie art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.l271 ze zm./ sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w R. przy zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/. Stosownie do treści art. l § l i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga podlega uwzględnieniu. Przepis art. 127 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137, poz. 926 ze zm./ stanowiąc, że postępowanie podatkowe jest dwuinstancyjne, kreuje ogólną zasadę dwuinstancyjności. Zasada ta wyraża się tym, że od decyzji organu podatkowego wydanej w sprawie podatkowej po raz pierwszy, służy stronie zwyczajny środek prawny do organu wyższej instancji, a którego wniesienie rodzi obowiązek ponownego rozpatrzenia tej samej sprawy podatkowej oraz jej rozstrzygniecie w drodze decyzji. Istota analizowanej zasady wyraża się w możliwości dwukrotnego rozpatrywania i rozstrzygania tej samej sprawy. Oznacza to, że organ odwoławczy nie może rozpatrując ponownie sprawę podatkową ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu I instancji, bądź też wyłącznie kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia organu I instancji, lecz ma obowiązek zbadać zasadność merytoryczną odwołania i ponownie rozstrzygnąć tę samą sprawę. Zadaniem zatem organu odwoławczego jest wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy, ustalenie jaka norma stanowi podstawę prawną rozstrzygnięcia danej sprawy i jaka jest jej treść, dokonanie subsumpcji udowodnionego stanu faktycznego pod tę normę, a następnie ustalenie konsekwencji prawnych, jakie norma ta wiąże z udowodnionym stanem faktycznym. Dopiero wówczas organ odwoławczy porównuje rozstrzygniecie które by wydał z decyzją, jaka zapadła w I instancji, a następnie wydaje jedną z decyzji wymienionych w katalogu art. 233 Ordynacji podatkowej. W rozpoznawanej sprawie niewątpliwie skarżąca o używaniu również do celów prywatnych samochodu wprowadzonego do ewidencji środków trwałych od którego były naliczane amortyzacja i koszty eksploatacji zgłosiła dopiero na etapie postępowania odwoławczego, lecz organ II instancji do tego zarzutu nie ustosunkował się. Organ odwoławczy w tym zakresie nie przeprowadził żadnego postępowania pomimo, że fakt ten, po przeprowadzeniu w tym zakresie niezbędnego postępowania, może wpłynąć na sytuację podatkowoprawną skarżącej w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych /Dz.U. nr 6, poz.35 ze zm./. Wskazać również należy, że skoro organ kwestionuje prawdziwość zapisów w podatkowej księdze przychodów i rozchodów prowadzonej przez skarżącą -ciężar udowodnienia tego faktu spoczywa na organie. Z przyczyn wyżej wskazanych Sąd działając na podstawie art. 132, art. 142 § l, art. 145 § l pkt 1 lit. c, art. 152, art.200, art. 211, art. 212 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło