I SA/Sz 213/19
WyrokWSA w Szczecinie2019-05-23
Skład orzekający: Anna Sokołowska, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Kazimierz Maczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy, sklasyfikowane w ewidencji gruntów jako zurbanizowane tereny niezabudowane lub w trakcie zabudowy (Bp), podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, nawet jeśli nie są faktycznie wykorzystywane do tej działalności lub są częściowo dzierżawione na cele rolnicze?Ratio decidendi
Sąd uznał, że grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy, nawet jeśli nie są faktycznie wykorzystywane do działalności gospodarczej lub są częściowo dzierżawione na cele rolnicze, podlegają opodatkowaniu według stawki dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Kluczowe jest samo posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę oraz brak wyłączenia z tej kategorii. Klasyfikacja w ewidencji gruntów jako "Bp" (zurbanizowane tereny niezabudowane lub w trakcie zabudowy) jest wiążąca dla organu podatkowego i nie stanowi podstawy do zastosowania niższej stawki dla gruntów rolnych lub pozostałych, jeśli nie wykazano, że nieruchomość służy wyłącznie działalności rolniczej lub występują obiektywne, trwałe przeszkody techniczne uniemożliwiające prowadzenie działalności gospodarczej.Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Z. określającą wymiar zobowiązania w podatku od nieruchomości za lata 2013-2018. Spółka kwestionowała zastosowanie stawki dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą dla części działki o powierzchni [...] m2, sklasyfikowanej jako zurbanizowane tereny niezabudowane (Bp). Spółka argumentowała, że grunt ten nie jest wykorzystywany w działalności gospodarczej, nie jest uzbrojony, a część działki jest dzierżawiona na cele rolnicze i łowieckie, a sama spółka prowadzi działalność rolniczą. Organy podatkowe uznały, że samo posiadanie gruntu przez przedsiębiorcę jest wystarczające do zastosowania wyższej stawki, a klasyfikacja ewidencyjna jest wiążąca.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka,, Sędzia WSA Kazimierz Maczewski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 maja 2019 r. sprawy ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2013-2018 oddala skargę.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Z. z dnia
[...] października 2018 r., nr [...] w sprawie określenia A. (dalej: "spółka" lub "skarżąca") wymiaru zobowiązania w podatku od nieruchomości za lata 2013-2018.
Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym sprawy.
Wskazaną na wstępie decyzją Burmistrz Z. określił spółce wymiar zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2013 r. w kwocie [...]zł, za 2014 r.
w kwocie [...]zł, za 2015 r. w kwocie [...]zł, za 2016 r. w kwocie [...]zł,
za 2017 r. w kwocie [...]zł oraz za 2018 r. w kwocie [...]zł.
W toku postępowania organ I instancji ustalił, że spółka jest właścicielem działki nr [...] położonej w miejscowości S.. Działka ma całkowitą powierzchnię [...] ha i w części obejmującej [...] ha, jest przedmiotem umowy dzierżawy z dnia
[...] listopada 2010 r., zawartej pomiędzy spółką a PGL LP Nadleśnictwo Z. (dalej: "PGL LP"), na podstawie której to umowy wydzierżawiający, czyli spółka zobowiązała się oddać m.in. część tej działki do zagospodarowania rolniczego na cele łowieckie. Jednocześnie na całkowitą powierzchnię działki ([...] ha) składają się części widniejące w ewidencji gruntów i budynków pod symbolami: RV powierzchnia
[...] ha, Lzr-RV powierzchnia [...] ha, BP powierzchnia [...] ha.
Przedmiotem opodatkowania w sprawie była część ww. działki o powierzchni [...] m2 sklasyfikowana jako zurbanizowane tereny niezabudowane lub w trakcie zabudowy (BP), która nie była przedmiotem dzierżawy na rzecz PGL LP.
Organ I instancji stwierdził bowiem, że dla obowiązku podatku od nieruchomości ma znaczenie powierzchnia (klasa gruntu) i status właściciela, którym jest spółka - osoba prawna, która z definicji jest przedsiębiorca, zatem posiadane przez nią grunty są związane z działalnością gospodarczą. Tym samym, uznał, że przedmiotowy grunt
o powierzchni [...] m2 podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według obowiązującej w danym roku stawki podatkowej przewiedzianej dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej i określił skarżącej wskazane na wstępie kwoty podatku do zapłaty.
W odwołaniu od powyższej decyzji, spółka wnosząc o jej uchylenie, zarzuciła decyzji organu I instancji naruszenie prawa materialnego i procesowego
tj. art. 187 § 1 i art. 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm.) – dalej: "o.p.", a także art. 1a ust. 1 pkt 3
i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
(Dz. U. z 2010 r., Nr 95 poz. 613 ze zm.) - dalej "u.p.o.l.".
W uzasadnieniu odwołania skarżąca podkreśliła, że działka w 75% jest dzierżawiona na cele zagospodarowania rolniczego, a w pozostałej części nie jest
w żaden sposób związana ani wykorzystywana w działalności gospodarczej spółki. Tereny te nie są uzbrojone, nie ma też żadnych planów mających na celu takie
lub podobne przedsięwzięcie, które chociaż w minimalnym stopniu mogłyby uprawdopodobnić związek nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej. Ponadto, skarżąca podkreśliła, że prowadzi działalność rolniczą,
co wynika m.in. z ujawnionego w KRS przedmiotu działalności spółki.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w odwołaniu, spółka przyznała, iż ma świadomość, że sporny w sprawie grunt o powierzchni [...] m2 jest sklasyfikowany jako zurbanizowane tereny niezabudowane, jak też, że na tych gruntach nie jest prowadzona działalność rolnicza. Jakkolwiek z uwagi, że grunt ten nie jest wykorzystywany w działalności gospodarczej spółki i w ocenie spółki mógłby być wykorzystywany w przyszłości jedynie rolniczo, dotychczas składała deklaracje podatkowe za lata 2013-2018 klasyfikując ten grunt jako grunt "pozostały".
Organ odwoławczy wskazał, że organ podatkowy I instancji - przy wymiarze podatku od nieruchomości – związany był danymi zawartymi w ewidencji gruntów
i budynków. Nie mógł tych danych pominąć bez stosownej zmiany zapisów ewidencyjnych w odrębnym trybie. Z wypisu z rejestru gruntów i budynków wynika natomiast, że sporna cześć działki będąca w posiadaniu spółki oznaczona została symbolem "Bp". W związku z tym zasadnie organ I instancji stwierdził, że podlega ona opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Nie są to bowiem użytki rolne, do których zastosowanie miałby przepis art. 2 ust. 2 u.p.o.l. Dopóki zatem dane te nie zostaną zmienione w stosownym trybie, dopóty organ podatkowy będzie zobowiązany uwzględniać je przy ustalaniu wymiaru podatku. Przeciwne zachowanie organu, a wiec przyjęcie danych innych niż wynikające z ewidencji gruntów i budynków, byłoby działaniem sprzecznym z prawem, gdyż naruszałoby to
art. 21 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne.
Odnosząc się do kwestionowania przez spółkę związania gruntów
z prowadzeniem przez nią działalności gospodarczej, organ odwoławczy wskazał,
że podstawowym kryterium związku z działalnością gospodarczą jest samo posiadanie danej nieruchomości przez podmiot prowadzący działalność gospodarczą, a związek danej nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej oznacza także związek pośredni, służący prowadzonej działalności
i nie może być utożsamiany jedynie z działalnością faktyczną. Tym samym o tym,
czy dana nieruchomość związana jest z działalnością gospodarczą nie przesądza to, czy działalność gospodarcza jest na gruncie, czy w danym obiekcie rzeczywiście prowadzona, ale to, czy jest w posiadaniu przedsiębiorcy. Wykorzystywanie przez podmiot gospodarczy gruntu pod np. uprawy roślinne, czy nawet faktyczne
niewykonywanie na nim żadnej działalności gospodarczej - nie daje podstaw do tego, by do wymiaru podatku od nieruchomości nie miały zastosowania stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. W tej sytuacji brak podstaw do określenia podatku od nieruchomości z uwzględnieniem stawki dla "pozostałych" gruntów.
Organ zauważył przy tym, że spółka na spornych gruntach nie prowadzi nie prowadzi aktualnie ani działalności gospodarczej ani żadnej innej, jednakże nie ma to znaczenia dla zakwalifikowania tego gruntu - w sposób prawidłowy - jako związanego z działalnością gospodarczą. W szczególności spółka na gruncie nie prowadzi działalności rolniczej, a zatem grunt nie może być objęty niższą stawką podatku
z tego powodu. Nadto, w sprawie nie występują też wyłączenia z tzw. względów technicznych o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w brzmieniu do 31 grudnia 2015 r., a także wyłączenia obowiązujące po 1 stycznia 2016 r. (art. 1a ust. 2a u.p.o.l.).
W konsekwencji, organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji słusznie określił spółce podatek od nieruchomości za lata 2013-2018 za grunt kwalifikowany jako "Bp" według stawek podatku od nieruchomości przewidzianych dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
W skardze wywiedzionej na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skarżąca spółka – reprezentowana przez radcę prawnego - wniosła o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji i umorzenie postępowania obu instancji w całości, ewentualnie uchylenie wskazanych decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi
I instancji, a także o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
I. przepisów postępowania tj.:
1. art. 187 § 1 o.p. poprzez naruszenie zasady podejmowania przez organ podatkowy wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, jak również obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, polegające
na nieuwzględnieniu okoliczności istotnych mających wpływ na zastosowanie odpowiedniej stawki podatkowej, takiej jak prowadzenie przez skarżącą działalności rolniczej, zostało to przez organ odwoławczy całkowicie pominięte przy rozpoznaniu sprawy i wydaniu zaskarżonej decyzji, co w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji organu podatkowego błędnie określającej wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości;
2. art. 121 § 1 o.p. poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych polegające na tym, że zostały nieuwzględnione istotne okoliczności, takie jak prowadzenie działalności rolniczej przez skarżącą, zostało to przez organ odwoławczy uznane za niemające znaczenia, co w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji organu podatkowego błędnie określającej wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości.
II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. naruszenie:
1. art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez jego wadliwą wykładnię, która doprowadziła do uznania, że grunty będące własnością skarżącej są związane
z prowadzeniem działalności gospodarczej;
2. art. 5 ust. 1 u.p.o.l., poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu,
że dla istnienia podstawy przyjęcia stawki podatku dla nieruchomości związanej
z prowadzeniem działalności gospodarczej decydujący jest sam fakt posiadania nieruchomości, a w konsekwencji uznanie, że niewykorzystywanie przez skarżącą gruntu na cele działalności gospodarczej pozostaje bez wpływu
na wymiar podatku oraz uznanie, że wystarczy samo jej posiadanie przez skarżącą.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, że 75% całkowitej powierzchni działki nr [...] jest dzierżawionych PGL LP na cele zagospodarowania rolniczego na cele łowieckie, a w pozostałej znacznie mniejszej części sporny grunt nie jest wykorzystywany w działalności gospodarczej prowadzonej przez spółkę. Teren nie jest uzbrojony, nie ma też żadnych planów mających na celu takie lub podobne przedsięwzięcie, które chociażby w minimalnym stopniu mogłoby uprawdopodobnić związek przedmiotowej nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Skarżąca wskazała nadto, że fakt prowadzenie przez spółkę działalności
także o innym charakterze nie zwalnia organu podatkowego od obowiązku weryfikacji z jakim rodzajem aktywności dane grunty są związane i dopiero w zależności
od poczynionych ustaleń zastosować odpowiednie stawki. Potwierdzenie prowadzenia przez skarżącą działalności rolniczej może stanowić chociażby ujawniony w rejestrze KRS tj. uprawy rolne połączone z chowem i hodowlą zwierząt (działalność mieszana), chów i hodowla świń, uprawa zbóż, roślin strączkowych
i roślin oleistych na nasiona, z wyłączeniem ryżu czy produkcja gotowej paszy dla zwierząt gospodarskich. Ponadto, na terenie gminy Z. skarżąca prowadzi jedynie działalność rolniczą, czego organ odwoławczy nie uwzględnił podczas rozpatrywania przedmiotowej sprawy, a co znalazło odbicie w treści zaskarżonej decyzji i w konsekwencji przełożyło się na utrzymanie w mocy decyzji organu podatkowego błędnie określającej wysokość podatku od nieruchomości przez organ podatkowy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do odpowiedzi
na pytanie, czy organ podatkowy zasadnie zastosował dla będącej własnością skarżącej spółki części działki stawkę podatku jak dla gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą.
Należy przy tym wskazać, że spółka nie kwestionuje objęcia przedmiotowego gruntu podatkiem od nieruchomości. Domaga się jednak określenia zobowiązania według stawki określonej w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c u.p.o.l. czyli tzw. gruntów pozostałych, gdyż według jej oceny nie są to grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Uzasadniała to po pierwsze przeszkodami natury technicznej (brak infrastruktury) uniemożliwiającymi prowadzenie na gruncie działalności gospodarczej, oraz po drugie faktem prowadzenia przez spółkę działalności rolniczej, która zgodnie z art. 1a ust. 2 pkt 1 u.p.o.l. nie jest uznawana
za działalność gospodarczą.
Spór w niniejszej sprawie dotyczył zatem wyłącznie stawki podatku, co jednak nakładało na sąd obowiązek oceny czy organ zasadnie uznał część działki za związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Z ustaleń organów podatkowych wynika, że przedmiotem opodatkowania była położona w miejscowości S. część działki nr [...] o powierzchni [...] m2, sklasyfikowana jako zurbanizowane tereny niezabudowane lub w trakcie zabudowy (BP). Przedmiotowa część działki pozostawała w posiadaniu spółki, bowiem nie była przedmiotem ww. umowy dzierżawy na rzecz PGL LP na cele łowieckie. Skarżąca spółka, deklarowała wskazany grunt do opodatkowania według stawek dla
tzw. gruntów pozostałych. Według informacji ujawnionych w KRS spółka prowadzi działalność gospodarczą, w tym działalność rolniczą.
Te ustalenia faktyczne prawidłowo poczynione w sprawie przez organy podatkowe, za podstawę orzeczenia przyjmuje także skład orzekający w sprawie.
Stan faktyczny został ustalony w sprawie przez organy podatkowe – zgodnie
z przepisami art. 122 i art. 187 § 1 o.p. - w zakresie wystarczającym dla potrzeb prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Organy przeprowadziły postępowanie dowodowe, którego wyniki, bez przekroczenia granic ustawowej swobody oceny dowodów, poddały rzetelnej analizie i ocenie, wyciągając logicznie poprawne
i merytorycznie uzasadnione wnioski. Ustalenia organów podatkowych wynikają
z analizy całego zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, na który składają się, ponad złożone przez skarżącą deklaracje podatkowe, inne dokumenty, takie jak: dane z ewidencji gruntów i budynków, wyciągi z treści księgi wieczystej, umowa dzierżawy z dnia [...] listopada 2010 r., prawidłowo włączone do akt postępowania w sprawie. Ponadto, rozpoznając sprawę organy podatkowe uwzględniły wyjaśnienia spółki składane w toku postępowania co do przeznaczenia
i sposobu wykorzystywania spornego gruntu.
Powyższe ustalenia faktyczne sąd rozpoznający sprawę uznaje
za prawidłowe. Odnosząc powyższe ustalenia do mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego, za prawidłową należy również uznać ocenę prawną dokonaną przez organ I instancji i podzieloną przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, iż podatek od nieruchomości za lata 2013-2018 należny jest od spółki za sporną części działki nr [...] według stawki dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą obowiązującej na terenie gminy w danym roku podatkowym.
Zgodnie z treścią art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. - w brzmieniu mającym zastosowanie do opodatkowania spornego gruntu w latach 2013-2015 - przez grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej należy rozumieć grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b (pod jeziorami, zajętych na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych.
Zgodnie natomiast z treścią ww. przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2016 r., a zatem mającym zastosowanie w sprawie do opodatkowania spornego gruntu za lata 2016-2018, przez grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej należy rozumieć grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy
lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem
ust. 2a. Stosownie zaś do treści art. 1a ust. 2a u.p.o.l. w odniesieniu do gruntów,
do gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i d u.p.o.l.
Zgodnie z art. 2 obowiązującej do 30 kwietnia 2018 r. ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r., Nr 220, poz. 1447 ze zm.) działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły, przy czym według art. 3 tejże ustawy przepisów ustawy nie stosuje się do działalności wytwórczej w rolnictwie w zakresie upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego (...).
Od dnia 1 maja 2018 r., zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U., Nr 646 ze zm.), działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły, z włączeniami wskazanymi w art. 5 i art. 6 tej ustawy, w tym za działalność gospodarczą nie uważa się działalności wytwórczej w rolnictwie w zakresie upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa
i rybactwa śródlądowego;
Jednocześnie, stosownie do treści art. 1a ust. 2 pkt 1 u.p.o.l. za działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy nie uważa się działalności rolniczej, przez którą - zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. - rozumie się produkcję roślinną i zwierzęcą,
w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, roślin ozdobnych, grzybów uprawnych, sadownictwo, hodowlę i produkcję materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego fermowego oraz chów
i hodowlę ryb.
Nadto, w latach 2013-2018, w niezmienionym brzmieniu obowiązywał przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l. dotyczący ustalania stawki podatku od gruntów, zgodnie z którym rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku
od nieruchomości, z tym że stawki od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków nie mogą przekroczyć rocznie stawki – (...) tj. ustalonej
w obwieszczeniu Ministra Finansów w sprawie górnych stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych na dany rok podatkowy.
Mając ww. przepisy na uwadze, nie budzi zatem wątpliwości, że ustawodawca uzależnił w przepisach u.p.o.l. wysokość stawek podatku od nieruchomości
od sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania. Najwyższą stawką objęto nieruchomości związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a i pkt 2 lit. b-c u.p.o.l.). Przy czym z definicji zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wynika, że sam fakt posiadania (posiadania sensu largo, nie tylko
w znaczeniu przyjętym w art. 336 k.c.) przez przedsiębiorcę (inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą) skutkuje tym, że budynek, budowla, grunt są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Podkreślić bowiem należy, że z powyższych regulacji co do zasady wynika,
że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako związane z działalnością gospodarczą podlegają grunty (a także budynki i budowle), gdy są "związane
z prowadzeniem działalności gospodarczej", a nie tylko "zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej". Jak wynika z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. związek
z prowadzeniem działalności gospodarczej ma miejsce wówczas, gdy owe grunty, budynki i budowle są w posiadaniu przedsiębiorcy (podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą). Wykładnia powyższego przepisu według dyrektyw językowych, co do zasady, prowadzi więc do wniosku prezentowanego przez organy podatkowe, że każda nieruchomość posiadana przez przedsiębiorcę (podmiot prowadzący działalność gospodarczą), w tym grunty, budynki i budowle, podlega opodatkowaniu według najwyższych stawek (jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej), bez względu na to, czy rzeczywiście są wykorzystywane na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej.
Odnośnie do kwestii braku możliwości wykorzystywania przedmiotu opodatkowania ze względów technicznych, która w stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2015 r., stanowiła przesłankę wyłączającą opodatkowanie gruntu
lub budynku według stawki maksymalnej, wskazać należy, że pojęcie względów technicznych nie zostało zdefiniowane w u.p.o.l., ustawa ta również nie odsyłała
w tym zakresie do innego aktu prawnego. Ustalając znaczenia tego pojęcia sięgano zaś do językowych, systemowych oraz celowościowych dyrektyw wykładni. Z treści samego przepisu można bowiem jedynie wyczytać, że "względy" muszą mieć charakter techniczny, a zatem nie np. prawny, finansowy czy faktyczny oraz że mogą się one odnosić zarówno do gruntów, budynków, jak i budowli. Zasadniczo przyjmuje się, że wyłączenie przedmiotów opodatkowania z kategorii związanych
z prowadzeniem działalności gospodarczej musi mieć charakter obiektywny,
tj. przedmiot opodatkowania nie może nadawać się do prowadzenia działalności gospodarczej przez konkretnego przedsiębiorcę i jednocześnie nie mógłby być wykorzystywany przez inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą o innym charakterze. Względy techniczne dotyczą więc jedynie możliwości wykorzystywania konkretnego przedmiotu opodatkowania i są okolicznością faktyczną niezależną od woli przedsiębiorcy, wynikającą bezpośrednio ze stanu technicznego tego przedmiotu powodującego "zerwanie" jego związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Stanowią o tym, że pod względem technicznym dany przedmiot nie nadaje się do użytku nie tylko w prowadzonym przedsiębiorstwie, ale do żadnej innej działalności gospodarczej, gdyż nie spełnia określonych wymogów technicznych niezbędnych do jego wykorzystania w celach gospodarczych. Względy techniczne,
o których mowa w u.p.o.l., odnoszą się przede wszystkim do złego, nieodpowiadającego prowadzonej działalności gospodarczej stanu technicznego danego przedmiotu opodatkowania. O względach technicznych można byłoby mówić ewentualnie w sytuacji, gdy np. grunt był skażony chemiczne, radioaktywnie czy też bakteriologicznie (por. L. Etel. Komentarz do art. 1(a) ustawy o podatku od nieruchomości, LEX 2012 nr 138626).
Pojęciem "względy techniczne" zajmowały się też sądy administracyjne niejednokrotnie stwierdzając, że "względy techniczne" nie mogą być utożsamiane
z przeszkodami o charakterze przejściowym, wynikającymi z woli podatnika
i podejmowanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej decyzji
o remontach, przekształceniach, adaptacjach czy też zmianie przeznaczenia. Względy techniczne w rozumieniu tego przepisu oznaczają natomiast trwałą
i obiektywną przeszkodę w wykorzystaniu gruntu, budynku bądź budowli
do prowadzenia działalności gospodarczej (wyrok NSA z 26 czerwca 2012 r., II FSK 2455/10).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy,
że niewątpliwie skarżąca spółka ma status przedsiębiorcy bowiem jest spółką prawa handlowego, ujawnioną w Krajowym Rejestrze Sądowym. Jest również właścicielem ww. nieruchomości.
W sprawie brak jest przy tym podstaw do stwierdzenia, że w latach 2013-2015 zachodziły przesłanki zastosowania niższej stawki podatkowej z uwagi na brak możliwości wykorzystywania spornego gruntu przez spółkę do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Okoliczności, że pozostała część działki że jest (była) dzierżawiona PGL LP na cele zagospodarowania rolniczego na cele łowieckie, natomiast opodatkowana najwyższą stawką część działki nie jest uzbrojona i nie ma też żadnych planów mających na celu takie lub podobne przedsięwzięcie, nie stanowiła obiektywnej, trwałej przeszkody, wykorzystywania spornego gruntu w działalności gospodarczej skarżącej spółki, lecz jak wynika z samej treści skargi, wynikała z woli podatnika i podejmowanych
w ramach prowadzonej działalności gospodarczej decyzji. Tym samym nie są
to okoliczności o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w brzmieniu mającym zastosowanie do opodatkowania spornego gruntu w latach 2013-2015.
Jednocześnie, podkreślić należy, że braki infrastrukturalne od dnia 1 stycznia 2016 r. nie mają wpływu na opodatkowanie nieruchomości stawką podatku przewidzianą dla gruntów niezwiązanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Grunt objęty opodatkowaniem nie mieści się przy tym, w żadnej z kategorii wymieniowej w treści ww. art. 1a ust. 2a u.p.o.l. obowiązującego od dnia 1 stycznia 2016 r., stosownie do którego do gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się: gruntów pod wodami powierzchniowymi stojącymi
lub wodami powierzchniowymi płynącymi jezior i zbiorników sztucznych, gruntu niezabudowanego objętego obszarem rewitalizacji, o którym mowa w ustawie z dnia 9 października 2015 r. o rewitalizacji (Dz. U. poz. 1777), i położonego na terenach, dla których miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje przeznaczenie pod zabudowę mieszkaniową, usługową albo zabudowę
o przeznaczeniu mieszanym obejmującym wyłącznie te rodzaje zabudowy, jeżeli
od dnia wejścia w życie tego planu w odniesieniu do tych gruntów upłynął okres 4 lat, a w tym czasie nie zakończono budowy zgodnie z przepisami prawa budowlanego powierzchni.
W konsekwencji, o zasadności opodatkowania według stawek zastosowanych przez organ podatkowy przesądza fakt posiadania gruntu przez przedsiębiorcę
i jednocześnie brak wyłączenia z kategorii przedmiotów opodatkowania związanych
z prowadzeniem działalności gospodarczej.
W przypadku spornej części działki nie wystąpiły przy tym przesłanki
do uznania, że nieruchomość ta jest wykorzystywana w działalności rolniczej
i zastosowania z tego względu stawek podatkowych jak dla gruntów pozostałych.
Sąd w składzie orzekającym w sprawie podziela stanowisko zawarte
w wyroku WSA w Szczecinie z dnia 2 października 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 482/13, zgodnie z którym "Tylko bowiem w przypadku wykazania związku określonych gruntów, budynków i budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej, możliwe jest ich opodatkowanie jako związanych z działalnością gospodarczą
(i to w przypadku gruntów i budynków według stawek dla związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - art. 5 ust. 1 pkt 1a i pkt 2b u.p.o.l.). Natomiast w zakresie, w którym budynki i grunty służyły wyłącznie działalności rolniczej, możliwe jest ich opodatkowanie podatkiem od nieruchomości (z uwagi na klasyfikację Ba), lecz według stawki dla "pozostałych" (art. 5 ust. 1 pkt 1c i pkt 2e u.p.o.l.), a nie dla "związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej".
W przypadku spornej części działki nr [...] nie można jednak przyjąć, że grunt ten służy wyłącznie działalności rolniczej. Wprawdzie skarżąca spółka w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej wskazuje m.in. działalność rolniczą, nadto część przedmiotowej działki dzierżawiona jest na rzecz PGL LP na cele łowieckie, to jednak brak jest przesłanek umożliwiających takie stwierdzenie w przypadku spornego w sprawie gruntu.
W KRS w rubryce przedmiot działalności, skarżąca spółka bardzo szeroko określiła zakres swojej działalności, wskazując, oprócz działalności związanej
z rolnictwem, w tym upraw rolnych połączonych z chowem i hodowlą zwierząt, rodzaje działalności takie jak: zagospodarowanie i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek, kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek, działalność rachunkowo-księgową, doradztwo podatkowe sprzedaż hurtową wyrobów farmaceutycznych, medycznych i ortopedycznych. Strona jest jako spółka prawa handlowego, jest natomiast przedsiębiorcą, zatem zasadnie organy podatkowe uznały, że co do zasady prowadzi działalność gospodarczą, a nie działalność rolniczą.
Jednocześnie, pomimo, konsekwentnego utrzymywania zarówno, w toku postępowania podatkowego jak i w skardze, twierdzenia dotyczącego prowadzenia gospodarstwa rolnego, spółka nie przedstawiła żadnych dowodów wskazujących,
że prowadzi gospodarstwo rolne, a przedmiotowa nieruchomość służy wyłączenie tej działalności. Wskazać przy tym należy, że niezasadne są zarzuty skargi dotyczące nieprzeprowadzenia, przez organ dowód na powyższą okoliczność. W postępowaniu podatkowym nacisk kładzie się na zasadę współdziałania. Jeżeli podatnik kwestionuje jakąś okoliczność faktyczną przyjętą przez organ, to na tymże podatniku ciąży obowiązek uzasadnienia swojej racji m.in. poprzez przedstawienie stosownego dowodu. Nie można więc nakładać na organy podatkowe nieograniczonego obowiązku poszukiwania faktów potwierdzających, że przedmiotowy grunt służy działalności rolniczej spółki.
Podkreślić przy tym należy, że wbrew zarzutom spółki, organy podatkowe
nie kwestionowały faktu prowadzenia przez spółkę działalności rolniczej, wykazywały jednak brak wpływu prowadzenia tego rodzaju działalności na opodatkowanie spornej części działki. W szczególności, że z wyjaśnień złożonych przez spółkę,
nie tyle wynikało, że w latach objętych zaskarżoną decyzją, na spornym gruncie była prowadzona działalność rolnicza, lecz że z uwagi na przedmiot działalności spółki taka działalność może być ewentualnie prowadzona w następnych latach. Powyższe nie mogło spowodować jednak – tak jak oczekuje tego spółka - objęcia spornej części działki stawką o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c u.p.o.l. Organy podatkowe zasadnie bowiem uznały, że w świetle braku jakiegokolwiek wykorzystywania przedmiotowego gruntu w latach 2013-2018 (czego nie kwestionuje spółka) nie można było przyjąć, że miał on związek z działalnością rolniczą.
Potwierdzeniem takich ustaleń są też, jak trafnie zauważył organy podatkowe, zapisy w ewidencji gruntów i budynków. Stosownie bowiem do treści przepisu
art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
(Dz. U. z 2010 r., Nr 193, poz. 1287 ze zm.), podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte
w ewidencji gruntów i budynków. Jeżeli, więc dany przedmiot opodatkowania (grunt, budynek, budowla) figuruje w ewidencji, to określony w tej ewidencji rodzaj danego gruntu (obiektu) jest co do zasady wiążący dla organu podatkowego przy ustalaniu wymiaru podatku od nieruchomości.
Z wypisu z ewidencji gruntów i budynków wynika natomiast, że opodatkowana stawką najwyższą część działki nr [...] jest oznaczona symbolem Bp
tj. zurbanizowane tereny niezabudowane lub w trakcie zabudowy - § 68 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, Dz. U. nr 38, poz. 454 ze zm. Nie należy zatem, że do żadnej kategorii gruntów rolnych których klasyfikację zawarto
w § 68 ust. 1 wskazanego rozporządzenia.
Z powyższych przyczyn należało uznać, że w sprawie nie doszło
do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, w tym
w szczególności wskazanych w skardze przepisów art. 1a ust. 1 pkt 3 i art. 5 ust. 1 u.p.o.l., a także art. 121 i art. 187 o.p. Organy podatkowe zasadnie stwierdziły, że część działki nr [...] o powierzchni [...] m2 zaklasyfikowana w ewidencji gruntów
i budynków jako "Bp" to grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, gdyż znajdował się w posiadaniu przedsiębiorcy, a nie wykazano by prowadzona
na nim aktywność nie stanowiła działalności gospodarczej w rozumieniu u.p.o.l.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i - na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) - orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło