I SA/Sz 150/19
WyrokWSA w Szczecinie2019-04-11
Skład orzekający: Bolesław Stachura, Kazimierz Maczewski, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ pośredniczący w ramach programu operacyjnego może odstąpić od podpisania umowy o dofinansowanie projektu, jeśli na etapie weryfikacji dokumentów przed zawarciem umowy stwierdzi niespełnienie przez projekt kryterium dopuszczalności, mimo że na etapie oceny projekt uzyskał wymaganą liczbę punktów?Ratio decidendi
Organ pośredniczący jest uprawniony do weryfikacji spełnienia przez projekt wszystkich kryteriów dopuszczalności również na etapie poprzedzającym zawarcie umowy o dofinansowanie. Jeśli weryfikacja ta wykaże niespełnienie kryterium, organ może odstąpić od podpisania umowy, nawet jeśli projekt pierwotnie uzyskał pozytywną ocenę. Wnioskodawca ma obowiązek udowodnić spełnienie kryteriów, a organ ma prawo żądać niezbędnych dokumentów potwierdzających te fakty.Stan faktyczny
Skarżąca E. D. ubiegała się o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego. Po pozytywnej ocenie wniosku i rekomendacji do dofinansowania, na etapie przed podpisaniem umowy, Instytucja Pośrednicząca (IP RPO WZ) zakwestionowała spełnienie kryterium dopuszczalności dotyczącego posiadania siedziby lub innej formy organizacyjnej działalności na terenie województwa zachodniopomorskiego od co najmniej roku. Pomimo wielokrotnych wezwań i przedłożenia przez skarżącą dokumentów, IP RPO WZ uznała, że nie potwierdzają one spełnienia tego kryterium i odstąpiła od podpisania umowy. Skarżąca wniosła protest, który nie został uwzględniony, a następnie skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bolesław Stachura, Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski (spr.),, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi E. D. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą P. na rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Urzędu Pracy z dnia 18 stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od wyników oceny wniosku o dofinansowanie projektu w ramach polityki spójności oddala skargę.
Rozstrzygnięciem z dnia 18 stycznia 2019 r., znak [...], Inne nie uwzględnił protestu złożonego przez E. D. (prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą [...]) w celu ponownego sprawdzenia złożonego przez nią wniosku o dofinansowanie nr [...] - w zakresie spełniania kryterium wyboru projektu w postaci posiadania od co najmniej 1 roku na dzień złożenia wniosku siedziby, filii, delegatury, oddziału lub innej prawnie dozwolonej formy organizacyjnej działalności podmiotu na terenie województwa zachodniopomorskiego.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że Wnioskodawczyni ubiega się o dofinansowanie z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020 (dalej: RPO WZ) w ramach konkursu nr [...] ogłoszonego przez Inne, pełniącego rolę Instytucji Pośredniczącej w ramach RPO WZ (dalej: IP RPO WZ).
Pismem z 9 kwietnia 2018 r. IP RPO WZ poinformowała Wnioskodawczynię o odstąpieniu od podpisania umowy o dofinansowanie projektu z uwagi na fakt, niespełnienia kryterium dopuszczalności pkt 8 Wymogi organizacyjne nr 1.
W dniu 2 maja 2018 r. Wnioskodawczyni wniosła do IP RPO WZ protest w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie procedury wyboru projektu w kontekście spełnienia przez projekt ww. kryterium dopuszczalności, podnosząc zarzuty o charakterze proceduralnym w zakresie przeprowadzonej oceny.
IP RPO pismem z 17 maja 2018 r. poinformowała Wnioskodawczynię o nieuwzględnieniu protestu.
Na to rozstrzygnięcie Wnioskodawczyni wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie (dalej: WSA), który wyrokiem z 26 lipca 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 399/18 uwzględnił skargę i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez IP RPO WZ, nakazując ponowne rozpoznanie sprawy przez osobę niepodlegającą wykluczeniu w rozumieniu art. 60 ustawy wdrożeniowej.
Również wydane w dniu 14 września 2018 r., po ponownym rozpoznaniu sprawy, rozstrzygnięcie IP RPO WZ o nieuwzględnieniu protestu zostało zaskarżone przez Wnioskodawczynię do WSA w Szczecinie, który wyrokiem z 21 listopada 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 769/18, uwzględnił skargę i nakazał ponowne rozpoznanie sprawy i odniesienie się organu do zarzutów Wnioskodawczyni sformułowanych w proteście oraz do dokumentów przedstawionych przez nią na żądanie IP RPO WZ.
Po przeanalizowaniu protestu z 27 kwietnia 2018 r., wniosku o dofinansowanie oraz dokumentacji dotyczącej oceny projektu i dokumentów przedstawionych przez Wnioskodawczynię na etapie podpisania umowy o dofinansowanie projektu organ postanowił nie uwzględnić protestu.
Uzasadniając takie rozstrzygnięcie organ podkreślił, że tryb postępowania w sprawie przyznania środków na finansowanie zgłaszanych przez uprawnione podmioty projektów określa ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U.2017.1460 ze zm.) - dalej: "ustawa wdrożeniowa". W rozpatrywanej sprawie projekty spełniające kryteria wyłaniane są w drodze ogłoszonego konkursu, zgodnie z art. 39 ust. 1 tej ustawy. Każdy projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez Komitet Monitorujący RPO WZ. Stosownie do art. 44 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, oceny spełniania kryteriów wyboru projektów przez projekty uczestniczące w konkursie dokonuje Komisja Oceny Projektów (dalej: KOP).
Ogłaszając konkurs nr [...], [...] podała informacje obejmujące dane wymagane ustawą wdrożeniową (art. 40), udostępniła również regulamin konkursu (art. 41), określający m.in. procedurę wyboru projektów. Ocena projektów podzielona jest na dwie fazy. W ramach I fazy oceny, dokonywana jest weryfikacja spełnienia przez projekt kryteriów dopuszczalności, wykonalności, jakości, premiujących, administracyjności oraz dokonywana jest weryfikacja oczywistych omyłek, zgodnie z art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej. W ramach II fazy oceny, dokonywana jest ocena strategiczna przez pracowników Instytucji Zarządzającej RPO WZ wchodzących w skład KOP. Powyższe kryteria zostały zatwierdzone przez Komitet Monitorujący RPO WZ. Oceny spełniania przez dany projekt poszczególnych kryteriów wyboru projektów, w ww. kolejności, dokonuje dwóch członków KOP, wybieranych w drodze losowania przeprowadzonego przez Przewodniczącego KOP.
Przedmiotowy projekt podczas I fazy oceny uzyskał wymaganą liczbę punktów i spełnił kryteria wyboru projektów, jednak w wyniku weryfikacji dokumentów przedłożonych celem zawarcia umowy stwierdzono, że projekt nie spełnia kryterium dopuszczalności.
Odnosząc się do zarzutu Wnioskodawczyni o charakterze proceduralnym dotyczącego niezasadnego uznania – z naruszeniem zasady obiektywizmu i rzetelności wynikającej z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, a także z naruszeniem art. 37 ust. 5 i art. 52 ust. 2 tej ustawy - że projekt nie spełniał kryterium posiadania od co najmniej 1 roku na dzień złożenia wniosku siedziby, filii, delegatury, oddziału lub innej prawnie dozwolonej formy organizacyjnej działalności podmiotu na terenie województwa zachodniopomorskiego, skutkującego odmową podpisania umowy o dofinansowanie, organ przytoczył brzmienie tych przepisów.
Organ stwierdził następnie, że zgodnie z art. 52 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, umowa o dofinansowanie projektu może zostać podpisana, a decyzja o dofinansowaniu projektu może zostać podjęta, jeżeli projekt spełnia wszystkie kryteria, na podstawie których został wybrany do dofinansowania. Powołując się na postanowienia Regulaminu konkursu organ wskazał w szczególności na pkt 5.1.2.6, w myśl którego: "Złożenie dokumentów zawierających informacje sprzeczne z treścią wniosku o dofinansowanie projektu może skutkować odstąpieniem przez IP RPO od podpisania umowy." Ponadto, w zastrzeżeniu do części 5.1.2 Regulaminu wskazano: "UWAGA! Z uwagi na fakt, iż dokumenty dotyczące RPO WZ podlegają zmianom, IOK zastrzega sobie prawo do wprowadzania dodatkowych dokumentów stanowiących potencjalne załączniki do umowy o dofinansowanie, zarówno w trakcie trwania naboru jak i na etapie podpisywania samej umowy. W związku z powyższym, zaleca się, aby na bieżąco zapoznawano się z informacjami zamieszczanymi na stronie internetowej www.wup.pl/rpo/,www.rpo.wzp.pl www. funduszeeuropejskie. gov.pl."
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 52 ust. 2 ustawy wdrożeniowej organ stwierdził, że wprowadzenie uregulowania prawnego uzależniającego podpisanie umowy o dofinansowanie projektu od spełnienia wszystkich kryteriów wyboru, zobowiązuje IP RPO WZ, jako instytucję odpowiedzialną za wydatkowanie środków Unii Europejskiej, do weryfikacji kryteriów również na etapie poprzedzającym bezpośrednio zawarcie umowy o dofinansowanie.
Zarówno ustawa wdrożeniowa, jak i Regulamin konkursu rozróżniają etap wyboru projektów do dofinansowania oraz etap podpisywania umowy o dofinansowanie jako dwa odrębne etapy postępowania konkursowego.
Zarzuty Wnioskodawczyni o charakterze proceduralnym w istocie dotyczą etapu podpisywania umowy o dofinansowanie. W toku ww. procedury wezwano Wnioskodawczynię do złożenia dokumentów stanowiących załączniki do umowy o dofinansowanie oraz dodatkowych dokumentów na potwierdzenie spełnienia warunków wynikających z kryterium dopuszczalności ww. pkt 8 Wymogi organizacyjne nr 1, tj. posiadania siedziby, filii, delegatury, oddziału lub innej prawnie dozwolonej formy organizacyjnej działalności podmiotu na terenie województwa zachodniopomorskiego.
IP RPO WZ postąpiła więc zgodnie z zapisami Regulaminu, dokonując sprawdzenia dokumentów przedłożonych przez Wnioskodawczynię pod kątem ich zgodności z informacjami zawartymi we wniosku o dofinansowanie.
Organ przedstawił przebieg postępowania konkursowego wskazując, że w odpowiedzi na ogłoszony konkurs nr [...] w ramach Działania 8.10 Wsparcie osób dorosłych, w szczególności osób o niskich kwalifikacjach i osób starszych w zakresie doskonalenia umiejętności wykorzystywania technologii informacyjno-komunikacyjnych i porozumiewania się w językach obcych RPO WZ, Wnioskodawca: [...] E. D. 8 maja 2017 r. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w systemie elektronicznym LSI (Lokalnym Systemie Informatycznym), który w dniu 11 maja 2017 r. został potwierdzony pisemnie. W przypadku tego wniosku, do spełnienia ww. kryterium konieczne było posiadanie przez Wnioskodawczynię siedziby, filii, oddziału czy innej dozwolonej formy prowadzenia działalności na terenie województwa zachodniopomorskiego od co najmniej 8 maja 2016 r. Podmiot, który nie spełniał warunków wynikających z kryterium nie mógł otrzymać wsparcia w ramach przedmiotowego konkursu.
Na etapie weryfikacji kryteriów dopuszczalności przez KOP, oceniający na podstawie zapisów wniosku – w którym jako miejsce wykonywania działalności wskazano "(...) biur. na terenie woj. zachodniopomorskiego (z działalności komercyjnej i projekt. - posiada siedzibę/filię w K., ul. [...]) (...)" (str. 4 wniosku), a także deklaracji, że od co najmniej roku na dzień złożenia wniosku posiada siedzibę, filię, oddział czy inną dozwoloną formę prowadzenia działalności na terenie województwa zachodniopomorskiego - uznali wymogi ww. kryterium za spełnione.
W wyniku przeprowadzonej procedury oceny i wyboru projektów w dniu 30 sierpnia 2017 r. Wnioskodawczyni uzyskując - pozytywny wynik oceny - otrzymując łącznie 130 punktów, znalazła się na 14 pozycji opublikowanej przez Instytucję Organizującą Konkurs (IOK) listy projektów rekomendowanych do dofinansowania w ramach ww. konkursu.
Pismem Nr [...] z 7 września 2017 r., IP RPO WZ poinformowała Wnioskodawczynię o wynikach oceny projektu, jednocześnie informując o konieczności złożenia dokumentów niezbędnych do podpisania umowy oraz dodatkowo do złożenia dokumentu/ów potwierdzającego/ych prowadzenie działalności gospodarczej na terenie województwa zachodniopomorskiego od co najmniej roku na dzień złożenia wniosku, celem ponownego sprawdzenia zgodności projektu z wymogami wynikającymi z kryterium dopuszczalności pkt 8 Wymogi organizacyjne nr 1.
22 września 2018 r. na potwierdzenie spełnienia ww. kryterium dopuszczalności, Wnioskodawczyni przedłożyła IP RPO WZ umowę użyczenia lokalu przy ul. [...] w S. zawartą 1 czerwca 2015 r. Adres wskazany w umowie użyczenia jako miejsce wykonywania działalności gospodarczej na terenie województwa zachodniopomorskiego nie był zgodny z [...] adresem (ul. [...]) jako miejscem wykonywania działalności wskazanym w treści wniosku. Dodatkowo, na etapie podpisywania umowy standardowa procedura weryfikacji działalności gospodarczej prowadzonej przez Wnioskodawczynię w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (dalej: CEIDG) wykazała, że [...] adres przy ul. [...] został wpisany do ewidencji CEIDG jako dodatkowe miejsce wykonywania działalności gospodarczej w dniu 26 października 2016 r., tj. na około 7 miesięcy przed złożeniem wniosku na konkurs.
W związku z zaistniałą rozbieżnością IR RPO WZ pismem z 20 października 2017 r. wezwała Wnioskodawczynię do wyjaśnienia rozbieżności w zakresie miejsca wykonywania działalności oraz danych zawartych w umowie najmu i przedłożenia dokumentów potwierdzających wykonywania czynności związanych z działalnością gospodarczą pod wskazanym we wniosku adresem.
W odpowiedzi, 2 listopada 2017 r. Wnioskodawczyni przedstawiła wyjaśnienia, że lokal przy ul. [...] w K. nie jest jedynym miejscem prowadzenia przez nią działalności gospodarczej na terenie województwa zachodniopomorskiego. W piśmie Wnioskodawczyni poinformowała też, że w okresie od ll-XII.2016 r. realizowała projekt nr [...] Na potwierdzenie tego, Wnioskodawczyni ponownie przedłożyła umowę użyczenia lokalu przy ul. [...] w S., która zawarta została 1 czerwca 2015 r., tj. na ponad 12 miesięcy przed złożeniem wniosku o dofinansowanie w ramach niniejszego konkursu. Dodatkowo Wnioskodawczyni poinformowała, iż rozbieżność w zakresie miejsca wykonywania działalności oraz danych zwartych w umowie najmu wynikła z faktu, iż zamierza prowadzić biuro projektu w K..
Wobec tego, że w odpowiedzi na wezwanie Wnioskodawczyni nie dostarczyła żadnych dokumentów na potwierdzenie prowadzenia działalności w miejscu wskazanym we wniosku o dofinansowanie, a jedynie złożyła wyjaśnienia, IP RPO WZ pismem z 30 listopada 2017 r. wezwała Wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających faktyczne wykonywanie czynności związanych z działalnością gospodarczą w miejscu użytkowania lokalu przy ul. [...] w S., tj.: np. faktury VAT, opłaty za media, bądź dokumenty potwierdzające zatrudnienie pracowników w tym miejscu itp. Jednocześnie Wnioskodawczyni została poinformowana o odpowiedzialności karnej wynikającej z art. 233 §1 Kodeksu karnego za podawanie fałszywych danych lub składanie fałszywych oświadczeń.
W odpowiedzi na to pismo Wnioskodawczyni przesłała kopię wybranych dokumentów z okresu poprzedzającego złożenie wniosku o dofinansowanie (np.: umowa ramowa najmu sal szkoleniowych na terenie województwa zachodniopomorskiego zawarta na okres "12 miesięcy od dnia 02.01.2016 r. do dnia 31.12.2017 r." wraz ze zleceniami najmu sal w okresie lipca 2016 r., umowa o dzieło zawarta od 22.04.2016 r. do 16.05.2016 r., faktury VAT wystawione w okresie od kwietnia 2016 r. do maja 2017 r., umowa zlecenia zawarta 15 kwietnia 2016 r. oraz rachunki do umowy zlecenia), które miałyby być potwierdzeniem prowadzonej przez nią działalności na terenie województwa zachodniopomorskiego wraz z wyjaśnieniem, iż "(...) wpis do ewidencji CEiDG w zakresie dodatkowych miejsc wykonywania działalności jest działaniem ewidencyjnym a nie dopuszczającym do możliwości prowadzenia działalności w danej lokalizacji, natomiast zapisy dotyczące prowadzenia działalności w określonym miejscu mają w nim charakter wtórny, tj. zamieszczane są po fakcie, tj. np.: po podpisaniu umowy najmu/użyczenia. Oznacza to, iż brak wpisu do CEiDG w określonym terminie nie stanowi o tym, że podmiot w danym miejscu i w danym terminie nie prowadzi działalności gospodarczej. Wskazana w raporcie data nie może przesądzać o czasie faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej w danym miejscu, ponieważ zmiana wpisu mogła nastąpić w innym terminie niż podpisanie umowy (...)".
Zdaniem IP RPO WZ, przesłane przez Wnioskodawczynię dokumenty nie pozwalają na przyjęcie, iż sporne kryterium zostało spełnione. Pomimo bowiem zawarcia umowy ramowej wynajmu sal szkoleniowych w dniu 2 stycznia 2016 r., jej wykonanie rozpoczęło się dopiero 11 lipca 2016 r. i zakończyło 29 lipca 2016 r. po przeprowadzeniu szkoleń. Tym samym nie sposób przyjąć, iż działalność trwała rok przed złożeniem wniosku. Nawet przyjmując liberalną dla Wnioskodawczyni interpretację, przedmiotowa działalność rozpoczęła się dopiero 11 lipca 2016 r, a kryterium wymagało jej rozpoczęcia w tym przypadku od 8 maja 2016 r.
Ponadto w dniu 3 stycznia 2018 r., IP RPO WZ zwróciła się drogą mailową do Wnioskodawczyni o przesłanie m.in. dokumentu potwierdzającego prawo firmy [...] Sp. z o.o. do lokalu przy ul. [...] w S.. W odpowiedzi, w dniu 5 stycznia 2018 r. Wnioskodawczyni przesłała Zgodę na podnajem i użyczenie powierzchni użytkowej przy ul. [...] i ul. [...] w S. z dnia 11 sierpnia 2016 r. dla różnych firm, m. in. dla firmy [...] E. D..
Z uwagi na fakt, iż przesłana zgoda na podnajem i użyczenie powierzchni użytkowej została wyrażona 11 sierpnia 2016 r., tj. na ok. 9 miesięcy przed złożeniem wniosku na konkurs, pismem z 8 stycznia 2018 r. Wnioskodawczyni została zobowiązana do przedłożenia dokumentu potwierdzającego, iż Spółka posiada zgodę na podnajem i użyczenie powierzchni użytkowej lokalu dla [...] E. D. na co najmniej rok przed złożeniem przez Wnioskodawczynię wniosku o dofinansowanie. Jednocześnie w piśmie poinformowano Wnioskodawczynię, iż w przypadku niezłożenia w wyznaczonym terminie żądanej dokumentacji lub niekompletne złożenie dokumentacji potwierdzającej działalność podmiotu na terenie województwa zachodniopomorskiego od minimum roku na dzień złożenia wniosku IP RPO WZ podejmie działania związane z odstąpieniem od podpisania umowy o dofinansowanie.
Wnioskodawczyni do wyjaśnień złożonych 26 stycznia 2018 r. ponownie załączyła Zgodę na podnajem i użyczenie powierzchni użytkowej przy ul. [...] i ul. [...] w S. oraz dodatkowo aneks nr [...] z 01.06.2015 r. do umowy użyczenia lokalu zawartej 01.06.2015 r. na lokal przy ul. [...] w K. wraz z tytułem prawnym użyczającego do tego lokalu. Wnioskodawczyni w żaden sposób nie wykazała jednak, na czym miała polegać i jakiego rodzaju działalność była prowadzona w lokalach przy ul. [...] w K. czy przy ul. [...] w S.. Wnioskodawczyni nie wskazała, jacy pracownicy byli zatrudniani w tych lokalach, w jakich godzinach pracowali, jakie czynności realizowali, jakie przychody osiągała z tych lokali, jaki był cel gospodarczy prowadzenia w tych lokalach działalności.
W ocenie IP RPO WZ umowy powyższe zostały więc sporządzone wyłącznie po to aby wykazać spełnienie kryterium a nie w celu rzeczywistego prowadzenia działalności na terenie województwa zachodniopomorskiego.
W piśmie z 2 lutego 2018 r. IP RPO WZ wyraziła swoje wątpliwości co do przedłożonych w sprawie dokumentów wskazując, iż pierwotna umowa użyczenia na lokal przy ul. [...], który w dniu podpisania umowy był niedostępny z uwagi na zmianę Zarządcy nieruchomości i aneks do przedmiotowej umowy dotyczący udostępnienia lokalu zastępczego przy ul. [...] w K. 5 (który był lokalem mieszkalnym) zostały zawarte w tym samym dniu, tj. 1 czerwca 2015 r., Wnioskodawczyni została zobowiązana do przedłożenia dodatkowych dokumentów stanowiących potwierdzenie prowadzenia działalności gospodarczej w ww. miejscu, tj. złożenia deklaracji na poczet podatku od nieruchomości oraz uiszczenia podatku od nieruchomości z datami wpływu do organu podatkowego. W piśmie ponownie pouczono Wnioskodawczynię o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń oraz, że w przypadku niezłożenia dokumentacji w wyznaczonym terminie lub złożenie niekompletnej dokumentacji zostaną podjęte czynności związane z odstąpieniem od podpisania umowy.
Wnioskodawczyni na potwierdzenie spełnienia kryterium przedłożyła umowę użyczenia lokalu zawartą 1 lutego 2014 r. pomiędzy P. K. [...] a spółką [...] sp. z o.o. w K., na podstawie której użyczający oddał do używania lokal położony w K. przy ul. [...]. Do umowy użyczenia dołączono akt notarialny, potwierdzający zakup ww. lokalu przez B. W. M., U. M. i P. K. [...]. Z aktu notarialnego wynika, że przedmiotem sprzedaży jest spółdzielcze prawo własnościowe do lokalu mieszkalnego nr [...] o powierzchni użytkowej [...] m2, położonego w budynku [...] Spółdzielni Mieszkaniowej [...]. Z treści dokumentów wynika wprost, że przedmiotowy lokal stanowi lokal mieszkalny, w którym spółka [...] Sp. z o.o. w K. ma zarejestrowaną siedzibę. Prezesem spółki [...] jest P. K. M., a jej wspólnikami (w chwili zawierania umowy użyczenia) byli B. W. M., U. M. i P. K. M.. Wnioskodawczyni nie dołączyła żadnych dokumentów potwierdzających przekształcenie lokalu w lokal użytkowy. Nie przedłożono także żadnych dokumentów dotyczących prowadzenia w tym lokalu działalności gospodarczej. Dodatkowo z treści umowy użyczenia lokalu zawartej 1 czerwca 2015 r. i aneksu do tej umowy zawartego w tym samym dniu, tj. 1 czerwca 2015 r., wprost wynika, że lokal będący przedmiotem najmu położony w S. przy ul. [...] nie był dostępny dla Użyczającego ani dla biorącego w użyczenie (§1 aneksu). Tym samym nie było możliwe prowadzenie jakiejkolwiek działalności w tym lokalu przez Wnioskodawczynię. Wnioskodawczyni nie złożyła też żadnych dokumentów potwierdzających prowadzenie działalności w lokalu przy ul. [...] w K..
Zdaniem organu, nie sposób więc przyjąć, że Wnioskodawczyni od co najmniej 1 roku na dzień złożenia wniosku posiadała siedzibę, filię, delegaturę, oddział lub inną prawnie dozwoloną formę organizacyjną działalności podmiotu na terenie województwa zachodniopomorskiego. Także pozostałe przedłożone dokumenty nie pozwalają na przyjęcie, iż Wnioskodawczyni spełniła to kryterium, przez okres 1 roku poprzedzający złożenie wniosku. Ponadto, przedłożone przez Wnioskodawczynię dokumenty dotyczące realizacji projektu "Nowe możliwości", w szczególności umowa zlecenia zawarta 15 kwietnia 2016 r. pomiędzy E. D. a E. Ś. dotyczy jedynie okresu od dnia 15 kwietnia 2016 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., tj. okresu realizacji projektu "Nowe możliwości", który został zakończony 31 grudnia 2016 r. Wnioskodawczyni w żaden sposób nie wykazała zatem na czym polegała i gdzie była faktycznie prowadzona działalność na terenie województwa zachodniopomorskiego w okresie od dnia 1 stycznia 2017 r., bowiem według ustaleń IP RPO WZ, żadna działalność po tej dacie nie była prowadzona.
Wnioskodawczyni pismem z 15 lutego 2018 r. poinformowała IP RPO WZ, że przedłożone w toku sprawy dokumenty w sposób niebudzący wątpliwości potwierdzają prowadzenie przez nią działalności na ternie województwa zachodniopomorskiego na co najmniej rok przed złożeniem wniosku na konkurs. Dodatkowo Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie jest możliwe przedłożenie przez nią żądanych dokumentów, gdyż to właściciel lokalu a nie przedsiębiorca będący najemcą bądź użyczający płaci właściwy podatek od nieruchomości. Do pisma zostały dołączone dwie opinie prawne co do spełnienia przez Wnioskodawczynię przedmiotowego kryterium.
Organ stwierdził, że opinie te zostały sporządzone na zlecenie E. D. i zawierają odmienną od przedstawionej w rozstrzygnięciu protestu ocenę stanu faktycznego.
Pismem z 9 kwietnia 2018 r. organ poinformował Wnioskodawczynię, że z uwagi na fakt, iż złożone przez nią dokumenty nie dały możliwości faktycznego potwierdzenia informacji na podstawie, których na etapie oceny i wyboru projektu kryterium dopuszczalności pkt. 8 Wymogi organizacyjne nr 1 zostało zweryfikowane pozytywnie, IP RPO WZ odstąpiła od podpisania umowy z Wnioskodawczynią.
Odnosząc się do innych zarzutów zawartych w proteście Wnioskodawczyni, IP RPO WZ podkreśliła, że zgodnie z zapisami ustawy wdrożeniowej weryfikacja dokumentów, o których mowa powyżej odbyła się w oparciu o te same wymogi określone w kryterium, na podstawie których projekt został wybrany do dofinansowania.
Weryfikacja dokumentów w przedmiotowym zakresie nastąpiłaby również w przypadku standardowej procedury podpisania umowy, w ramach której na podstawie wypisu z właściwych organów rejestrowych (np. KRS, CEIDG itp.) weryfikowana jest forma i charakter prowadzonej działalności wraz z danymi osób upoważnionych do podejmowania decyzji wiążących w imieniu wnioskodawcy. W tym przypadku informacje zawarte w CEIDG jednoznacznie wskazywały na fakt, iż działalność na terenie województwa zachodniopomorskiego wpisana została do rejestru w dniu 26 października 2016 r., co z uwagi na wymogi kryterium wymagałoby wyjaśnienia ze strony IOK.
Nie podzielając więc zarzutów naruszenia ww. przepisów ustawy wdrożeniowej IP RPO WZ stwierdziła, że dokonała wszelkich starań do ustalenia stanu faktycznego, który potwierdzałby informacje zawarte we wniosku o dofinansowanie wskazujące na fakt prowadzenia działalności gospodarczej przy ul. [...] w K. (co miało potwierdzać spełnienie ww. kryterium) a Wnioskodawczyni miała możliwość złożenia wyjaśnień i przedstawienia dowodów na potwierdzenie tego faktu. Wnioskodawczyni nie potrafiła jednak udowodnić i wskazać miejsca (siedziby, filii, delegatury, oddziału lub innej prawnie dozwolonej formy organizacyjnej) prowadzenia działalności pod wskazanym w treści wniosku adresem (str. 4) ani w żadnym innym miejscu na terenie województwa zachodniopomorskiego na co najmniej rok przed złożeniem wniosku w odpowiedzi na konkurs.
Ponadto, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie Regulaminu konkursu, zatem IP RPO WZ wzywała Wnioskodawczynię do złożenia dokumentów i dokonywała ich sprawdzania zgodnie z zapisami Regulaminu, w trybie przewidzianym dla etapu podpisania umowy o dofinansowanie. Zgodnie z art. 37 ust. 5 wskazanej ustawy, właściwa instytucja może wymagać od wnioskodawcy wyłącznie informacji i dokumentów niezbędnych do oceny spełniania kryteriów wyboru projektów. Zdaniem IP RPO WZ, IOK wzywając Wnioskodawcę do złożenia dokumentów nie wyszła poza zakres przewidziany przepisami prawa.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie powyższemu rozstrzygnięciu Inne (dalej też WUP) skarżąca E. D. – reprezentowana przez radcę prawnego – zarzuciła:
1) naruszenie art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez nieprzestrzeganie w trakcie oceny spełniania przez wniosek o dofinansowanie kryterium wyboru projektu, podstawowych zasad ogólnych wyłaniania projektów do dofinansowania, tj. zasady przejrzystości, rzetelności, bezstronności wyboru projektów oraz równości wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinasowania (dotyczy oceny kryterium zawartego w Regulaminie konkursu nr [...] [...] w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Z. 2014-2020, Oś priorytetowa: VIII Edukacja, Działanie 8.10, wersja 1.1 z dnia 5 kwietnia 2017 roku, w części 4.2 I faza oceny, Kryteria dopuszczalności pkt 8 Wymogi organizacyjne "Beneficjent od co najmniej 1 roku na dzień złożenia wniosku posiada siedzibę, filię, delegaturę, oddział lub inną prawnie dozwoloną formę organizacyjną działalności podmiotu na terenie województwa zachodniopomorskiego";
2) naruszenie art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie, poprzez niezastosowanie się przez WUP w S. do treści wyroku z 21 listopada 2018 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie (sygn. akt: I SA/Sz 769/18) w zakresie obowiązku stosowania przez WUP w S. zasady proporcjonalności;
3) naruszenie art. 37 ust. 5 ustawy wdrożeniowej poprzez żądanie od Skarżącej informacji i dokumentów, które nie mają charakteru wyłącznie niezbędnego do oceny spełniania kryteriów wyboru projektów,
4) naruszenie art. 52 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej poprzez uchylanie się WUP w S. od zawarcia umowy pomimo, iż wybrany do dofinansowania projekt spełnia wszystkie kryteria wyboru projektów, na podstawie których został wybrany do dofinansowania, a także na podstawie których umowa niniejsza powinna zostać z Wnioskodawcą zawarta.
Zdaniem Skarżącej, powyżej wskazane naruszenia mają istotny wpływ na dokonaną przez WUP w S. nieprawidłową negatywną ocenę spełniania kryterium dofinansowania projektu przez Skarżąca, a w konsekwencji na brak zawarcia z wnioskodawcą umowy o dofinansowanie. Z uwagi na brzmienie art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej negatywna ocena projektu Skarżącej powinna zostać uznana za pozbawiona obiektywizmu i rzetelności, tak wiec niezgodna z zasadami wyrażonymi w przepisach prawa, a w szczególności w ustawie wdrożeniowej.
Na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej, Skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi oraz stwierdzenie, iż ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.
Ponadto wniosła o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi przedstawiono przebieg postępowania prowadzonego przez IP RPO WZ oraz wydane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyroki uwzględniające jej skargi na rozstrzygnięcia organu. Przedstawiono również stan prawny sprawy, w tym postanowienia Regulaminu przedmiotowego konkursu (Rozdział V, Podrozdział 5.1.2, punkty 5.1.2.4-6, dotyczące umowy o dofinansowanie projektu.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej Skarżąca wskazała, że WUP przy ocenie kryterium wyboru projektów do dofinansowania naruszył zasady przejrzystości, rzetelności i bezstronności, które mają charakter normatywny. Rzetelna ocena projektu to działanie właściwej instytucji w sposób wiarygodny, zgodny z ustalonymi regułami i zasadami postępowania. Zgodnie z uzasadnieniem do projektu komentowanej ustawy rzetelność związana jest przede wszystkim z obowiązkiem właściwej instytucji dogłębnej i zgodnej z ustanowionymi regułami ocenie każdego projektu oraz przedstawianiu na zakończenie oceny wyczerpującego merytorycznego uzasadniania objęcia bądź odmowy objęcia danego przedsięwzięcia dofinansowaniem, (tak: Poździk Rafał (red.), Komentarz do ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, publ.: Wyd. Sejmowe 2016). Dokonaną przez WUP ocenę spełnienia przedmiotowego kryterium uznać należy zaś za pozbawioną obiektywizmu i rzetelności, nie uwzględniającą wszystkich okoliczności przedstawionych przez Skarżącą w toku postępowania.
WUP nie wziął też pod uwagę ustaleń WSA w Szczecinie (zawartych w uzasadnieniu wyroku z 21 listopada 2018 r., o sygn. akt I SA/Sz 769/18) co do obowiązku każdej instytucji pośredniczącej, wdrażającej lub zarządzającej, zachowania zasady przejrzystości, o której mowa w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Sąd przywołał szereg wyroków, z których wyłania się jednoznaczna wskazówka dla WUP, że w niniejszej sprawie, wszelkie rozstrzygnięcia, w szczególnie o charakterze negatywnym dla Skarżącej, winny odbywać się z poszanowaniem podstawowej zasady prawa wspólnotowego, tj. zasady przejrzystości. WSA wskazywał przede wszystkim, że kryteria wyboru powinny być precyzyjne, a przewodnik po tych kryteriach zawierać wszystkie niezbędne informacje potrzebne do ich prawidłowego zrozumienia przez wnioskodawcę.
Zdaniem Skarżącej, WUP nie ma prawa do dookreślania już na etapie przed zawarciem umowy o dofinansowanie treści postanowionego przez siebie w Regulaminie konkursu (pkt. 4.1, s. 27) kryterium w zakresie tzw. wymogów organizacyjnych. W Regulaminie konkursu, w celu wykazania przez beneficjenta posiadania od co najmniej 1 roku na dzień złożenia wniosku siedziby, filii, delegatury, oddziału lub innej prawnie dozwolonej formy organizacyjnej działalności podmiotu na terenie województwa zachodniopomorskiego, WUP wyraźnie wskazał, że kryterium zostanie zweryfikowane na podstawie treści wniosku o dofinansowanie projektu, natomiast ocena spełniania kryterium polega na przypisaniu wartości logicznych "tak", "nie" (s. 28 Regulaminu konkursu). Z kolei w pkt. 5.2.1.4 Regulaminu konkursu (Umowa o dofinansowanie projektu) w sposób jednoznaczny określił, jakich dokumentów może żądać przed zawarciem umowy o dofinansowanie. Wśród wymienionych dokumentów nie ma ani jednego, którego WUP w S. wymaga od Skarżącej.
Natomiast, jak wynika z przedłożonej przez Skarżącą dokumentacji, tj. umowy użyczenia lokalu przy ul. [...] w S., aneksu do umowy ww. użyczenia dot. lokalu przy ul. [...] w K., aktu notarialnego sprzedaży nieruchomości przy ul. [...] w K. na rzecz [...] będącego prezesem [...] Sp. z o.o. oraz umowy użyczenia lokalu przy ul. [...] przez [...] na rzecz [...] Sp. z o.o., z której wynika uprawnienie do użyczania ww. lokalu innym osobom lub podmiotom (§3 ust. 2) - brak jest jakichkolwiek wątpliwości w zakresie możliwości korzystania przez Skarżącą z lokalu przy ul. [...] w K.. Zaś przykładowe umowy, faktury, rachunki i noty potwierdzają dodatkowo, że Skarżąca prowadziła działalność gospodarczą na terenie województwa zachodniopomorskiego w ramach Projektu nr [...].
W ocenie Skarżącej ww. dokumenty potwierdzają w sposób niebudzący wątpliwości spełnianie kryterium prowadzenia działalności gospodarczej na terenie województwa zachodniopomorskiego przez okres co najmniej roku przed złożeniem wniosku o dofinansowanie i nie są one sprzeczne z treścią wniosku o dofinansowanie projektu, a tym samym WUP nie mógł odstąpić od podpisania umowy. W związku z tym nie ma podstaw, aby zgodzić się z WUP, że umowy zostały sporządzone wyłącznie po to, aby wykazać spełnianie ww. kryterium.
Uznać też należy, że kierowanie przez WUP kolejnych pism (m.in. z 2 lutego 2018 r.), przedstawiających nowe wątpliwości w zakresie przedłożonych przez Skarżącą dokumentów, czyni ocenę kryterium zbyt szczegółową, nieczytelną oraz wykraczającą poza dopuszczalne ramy prawne, a przede wszystkim naruszającą zaakcentowaną w ww. wyroku WSA w Szczecinie z 21 listopada 2018 r. zasadę proporcjonalności. WUP dopuścił się więc naruszenia art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Kierując się zasadą proporcjonalności, nie ma bowiem konieczności, aby Skarżąca w sposób szerszy niż wynika to z przedłożonych dokumentów i przesłanych wyjaśnień uzasadniała dlaczego prowadziła działalność gospodarczą w lokalu w K. nie zaś w lokalu w S.. Z aneksu do umowy użyczenia z 1 czerwca 2016 r. wynika bowiem wprost, że lokal przy ul. [...] w K. jest lokalem zastępczym, z uwagi na zmianę zarządu nieruchomości przy ul. [...] w S. i związaną z tym niedostępność lokalu. Bez znaczenia pozostaje tu data podpisania zarówno umowy użyczenia jak i aneksu do tej umowy. Ponadto WSA w Szczecinie w wyroku z 21 listopada 2018 r. (s. 10 uzasadnienia), wskazał, że Skarżąca przedstawiła Instytucji Pośredniczącej umowę użyczenia lokalu, zawartą na ponad rok przed złożeniem wniosku o dofinansowanie, dotyczącą miejsca, w którym prowadzona była przez nią działalność, jak również inne dokumenty żądane przez tę Instytucję.
Niezasadne było też żądanie WUP aby Wnioskodawczyni przedłożyła dokumenty potwierdzające złożenie deklaracji na poczet podatku od nieruchomości oraz uiszczenia takiego podatku. Nie sposób zrozumieć jakimi motywami kieruje się WUP i w jakim celu żąda przedmiotowej dokumentacji.
Zdaniem Skarżącej, jeżeli WUP zamierzał w tak szczegółowy sposób weryfikować okres prowadzenia działalności gospodarczej przez projektodawców, to powinien to wskazać w dokumentacji konkursowej. Natomiast WUP w S., w treści Regulaminu konkursu wyraźnie zaznaczył, że weryfikacja spełniania rzeczowego kryterium odbywać się będzie na zasadzie deklaracji beneficjenta w treści wniosku o dofinansowanie, a do podpisania umowy o dofinansowanie nie wymaga się żadnych szczegółowych dokumentów potwierdzających ten fakt.
Uczestnik konkursu nie może domyślać się czy też domniemywać jakie obowiązki na nim ciążą. Jego obowiązki powinny być określone w sposób jasny i zupełny. Wymogi stawiane wnioskującym o udzielenie wsparcia, jeżeli na podstawie oceny ich realizacji miałyby być wyciągane negatywne konsekwencje, muszą być formułowane w sposób jednoznaczny (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 grudnia 2016 r., sygn. akt II GSK 5141/16). W wyroku tym NSA podkreślił nadto, że zasadnie Sąd I instancji uznał, że działanie IZ naruszało wynikającą z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej zasadę rzetelności wyboru projektów w aspekcie proceduralnym. W rozpoznawanej sprawie nie sposób przyjąć, że warunki, które należy spełnić, aby doszło do wyboru projektu zostały sformułowane w sposób przejrzysty. W kryteriach wyboru projektów nie wskazano bowiem konkretnych dokumentów, jakie wnioskodawca ma przedstawić, świadczących o spełnieniu kryterium.
Uzasadniając naruszenie art. 37 ust. 5 ustawy wdrożeniowej Skarżąca przywołała wyrok WSA w Rzeszowie z 19 grudnia 2017 r. (sygn. akt: I SA/Rz 743/17), w którym stwierdzono, że obowiązujące przepisy nie przewidują wymagań odnośnie formy czy stopnia szczegółowości oceny. Ocena ta powinna być jasna i konkretna, ale jednocześnie nie może być zbyt szczegółowa, aby nie stała się nieczytelna.
W doktrynie wskazano też, że przepis art. 37 ust. 5 ustawy wdrożeniowej służy racjonalizacji i efektywności procedury wyłaniania projektów do dofinansowania, ograniczając rodzaj i ilość wymaganych informacji. Zgodnie z przewidzianą tym przepisem regułą właściwa instytucja może domagać się od wnioskodawców wyłącznie tych informacji, które są niezbędne do oceny projektów ze względu na ustanowione w danym systemie realizacji (konkursie) kryteria (tak: J. J., Komentarz do ustawy o Zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020. System Informacji Prawnej LEX, 2014).
W ocenie Skarżącej, z pewnością, podczas weryfikacji projektów unijnych, praktyką nie jest tak szczegółowa ocena przedkładanych do umowy dokumentów jakiej dokonał wobec Skarżącej WUP. Organ ten początkowo faktycznie żądał od Skarżącej dokumentów potwierdzających spełnienie przez nią przedmiotowego kryterium w zakresie wyboru projektu określonego w Regulaminie konkursu, zaś - jak wskazał WUP - sam wpis Skarżącej w CEIDG nie potwierdzał spełniania tego kryterium.
Skarżąca wyjaśniała tę kwestię jednocześnie wskazując, iż załącza umowę użyczenia lokalu zawartą na ponad 12 miesięcy przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie projektu. Wyjaśnienia dotyczyły w szczególności rozbieżności adresów prowadzenia działalności na terenie województwa zachodniopomorskiego. W odpowiedzi na to pismo WUP wezwał Skarżącą do złożenia dalszych wyjaśnień, w których (pismo z 11 grudnia 2017 r.) przedłożono 55 dokumentów potwierdzających prowadzenie działalności na terenie województwa zachodniopomorskiego.
Pomimo szczegółowego wyjaśnienia, już na tym etapie, wszelkich budzących wątpliwości kwestii i pozostawania w ciągłej dyspozycji WUP, Skarżąca ponownie została wezwana do uzupełnienia dokumentów w zakresie użyczenia lokalu oraz dokumentów potwierdzających, iż użyczająca lokal spółka posiadała zgodę na podnajem i użyczenie lokalu. Również na to pismo z WUP Skarżąca przedłożyła dokumenty, o które wzywano. Dokumentacja przedłożona przez Skarżącą niewątpliwie potwierdzała spełnianie przez nią ww. kryterium. Zatem działania WUP w S. w zakresie żądania wciąż nowych dokumentów, które niewątpliwie nie posiadały już waloru niezbędności były niezgodne z art. 37 ust. 5 ustawy wdrożeniowej.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 52 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej Skarżąca wskazała, że art. 52 ust. 2 ustawy wdrożeniowej w brzmieniu sprzed nowelizacji tej ustawy nie uzależniał możliwości podpisania umowy o dofinansowanie od dokonania jakichkolwiek czynności i złożenia dokumentów wskazanych w regulaminie konkursu albo w wezwaniu. Warunkiem zawarcia umowy o dofinansowanie było spełnienie wszystkich kryteriów, na podstawie których został wybrany do dofinansowania. Zatem, WUP nie ma żadnych podstaw prawnych uzasadniających niezawarcie umowy o dofinansowanie, co z kolei oznacza, że działanie WUP jest bezprawne.
Zgodnie z Regulaminem konkursu - pkt 5.1.2.6: tylko złożenie dokumentów zawierających informacje sprzeczne z treścią wniosku o dofinansowanie projektu może skutkować odstąpieniem przez WUP od podpisania umowy. Wszelkie niezbędne dokumenty potwierdzające spełnianie przez Skarżącą ww. kryterium zostały jednak do WUP przedłożone. Ww. dokumentacja w sposób niebudzący wątpliwości potwierdzają prowadzenie przez Skarżącą działalności na terenie województwa zachodniopomorskiego przez okres co najmniej 1 roku przed złożeniem wniosku o dofinansowanie i na pewno nie pozostają one w sprzeczności z treścią wniosku.
Zdaniem Skarżącej, skarga jest zasadna także dlatego, że zgodnie z ww. wyrokiem WSA w Szczecinie z 21 listopada 2018 r., Wojewódzki Urząd Pracy (jako IP RPO WZ 2014-2020) dokonał oceny projektu w sposób naruszający prawo i w związku z tym został zobowiązany do ponownego rozpatrzenia sprawy, tj. rozpatrzenia złożonego przez Skarżącą protestu. Po ponownym rozpatrzeniu protest nie został uwzględniony. Podkreślić należy, że Instytucja Zarządzająca nie wywiązała się z obowiązku postąpienia zgodnie z wytycznymi Sądu zawartych w ww. wyroku, gdyż nie odniosła się w sposób wystarczający do zarzutów oraz do dokumentacji zawartych w proteście, tym samym nie udowodniła rzekomej sprzeczności przedłożonych przez Skarżącą dokumentów z treścią wniosku, której w ocenie Skarżącej nie sposób się dopatrzeć.
WUP, podejmując decyzje powinien kierować się w sposób bardzo ścisły postanowieniami Regulaminu konkursu, a jakiekolwiek wątpliwości związane ze spełnianiem przez beneficjentów kryteriów oceny projektów (w sytuacji gdyby instytucja pośrednicząca w sposób niedostateczny określiła swoje wymagania w stosunku do beneficjentów) należy rozpatrywać na korzyść beneficjenta.
Skarżąca zauważyła też, że jeżeli faktycznie WUP uważa, że Skarżąca nie spełniła wymaganego kryterium (mimo że ocena de facto powinna się ograniczyć do przyjęcia od beneficjenta oświadczenia w tym zakresie), to WUP powinien ten fakt ponad wszelką wątpliwość udowodnić, a nie wymagać przedkładania przez Skarżącą różnych dokumentów, w żaden sposób nie wskazanych w Regulaminie konkursu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej, sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego, bowiem w przepisach tych przewidziano uwzględnienie skargi w wypadku stwierdzenia, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1; b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1.
Ocenie Sądu podlega więc zgodność postępowania Instytucji Pośredniczącej z prawem, w tym zgodności z:
1) Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020, Oś priorytetowa: VIII Edukacja, Działanie 8.10, wersja 1.1 z dnia 5 kwietnia 2017 r.;
2) ustawą wdrożeniową;
3) Regulaminem konkursu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020, Oś priorytetowa VIII Edukacja, Działanie 8.10 Wsparcie osób dorosłych, w szczególności osób o niskich kwalifikacjach i osób starszych w zakresie doskonalenia umiejętności wykorzystywania technologii informacyjno-komunikacyjnych i porozumiewania się w językach obcych.
Kontrolując w takim zakresie legalność oceny projektu dokonanej w sprawie przez Instytucję Pośredniczącą, jak również legalność jej działań podejmowanych w toku procedury odwoławczej, które znalazły ostateczny wynik w zaskarżonym rozstrzygnięciu, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem rozstrzygnięcie to nie narusza prawa.
Powtórzyć należy, że Skarżąca złożyła do Wojewódzkiego Urząd Pracy w [...], pełniącego rolę Instytucji Pośredniczącej w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego w ramach ww. konkursu, wniosek o dofinansowanie przedłożonego projektu. Projekt ten podczas I fazy oceny uzyskał wymaganą liczbę punktów i spełnił kryteria wyboru projektów, jednak na etapie zmierzającym do zawarcia umowy o dofinansowanie, w wyniku weryfikacji dokumentów przedłożonych celem zawarcia umowy, IP RPO WZ stwierdziła, że projekt nie spełnia kryterium dopuszczalności. Instytucja Pośrednicząca powzięła m.in. wątpliwości w zakresie dokumentów potwierdzających prowadzenie przez Wnioskodawczynię działalności gospodarczej na terenie województwa zachodniopomorskiego przez minimum rok na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie, tj. na dzień 8 maja 2017 r., w zakresie kryterium dopuszczalności wymienionym w pkt. 8 I fazy oceny (4.2.8), tj. kryterium "Wymogi organizacyjne".
Zgodzić się więc należy z organem, że spór w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy IP RPO WZ dokonując weryfikacji dokumentów złożonych przez Wnioskodawczynię na etapie podpisania umowy o dofinansowanie - postąpiła zgodnie z przepisami ustawy wdrożeniowej i określonymi w regulaminie konkursu procedurami - dokonując ponownego sprawdzenia projektu pod kątem spełnienia kryteriów, w tym kryterium dopuszczalności - pkt 8 Wymogi organizacyjne nr 1, tj.: "Beneficjent od co najmniej 1 roku na dzień złożenia wniosku posiada siedzibę, filię, delegaturę, oddział lub inną prawnie dozwoloną formę organizacyjną działalności podmiotu na terenie województwa zachodniopomorskiego. Beneficjent w okresie realizacji projektu prowadzi biuro projektu (lub posiada siedzibę, filię, delegaturę, oddział czy inną prawnie dozwoloną formę organizacyjną działalności podmiotu) na terenie województwa zachodniopomorskiego z możliwością udostępnienia pełnej dokumentacji wdrażanego projektu oraz zapewniające uczestnikom projektu możliwość osobistego kontaktu z kadrą projektu.".
Wskazać należy, że zgodnie z art. 52 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej (w brzmieniu obowiązującym do 1 września 2017 r.): "1. Podstawę dofinansowania projektu stanowi umowa o dofinansowanie projektu albo decyzja o dofinansowaniu projektu. 2. Umowa o dofinansowanie projektu może zostać podpisana, a decyzja o dofinansowaniu projektu może zostać podjęta, jeżeli projekt spełnia wszystkie kryteria, na podstawie których został wybrany do dofinansowania.".
Zasadnie więc organ stwierdził, że na etapie prowadzącym do podpisania umowy IP RPO WZ uprawniona była do badania zgodności projektu ze wszystkimi kryteriami, na podstawie których został on wybrany do dofinansowania. Skoro zatem jednym z kryteriów wyboru było posiadanie przez Wnioskodawczynię siedziby lub innej wskazanej w regulaminie konkursu formy organizacyjnej zlokalizowanej na terenie województwa zachodniopomorskiego, to zasadne było też poinformowanie Wnioskodawczyni o konieczności złożenia dokumentu/ów potwierdzającego/ych prowadzenie działalności gospodarczej na terenie województwa zachodniopomorskiego od co najmniej roku na dzień złożenia wniosku, celem ponownego sprawdzenia zgodności projektu z wymogami wynikającymi z kryterium dopuszczalności pkt 8 Wymogi organizacyjne nr 1. Ponieważ na potwierdzenie spełnienia tego kryterium dopuszczalności Wnioskodawczyni przedłożyła umowę użyczenia lokalu przy ul. [...] w S. zawartą 1 czerwca 2015 r., zatem adres wskazany w umowie użyczenia jako miejsce wykonywania działalności gospodarczej na terenie województwa zachodniopomorskiego nie był zgodny z miejscem wykonywania działalności wskazanym w treści wniosku ([...], ul. [...]), a ponadto prowadzona na etapie podpisywania umowy standardowa procedura weryfikacji działalności gospodarczej prowadzonej przez Wnioskodawczynię w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wykazała, że [...] adres przy ul. [...] został wpisany do ewidencji CEIDG jako dodatkowe miejsce wykonywania działalności gospodarczej w dniu 26 października 2016 r., tj. na około 7 miesięcy przed złożeniem wniosku na konkurs (a więc krócej niż 1 rok), zasadnie organ powziął wątpliwości co do rzetelności danych we wniosku.
Do badania zgodności tych danych ze stanem rzeczywistym (mającym potwierdzenie w dokumentach) upoważniał a zarazem zobowiązywał również Regulaminu konkursu (w tym pkt 5.1.2.6), w myśl którego: "Złożenie dokumentów zawierających informacje sprzeczne z treścią wniosku o dofinansowanie projektu może skutkować odstąpieniem przez IP RPO od podpisania umowy.".
Podejmowane przez organ dalsze czynności (wezwania kierowane do Wnioskodawczyni) stanowiły więc realizację tego obowiązku, mającego jednoznaczne i logiczne umocowanie także w przepisie art. 52 ust. 2 ustawy wdrożeniowej. Prawidłowo więc organ stwierdził, że IP RPO WZ, jako instytucja odpowiedzialna za wydatkowanie środków Unii Europejskiej, zobowiązana jest do weryfikacji kryteriów również na etapie poprzedzającym bezpośrednio zawarcie umowy o dofinansowanie.
Nie może też budzić wątpliwości waga omawianego kryterium w przedmiotowym postępowaniu konkursowym. Postępowanie to prowadzone jest bowiem w ramach regionalnego (wojewódzkiego) programu operacyjnego, zatem logicznym jest, że środki finansowe programu mogą być adresowane jedynie do podmiotów, którzy co najmniej od 1 roku przed złożeniem wniosku o dofinansowanie podjęli działalność w określonej formie organizacyjnej na terenie województwa zachodniopomorskiego. Wymóg taki był oczywisty także dla Wnioskodawczyni (mającej siedzibę poza tym województwem) i dlatego we wniosku na potwierdzenie spełnienia omawianego kryterium wskazała ww. [...] adres, który nie spełniał regulaminowego kryterium.
Zgadzając się przy tym ze Skarżącą, że wpis do CEGID ma charakter deklaratoryjny nie sposób jednak uznać, że wpis taki (na wniosek przedsiębiorcy) dokonany na 7 miesięcy przed złożeniem wniosku o dofinansowanie miałby stanowić dowód potwierdzający prowadzenie przez Wnioskodawczynię pod wskazanym adresem działalności gospodarczej przez okres 1 roku przed złożeniem tego wniosku. Niezależnie od tego organ wykazał, że Wnioskodawczyni nie przedstawiła innych dowodów potwierdzających prowadzenie działalności pod tym adresem przez wymagany okres.
Również przedkładane przez Wnioskodawczynię inne dokumenty mające wykazywać prowadzenie działalności na terenie województwa zachodniopomorskiego przez wymagany okres pod innym adresem, w tym umowy najmu/użyczenia wskazanych lokali, nie potwierdziły spełnienia omawianego regulaminowego kryterium, bowiem wskazywały na okresy krótsze niż 1 rok albo – wobec wykazywanych przez organ wątpliwości - nie zostały uwiarygodnione innymi dowodami (dokumentami).
Kwestie te zostały wnikliwie przedstawione i ocenione w zaskarżonym rozstrzygnięciu, dlatego za celowe Sąd uznał ich szczegółowe przedstawienie na wstępie uzasadnienia.
Nie można więc podzielić zarzutu skargi, że organ – wbrew wyrokowi WSA – nie odniósł się do zarzutów protestu. W ocenie Sądu, dokonane przez organ odniesienie się do zarzutów protestu jest wyczerpujące, logiczne i przekonujące.
Nie można też zgodzić się ze Skarżącą, że organ naruszył przepisy art. 37 ust. 1 i 5 ustawy wdrożeniowej. Zgodnie z tymi przepisami:
"1. Właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.
5. Właściwa instytucja może wymagać od wnioskodawcy wyłącznie informacji i dokumentów niezbędnych do oceny spełniania kryteriów wyboru projektów.".
Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia, by przeprowadzony przez IP RPO WZ wybór projektów do dofinansowania nie był dokonany w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny lub nie zapewniał Wnioskodawczyni równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.
Naruszenia tych zasad nie można upatrywać w tym, że regulamin konkursu nie wskazywał jakie dokumenty należy przedkładać na potwierdzenie spełnienia spornego kryterium. Oczywistym jest przy tym, że badanie takiego faktu rozpoczyna sprawdzenie danych wnioskodawcy w odpowiednim rejestrze przedsiębiorców (KRS, CEGID) i jeżeli dane tam zawarte nie budzą żadnych wątpliwości organ może poprzestać na takim dokumencie. W rozpoznawanej sprawie tak jednak nie było, zatem zasadne było wzywanie Wnioskodawczyni do przedłożenia innych dokumentów mających potwierdzać spełnienie kryterium. Nie sposób też uznać, że regulamin konkursu powinien jednoznacznie i wyczerpująco określać, jakie dokumenty mają być przedłożone dla wykazania spełnienia tego kryterium. Organ również nie wskazywał w sposób wiążący i wyczerpujący, jakie dokumenty powinna przedłożyć Wnioskodawczyni w tym zakresie, wskazując przykładowo rodzaje takich dokumentów.
Stwierdzić jednak należy, że to Skarżąca, świadoma wskazanego we wniosku spełnienia wymogu prowadzenia działalności gospodarczej na terenie województwa zachodniopomorskiego przez co najmniej rok, powinna – we własnym interesie – posiadać i przedkładać dokumenty potwierdzające ten fakt, a ich wiarygodność byłaby oceniana przez organ. Nie powinno też budzić wątpliwości, że faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej na danym terenie przez co najmniej okres 1 roku skutkuje powstawaniem dokumentacji związanej z taką działalnością. O przedłożenie takich właśnie dokumentów (bez narzucania wiążącej ich nazwy lub rodzaju) organ wzywał Skarżącą. Kilkukrotne ponawianie takich wezwań, wobec dalszych uzasadnionych wątpliwości co do spełnienia kryterium, nie może więc być uznane za naruszenie ww. zasad ustawowych albo za niemające prawnych podstaw nękanie Skarżącej niezasadnymi wezwaniami. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy uznać więc należy, że organ ponawiając takie wezwania dawał Skarżącej dodatkowe szanse na przekonujące wykazanie spełnienia spornego kryterium.
Nie można zatem też uznać, że organ naruszył przytoczony art. 37 ust. 5 ustawy wdrożeniowej, poprzez żądanie od Skarżącej informacji i dokumentów, które nie mają charakteru wyłącznie niezbędnego do oceny spełniania kryteriów wyboru projektów. Zdaniem Sądu organ żądał właśnie takich informacji i dokumentów, które miałyby potwierdzić spełnienie spornego kryterium.
Zgodzić się jednak należy ze Skarżącą, że żądanie przedłożenia przez Wnioskodawczynię dokumentacji podatkowej dotyczącej wskazanego lokalu mieszkalnego (jako miejsca prowadzenia działalności gospodarczej) nie było zasadne, gdyż nie była ona podatnikiem podatku od nieruchomości od tego lokalu. Przedłożenie takiej dokumentacji nie stanowiło jednak wymogu formalnego koniecznego dla podpisania umowy o dofinansowanie, zatem jej nieprzedłożenie nie skutkowało odstąpieniem przez IP RPO WZ od podpisania umowy o dofinansowanie. Powody odstąpienia od podpisania umowy zostały przez organ jednoznacznie przedstawione w rozstrzygnięciu. Powyższe uchybienie organu nie miało więc wpływu na wynik oceny projektu.
Sąd nie stwierdził także naruszenia art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez niezastosowanie się przez WUP do treści wyroku z 21 listopada 2018 r. WSA w Szczecinie (sygn. akt: I SA/Sz 769/18) w zakresie obowiązku stosowania przez WUP w S. zasady proporcjonalności.
Zauważyć należy, że w wyroku tym Sąd stwierdził m.in., że "... sposób oceny wniosku skarżącej w zaskarżonym rozstrzygnięciu wskazuje na naruszenie przepisu art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej (zasady rzetelności i przejrzystości). (...) Instytucja Pośrednicząca w zaskarżonym rozstrzygnięciu - poza przedstawieniem zarzutów podniesionych przez skarżącą w proteście i przywołaniem brzmienia przepisów art. 37 ust. 1, art. 37 ust. 5, art. 52 ust. 1 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej oraz ich wykładni - merytorycznie nie odniosła się do argumentacji skarżącej co do spełnienia wymaganego kryterium. (...) Skoro zatem, skarżącej nie wyjaśniono tych wątpliwości i nie odniesiono się do zgromadzonej w sprawie dokumentacji, złożonej na żądanie organu przez skarżącą, to stworzono wobec niej stan niepewności pozostający w sprzeczności z zasadą przejrzystości. (...) Na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a. sąd wskazuje, że ponownie rozpoznając sprawę, organ winien odnieść się do zarzutów skarżącej sformułowanych w proteście z dnia 27 kwietnia 2018 r. oraz dokumentów przedstawionych przez nią na żądanie organu.".
W ocenie Sądu obecnie rozpoznającego sprawę, organ ponownie rozpoznając sprawę nie naruszył art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U.2018.1302 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a.". Organ szczegółowo bowiem odniósł się do zarzutów ww. protestu, a – jak wskazano powyżej – dokonana ocena zebranego materiału dowodowego nie budzi zastrzeżeń Sądu. Co prawda, organ nie przytoczył dokonanej w ww. wyroku oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, jednak wskazania te należycie zrealizował, nie naruszając przy tym zasad rzetelności i przejrzystości postępowania oceniającego projekt.
Organ nie odniósł się też szerzej do przedstawianych przez Skarżącą, wykonanych na jej zlecenie 2 opinii prawnych, stwierdzając jedynie, że opinie te "zawierają odmienną o przedstawionej w rozstrzygnięciu protestu ocenę stanu faktycznego". Uznając jednak, że istotnie opinie te sprowadzają się do stwierdzenia, że przedkładane przez Wnioskodawczynię dokumenty potwierdzają spełnienie omawianego kryterium dopuszczalności, w sytuacji, gdy organ szeroko uzasadnił swoje odmienne stanowisko, niezasadne byłoby uznanie, że organ nienależycie ocenił stanowisko Wnioskodawczyni. Ponadto zasadnicze argumenty prawne tych opinii powtórzone zostały zarówno w proteście, jak i w skardze, zatem nie wymagały dodatkowego, odrębnego odniesienia się do nich.
Z przytoczonych powyżej powodów nie mógł być więc także uwzględniony zarzut skargi naruszenia ww. art. 52 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej poprzez uchylanie się WUP w S. od zawarcia umowy pomimo, iż wybrany do dofinansowania projekt spełnia wszystkie kryteria wyboru projektów, na podstawie których został wybrany do dofinansowania.
Sąd nie znalazł zatem podstaw do stwierdzenia, że kontrolowana ocena projektu Skarżącej została przeprowadzona w sposób naruszający prawo. Wskazane powyżej uchybienia procesowe organu nie miały bowiem wpływu na wynik dokonanej przez organ oceny projektu.
Mając wszystko powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło