SA/Rz 2138/02

WyrokWSA w Rzeszowie2004-04-27

Skład orzekający: Maria Piórkowska, Bożena Wieczorska, Jacek Surmacz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, stwierdzając wątpliwości co do właściwości miejscowej organu pierwszej instancji, może uchylić decyzję tego organu i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, powołując się na art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej, nawet jeśli nie powołał wprost art. 233 § 1 pkt 2 lit. b Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, stwierdzając wątpliwości co do właściwości miejscowej organu pierwszej instancji, ma prawo uchylić decyzję tego organu i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, powołując się na art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej. Nawet jeśli organ odwoławczy nie powołał wprost przepisu art. 233 § 1 pkt 2 lit. b Ordynacji podatkowej, ale jego działanie było zgodne z jego treścią w świetle niepełnego materiału dowodowego, to powołana podstawa prawna (art. 233 § 2) jest prawidłowa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Izby Skarbowej uchylającej decyzję Pierwszego Urzędu Skarbowego w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za luty 2002 r. Podatnik J.K. wykazał nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym, którą częściowo przeznaczył do zwrotu, a częściowo do przeniesienia na kolejny miesiąc. Kontrola wykazała, że podatnik ujął w deklaracji VAT-7 eksport towarów opodatkowany stawką 0% na podstawie dokumentu celnego, który przekroczył granicę kraju po terminie złożenia deklaracji. Organ pierwszej instancji wydał decyzję określającą zobowiązanie w VAT. Izba Skarbowa uchyliła tę decyzję, wskazując na potrzebę przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie właściwości miejscowej organu pierwszej instancji. Podatnik złożył skargę do sądu, kwestionując właściwość organu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Piórkowska (spr.) Sędziowie NSA Bożena Wieczorska NSA Jacek Surmacz Protokolant ref.Staż Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. K. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] sierpnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc luty 2002r. - skargę o d d a l a - SA/Rz 2138/02 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002r. [...] Izba Skarbowa, po rozpoznaniu odwołania J.K., uchyliła decyzję Pierwszego Urzędu Skarbowego z dnia [...] maja 2002r. znak; [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc luty 2002r. Jako podstawę prawną decyzji organ powołał art. 233 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm./. W uzasadnienie podniesiono, że w dn. 20.03.2002r. J.K. złożył w Pierwszym Urzędzie Skarbowym deklarację VAT-7 za miesiąc luty 2002r., wykazując w niej nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w wysokości 106.787,00 zł., którą zadysponował w następujący sposób: kwotę w wysokości 66.886,00 zł. do zwrotu, zaś kwotę w wysokości 39.901,00 zł. do przeniesienia na miesiąc następny. Kontrola przeprowadzona wykazała, iż Podatnik ujął w rejestrze sprzedaży oraz w deklaracji VAT-7 za miesiąc luty 2002r. w sprzedaży eksportowej opodatkowanej stawką "0%" dokument celny JDA SAD Nr [...], dotyczący eksportu towarów na Ukrainę w kwocie 26.495,00 zł. Powyższy towar przekroczył granicę kraju dn. 17.03.2002r. (pieczęć Urzędu Celnego w na odwrocie dokumentu celnego SAD 1 A). W związku z powyższym organ I instancji postanowieniem z dn. 18.04.2002 r-.,znak: [...] wszczął postępowanie w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc luty 20O2r., które zakończył dn. 6.05.2002r. wydaniem decyzji, znak: [...] określającej w podatku od towarów i usług za miesiąc luty 2002r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w kwocie 106.822,00 zł w tym kwotę zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy Podatnika w wysokości 61.056,00 zł oraz różnicę podatku do przeniesienia na miesiąc następny w wysokości 45.766,00 zł. Nie budzi wątpliwości, iż zgodnie z art. 4 pkt 4 ustawy z dn. 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. z 1993r. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.) przez eksport towarów rozumie się potwierdzony przez graniczny urząd celny wywóz towarów z polskiego obszaru celnego w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Natomiast zgodnie z zapisem art. 6 ust. 6 cyt. ustawy obowiązek podatkowy w eksporcie towarów powstaje z chwilą potwierdzenia przez graniczny urząd celny wywozu towarów poza państwową granicę Rzeczypospolitej Polskiej. Na podstawie art. 18 ust. 4 powołanej wyżej ustawy Podatnik może w eksporcie towarów zastosować stawkę 0% pod warunkiem otrzymania dokumentu potwierdzającego wywóz towarów poza granicę polską przed złożeniem deklaracji podatkowej za dany miesiąc. Jak wynika z zebranego materiału dowodowego towar sprzedany przez Podatnika (faktura VAT Nr ....) przekroczył granicę RP dn. 17.03.2002r., co znajduje potwierdzenie w pieczęci przybitej na odwrocie karty SAD IA przez Urząd Celny w P.. Ww. kartę Podatnik odebrał w dn. 27.03.2002r. - zgodnie z pismem Urzędu Celnego z dn. 2.08.2002r., znak: [...], do którego dołączono kserokopię karty 5 SAD, na odwrocie której widnieje pieczątka potwierdzająca odbiór zdatą 27.03.2002r. Wobec powyższego oraz powołanych wyżej przepisów obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług powstał w miesiącu marcu i najwcześniej w tym miesiącu Podatnik mógł ująć w rejestrze sprzedaży ze stawką 0% fakturę VAT Nr [...] z dn. 26.02.2002r. Niezasadny jest zarzut Podatnika dotyczący właściwego prowadzenia ewidencji sprzedaży. Jeśli Podatnik nie otrzymał dokumentu potwierdzającego wywóz towarów, to danej sprzedaży nie wykazuje w ewidencji za dany miesiąc. Warunkiem do skorzystania z powyższego prawa jest jednak posiadanie przez Podatnika wewnętrznego dokumentu celnego w postaci karty 3 SAD. Dopiero otrzymanie przez Podatnika dokumentu potwierdzającego wywóz towaru poza granicę RP (karta 1 A SAD lub karta 3 SAD, ale potwierdzona pieczęcią VAT) uprawnia Podatnika do ujęcia danej faktury w rejestrze sprzedaży ze stawką 0%. Jeśli zaś Podatnik nie otrzyma ww. dokumentów przed złożeniem deklaracji podatkowej za miesiąc następny, to do danej sprzedaży stosuje stawkę podatku VAT obowiązującą w obrocie krajowym. Faktura VAT wystawiona w dn. 26.02.20021. Nr [...]- oraz dokument celny JDA SAD nr [...] nie spełniają wszystkich wymogów formalnych określonych § 37 rozporządzenia Ministra Finansów z dn. 22.12.1999r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. nr 109, poz. 1245 ze zm.) oraz w załączniku nr 6 do rozporządzenia Ministra Finansów z dn. 7.09.2001 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych (Dz.U. Nr 117, poz. 1250 z późn. zm.). Zgodnie bowiem z powołanymi wyżej przepisami, zarówno faktura VAT, jak i dokument celny SAD powinny zawierać określenie odbiorcy z podaniem jego imienia i nazwiska oraz dokładnego adresu zamieszkania. Wyżej wymienione dokumenty zawierają jedynie imię i nazwisko odbiorcy, oraz podają nazwę miasta bez wyszczególnienia dalszego. Powyższe dane, zdaniem organu, nie pozwalają na identyfikację odbiorcy towaru i sprawdzenie czy transakcja uwidoczniona na fakturze faktycznie została zrealizowana. W myśl przepisu art. 4 pkt 10 ustawy o podatku od towarów i usług urzędem skarbowym właściwym miejscowo jest urząd właściwy ze względu na miejsce wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu, a jeśli czynności te wykonywane są na terenie dwóch lub więcej urzędów skarbowych - urząd właściwy ze względu na siedzibę podatnika, a jeśli podatnik nie ma siedziby, decyduje jego miejsce zamieszkania. Z zebranych materiałów źródłowych wynika bowiem, że Podatnik rozpoczynając prowadzenie działalności gospodarczej wykonywał czynności podlegające opodatkowaniu przy ul. [...] w R. (zgłoszenie identyfikacyjne NIP-1 z 22.01.1996r.). Z kolei dn. 30.01.2001 r. Podatnik złożył zgłoszenie aktualizacyjne, w którym jako nowe miejsce prowadzenia działalności podał ul. [...] w R., nie dokonując jednocześnie wykreślenia wpisów o prowadzeniu działalności pod adresem podanym pierwotnie. Natomiast dołączona do akt kserokopia zaświadczenia z dn. 19.01.200Ir. wydanego przez Prezydenta Miasta R. o zmianie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej wskazuje, iż działalność gospodarcza prowadzona jest wyłącznie przy ul. [...], w miejsce uprzednio wykonywanej przy ul. [...] W dn. 13.06.2002r. Podatnik złożył w Pierwszym Urzędzie Skarbowym w R. zgłoszenie o zaprzestaniu wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu, jako przyczynę podając zmianę właściwości miejscowej urzędu. Wobec powyższego koniecznym jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie faktycznego miejsca wykonywania przez Stronę czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i wynikającej stąd właściwości miejscowej. Na decyzje te J.K. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc ojej uchylenie jako niezgodnej z prawem . W uzasadnieni skarżący wskazał, że w jego ocenie właściwym w sprawie jest II Urząd Skarbowy w którym składał deklaracje VAT 7. Zgłoszenie aktualizacyjne składał w 2001 r. wg ostatniej deklaracji miejscowo właściwym do sprawy podatku VAT był II Urząd Skarbowy . Skarżący przyznaje, że dokument SAD z potwierdzoną data wywozu otrzymał w dniu 27 marca 2002 r. posiadał fax tego dokumentu, a w dniu kontroli posiadał również kopię faktury eksportowej i kopie SAD potwierdzona przez granice celną. Urząd celny dokonując odprawy celnej wywozowej nie kwestionował prawidłowości sporządzenia dokumentu SAD i adresu odbiorcy zagranicznego. Skarżący dysponuje pełnymi danymi klienta stąd w jego ocenie eksport towaru nie powinien budzić wątpliwości. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przy zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/. Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz.1269/ sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa , zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 / nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga podlega oddaleniu. Z treści art. 233 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm./, powołanego jako podstawa prawna zaskarżonej decyzji, wynika, że organ odwoławczy może uchylić w całości decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, jeżeli rozstrzygniecie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części a przekazując sprawę, organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, powziąwszy wątpliwości w przedmiocie właściwości miejscowej organu I instancji uchylił tę decyzję i sprawę przekazał do ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. W ocenie Sądu decyzja ta jest wydana zgodnie z prawem gdyż obligatoryjnym jest badanie właściwości przez organ odwoławczy. Oznacza to, że organ odwoławczy jeżeli stwierdzi, że decyzja organu I instancji wydana została z naruszeniem przepisów art. 240 lub 247 Ordynacji podatkowej zobligowany jest do uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania temu organowi pomijając merytoryczne rozpoznanie sprawy - art. 233 § 1 pkt 2 lit.b Ordynacji podatkowej. Jakkolwiek organ odwoławczy nie powołał tego przepisu jako podstawy prawnej zaskarżonej decyzji, to jednak, w świetle niepełnego materiału dowodowego, nie dającego podstawy do jednoznacznego stwierdzenia braku właściwości miejscowej - powołał prawidłową podstawę prawną. Zauważyć również należy, że jakkolwiek organ odwoławczy wskazał jakie okoliczności formalne i merytoryczne należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, to jednak kwestii tych nie przesądził. Kwestie te będą badane w toku postępowania zakończonego wydaniem przez organ I instancji decyzji od której stronie niezadowolonej z rozstrzygnięcia będzie przysługiwał środek odwoławczy. Z przyczyn wyżej wskazanych Sąd działając na podstawie art. 132, art. 141 i art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 12707 orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło