I SA/Sz 125/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marian Jaździński, Sędziowie Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka (spr.), Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Protokolant Karolina Borowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2006 r. sprawy ze skargi P. U. S. Spółki z o.o. z siedzibą w Z. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy określenia wysokości nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2000-2002 o d d a l a skargę Decyzją z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 72 § 1 pkt 1 i art. 75 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz art. 2, art. 3, art. 4, art. 5 i art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sz., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez pełnomocnika P. U. S. Spółki z o.o. z siedzibą w Z. G. na decyzję Burmistrza Dz. z dnia [...]r. o nr [...] w sprawie odmowy określenia wysokości nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata [...]-[...], utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadniając swoje stanowisko, organ odwoławczy wskazał, że pismem z dnia [...]r. pełnomocnik ww. Spółki wystąpił do organu pierwszej instancji z wnioskiem o określenie i zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata [...] –[...]. Jako okoliczność uzasadniającą ten wniosek, pełnomocnik wskazał na nieuprawnione różnicowanie przez Radę Gminy, w uchwale na [...], [...] i [...] r., stawek podatkowych od budynków zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej w zależności od podmiotu zobowiązanego. Mając na uwadze powyższe, jak w dalszym ciągu swojej decyzji wskazało Kolegium, postanowieniem z dnia [...] r. Burmistrz Dz. wszczął postępowanie w sprawie określenia Spółce nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata [...] – [...], a następnie decyzją z dnia [...] r. o nr [...] odmówił Spółce określenia wysokości nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata [...]-[...], stając na stanowisku, że wymiar podatku od nieruchomości został naliczony zgodnie z obowiązującymi stawkami podatku albowiem nie stwierdzono nieważności uchwały Rady Gminy za lata [...]-[...]. Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem, pełnomocnik Spółki wniósł odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając: • naruszenie art. 5 ust. 1 w zw. z art. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez nieuprawnione podmiotowe zróżnicowanie w § 1 ust. 2 uchwały Rady Gminy w Dz. stawki podatkowej od budynków zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej; • naruszenie art. 217 w zw. z art. 168 Konstytucji RP poprzez dokonanie przez gminę nieprzewidzianych ustawą zwolnień; • naruszenie art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez nienależyte uzasadnienie faktyczne i prawne zaskarżonej decyzji. Rozpoznając powyższe zarzuty, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stanęło na stanowisku, że nie zasługują one na uwzględnienie. Z akt sprawy wynika bowiem, że wyliczenie i zapłata kwestionowanego przez Spółkę podatku od nieruchomości od budynku związanego z działalnością gospodarczą nastąpiło w oparciu o złożone deklaracje z uwzględnieniem stawki podatku od nieruchomości, określonej dla tego rodzaju przedmiotu opodatkowania w § 1 ust. 2 uchwały Rady Gminy Dz.: • z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok [...], • z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok [...], • z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok [...], Uchwały te, podjęte na podstawie art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w § 1 ust. 2 stwierdzają, że od budynków lub ich części związanych z działalnością gospodarczą inną niż rolnicza lub leśna, z wyjątkiem budynków lub ich części przydzielonych na potrzeby bytowe osób zajmujących lokale mieszkalne, oraz części budynków mieszkalnych zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej stawka podatku za 1 m2 powierzchni użytkowej wynosi: [...] zł na rok[...],[...] zł na rok [...] oraz [...] zł na rok [...]. Z kolei w ust. 3 ww. uchwały przewidują niższą stawkę od budynków lub ich części związanych z działalnością gospodarczą: rzemieślniczą, usługową, handlową prowadzoną przez osoby fizyczne. Wymienione uchwały, jak w dalszym ciągu wskazał organ odwoławczy, obowiązywały na terenie Gminy Dz., ponieważ w żadnej części nie zostały wyeliminowane z obrotu prawnego w trybie przewidzianym przez prawo. Jeżeli zatem podatek od nieruchomości został uiszczony przez Spółkę z uwzględnieniem stawek wprowadzonych uchwałami Rady Gminy Dz., jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie, których nieważność nie została stwierdzona przez właściwy organ, to nie można mówić o powstaniu nadpłaty. Stwierdzenie nadpłaty, a następnie zaliczenie jej na zaległe i bieżące zobowiązania podatkowe albo jej zwrot, byłoby bowiem, w ocenie Kolegium, możliwe dopiero po orzeczeniu o nieważności uchwały Rady Gminy, na której podstawie został obliczony i wypłacony podatek od nieruchomości. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał też, że podzielić należy stanowisko Spółki, że art. 5 ust. 1 w związku z art. 2 nie daje uprawnień dla rady gminy do przyjęcia w uchwale ustalającej wysokość stawek podatku od nieruchomości różnych stawek w stosunku do poszczególnych grup podatników, gdyż ustawa nie przewiduje możliwości modyfikowania obowiązku podatkowego ze względów podmiotowych. W skardze na powyższą decyzję, złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, pełnomocnik skarżącej Spółki, zarzucając decyzji Burmistrza Dz. z dnia [...] r. oraz decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sz. z dnia [...] r. naruszenie prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, wniósł o: - uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Burmistrza Dz. z dnia [...] r. o nr [...] w sprawie odmowy określenia wysokości nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata [...] – [...] i uwzględnienie wniosku skarżącej o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za: - rok [...] w kwocie nadpłaty [...] zł, - rok [...] w kwocie nadpłaty [...] zł, - rok [...] r. w kwocie nadpłaty [...] zł, ewentualnie, na zasadzie art. 94 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym w zw. z art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o orzeczenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny o niezgodności z prawem następujących aktów prawa miejscowego: a) uchwały [...] Rady Gminy w Dz. z dnia [...] r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok [...] w części, dotyczącej budynków wymienionych w 1 ust. 2, b) uchwały [...] Rady Gminy w Dz. z dnia [...] r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok [...] w części dotyczącej budynków wymienionych w 1 ust. 2, c) uchwały [...] Rady Gminy w Dz. z dnia [...] r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok [...] w części dotyczącej budynków wymienionych w 1 ust. 2. W dalszym ciągu uzasadnienia skargi pełnomocnik skarżącej wskazał także, że decyzji Burmistrza Dz. z dnia [...] r. w sprawie odmowy określenia wysokości nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata [...]-[...]oraz decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sz. z dnia [...]r. zarzuca: ● naruszenie art. 5 ust. 1 w związku z art. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez różnicowanie i udzielenie w uchwałach Rady Gminy Dz. o nr: - nr [...] w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok [...], - nr [...] w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok [...], - nr [...] w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości za rok [...], zwolnień podmiotowych w zakresie podatku od nieruchomości nieprzewidzianych ustawą; ● naruszenie art. 217 w zw. z art. 168 Konstytucji RP poprzez dokonanie przez Radę Gminy Dz. zwolnień podmiotowych nieprzewidzianych ustawą; ● naruszenie art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez nienależyte uzasadnienie faktyczne i prawne skarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że wobec stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego, iż organ odwoławczy podziela argumenty i stanowisko skarżącej, co do naruszenia przy wydawaniu przedmiotowych uchwał Rady Gminy w Dz. art. 5 ust. 1 w zw. z art. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych konieczne jest złożenie wniosku o stwierdzenie niezgodności z prawem wskazanych powyżej uchwał. Nadto, w obszernym uzasadnieniu skargi, poza argumentami uzasadniającymi powyższy wniosek, wskazano także, na podstawie orzeczeń sądów administracyjnych oraz piśmiennictwa, co jest nadpłatą, podkreślając, że z nadpłatami mamy do czynienia, gdy podatnik świadczy kwotę pieniężną mimo, że nie jest do tego zobowiązany lub też, gdy w chwili dokonania świadczenia istniał tytuł prawny, który został następnie uchylony, co, w ocenie skarżącej, miało miejsce w niniejszej sprawie. Pełnomocnik skarżącej uzasadnił także zarzut naruszenia art. 217 w zw. z art. 168 Konstytucji RP podkreślając, że zakwestionowane przez stronę uchwały są niezgodne z ustawą zasadniczą, która stanowi, że decyzje administracyjne powinny być zgodne z obowiązującym prawem, i przepisami wyższej rangi, tj. w tym przypadku z ustawą o podatkach i opłatach lokalnych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sz. wniosło o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany swojego stanowiska w sprawie, które zostało wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Sprawując kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd administracyjny orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz z urzędu bada, czy zaskarżony akt lub czynność zgodne są z prawem materialnym i przepisami postępowania (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 87 ust. 1 i 2 Konstytucji RP (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ze zm.) źródłami powszechnie obowiązującego prawa w Rzeczypospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe, rozporządzenia oraz akty prawa miejscowego na obszarze działania organów, które je ustanowiły. Uchwały rady gminy stanowią niewątpliwie akty prawa miejscowego, będące na terenie działania danej gminy prawem powszechnie obowiązującym. Każda zaś uchwała rady gminy, wobec której organ nadzoru nie orzekł ich nieważności w trybie art. 91 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.) lub, która nie została zaskarżona do Sądu na podstawie art. 93, ani też nie została podważona w trybie art. 101 cyt. ustawy przez podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą - wiążą także samorządowe kolegia odwoławcze. W myśl bowiem art. 21 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t. j. Dz. U z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), przy orzekaniu członkowie składów orzekających kolegium są związani wyłącznie przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Tak więc, ważne uchwały rady gminy stanowią, na terenie jej działania, obowiązujące przepisy prawa miejscowego. Jeżeli więc podatek od nieruchomości został uiszczony przez Spółkę z uwzględnieniem stawek wprowadzonych uchwałami Rady Gminy Dz., co miało miejsce w przedmiotowej sprawie, których nieważność nie została stwierdzona przez właściwy organ, nie można mówić o powstaniu nadpłaty. Stwierdzenie bowiem nadpłaty, a następnie zaliczenie jej na zaległe i bieżące zobowiązania podatkowe albo jej zwrot (art. 74a i następne Ordynacji podatkowej), byłoby możliwe dopiero po orzeczeniu o nieważności uchwały rady gminy, na której podstawie został obliczony i wypłacony podatek od nieruchomości. Powyższe, w ocenie Sądu, wskazuje zatem, że nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi, dotyczące naruszenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przy wydawaniu decyzji z dnia [...] r. o nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza Dz. z dnia [...] r. o [...] w sprawie odmowy określenia wysokości nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata [...] – [...], przytoczonych w skardze przepisów prawa. Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej albowiem zarówno organ pierwszej, jaki i drugiej instancji, zawarły w swoich decyzjach stosowne uzasadnienia faktyczne i prawne. Natomiast, co do zawartego w skardze wniosku o orzeczenie o niezgodności z prawem uchwał Rady Gminy Dz. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok [...],[...]i [...] wskazać należy, że w toku postępowania wywołanego skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z zakresu prawa podatkowego nie może by uruchomione postępowanie sądowe, dotyczące ww. kwestii. Nadto, wskazać należy, że dopiero w takim postępowaniu zasadne byłoby podnoszenie przez stronę skarżącą zarzutów, dotyczących naruszenia art. 217 w zw. z art. 168 Konstytucji RP, które w niniejszej sprawie także nie mogą zostać uwzględnione. Nie znajdując, w tych warunkach, podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja ostateczna nie odpowiada przepisom prawa materialnego, jak również podstaw do stwierdzenia, iż wydana ona została z naruszeniem przepisów postępowania podatkowego w stopniu, co najmniej, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, orzec należało o oddaleniu skargi, jako nieuzasadnionej (art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).