I SA/Sz 1171/13
WyrokWSA w Szczecinie2014-07-23
Skład orzekający: Ewa Wojtysiak, Joanna Wojciechowska, Elżbieta Woźniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż prowadzona w obiekcie budowlanym, który nie jest trwale związany z gruntem, nie posiada fundamentów i dachu, a jedynie zadaszenie między istniejącymi budynkami, podlega opłacie targowej?Ratio decidendi
Sprzedaż prowadzona w obiekcie, który nie spełnia wszystkich ustawowych cech budynku (trwałe związanie z gruntem, przegrody budowlane, fundamenty, dach), nie korzysta ze zwolnienia z opłaty targowej przewidzianego dla sprzedaży w budynkach. W związku z tym, jeśli obiekt nie jest budynkiem, sprzedaż w nim podlega opłacie targowej.Stan faktyczny
Skarżący prowadził sprzedaż firan i pościeli w okresie od czerwca do września 2012 r. w obiekcie przy ul. [...] na działce nr [...]. Organ podatkowy I instancji określił wysokość zobowiązania w opłacie targowej, uznając, że sprzedaż odbywała się w tymczasowym obiekcie budowlanym, a nie w budynku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak przeprowadzenia postępowania dowodowego i błędną kwalifikację obiektu jako niebędącego budynkiem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Lidia Maląg, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 lipca 2014 r. sprawy ze skargi R.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty targowej za okres od 21 czerwca 2012 r. do 20 września 2012 r. oddala skargę
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzją z dnia 29.08.2013 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 233 § 2 pkt 1 i art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) - zwanej dalej "O.p.", art. 15 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. nr 95, poz. 613 ze zm.) - zwanej dalej "u.p.o.l.", Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza z dnia 08.02.2013 r., nr [...] , którą określono podatnikowi, R. C. (zwanemu dalej "Podatnikiem", "Stroną" lub "Skarżącym") wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej za okres od dnia 21 czerwca 2012 r. do dnia 20 września 2012 r. ([...] dni) w kwocie [...] zł.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że ww. decyzją z dnia 08.02.2013 r., Burmistrz określił Podatnikowi wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej za okres od dnia 21 czerwca 2012 r. do dnia 20 września 2012 r. ([...] dni) w kwocie [...] zł, przywołując przy tym art. 15 u.p.o.l. i wskazując, że targowiskiem jest każde miejsce, w którym prowadzony jest handel, natomiast opłata targowa jest ściśle powiązana z samym faktem zawierania umów sprzedaży określonych towarów.
Organ I instancji powyższą decyzję oparł na następujących ustaleniach. Podatnik w okresie od 21 czerwca 2012 r. do dnia 20 września 2012 r. prowadził sprzedaż firan, pościeli oraz innych artykułów przy ul. [...] na działce nr [...] obręb [...], co potwierdzają protokoły z czynności inkasenta. Powierzchnia obiektu wynosiła ok. [...] m², natomiast do opodatkowania przyjęto powierzchnię [...] m². tj. powierzchnię faktycznie zajętą na dokonywanie sprzedaży. Następnie Podatnikowi wystawiono upomnienia oraz bezskutecznie wezwano do uiszczenia opłaty, w związku z czym organ wszczął postępowanie podatkowe postanowieniem z dnia 5 listopada 2012 r., zawiadomił Stronę o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym. W toku postępowania Strona podniosła, że sprzedaż towarów odbywała się w budynku, w związku z czym sprzedaż ta nie podlegała ona opłacie targowej. Organ podatkowy I instancji wskazał zaś, że z pisma Starostwa Powiatowego wynika, że na działce nr [...] obręb [...] został zgłoszony pawilon handlowy o technologii wykonania: fundamenty brak, ściany brak, dach - konstrukcja drewniana oparta na murze oporowym budynku istniejącym. Starostwo przedłożyło także zgłoszenie budowy obiektu tymczasowego przez R. C. w dniu 06.03.2012 r. w odniesieniu do wskazanego zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości.
Kolegium wyjaśniło, że organ I instancji w decyzji podkreślił, iż tymczasowy obiekt budowlany jest obiektem budowlanym różniącym się od obiektów budowlanych czasem użytkowania bądź trwałością związania z gruntem. Budynek zaś - w odróżnieniu od tymczasowego obiektu budowlanego - musi być trwale związany z gruntem, nie jest też w chwili wybudowania przeznaczony do rozbiórki w konkretnej dacie. Sporny pawilon handlowy, którego budowa została zgłoszona w dniu 06.03.2012 r. został zakwalifikowany jako tymczasowy obiekt budowlany, przy czym trwałość związania z gruntem - zdaniem organu i instancji - odnosi się nie tylko do trwałości połączenia w sensie fizycznym, ale także z trwałością w aspekcie czasowym.
Następnie Kolegium wskazało, że od powyższej decyzji pełnomocnik Strony pismem z dnia 4 czerwca 2012 r. wniósł odwołanie, zarzucając w nim naruszenie art. 120, art. 121, art. 140, art. 145 § 2, art. 180 i art. 181, art. 188 oraz art. 194 O.p., a także art. 15b u.p.o.l. W uzasadnieniu odwołania wskazano, że organ wydając decyzję oparł się wyłącznie na piśmie pracownika Starostwa Powiatowego , które to pismo zostało wydane bez podstawy prawnej i zawiera informacje niezgodne ze stanem faktycznym. Nadto wskazano, że organ podatkowy I instancji nie odniósł się do pozostałych dokumentów przedłożonych przez stronę w toku postępowania, z których wynika, że obiekt budowlany położony przy ulicy [...] w posiada wszelkie przymioty pozwalające zakwalifikować go jako budynek, ponieważ jest trwale związany z gruntem, posiada fundamenty, przegrody budowlane i dach. Kluczowe dowody, zdaniem Strony zostały pominięte i organ nie odniósł się do nich w żaden sposób. Ponadto, w odwołaniu zarzucono inkasentowi nierzetelność w sporządzeniu protokołu, albowiem - zdaniem pełnomocnika Strony - w poniedziałki sklep był zamknięty, sprzedaż odbywała się na mniejszej niż podana w protokole powierzchni, w sklepie brak było kasy fiskalnej, a sprzedawca nie jest córką R. C.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną ww. decyzją utrzymało w mocy decyzję organu podatkowego I instancji.
Uzasadniając swoje stanowisko Kolegium przytoczyło brzmienie art. 15 ust. 1, 2 i 2b u.p.o.l., po czym wskazało, że w niniejszej sprawie, sprzedaż odbywała się w okresie od dnia 21 czerwca 2012 r. do dnia 20 września 2012 r. przy ul. [...] na działce o numerze ewidencyjnym nr [...] obręb [...] . Następnie wskazano, że według Strony sprzedaż odbywała się w budynku, a zatem jest ona zwolniona z opłaty targowej, zdaniem zaś organu I instancji - w tymczasowym obiekcie budowlanym, który nie spełnia kryteriów pozwalających zakwalifikować go jako budynek.
Kolegium wyjaśniło, że z uwagi na wprowadzenie wyjątku, a zatem braku obowiązku ponoszenia opłaty targowej od sprzedaży dokonywanej w budynkach lub ich częściach, niezbędnym jest ustalenie przez organ podatkowy, czy dany obiekt, w którym dokonywano sprzedaży, stanowi budynek czy też nie. Ustaleń tych – jak dalej wskazało Kolegium - organ podatkowy dokonuje w oparciu o zebrany materiał dowodowy. Powołując art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. wskazano, że "budynkiem" jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Zdaniem Kolegium, o tym, czy dany obiekt budowlany jest budynkiem przesądzają jego, występujące łącznie, cechy, tj. trwałe związanie z gruntem, wydzielenie z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, posiadanie fundamentów, posiadanie dachu.
W świetle przywołanej definicji – jak dalej wskazało Kolegium - aby dany obiekt można było zakwalifikować jak budynek, musi on wszystkie wskazane cechy spełniać łącznie. Zdaniem organu odwoławczego, obiekt budowlany, w którym Podatnik dokonywał sprzedaży, znajdujący się w przy ul. [...], nie spełniał tak określonych cech, a to z tego względu, że nie jest wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych.
Kolegium podniosło, że w zgłoszeniu budowy obiektu tymczasowego z dnia 06.03.2012 r. dokonano zgłoszenia budowy obiektu tymczasowego - pawilonu handlowego, którego rozbiórka lub przeniesienie nastąpiło nie później niż w okresie [...] dni od dnia rozpoczęcia budowy (25.06.2012 r.). Budowa ww. obiektu polegała w istocie - co jak wskazano potwierdziła Strona w piśmie z dnia 21 września 2012 r. - na położeniu dachu, który oparcie swoje miał z jednej strony na ścianie budynku gospodarczego położonego na zapleczu C., z drugiej strony - na murze oporowym. Trzecią przegrodą budowlaną miała stanowić brama. W ocenie Kolegium, takie pokrycie dachem przestrzeni między dwoma obiektami budowlanymi, tj. budynkiem gospodarczym i murem oporowym, nie może prowadzić do przyjęcia tezy, że w ten sposób powstał odrębny budynek. Obiekt ten bowiem nie jest wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych. Zdaniem Kolegium, gdyby przyjąć taki sposób rozumowania, każdy taki obiekt, powstały przez pokrycie dachem przestrzeni między budynkami lub między budynkami a innymi budowlami, należałoby zgłaszać w ewidencji gruntów i budynków i uiszczać od niego podatek od nieruchomości. Kolegium zwróciło także uwagę, że wybudowanie budynku co do zasady wymaga pozwolenia na budowę, a zgłoszenie budowy jest wymagane w określonych w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) przypadkach, m.in. dotyczy to budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do [...] m². Z akt sprawy jednak nie wynika – jak wskazało Kolegium - aby dokonano zgłoszenia budowy budynku gospodarczego, czy też aby uzyskano pozwolenie na budowę budynku. Zgłoszenie dotyczyło wyłącznie położenia dachu.
W konsekwencji, zdaniem Kolegium, nie sposób uznać, aby obiekt powstały przy ul. [...] stanowił budynek, ani też część budynku, tym samym dokonywanie sprzedaży w nim podlega opłacie targowej.
Zwrócono przy tym uwagę, że organy podatkowe w toku postępowania zobowiązane są do dokonywania wykładni przepisów prawa. Nie może być przedmiotem dowodu ustalenie stanu prawnego ani też interpretacja przepisów prawa. Zdaniem Kolegium, w niniejszej sprawie nie ma potrzeby powoływania biegłego, albowiem dla uznania, czy dany obiekt, w którym Podatnik dokonywał sprzedaży, jest bądź nie jest budynkiem, nie są wymagane wiadomości specjalne, należy dokonać prawidłowej wykładni przepisów prawa w oparciu o ustalony stan faktyczny. Nadto, Kolegium wskazało, że przedstawionej przez Stronę opinii w toku postępowania nie można przypisać waloru opinii w rozumieniu art. 197 O.p., na co przywołano wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 16.11.2011 r., I SA/Bd 679/11. Wskazano również, że nawet w sytuacji, gdyby opinia była wydana przez biegłego powołanego przez organ, to nie jest ona dla organu wiążąca.
Sumując, Kolegium wskazało, że ze zgromadzonych dokumentów wynika, iż sprzedaż odbywała się w okresie od dnia 21 czerwca 2012 r. do dnia 20 września 2012 r., tj. łącznie przez osiemdziesiąt trzy dni na powierzchni [...] m² (zgodnie z m.in. protokołem inkasenta). Strona w toku postępowania nie zgłaszała żadnych uwag w odniesieniu do powierzchni zajętej na dokonywanie sprzedaży, nie przedstawiła również żadnego dowodu potwierdzającego fakt, iż sprzedaż odbywała się na powierzchni mniejszej, wobec czego organ przyjął powierzchnię wykazaną przez inkasenta w protokole.
Podatnik wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 29 sierpnia 2013 r., domagając się jej uchylenia oraz zasądzenia od Kolegium kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił rażące naruszenie art. 15 ust.1 i 2 w związku z art. 15 ust.1 pkt 2b oraz art. 1a ust.1 pkt 1 i 5, ust.2 i 2b u.p.o.l. oraz art. art. 120, 121, 122, 180,181, 187, 188, 194 § 1, 197 § 1, 210 § 4 O.p.
W uzasadnieniu zarzutów skargi w istocie wskazano, że organ nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego, tj. nie dokonano oględzin i pomiaru zajmowanego przez Skarżącego obiektu; bezprawnie przyjęto, iż budynek, w którym prowadzono sprzedaż nie był budynkiem; odrzucono żądanie Skarżącego o powołanie biegłego, a opinia biegłego przedłożona przez Skarżącego uznana została za dokument nie podlegający ocenie; nie przeprowadzono dowodów z zeznań świadków E. S. (właściciela nieruchomości) na okoliczność stanu obiektu budowlanego oraz T. K. na okoliczność twierdzeń zawartych w piśmie z dnia 16.07.2012 r
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "P.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c P.p.s.a.). Przy czym, jak stanowi art. 134 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kontrolując legalność zaskarżonej decyzji w przedstawionym wyżej zakresie, Sąd uznał, że skarga jest niezasadna, brak bowiem podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja narusza w rozpoznawanej sprawie przepisy prawa materialnego lub procesowego w stopniu mającym wpływ na jej wynik.
Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy organ podatkowy prawidłowo naliczył Skarżącemu opłatę targową za okres od 28.06. 2012 r. do 20.09.2012 r. z tytułu sprzedaży firan, pościeli i innych artykułów prowadzonej przy ulicy [...] na działce nr [...] obręb [...] .
Bezsporną okolicznością jest, że Skarżący w okresie od 28.06. 2012 r. do 20.09.2012 r. prowadził sprzedaż towarów w[...] przy ulicy [...]na działce nr [...] obręb [...]. Kwestionuje jednak Skarżący okoliczność, że sprzedaż była prowadzona w budynku, a tym samym dokonywana sprzedaż nie podlega opłacie targowej w myśl art. 15 ust. 2b u.p.o.l. Istota sporu koncentruje się zatem wokół kwalifikacji miejsca prowadzenia działalności Skarżącego w kontekście art. 15 ust. 2 i 2b u.p.o.l.
Zgodnie z przepisem art. 15 ust. 1 u.p.o.l., opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych, jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach, z zastrzeżeniem ust. 2b. Targowiskami, o których mowa w ust. 1, są wszelkie miejsca, w których jest prowadzona jest sprzedaż (ust.2 art. 15). Zgodnie zaś z art. 15 ust. 2b u.p.o.l. opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub w ich częściach. Z przepisu tego wprost wynika, że opłata targowa nie jest należna od sprzedaży prowadzonej wewnątrz budynków lub w ich częściach (a więc nie na budynkach, pod budynkami czy też obok nich), o ile nie były one targowiskami. Wskazać przy tym należy, że przepis art. 15 ust.2b u.p.o.l. stanowi wyjątek od zasady uiszczania opłaty targowej przewidzianej w ust. 1 art. 15 u.p.o.l., a to oznacza, że podlega ścisłej wykładni, która wyklucza objęcie nim sprzedaży dokonywanej w innych niż wnętrze budynku lokalizacjach, np. w otoczeniu budynku. Dla potrzeb nałożenia obowiązku zapłaty opłaty targowej lokalizacja dokonywanej sprzedaży musi zostać zweryfikowana ze względu na kryterium prowadzenia sprzedaży w budynku lub w jego części, co też zdaniem Sądu, uczyniły organy podatkowe obu instancji w uzasadnieniach swoich decyzji, powołując bowiem art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. wskazano, że "budynkiem" jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Prawidłowo Kolegium wskazało, że o tym, czy dany obiekt budowlany jest "budynkiem" przesądzają wszystkie występujące łącznie cechy, tj. trwałe związanie z gruntem, wydzielenie z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, posiadanie fundamentów, posiadanie dachu, przy czym brak jednej z cech ustawowych uzasadnia przyjęcie, że dany obiekt nie stanowi "budynku" w rozumieniu art. 15 ust. 2b u.p.o.l. Zgodzić się zatem należy z organem, że sporny obiekt budowlany, w którym Podatnik dokonywał sprzedaży, znajdujący się w [...] przy ulicy [...] , nie spełniał jednej z ustawowych cech koniecznej dla uznania go za budynek, nie został bowiem wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych. Trafnie zauważono, że w zgłoszeniu budowy obiektu tymczasowego z dnia 06.03.2012 r. dokonano zgłoszenia budowy obiektu tymczasowego - pawilonu handlowego, w którym Skarżący oświadczył, że rozpoczęcie budowy ww. obiektu nastąpi z dniem 25.06.2012 r., a jego rozbiórka lub przeniesienie w terminie do 25.09.2012 r., tj. nie później niż w okresie 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy. Budowa zaś ww. obiektu polegała w istocie - co faktycznie potwierdził Skarżący w piśmie z dnia 21 września 2012 r. (in fine ostatniego zdania) - na położeniu dachu, który oparcie swoje znalazł z jednej strony na ścianie budynku gospodarczego położonego na zapleczu C., z drugiej strony - na murze oporowym. Trzecią przegrodą budowlaną miała stanowić brama. Słusznie zatem przyjęło Kolegium, że takie pokrycie dachem przestrzeni między dwoma obiektami budowlanymi, tj. budynkiem gospodarczym i murem oporowym, nie może prowadzić do uznania, że w ten sposób powstał odrębny budynek. Obiekt ten bowiem nie jest wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, ani też – co również wynika z treści zgłoszenia z dnia 06.03.2012 r., pkt 4 tiret pierwsze Dane techniczne obiektu tymczasowego, nie jest trwale z gruntem związany, brak bowiem fundamentu. Podzielić należy spostrzeżenie Kolegium, że idąc takim tokiem rozumowania uznawać by należało, że każdy taki obiekt, powstały przez pokrycie jakimś zadaszeniem przestrzeni między budynkami lub między budynkami a innymi budowlami, wymagałby zgłoszenia do ewidencji gruntów i budynków i uiszczania od niego podatku od nieruchomości. A akt sprawy natomiast nie wynika, by sporny obiekt został zgłoszony do ewidencji gruntów i budynków.
Słusznie również Kolegium zwróciło uwagę, że wybudowanie budynku co do zasady wymaga pozwolenia na budowę, a zgłoszenie jego budowy jest wymagane w przypadkach określonych ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.), m.in. dotyczy to budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do [...] m². Z treści ww. zgłoszenia, tj. z załączonych doń danych technicznych obiektu tymczasowego wprost wynika, że zgłoszenie to dotyczyło obiektu tymczasowego obejmującego li wyłącznie położenie dachu konstrukcji drewnianej, nie posiadającego ani fundamentów ani ścian.
Nadto, z akt nie wynika również, by Skarżący był podatnikiem podatku od nieruchomości odnośnie spornego obiektu, co ma znaczenie w kontekście art. 16 u.p.o.l., który zwalnia się od opłaty targowej osoby i jednostki wymienione w art. 15 ust. 1, które są podatnikami podatku od nieruchomości w związku z przedmiotami opodatkowania położonymi na targowiskach. Przepis ten ma charakter zwolnienia podmiotowego, związane jest bowiem z osobami (jednostkami), które od przedmiotów opodatkowania położonych na targowisku opłacają podatek od nieruchomości. A zatem, obejmuje podmioty, które są podatnikami podatku od nieruchomości i prowadzą działalność sprzedaży towarów na targowisku poza miejscem, od którego płacą podatek od nieruchomości; opłata targowa dotyczy tylko powierzchni nieobjętej tym podatkiem (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 1994 r., sygn. akt SA/Wr 26/94; Prawo Gospodarcze 1994/4/16).
Tym samym prawidłowo organ odwoławczy przyjął, że dowody zgromadzone w sprawie są wystarczające dla oceny całokształtu okoliczności występujących w sprawie, mają bowiem one istotne znaczenie prawne dla merytorycznego ustalenia co do powstania obowiązku podatkowego Skarżącego w opłacie targowej. Brak jest – zdaniem Sądu - podstaw do uznania by sporny obiekt powstały [...] przy ul. [...] stanowił budynek, czy też część budynku, a tym samym uznać należało, że dokonywanie w nim sprzedaży podlega opłacie targowej. Jak wynika z akt, Skarżący nie jest właścicielem (współwłaścicielem) działki nr [...] położonej w [...] przy ulicy [...], a jedynie użytkuje sporny obiekt na podstawie dokonanego zgłoszenia z dnia 06.03.2012 r.
W skardze Skarżący podniósł, że organy nie zbadały powierzchni użytkowanej dla potrzeb sprzedaży w spornym obiekcie, nie dokonały bowiem w tym zakresie żadnych oględzin i pomiaru, nie wskazały, jakimi metodami się posłużyły. W ocenie Sądu, i tutaj zgromadzony w sprawie materiał dowodowy (raporty sporządzone przez inkasenta z poszczególnych dni sprzedaży, przedstawiające wykaz osób, które odmówiły uiszczenia opłaty targowej) wprost wskazuje, że Skarżący prowadząc handel w [...] przy ulicy [...] zajmował powierzchnię [...] m². W ocenie Sądu, ww. raporty są podpisane przez inkasenta, co skutkuje, że są wystarczające dla uznania ich za wiarygodny dowód w sprawie. Skarżący zaś nie kwestionował tej okoliczności na etapie postępowania administracyjnego, a nadto, nie przedstawił żadnych innych istotnych dowodów podważających dokonane ustalenia organu co do powierzchni sprzedaży, poprzestając wyłącznie na gołosłownym twierdzeniu, że nie jest prawdą, iż handel odbywał się na powierzchni [...] m². Sąd tym twierdzeniom Skarżącego nie dał wiary. Należy wskazać, że co do zasady ciężar dowodu w postępowaniu podatkowym, stosownie do art. 122 i art. 187 § 1 O.p. spoczywa na organie podatkowym, jednakże nie jest to obowiązek nieograniczony. W szczególności, jeżeli podatnik usiłuje uzyskać korzystne dla siebie skutki podatkowe, kwestionując przy tym ustalenia organów, to wówczas na podatniku ciąży obowiązek przedstawienia dowodów w celu wykazania prawdziwości swojego twierdzenia. W ocenie Sądu, Skarżący w trakcie prowadzonego postępowania podatkowego nie przedstawił takich dowodów obalających fakty wynikające z raportu inkasenta. Wobec tego nie można zarzucić organom podatkowym naruszenia w sprawie przepisów postępowania podatkowego, w szczególności zasad wynikających z art. 122, art. 187 § 1 i art. 210 § 4 O.p., gdyż materiał dowodowy został należycie zebrany, zaś organy podatkowe wyjaśniły zasadność przesłanek, którymi kierowały się przy załatwianiu sprawy, a przyjęte rozstrzygnięcia były prawidłowe.
Skład orzekający w sprawie nie podzielił również zarzutów skargi co do naruszenia przez organy podatkowe przepisów prawa materialnego jak i pozostałych zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Organy podatkowe obu instancji przeprowadziły postępowanie podatkowe w sprawie zgodnie z zasadami ogólnymi określonymi w art. 120, 121, 180, 181, 188, 194, 197 nie naruszając tych przepisów w sposób mogący mieć istotny wpływ na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy.
W szczególności na uwzględnienie nie zasługuje podniesiony przez Skarżącego zarzut nieprzeprowadzenia dowodów z opinii biegłego na okoliczność, że obiekt, który jest przedmiotem opodatkowania opłatą targową za okres od 21.06.2012 r. do 20.09.2012 r., był budynkiem w rozumieniu art. 1a pkt 1 u.p.o.l.
Niewątpliwie, zgodnie z art. 197 § 1 O.p., w przypadku gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ podatkowy może powołać na biegłego osobę dysponującą takimi wiadomościami w celu wydania opinii, przy czym – stosownie do § 2 art. 197 O.p. - powołanie biegłego następuje z urzędu, jeżeli opinii biegłego wymagają przepisy prawa podatkowego. W celu ustalenia opłaty targowej przepisy prawa podatkowego (tutaj u.p.o.l.) nie wymagają powołania biegłego, a zatem organ podatkowy nie był zobowiązany do jego powołania. Ustawodawca pozostawił organowi podatkowemu pewną swobodę w zakresie podejmowania decyzji o zastosowaniu środka dowodowego z opinii biegłego, co uzasadnia użyty zwrot "może" - jednakże granice tej swobody są wyznaczone przez zasadę prawdy materialnej. Organ podatkowy nie jest zatem związany wnioskiem strony o powołanie biegłego dla ustalenia okoliczności, która w sposób niebudzący wątpliwości może być ustalona przez ten organ na podstawie dokumentów sprawy i oświadczeń, co ma miejsce w rozpoznawanej sprawie (tutaj chociażby dokument Zgłoszenia obiektu tymczasowego z dnia 06.03.2012 r. na okres od 25.06.2012 r. do 25.09.2012 r., podpisanego przez samego Skarżącego). Jednakże brak konieczności powołania biegłego winna znaleźć oparcie w zebranym materiale dowodowym sprawy, a następnie znaleźć odbicie w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji. W zaskarżonej decyzji Kolegium prawidłowo odniosło się do tej kwestii uznając, że w niniejszej sprawie nie ma potrzeby powoływania biegłego, gdyż dla uznania, czy dany obiekt, w którym Podatnik dokonywał sprzedaży, jest budynkiem bądź nim nie jest, nie są wymagane wiadomości specjalne, należy bowiem dokonać prawidłowej wykładni przepisów prawa w oparciu o ustalony stan faktyczny. W stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy, ocenę dokonaną przez Kolegium w tym zakresie Sąd w pełni podziela. Nadto, zgodzić się należy z Kolegium, że przedstawionym przez Stronę dokumentom jako opinii w toku postępowania (pismo Powiatowego inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30.08.2011 r., [...]; Inwentaryzacja z opinia techniczna obiektu budowlanego z dnia 09.05.2013 r. na zamówienie E. S.) nie można przypisać waloru opinii w rozumieniu art. 197 O.p., na co trafnie przywołano wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 16.11.2011 r., I SA/Bd 679/11, w którym Sąd stwierdził, że dowód z opinii biegłego jest jednym ze środków dowodowych, który tym się różni od innych dowodów, w szczególności od dowodu z dokumentu, zeznań świadków, oględzin, przesłuchania stron, że jego celem nie jest ustalenie faktów mających znaczenie dla sprawy, lecz udzielenie organowi wyjaśnień w kwestiach wymagających wiadomości specjalnych, a tym samym ułatwienie organowi wyciągnięcie właściwych wniosków co do oceny materiału dowodowego. Opinia biegłego nie wiąże organu podatkowego, który jest obowiązany poddać ją swej ocenie, jak każdy inny dowód, gdyż to organ - nie zaś biegły - rozstrzyga sprawę. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela ten pogląd.
Analogicznie należy odnieść się do oględzin, których żądał Skarżący. Zgodnie bowiem z art. 198 § 1 O.p. i tutaj organ podatkowy "może" w razie potrzeby przeprowadzić oględziny. Stosownie zaś do brzmienia art. 188 O.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że nie należy uwzględniać żądania strony, jeśli okoliczności mające znaczenie dla sprawy stwierdzone są wystarczająco innym dowodem, co miało miejsce w niniejszej sprawie Stąd nie zachodziła potrzeba przesłuchania wnioskowanych przez Skarżącego osób w charakterze świadka.
Przytoczone przepisy pozostawiają organowi podatkowemu zatem swobodę w zakresie podjęcia decyzji o powołaniu biegłego, przeprowadzeniu oględzin i przesłuchania świadków. Zostało to wyrażone przez użycie zwrotu "może", jednakże granice tej swobody są wyznaczone przez zasadę prawdy materialnej.
A zatem, potrzeba przeprowadzenia wskazanych dowodów każdorazowo podlega ocenie organu podatkowego w zależności od okoliczności występujących w konkretnej sprawie.
Zdaniem Sądu, organ podatkowy, nie przekraczając granic wyznaczonych zasadą prawdy materialnej, prawidłowo odstąpił od powołania biegłego i przeprowadzenia w ten sposób dowodu z opinii biegłego. Sąd nie dopatrzył się błędu w ocenie organu, który uznał, że nie ma potrzeby powołania biegłego dla rozstrzygnięcia, czy sporny obiekt, w którym Skarżący dokonywał sprzedaży, jest albo nie jest budynkiem, gdyż prawidłowo ustalony przez organ stan faktyczny wystarczy dla dokonania prawidłowej wykładni przepisów prawa. W ocenie Sądu, organ słusznie uznał, że w niniejszej nie są wymagane wiadomości specjalne, wystarczające są ustalenia faktyczne i prawne dokonane w zakresie niezbędnym dla określenia zobowiązania podatkowego w opłacie targowej.
Mając powyższe na uwadze, skład orzekający w sprawie uznał, że materiał dowodowy okazał się wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. Organy obu instancji oparły swoje decyzje na wystarczających dowodach mających istotne znaczenie prawne dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, natomiast jego spójna i logiczna ocena nie naruszyła granic swobodnej oceny dowodów. Organy podatkowe prawidłowo ustaliły wszystkie okoliczności sprawy na podstawie materiału dowodowego zebranego w postępowaniu, który wszechstronnie i wnikliwe oceniły z zachowaniem przewidzianych prawem reguł tej oceny. Podniesione przez Skarżącego zarzuty, w ocenie Sądu, nie poparte dowodami, stanowiły jedynie polemikę z ustaleniami poczynionymi przez organy, wynikającą z przedstawionej w skardze odmienności ocen w zakresie materiału zebranego w toku postępowania.
Sumując, jak zatem wykazano wyżej, organy podatkowe w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu zasadnie stwierdziły, że sporny obiekt nie stanowi budynku w rozumieniu art.1a ust.1 pkt 1 u.p.o.l., a zatem prowadzona przez Skarżącego w tym obiekcie działalność handlowa, podlegała opłacie targowej. W tej sytuacji za zasadne i prawidłowe Sąd uznał dokonane w decyzji organu podatkowego wyliczenia wysokości opłaty targowej za kontrolowany okres, w oparciu o zestawienia sporządzone przez służby miejskie, co do okresu (dat) dokonywania sprzedaży i wielkości powierzchni, na której sprzedaż ta była dokonywana oraz stawki dzienne opłaty, uchwalone przez Radę Miejską [...].
W tym stanie sprawy, nie znajdując podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu mającym wpływ na wynik rozpoznawanej sprawy, który nakazywałby wyeliminowanie tego aktu z obrotu prawnego, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło