SA/Rz 249/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Wieczorska (spr.) Sędziowie NSA Helena Rydzik NSA Jacek Surmacz Protokolant ref. staż. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. S., P. S. i T. K. wspólników spółki cywilnej "A " w T. na decyzję Izby Skarbowej w Rzeszowie z dnia [...] stycznia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za m-c grudzień 2000 r. - skargę oddala - SA/Rz 249/02 U Z A S A D N I E N I E Izba Skarbowa w R. decyzją z dnia [...] stycznia 2002r. ([...]) wydaną po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez spółkę cywilną "A" w T. od decyzji Urzędu Skarbowego w T. z dnia [..] września 2001r. ([...]) określającej w podatku od towarów i usług za grudzień 2000r. zobowiązanie podatkowe w kwocie 156.706zł, zaległość podatkową w kwocie 306.701zł, należne odsetki za zwłokę od powyższej zaległości w kwocie 80.927,70zł oraz ustalającej dodatkowe zobowiązanie podatkowe w kwocie 92.009zł - uchyliła decyzję organu I instancji w części dotyczącej odsetek za zwlokę i w tym zakresie orzekła o wysokości odsetek za zwłokę od kwoty 156.706zł za okres od 26 stycznia 2001r. do 28 września 2001r. oraz od kwoty 149.995zł za okres od 20 lutego 2001r. do 28 września 2001r. w łącznej wysokości 80.738,70zł, w pozostałej części utrzymała decyzję organu I instancji. Z uzasadnienia decyzji i akt sprawy wynika, że w dniu 5 maja 1998r. zawarto porozumienie między [...] Spółdzielnią Mieszkaniową w T. będącą użytkownikiem wieczystym gruntu przeznaczonego na budowę pawilonu handlowego a S.S, T.K. i P.S.- zwanych "inwestorem". W wykonaniu powyższego porozumienia spółka cywilna "A" w T. wybudowała pawilon handlowy na w/w gruncie. Odbiór wykonanych robót potwierdzono protokołem z dnia 20 grudnia 2000r. W dniu 21 grudnia 2000r. w/w Spółdzielnia przydzieliła Spółce lokal w przedmiotowym pawilonie handlowym na warunkach spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego. W opisanej wyżej sytuacji orzekające w sprawie organy zweryfikowały - w trybie art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. nr 11, oz. 50 z późn. zm.) rozliczenie spółki z tytułu podatku VAT za grudzień 2000r. i orzekły o zaległości podatkowej w w/w podatku na skutek nie zadeklarowania i nie wpłacenia podatku VAT z tytułu dokonania czynności podlegającej opodatkowaniu tym podatkiem na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 5a ustawy o podatku VAT, z tym że organ I instancji przyjął, iż Spółka wydała towar, natomiast organ odwoławczy - iż Spółka wykonała usługę budowlaną na rzecz Spółdzielni w zamian za czynności nie podlegające opodatkowaniu. Dodatkowo, na uzasadnienie swego stanowiska, organ odwoławczy powołał się na wyjaśnienia Spółki zawarte w piśmie z dnia 18 kwietnia 2001r. zawierającym zastrzeżenia do protokołu kontroli z dnia 29 marca 2001r., iż zakup materiałów i usług wykazanych w deklaracji VAT-7 za miesiąc grudzień 2000r. związany był z budową pawilonu handlowego "Wszystko dla domu" oraz z budową drogi osiedlowej wraz z parkingami na osiedlu "D." w T. i w całości został poniesiony przez Spółkę. Za prawidłowe natomiast uznał organ odwoławczy stanowisko organu I instancji, co do przedwczesnego rozliczenia przez Spółkę podatku naliczonego do odliczenia wykazanego w fakturze wystawionej 29 grudnia 2000r. przez [...] Zakład Energetyczny z wskazanym terminem płatności do 15 lutego 2001r. W konkluzji Izba Skarbowa w R. podtrzymała stanowisko organu I instancji co do wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku VAT za grudzień 2000r. oraz wysokości zaległości podatkowej, która powstała na skutek otrzymania przez Spółkę nienależnego zwrotu oraz nie zapłaconego w terminie płatności podatku. Za zasadne również uznał organ odwoławczy ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego, z uwagi na wyczerpanie dyspozycji art. 27 ustawy o podatku VAT. Za błędne natomiast uznał organ odwoławczy przyjęcie początkowego terminu liczenia odsetek i błąd ten został w decyzji Izby Skarbowej w R. skorygowany. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję Spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 2 ust. 3 pkt 5a w zw. z art. 4 pkt 2 ustawy o podatku VAT oraz przepisów prawa procesowego tj. art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, nr 926 z późn.zm.) i wniosła o jej uchylenie wraz z poprzedzającą decyzją organu I instancji w zaskarżonej części. W uzasadnieniu skargi Spółka potwierdziła, iż wybudowała - działając przez podwykonawców - pawilon handlowy, a Spółdzielnia dokonała przydziału Spółce lokalu użytkowego w w/w pawilonie na warunkach spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego. Ustosunkowując się do twierdzeń organów podatkowych Spółka zauważyła, że nie dokonała ani zbycia prawa własności, ani też nie świadczyła odpłatnych usług budowlano-montażowych. Podatkiem VAT - jak stwierdziła Spółka - objęte są wyłącznie usługi odpłatne. Jeżeli usługa z natury rzeczy jest nieodpłatna, to nie podlega - jak w niniejszej sprawie - opodatkowaniu podatkiem VAT. W konkluzji Spółka podniosła, że organy podatkowe dopuściły się dowolności w ustaleniu stanu faktycznego, interpretacji przepisów ustawy o podatku VAT oraz art. 535 k.c. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 z późn.zm.) sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie przy zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) - zwanej dalej jako p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. Okolicznością niesporną w niniejszej sprawie jest, iż spółka cywilna "A" (zwana dalej Spółką) realizując porozumienie z dnia 5 maja 1998r. - wybudowała pawilon handlowy na gruncie, w stosunku do którego [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w T. (zwana dalej TSM) przysługiwało prawo użytkowania wieczystego, natomiast TSM przydzieliła Spółce lokal w w/w pawilonie handlowym na warunkach spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego. Nie ulega również wątpliwości, że zakup materiałów i usług wykonany przez Spółkę w deklaracji VAT-7 za miesiąc grudzień 2000r. związany był z budową przedmiotowego pawilonu handlowego. Okoliczności tej Spółka nie kwestionuje; wprost przeciwnie podnosi ją zarówno w postępowaniu podatkowym, jak i w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego potwierdzając, że "przedmiotowy budynek powstał dzięki jej środkom finansowym, co znalazło odzwierciedlenie w rachunku poniesionych kosztów". Bezsporne jest także i nie budzi w świetle materiału dowodowego wątpliwości, że TSM w dniu 21 grudnia 2000r. przydzieliła Spółce lokal w przedmiotowym pawilonie handlowym na warunkach spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego. W przedstawionej wyżej sytuacji organ odwoławczy uznał, iż Spółka świadczyła usługę w rozumieniu art. 4 pkt 2 ustawy o podatku VAT tj. roboty budowlane na rzecz TSM w zamian za ustanowienie ograniczonego prawa rzeczowego tj. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego, czyli czynności nie podlegającej opodatkowaniu, w związku z czym zastosowanie ma przepis art. 2 ust. 3 pkt 5a ustawy o podatku VAT. W ocenie Sądu powyższe stanowisko jest prawidłowe. Zgodnie bowiem z art. 2 ust. 3 pkt 5a ustawy o podatku VAT, opodatkowaniu podlega świadczenie usług w zamian za czynności nie podlegające opodatkowaniu. Obszerny wywód skargi - będący w istocie powtórzeniem stanowiska Rzecznika Praw Obywatelskich kwestionowanego konstytucyjność "konstrukcji podatkowej ustanowionej przez art. 2 w zw. z art. 4 pkt 1 i 2 i art. 54 ust. 1-4 ustawy o podatku "VAT" - sprowadza się do stwierdzenia, iż podatkiem VAT opodatkowane są jedynie czynności mające ze swej istoty charakter usług odpłatnych, niezależnie od tego, czy należność za taką usługę została pobrana". I jak dalej stwierdza skarga "tylko bezpłatność jako istota danej czynności kwalifikuje usługę do czynności nie podlegających opodatkowaniu". W konkluzji skarżąca podkreśla, iż nie świadczyła odpłatnych usług budowlano-montażowych. Stanowisko Spółki, iż opodatkowaniu podatkiem VAT podlega odpłatne świadczenie usług jest zgodne z brzmieniem art. 2 ust. 1 ustawy o podatku VAT, który stosuje się również do świadczenia usług w zamian za czynności nie podlegające opodatkowaniu, o których mowa w art. 2 ust. 3 pkt 5a ustawy o podatku VAT. Zasada jest również stanowisko Spółki, iż liczy się bezpłatność jako istota danej czynności, a nie faktyczny brak zapłaty. W tym stanie rzeczy zarzut Spółki, iż nie świadczyła odpłatnych usług budowlano-montażowych nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem mimo wyżej prezentowanego przez siebie stanowiska, Spółka nie próbuje nawet dowodzić, że bezpłatność stanowi istotę usług budowlano-montażowych. Co więcej w kosztorysie powykonawczym przedmiotowego pawilonu handlowego z dnia 20 grudnia 2000r. Spółka wykazuje stosowne kwoty z tytułu robót ogólnobudowlanych, instalacyjnych i elektrycznych oraz "robót dróg i parkingów". Biorąc pod uwagę powyższe wywody Sąd na podstawie art. 151 p.s.a. orzekł jak w sentencji.