I SA/Sz 210/04

WyrokWSA w Szczecinie2007-12-05

Skład orzekający: Zofia Przegalińska, Alicja Polańska, Kazimiera Sobocińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa prawa do odliczenia podatku naliczonego z tytułu faktur VAT jest uzasadniona, gdy podatnik nie posiada oryginałów tych faktur, a sprzedawca oświadczył, że nie dokonał sprzedaży towarów objętych tymi fakturami?
Ratio decidendi
Skarga jest nieuzasadniona, ponieważ posiadanie oryginału faktury (lub jej duplikatu) jest warunkiem koniecznym do skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego. Ponadto, zgromadzony materiał dowodowy wskazywał, że czynności udokumentowane spornymi fakturami nie zostały dokonane, co uzasadniało zakwestionowanie rozliczenia podatkowego na podstawie przepisów rozporządzenia wykonawczego.
Stan faktyczny
Podatnicy ujęli w deklaracji VAT-7 za grudzień 2000 r. podatek naliczony wynikający z faktur VAT wystawionych przez inną firmę. Organy podatkowe zakwestionowały prawo do odliczenia tego podatku, ponieważ podatnicy nie przedłożyli oryginałów faktur ani ich duplikatów, a wystawca faktur oświadczył, że były to faktury puste, za którymi nie szedł towar. Podatnicy wnieśli skargę do sądu, argumentując, że działali w dobrej wierze i odrzucenie naliczonego podatku jest krzywdzące. Powołali się również na wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący niezgodności z Konstytucją przepisów wyłączających prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur niepotwierdzonych kopią u sprzedawcy.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska, Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.), Protokolant Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi A. i K. A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2000 r. I. oddala skargę, II przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na rzecz radcy prawnego kwotę [...] powiększoną o kwotę należnego podatku od towarów i usług z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej. Dyrektor Izby Skarbowej w S. decyzją z dnia [...]., wydaną w trybie odwoławczym, utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S., z dnia [...]., określającą Firmie Handlowej "N" S.C. K. A., A.A. w podatku od towarów i usług za grudzień 2000r. kwotę podatku naliczonego do przeniesienia w wysokości [...]zł tj. o [...]zł niższą od wykazanej w deklaracji VAT-7. Za podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano przepisy: - art. 10 ust. 2, art. 15 ust. 1, art. 18 ust. 1, art. 19 ust. 1, art. 26, art. 27 ust. 5 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 z późn.zm.), - § 50 ust. 4 pkt 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 109, poz. 1245 z późn.zm.), - art. 3 pkt 4, art. 21 § 1 pkt 1 i § 3, art. 23 § 1 pkt 1 i 2, art. 23 § 4, art. 47 § 1, art. 51 § 1, art. 53 § 3, art. 55, art. 91, art. 107, art. 108, art. 109, art. 115, art. 133 § 1 oraz art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.), - art. 24 ust. 1 pkt 1 i art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991r. o kontroli skarbowej (Dz. U. z 1999r.Nr 54, poz. 572z późn. zm.). Z dokonanych na podstawie wyników kontroli skarbowej ustaleń wynika, że podatnicy, prowadząc działalność gospodarczą pod nazwą Firma Handlowa "N.", ujęli w ewidencji zakupów oraz rozliczyli w deklaracji VAT-7 za grudzień 2000r., podatek naliczony w kwocie łącznej [...]zł wynikający z faktur VAT nr [...],[...]wystawionych przez firmę Handlowo-Usługową R. Ż. z K.. Podatnicy nie przedłożyli oryginału tych faktur ani ich duplikatów jak również wystawca, - R.Ż. nie okazała kopii tych faktur ani nie zadeklarowała wynikającego z nich podatku należnego, a ponadto w postępowaniu karnym oświadczyła, że były to faktury puste, za którymi "nie szedł towar". Z tego względu organy obu instancji zgodnie uznały, że czynności stwierdzone w/w fakturami nie zostały dokonane nie mogą więc - stosownie do § 50 ust. 4 pkt 5 lit.a powołanego rozporządzenia – być podstawą do obniżenia podatku należnego. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie /28 lutego 2004r./, podatnicy domagają się uchylenia zaskarżonej decyzji i uznania rejestrów zakupu i sprzedaży za odpowiadające rzeczywistości oraz o "uznanie rejestrów zakupu i sprzedaży podatku VAT za lata 1998,1999 i 2000. Skarżący wywodzą, tak jak w odwołaniu, że towary kupowali w dobrej wierze, za które płacili i które sprzedawali swoim odbiorcom zachowując wszelkie zasady kupieckiej rzetelności. Skarżący wyjaśnili, iż w wyniku kontroli dowiedzieli się, że ich sprzedawca był nierzetelny, kopie faktur umieszczał w koszu, nie prowadził stosownej ewidencji, a także oświadczył, że nie dokonywał ze skarżącymi transakcji i nie dostarczał im towaru. Zdaniem skarżących odrzucenie naliczonego podatku z powodu braku oryginałów faktur jest bardzo krzywdzące. Skarżący podnieśli także, że organ podatkowy nie wyegzekwował oryginałów faktu od wszystkich firm, czy właścicieli z którymi skarżący dokonywali transakcji kupna-sprzedaży. W piśmie procesowym z 5 lutego 2005r. skarżący powołali się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 27 kwietnia 2004r., w którym orzeczono o niezgodności z Konstytucją § 48 ust. 2 pkt 1 /chodzi o § 48 ust. 4 pkt 2/ rozporządzenia wykonawczego Ministra Finansów z 22 marca 2002r. wyłączającego prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur nie potwierdzonych kopią u sprzedawcy. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona, nie ma bowiem podstaw do uznania zaskarżonej decyzji za niezgodną z prawem. Powołany przez skarżących wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 27 kwietnia 2004r. sygn. K 24/03 nie ma w rozpatrywanej sprawie zastosowania, bowiem § 48 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego M.F. z 22 marca 2002r. obowiązującego od 26 marca 2002r., jak również § 50 ust. 4 pkt 2 obowiązującego w 2000r. rozporządzenia M.F. z 22 grudnia 1999r. o takiej samej treści, nie były podstawą rozstrzygnięcia o zobowiązaniu podatkowym S.C. w podatku VAT za grudzień 2000r. Jak wynika z prawidłowo dokonanych ustaleń podatnicy nie posiadali spornych faktur w oryginale, nie dostarczyli też ich duplikatu, choć możliwość taką przewidywał § 51 powołanego rozporządzenia. Z tego już powodu zasadnie było zakwestionowanie rozliczenia podatkowego, bowiem posiadanie oryginału faktury /duplikatu/ jest warunkiem koniecznym do skorzystania z prawa odliczenia podatku w niej naliczonego (§ 50 ust. 3). Niezależnie od tego zgromadzony i prawidłowo oceniony materiał dowodowy dawał podstawy do przyjęcia, że czynności stwierdzone spornymi fakturami /których nie ma/ nie zostały dokonane, co uzasadniało zastosowanie § 50 ust. 4 pkt 5 lit. a powołanego na wstępie rozporządzenia Ministra Finansów. Reasumując zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a nieuzasadniona skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O przyznaniu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu orzeczono na podstawie § 15 pkt 1 w związku z § 2 ust. 3 oraz § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło