I SA/Sz 1472/14
PostanowienieWSA w Szczecinie2017-07-03
Skład orzekający: Iwona Golec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty kancelaryjnej, złożony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy w tym samym zakresie, podlega rozpoznaniu w trybie art. 165 PPSA, jeśli wnioskodawca nie wykazał istotnej zmiany okoliczności sprawy?Ratio decidendi
Kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie, dotyczący tej samej opłaty, złożony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy, podlega rozpoznaniu w trybie art. 165 PPSA. Odstąpienie od oceny poprzedniego postanowienia jest możliwe tylko w przypadku istotnej zmiany okoliczności sprawy, decydujących o przyznaniu prawa pomocy. Wnioskodawca nie wykazał takiej zmiany, dlatego wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia. Wcześniej, postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił przyznania prawa pomocy w tym zakresie, uznając, że sytuacja finansowa skarżącego nie uniemożliwiała poniesienia tej opłaty. Skarżący złożył kolejny wniosek, powołując się na zwolnienie w innej sprawie oraz przedstawiając nowe okoliczności dotyczące swojej sytuacji finansowej i egzekucyjnej. Sąd rozpoznał wniosek w trybie art. 165 PPSA, uznając, że skarżący nie wykazał istotnej zmiany okoliczności sprawy uzasadniającej modyfikację poprzedniego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany pkt 2 postanowienia z dnia 12 sierpnia 2015 r. sygn. akt I SA/Sz 1472/14 odmawiającego Skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty kancelaryjnej.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia wraz z uzasadnieniem w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 2009 rok p o s t a n a w i a: odmówić zmiany pkt 2 postanowienia z dnia 12 sierpnia 2015 r. sygn. akt I SA/Sz 1472/14 odmawiającego Skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty kancelaryjnej w kwocie [...] zł.
Postanowieniem z dnia 9 lutego 2015 r. sygn. akt I SA/Sz 1472/14 referendarz sądowy WSA w Szczecinie zwolnił skarżącego od wpisu od skargi, wynoszącego w sprawie [...] zł.
Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2015 r. sygn. akt I SA/Sz 1472/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie [...] zł (pkt 1) oraz odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty kancelaryjnej w kwocie [...] zł (pkt 2).
Sąd ustalił rozpoznając ww. wniosek w 2015 roku, że sytuacja finansowa skarżącego nie była na tyle trudna aby uniemożliwiała poniesienie wskazanej opłaty kancelaryjnej w kwocie [...] zł.
Wskazał, że skarżący oświadczył, iż nie otrzymuje (wraz z małżonką) świadczeń socjalnych oraz społecznych. Wysokość ponoszonych wydatków na utrzymanie gospodarstwa domowego wynosiła około [...] zł w tym [...] zł na spłatę zobowiązań kredytowych (w załączeniu przesłał kopie harmonogramów spłat). Syn skarżących wspierał rodziców finansowo w utrzymaniu gospodarstwa domowego. W załączeniu skarżący przedłożył zaświadczenie o dochodach, które otrzymuje małżonka pracując w N.jako pracownik socjalny. Z zaświadczenia wynikało, że jej wynagrodzenie netto w miesiącu maju wyniosło [...], natomiast w miesiącu czerwcu [...]. Łączne wynagrodzenie małżonki skarżącego z dwóch miesięcy w przeliczeniu na złote według kursu z dnia 22 lipca 2015 r. wyniosło około [...] zł. Zatem średnie wynagrodzenie miesięczne w okresie czterech miesięcy ( dwa miesiące pracy, dwa miesiące bez zarobków) wyniosło około [...] zł.
W załączeniu skarżący przedłożył zeznanie podatkowe za rok 2014, z którego wynikało, iż osiągnął on roczny dochód z tytułu renty w wysokości [...] zł.
Sąd stwierdził wówczas, że orzeczony poziom obciążenia strony w zakresie ww. opłaty kancelaryjnej w wysokości [...] zł był adekwatny do możliwości finansowych strony.
Sąd pokreślił, że skarżący ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Posiada również stałe źródło dochodu w postaci renty. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną która również osiąga stały dochód. Nadto, skarżącego wspiera finansowo syn.
Wysokość wydatków ponoszonych przez skarżącego (wraz z małżonką) na utrzymanie gospodarstwa domowego wynosi [...] zł, w tym [...] zł na spłatę zobowiązań kredytowych.
W ocenie Sądu, dokonując zestawienia pomiędzy wysokością opłaty kancelaryjnej a przedstawioną sytuacją majątkową skarżącego nie da się stwierdzić, aby skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść wymaganej opłaty w kwocie [...] zł. Wygospodarowanie takiej kwoty nie będzie stanowiło dla skarżącego wydatku zagrażającego zaspokojeniu podstawowych potrzeb życiowych.
Następnie, w odpowiedzi na kolejne wezwanie Sądu do uiszczenia ww. opłaty kancelaryjnej w wysokości [...] zł, skarżący, reprezentowany przez doradcę podatkowego, złożył kolejny wniosek o zwolnienie od tej opłaty. W uzasadnieniu wniosku powołał się na zwolnienie go od takiej opłaty w sprawie I SA/Sz 883/16.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną; źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę żony skarżącego w wysokości ok. [...] zł netto oraz renta skarżącego w wysokości [...] zł. W odniesieniu do majątku oświadczył, że małżonkowie posiadają spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego o powierzchni [...] m2, nie wykazała innych nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych oraz zgromadzonych oszczędności.
Skarżący oświadczył, że z uwagi na problemy zdrowotne musiał zlikwidować działalność gospodarczą. Wobec skarżącego i jego żony małżonka toczy się obecnie postępowanie egzekucyjne dotyczące spornego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za 2010 r. w wysokości [...] zł, mąż skarżącej jest zadłużony w ZUS na kwotę główną ok. [...] zł, ponadto budżet domowy obciąża spłata zobowiązań kredytowych na łączną kwotę około [...] zł. Wydatki na utrzymanie mieszkania, wyżywienie, ubrania, transport i leczenie wynoszą łącznie ok. [...] zł. Skarżąca wskazała na kredyt odnawialny w wysokości [...] zł.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.
Skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od opłaty kancelaryjnej (art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm..) - zwanej dalej p.p.s.a. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym jest zależne od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Przystępując do rozpoznania wniosku złożonego w niniejszym postępowaniu
w pierwszej kolejności trzeba zwrócić uwagę, że w jego toku wydano już postanowienie w przedmiocie prawa pomocy (opisane wyżej postanowienie z 12 sierpnia 2015 r.) w związku z wnioskiem skarżącego o zwolnienie od ww. opłaty kancelaryjnej, które to postanowienie jest prawomocne.
Wobec powyższego złożony następnie wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie i dotyczącym tej samej opłaty kancelaryjnej w wysokości [...] zł podlega rozpoznaniu w trybie art. 165 p.p.s.a., zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Odstąpienie od oceny powziętej we wcześniejszym postanowieniu może zatem wchodzić w grę jedynie wtedy, gdy okoliczności stanowiące przesłankę danego rozstrzygnięcia uległy zmianie.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest bowiem pogląd, zgodnie z którym złożenie kolejnego wniosku o prawo pomocy w sprawie, w której uprzednio rozpoznawano już wniosek o tożsamym przedmiotowo zakresie i wydano prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy, powoduje konieczność dokonania jego oceny w trybie art. 165 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z dnia 8 maja 2007 r. o sygn. akt II FSK 649/06, LEX nr 927112; z dnia 3 lutego 2009 r. o sygn. akt I OZ 53/09, LEX nr 544984; z dnia 28 lipca 2009 r. o sygn. akt I FZ 252/09, LEX nr 552218 i z dnia 7 lutego 2011 r. o sygn. akt II FSK 2274/10, LEX nr 742349).
W związku z tym powołanie się w uzasadnieniu wniosku na zwolnienie skarżącego od opłaty kancelaryjnej w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 883/16, jest na tym etapie postępowania nieuzasadnione.
Przesłanką modyfikacji orzeczenia na podstawie powyższego przepisu jest zatem zmiana okoliczności sprawy, przez które przy rozpoznawaniu wniosku o prawo pomocy należy rozumieć dane dotyczące sytuacji rodzinnej, stanu majątkowego i dochodów wnioskującego o takie wsparcie. Te bowiem są decydujące w kontekście przyznania prawa pomocy. Chodzi więc o zmianę w zakresie okoliczności, w oparciu o które wydano poprzednie orzeczenie. Musi być ona przy tym na tyle istotna, aby uzasadniała modyfikację tego orzeczenia.
Skarżący jest zobowiązany do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w wysokości [...] zł.
Referendarz sądowy stwierdza mając na uwadze powyższe, że skarżący nie wykazał w uzasadnieniu wniosku, że jego sytuacja finansowa uległa pogorszeniu.
Mając to na uwadze, nie znajdując podstaw do zmiany postanowienia
w przedmiocie prawa pomocy, na podstawie art. 165 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., należało orzec, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło