I SA/Sz 1428/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 24 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku pełnomocnika [...] o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 29 września 2014 r. w przedmiocie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2013 p o s t a n a w i a: odmówić stronie skarżącej przywrócenia termin do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 15 stycznia 2015 r. odrzucił skargę [...] na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 29 września 2014 r. z uwagi na nieuiszczenie w wyznaczonym terminie wpisu sądowego. Odpis orzeczenia wraz z uzasadnieniem został doręczony Pełnomocnikowi skarżącej w dniu 26 stycznia 2015 r. Pełnomocnik Skarżącej w piśmie z dnia 2 lutego 2015 r. (nadanym na poczcie w tym samym dniu) złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Uzasadniając żądanie, wskazał, że w dniu 12 grudnia 2014 r. otrzymał zawiadomienie Sądu o ustaleniu wpisu od dwóch wniesionych skarg. W obu tych sprawach wpis ustalony został w kwocie [...] zł od każdej ze skarg. Pełnomocnik niezwłocznie powiadomił telefonicznie Skarżącą o ustalonych wpisach oraz o konieczności ich zapłaty. Skarżąca działając w najlepszej wierze i w przekonaniu, co do prawidłowego wypełnienia obowiązków sądowych, zapłaciła [...] zł jedynie na poczet jednej ze skarg, tj. w sprawie I SA/Sz 1429/14. Dalej wskazał, że postanowieniem z dnia 15 stycznia 2015 r. (pełnomocnik błędnie wskazał datę: z dnia 20 stycznia 2015 r.), doręczonym pełnomocnikowi w dniu 26 stycznia 2015 r., Sąd odrzucił skargę w sprawie I SA/Sz 1428/14, wskazując, że opłata od skargi nie została uiszczona. W ten sposób pełnomocnik dowiedział się, że Skarżąca takiej opłaty w jednej ze spraw nie wniosła i nawiązał kontakt ze stroną. Wówczas, na podstawie analizy uzasadnienia postanowienia zarówno pełnomocnik, jak i Skarżąca, stwierdzili, że Skarżąca nie uiściła jednej z opłat. W rozmowie ze Skarżącą pełnomocnik ustalił, że strona w czasie, gdy została powiadomiona o konieczności uiszczenia wpisów od wniesionych skarg, przeżywała znaczne trudności osobiste i gospodarcze. W okresie od dnia 11 grudnia 2014 r. w gospodarstwie skarżącej, która trudni się hodowlą krów, panowała zaraza wywołująca u krów objawy niestrawności oraz podejrzenie ketozy. Leczenie trwało 14 dni i skarżąca była skoncentrowana na opanowaniu sytuacji w gospodarstwie i stanie zdrowia zwierząt. Jednocześnie skarżąca przeżywała trudności ekonomiczne, co było związane z wystąpieniem przez Nią z wnioskiem o restrukturyzację zadłużenia bankowego. Jako dowód do wniosku załączyła oświadczenie lekarza weterynarii, książkę leczenia zwierząt, pismo z [...]. Strona skarżąca wyjaśniła ponadto, że uchybiła terminowi bez swojej winy, bowiem obie sprawy miały bardzo zbliżone sygnatury i Skarżąca wobec silnego stresu wywołanego stanem zdrowia stada omyłkowo dokonała tylko jednej zapłaty. Do wniosku Skarżąca załączyła dowód uiszczenia opłaty sądowej w wysokości [...]zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej zwaną: "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W myśl art. 87 § 1 ww. ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2). Stosownie zaś do art. 87 § 4 powołanej ustawy równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Z powyższej regulacji prawnej wynika, że warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie następujących przesłanek: – złożenie przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi; – jednocześnie z wniesieniem wniosku należy dopełnić czynności, dla której wyznaczony był termin; – strona powinna uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności Sąd bada czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w zakreślonym przez ustawodawcę siedmiodniowym terminie. Termin ten liczy się od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W rozpoznawanej sprawie przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 26 stycznia 2015 r. (data doręczenia postanowienia Sądu o odrzuceniu skargi), a zatem od tego dnia rozpoczął bieg termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia ww. braku formalnego skargi. Wobec tego, termin określony w art. 87 § 1 ww. ustawy został przez stronę dochowany, bowiem w dniu 2 lutego 2015 r. strona zwróciła się z wnioskiem o przywrócenie terminu, nadając go na poczcie. Zastrzeżeń Sądu nie budzi również spełnienie drugiej z wyżej wymienionych przesłanek, tj. dokonanie czynności, dla której uchybiono terminowi, bowiem w dniu 2 lutego 2015 r. Skarżąca uiściła [...] zł tytułem opłaty od skargi. Rozważenia wymaga wypełnienie przesłanki dotyczącej uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy strony skarżącej w uchybieniu terminu. Zgodnie z powyższym unormowaniem, brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną przesłankę przywrócenia terminu, przy czym brak winy można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych okolicznościach wysiłku. Ocena braku winy pozostaje w gestii sądu, który dokonuje oceny, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i która dołożyła wszelkich starań, aby uniknąć negatywnych konsekwencji niedochowania terminów procesowych. W ocenie sądu wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem po przeprowadzeniu analizy akt sądowych, sąd stwierdził, że strona nie uprawdopodobniła okoliczności świadczących o braku winy w uchybieniu terminu. Zauważyć należy, że na równi z zawinionym działaniem strony traktowane jest zawinienie działającego w jej imieniu pełnomocnika i w związku z tym strona postępowania działająca przez pełnomocnika, ponosi wszelkie negatywne konsekwencje jego zaniedbań. Nie tylko więc wina strony, lecz również innych osób, w tym pełnomocnika, wyłącza możliwość przywrócenia terminu. W konsekwencji powoływane przez pełnomocnika skarżącej okoliczności uzasadniające - jego zdaniem - przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługują na uwzględnienie. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko wówczas, gdy pełnomocnik skarżącego dołożył wszelkiej należytej staranności, aby dokonać czynności procesowej. Podkreślić należy, że wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi zostało prawidłowo doręczone działającemu w imieniu Skarżącemu, profesjonalnemu pełnomocnikowi. Brak uiszczenia w terminie wpisu od skargi w niniejszej sprawie, wskazuje w sposób jednoznaczny na niedochowanie przez pełnomocnika skarżącego ciążącej na nim obowiązku należytego dbania o interesy jego mocodawczyni, która to mocodawczyni ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się swojego pełnomocnika. Skuteczność dokonania przed sądem czynności, polegającej na wniesieniu pisma wszczynającego postępowanie w sprawie, zależy od uiszczenia wpisu (por. art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a.). Fakt, że materialny obowiązek uiszczenia opłaty ciąży na samej stronie, nie zwalnia pełnomocnika z obowiązku zapewnienie skuteczności czynności procesowej, dokonywanej w granicach pełnomocnictwa. Obowiązku tego nie należy utożsamiać z koniecznością uiszczenia opłaty z własnych środków pełnomocnika, lecz z taką organizacją prowadzenia spraw strony w postępowaniu sądowym, która zapewni skuteczne dochodzenie jej praw i interesów. Podsumowując powyższe rozważania Sąd stwierdza, że powoływane przez pełnomocnika skarżącego w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu okoliczności nie uprawdopodabniają braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. W przypadku gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, przy ustalaniu jej winy w niezachowaniu terminu należy mieć na uwadze działania pełnomocnika oraz to, że zaniedbania osób którymi on się posługuje, obciążają jego samego, a zatem nie uwalniają one strony od winy w niezachowaniu terminu ( wyrok NSA z 12 kwietnia 2002 r., I SA/Gd 1676/99). Jeśli strona jest reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, przy ocenie możliwości przywrócenia terminu należy uwzględnić wiedzę i konieczność zachowania należytej staranności przez tego pełnomocnika. W orzecznictwie podkreśla się, że dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu spraw skutkują odmową przywrócenia terminu (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2002 r., sygn. akt II SA/Wr 1329/01). W złożonym w niniejszej sprawie wniosku o przywrócenie terminu nie podano żadnych okoliczności uprawdopodabniających, że pełnomocnik Skarżącego nie mógł dokonać czynności w terminie. Podkreślić należy, że pełnomocnik miał świadomość o ciążącym na Skarżącej obowiązku uiszczenia wpisu od 2 wniesionych skarg. Z kolei podniesiona we wniosku okoliczność nie dokonania zapłaty w jednej ze spraw, z uwagi na bardzo zbliżone sygnatury, a Skarżąca wobec silnego stresu wywołanego stanem stada, omyłkowo uiściła tylko jedna opłatę nie stanowi okoliczności obiektywnej, mogącej świadczyć o braku winy w uchybieniu terminu przez Skarżącą. Wobec powyższego, Sąd działając na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.