I SA/Sz 1294/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA – Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka po rozpatrzeniu w dniu 20 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. o wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej z jej skargi na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do grudnia 2011 r., po wznowieniu postępowania p o s t a n a w i a: oddalić wniosek [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. (dalej: "skarżąca"), w skardze kasacyjnej z dnia 14 sierpnia 2015 r. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 lipca 2015 r. o odrzuceniu skargi zamieściła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że w przypadku wykonania decyzji ostatecznej zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Aktualnie bowiem spółka znajduje się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej zapłatę przedmiotowej kwoty wraz z odsetkami z uwagi na brak płynności finansowej. Skarżąca była ponadto zmuszona zwolnić część pracowników. W celu poprawienia sytuacji spółki zarząd poszukuje nowych rynków zbytu, jednak w obecnej sytuacji gospodarczej nie jest to łatwe zadanie. Tym bardziej, iż kontrahenci dokładnie sprawdzają kondycję finansową potencjalnego partnera. Spółka rozpoczęła również negocjacje z wierzycielami odnośnie rozłożenia na raty zaległości, a natychmiastowa wykonalność decyzji uniemożliwi jej spłatę ciążących na niej zobowiązań i narazi ją na groźbę postępowania sądowego oraz sprzedaż długów firmom windykacyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a.", wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, jak stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydawanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samem sprawy. Z treści ww. przepisu jednoznacznie wynika, że przedmiotem orzekania sądu w ramach instytucji wstrzymania wykonania mogą być objęte jedynie "akty lub czynności", na które wniesiono skargę, a także te "akty", które zapadły w granicach sprawy będącej przedmiotem zaskarżenia. Chodzi zatem o zakres aktów lub czynności przewidzianych w art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a., w szczególności decyzje i postanowienia, przy jednoczesnym braku przesłanek negatywnych skutkujących koniecznością odrzucenia skargi w ramach art. 58 p.p.s.a. W oparciu o przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może, po uprzednim złożeniu stosownego wniosku przez stronę skarżącą, wstrzymać wykonanie (w całości lub w części) wskazanych wyżej aktów lub czynności albo odmówić takiego wstrzymania. Postanowienie w sprawie wstrzymania aktu sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 p.p.s.a.). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że wniosek skarżącej dotyczył wstrzymania decyzji ostatecznej. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego, co oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W rozpoznawanej sprawie wskazane powyżej przesłanki nie zachodzą, a to z uwagi na charakter zaskarżonej decyzji. W orzecznictwie i doktrynie nie budzi wątpliwości, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., mogą być jedynie takie akty i czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por. postanowienie Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt I SA/Sz 1467/14 - orzeczenia.nsa.gov.pl). Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (por. J. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 224-225; postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 3139/13, LEX nr 1420326). Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. Co do zasady cechy wykonalności nie mają wszelkie akty administracyjne odmowne (por. R. Hauser, M. Wierzbowski (red.): Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo C.H. BECK, Warszawa 2013, s. 361; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2014 r., sygn. akt II GZ 759/13, LEX nr 1432683). Nie każdy więc akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Sąd zwraca także uwagę, że co do zasady z przymiotu wykonalności nie korzystają wszelkie akty administracyjne odmowne oraz te spośród konstytutywnych aktów uprawniających, które dla spowodowania stanu prawnego lub faktycznego w nich określonego nie wymagają żadnych działań ze strony podmiotów uprawnionych. W sprawie przedmiotem skargi jest decyzja odmawiająca uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do grudnia 2011 r., po wznowieniu postępowania. Decyzja taka nie nakłada na stronę skarżącą żadnych obowiązków podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny lub też przymusowy. Nie ma ona zatem charakteru aktu wymagającego wykonania i nie powoduje bezpośrednich skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Tym samym brak jest podstaw do zastosowania wnioskowanej przez skarżącą instytucji ochrony tymczasowej. W tym stanie sprawy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.