I SA/Sz 1148/15

Dnia 30 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Alicja Polańska po rozpatrzeniu w dniu 30 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary porządkowej p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy. Dyrektor Izby Skarbowej w S. postanowieniem nr [...] z dnia [...] - wydanym po rozpatrzeniu sprawy na skutek zażalenia wniesionego przez J.S. od postanowienia nr [...] z dnia [...], wydanego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S. w sprawie nałożenia kary porządkowejna świadka J.S.- utrzymał w mocy postanowienia organu I instancji. Postanowienie organu odwoławczego, zawierające pouczenie o sposobie i terminie wniesienia skargi na ten akt do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zostało doręczone skarżącej 10 sierpnia 2015 r. Pismem z dnia 7 września 2015 r., nadanym w urzędzie pocztowym 10 września 2015 r., skarżąca za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej w S., wniosła do sądu skargę na postanowienie. W piśmie skarżąca zawarła wniosek o udzielenie prawa pomocy w części, poprzez zwolnienie od opłat sądowych. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w S. wniósł o jej odrzucenie ze względu na uchybienie terminowi do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm.), zwana dalej: "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje, m.in. zwolnienie tylko od kosztów sądowych w całości lub w części. Jednakże, stosownie do art. 247 p.p.s.a., prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 stycznia 2009 r. (sygn. akt I FSK 1892/07, LEX nr 497627), przepis art. 247 p.p.s.a. jest instrumentem służącym ekonomii procesowej, bowiem pozwala zakończyć postępowanie w jak najkrótszym czasie bez potrzeby angażowania procedur sądowych w sytuacji, gdy skarga bez głębszej analizy prawnej jest oczywiście bezzasadna. Powyższe obejmuje sytuacje, w której obowiązujące prawo wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego. Oznacza, to że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości co do braku szans na uwzględnienie skargi. (por. J. P. Tarno, Prawoo postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010,str. 573). W orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, że oczywista bezzasadność skargi zachodzi przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 p.p.s.a. (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 700/14, LEX nr 1495334). Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Uchybienie temu terminowi, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., stanowi podstawę do odrzucenia skargi. Tym samym, wniesienie skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego po upływie terminu skutkuje odmową przyznania prawa pomocy ze względu na oczywistą bezzasadność skargi. Jednakże, jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 16 kwietnia 2014 r. (sygn. akt II OZ 371/14, publ.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), odmowa przyznania prawa pomocy wynikająca z tej przyczyny może być orzeczona o ile strona nie złoży wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz kwestia niezachowania terminu jest jednoznaczna i wynika wprost z przepisu prawa. Stosownie do art. 83 p.p.s.a., terminy oblicza się według przepisów prawa cywilnego. Zgodnie z art. 111 Kodeksu cywilnego, jeżeli początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło. Termin oznaczony w dniach kończy się z upływem ostatniego dnia, a zgodnie z art. 83 § 3 p.p.s.a., oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Mając na uwadze powyższe regulacje prawne, stwierdzić należy, że skarga została wniesiona z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 53 § 2 p.p.s.a. Skarżąca odebrała decyzję 10 sierpnia 2015 r., zatem trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi (za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżony akt), liczony począwszy od dnia 11 sierpnia 2015 r., upłynął 9 września 2015 r., natomiast skarżąca wniosła skargę po upływie tego terminu, bowiem pismo obejmujące skargę zostało nadane w urzędzie pocztowym (polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego) 10 września 2015 r., i w piśmie nie zawarto wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Zatem, uznać należało, że w sprawie zaistniała przesłanka oczywistej bezzasadności skargi, która – zgodnie z art. 247 p.p.s.a. - wyklucza możliwość przyznania prawa pomocy. Sąd odstąpił przy tym od przesłania skarżącej urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy (druk "PPPr"), ze względu na bezcelowość tej czynności. W tym stanie rzeczy - na podstawie art. 247 p.p.s.a. - sąd orzekł jak w sentencji.