I SA/Sz 236/19
WyrokWSA w Szczecinie2019-05-23
Skład orzekający: Marzena Kowalewska, Nadzieja Karczmarczyk- Gawęcka, Ewa Wojtysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma obowiązek wydać zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach za okres od dnia otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego, jeśli podatnik posiada zaległości podatkowe z okresu sprzed otwarcia tego postępowania?Ratio decidendi
Organ podatkowy nie ma obowiązku wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, jeśli na dzień wydania zaświadczenia stwierdzi istnienie zaległości podatkowych u wnioskodawcy, nawet jeśli dotyczą one okresu sprzed otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego. Zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania i jest wydawane w granicach żądania wnioskodawcy. Jeśli żądanie dotyczy braku zaległości, a organ stwierdza ich istnienie, odmawia wydania zaświadczenia.Stan faktyczny
Spółka w restrukturyzacji złożyła wniosek o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach za okres od dnia otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego. Organy podatkowe odmówiły wydania zaświadczenia, wskazując na istnienie zaległości podatkowych Spółki w podatku od towarów i usług za okres sprzed otwarcia postępowania. Spółka zaskarżyła postanowienie o odmowie, argumentując, że w trakcie postępowania restrukturyzacyjnego nie może powstać zaległość w podatkach, a żądane zaświadczenie dotyczy okresu po otwarciu postępowania. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk- Gawęcka, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 maja 2019 r. sprawy ze skargi K. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w restrukturyzacji z siedzibą w S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 4 stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia oddala skargę.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej także "Organ odwoławczy) postanowieniem z dnia [...] r., znak: [...], utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w S. (dalej także "Organ I instancji") z dnia [...] r., znak: [...], którym odmówiono wydania na rzecz ". zaświadczenia o treści żądanej przez Spółkę.
Spółka pismem z dnia 09.11.2018 r. zwróciła się do Organu I instancji
z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach za okres od dnia
[...] r., tj. za okres od dnia otwarcia wobec Spółki postępowania restrukturyzacyjnego – postępowania układowego, wskazując przy tym, że Sąd Rejonowy [...] postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt [...] [...], otworzył postępowanie restrukturyzacyjne – postępowanie układowe dłużnika Spółki. Wskazała także, celem tego postępowania restrukturyzacyjnego jest zapewnienie Spółce możliwości dalszego prowadzenia działalności gospodarczej i wygenerowania środków na wykonanie układu, który w toku dalszego postępowania zawarty zostanie z wierzycielami. Nadto, Spółka wskazała na szczególny status wierzytelności powstałych przed dniem otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego – postępowania układowego, na co przytoczono przepis art. 259 ust. 3 w związku z art. 278 ust.3 ustawy z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne, podkreślając przy tym, że zaspokojenie wierzytelności powstałej przed otwarciem postępowania restrukturyzacyjnego może nastąpić jedyni e w ramach wykonania przez dłużnika układu zawartego z wierzycielami. Wierzytelności S. wobec Spółki powstałe przed dniem [...]. są wierzytelnościami objętymi z mocy prawa układem i zostały objęte złożonym przez nadzorcę sądowego spisem wierzytelności.
W świetle powyższego, zdaniem Spółki, w pełni zasadny jest jej wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, że w okresie od dnia [...] r. nie zalega w płatności podatków. Spółka przy tym podkreśliła, że w toku trwania postępowania restrukturyzacyjnego, nie może powstać zaległość w regulowaniu zobowiązań podatkowych powstałych po otwarciu postępowania, zgodnie bowiem z art. 326 ustawy – Prawo restrukturyzacyjne, sąd umarza postepowanie układowe, jeżeli dłużnik utracił zdolność do bieżącego zaspokajania kosztów postępowania i zobowiązań powstałych po jego otwarciu oraz zobowiązań, które nie mogą zostać objęte układem.
Końcowo Spółka wskazała na art. 306a § 4 ustawy – Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym zaświadczenie wydaje się w granicach żądania wnioskodawcy, a zatem – jak wskazała Spółka – nie jest możliwe wydanie zaświadczenia o innej treści. W przekonaniu Spółki to dowodziło, że organ podatkowy jest zobligowany do wydania zaświadczenia zgodnie z żądaniem, tj. wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach za okres od dnia [...] r.
Załatwiając ww. wniosek, Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. odmówił wydania Spółce zaświadczenia o żądanej treści. W jego uzasadnieniu powołał się na przepisy art. 306b § 1, art. 306a § 1, § 2, § 3 i § 4, art. 306e § 1 i § 2, art. 306b
i 306c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2018 roku,
poz. 800, ze zm. – zwanej w skrócie "O.p.") i wskazał, że po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego stwierdził, że Spółka za okres od [...] r. zalegała
z płatnościami z tytułu podatku od towarów i usług.
Spółka, nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, pismem z dnia [...] r. złożyła zażalenie, zarzucają zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 3 pkt 5, art. 21 § 1 pkt 1 o.p. i 19a ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2018 r., poz. 2174 ze zm. – zwanej w skrócie "ustawą VAT"), art. 217 § 2, art. 120, art. 121 § 1, art. 122 i art. 124 O.p.
Organ odwoławczy, po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy postanowienie Organu I instancji.
W ocenie Organu odwoławczego, istota spornej kwestii sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy Spółka w dniu [...] r., tj. w dniu wydania zaskarżonego postanowienia, posiadała zaległości podatkowe, co – jak wskazał Organ - uniemożliwiało organowi podatkowemu wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach. Organ odwoławczy stwierdził, że z akt sprawy wynika, że Spółka, według stanu na dzień [...] r. posiadała zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące: [...] - razem w kwocie [...]zł, co wraz z odsetkami za zwłokę, obliczonymi na [...] r., stanowiło kwotę [...]zł, które Organ odwoławczy szczegółowo wymienił w swoim postanowieniu (w kwocie [...]zł, co wraz z odsetkami za zwłokę, stanowiło kwotę
[...] zł).
Zatem, w ocenie Organu odwoławczego, prawidłowo Organ I instancji ustalił, że żądanie wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach nie znajdowało oparcia
w prowadzonej przez ten Organ ewidencji, rejestrów i innych danych znajdujących się
w jego posiadaniu. Wyjaśnił przy tym, że organ podatkowy ma obowiązek wydania zaświadczenia o treści żądanej tylko wówczas, gdy w toku postępowania ustali, że zachodzi stan faktyczny i prawny adekwatny do stwierdzenia żądanej treści. Wskazał także, że zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach (lub odmowa wydania zaświadczenia) nie przesądza o istnieniu zobowiązania podatkowego. Potwierdza jedynie stan wiedzy wynikającej z dokumentacji, jaką posiada organ, który wydaje zaświadczenie.
Następnie Organ odwoławczy wyjaśnił, że zaświadczenia wydawane przez organy podatkowe potwierdzają stan wiedzy organu podatkowego co do faktów lub prawa. Wskazał, że w świetle art. 306e § 1 O.p., organ ma obowiązek kierować się danymi, jakie posiada (organ działa na podstawie dokumentacji danego organu oraz informacji otrzymanych od innych organów). To, czy dane są prawdziwe, będzie podlegać rozstrzygnięciu w innym postepowaniu, np. w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Jeśli jednak w postępowaniu, które prowadził organ I instancji, rozstrzygnięto, że po stronie wnioskującego o zaświadczenie istnieją zaległości, to nie jest możliwe wydanie zaświadczenia o braku takich zaległości.
Dalej Organ odwoławczy podkreślił, że zaświadczenie nie jest decyzją w rozumieniu art. 207 O.p. Jest ono jedynie pochodną istniejących faktów lub stanu prawnego i wraz ze zmianą tych faktów lub stanu prawnego - zaświadczenie staje się nieaktualne i może być wydane nowe, odpowiadające aktualnemu stanowi prawnemu lub aktualnym faktom. Organ podatkowy nie może wydać zaświadczenia o innej treści niż ta, która wynika z dokumentacji będącej w jego posiadaniu w momencie wydania zaświadczenia.
Zdaniem Organu odwoławczego, skoro w dniu wydania postanowienia odmawiającego Spółce wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, Spółka posiadała zaległości podatkowe, a tym samym zadeklarowany podatek, nie został przez Spółkę uiszczony, to Organ odmawiając stosowania art. 306e § 2 i 3 i stosując art. 306c O.p., nie naruszył prawa. Trudno bowiem twierdzić, że podatnik nie zalegał w podatkach w sytuacji, gdy podatnik zadeklarował podatek, którego nie zapłacił.
Dalej, ustosunkowując się do zarzutu wydania zaskarżonego postanowienia
z naruszeniem art. 217 § 2 O.p. przez brak klarownego, jasnego uzasadnienia faktycznego zaskarżonego postanowienia oraz brak odniesienia się do okoliczności, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, Organ odwoławczy uznał, że jest nieuzasadniony.
Organ odniósł się również do zarzutów naruszenia przepisów procesowych,
tj. art. 120, art. 121 § 1, art. 122 oraz art. 124 O.p. i uznał je za nieuzasadnione.
Powołując się na brzmienie art. 99 ust. 1 i ust. 12 art. 103 ust. 1 ustawy VAT,
art. 21 § 1 pkt 1 O.p., Organ odwoławczy wskazał, że w jego ocenie zarówno stanowisko Organu I instancji co do zupełności zgromadzonego materiału dowodowego, jak też dokonana ocena tego materiału, nie budzą wątpliwości. Organ miał wystarczającą podstawę do ustalenia istnienia zaległości podatkowych Spółki w oparciu o prowadzone rejestry i na podstawie tych właśnie ustaleń, był w pełni uprawniony do odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści.
W tej sytuacji nie było potrzeby prowadzenia dalszego postępowania dowodowego, w szczególności z ww. postanowienia z dnia [...] r., sygn. akt [...] [...], w przedmiocie otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego dłużnika oraz
z wyciągu ze spisu wierzytelności, gdyż te okoliczności nie miały wpływu
na wydane rozstrzygnięcie i nie budziły wątpliwości Organów podatkowych obu instancji. Ponadto Organ odwoławczy podniósł, że Spółka pominęła, iż objęcie podmiotu postępowaniem restrukturyzacyjnym, nie skutkuje automatycznie, że zaległości podatkowe przestały istnieć.
Podsumowując, Organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżone postanowienie znajduje potwierdzenie w ustalonych okolicznościach faktycznych sprawy
i w obowiązującym stanie prawnym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. Spółka wniosła o jego uchylenie oraz poprzedzającego go postanowienia Organu I instancji, a także o zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucając zaskarżonemu postanowieniu:
1. naruszenie przepisów art. 306a § 1 i § 3 w związku z art. 51 § 1 O.p. przez odmowę wydania na żądanie Spółki zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach za okres od dnia [...] r., tj. za okres od dnia otwarcia wobec Spółki postępowania restrukturyzacyjnego - postępowania układowego w sytuacji, w której Spółka nie miała zaległości podatkowych za ten okres;
2. naruszenie przepisów art. 306a § 3 i § 4 O.p. przez odmowę wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach za okres od dnia [...] r., tj. za okres od dnia otwarcia wobec Spółki postępowania restrukturyzacyjnego - postępowania układowego w sytuacji, w której wobec Spółki wnoszącej o jego wydanie, posiadane przez Organ ewidencje, rejestry i inne dane będące w jego posiadaniu wskazywały, iż nie istniały żadne wymagalne zobowiązania podatkowe, które powstały po [...] r. i z płatnością, których Spółka w restrukturyzacji miałaby zalegać Organowi podatkowemu;
3. naruszenie przepisu art. 306b § 2 O.p. przez nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w sytuacji, kiedy w świetle okoliczności danej sprawy było ono konieczne dla dokonania ustalenia wpływu otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego - postępowania układowego Spółki w restrukturyzacji na zobowiązania podatkowe powstałe przed dniem otwarcia, tj. [...] r. i nadania tym zobowiązaniom podatkowym szczególnego charakteru, polegającego na tym, iż zostaną one zaspokojone przez Spółkę w drodze wykonania układu zawartego z wierzycielami w toku postępowania restrukturyzacyjnego;
4. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 121 § 1, art. 122 i art. 124 O.p. przez zaakceptowanie przez Organ odwoławczy działania Organu I instancji naruszającego zasadę zaufania do organów podatkowych przez sporządzenie wadliwego uzasadnienia postanowienia, które uniemożliwia prawidłową realizację prawa do obrony (podniesienia właściwych merytorycznych zarzutów) co stanowiło działanie w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych; poprzez niepodjęcie czynności niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym; poprzez brak uzasadnienia przesłanek jakimi Organ kierował się, odmawiając wydania zaświadczenia o treści żądanej przez Spółkę w restrukturyzacji.
W uzasadniając powyższe zarzuty Skarżąca ponownie przedstawiła swoją argumentację powołaną we wniosku o wydanie zaświadczenia, wskazując w jej istocie, że zasadny jest wniosek Skarżącej o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, że w okresie od dnia [...] r. Spółka nie zalega w płatności podatków, podkreślając przy tym, że w toku postępowania restrukturyzacyjnego nie może powstać zaległość w regulowaniu zobowiązań podatkowych powstałych po otwarciu postępowania, stosownie do art. 326 ust.2 ustawy – Prawo restrukturyzacyjne.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
W wyniku rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje.
Skarga jest niezasadna, Sąd bowiem nie stwierdził by organ podatkowy, wydając zaskarżone postanowienie, dopuścił się naruszenia przepisów prawa w sposób mogący lub mający istotny wpływ na wynik sprawy.
W istocie zarzutów skargi Skarżąca twierdzi, że zasadny jest wniosek Skarżącej o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, że w okresie od dnia [...] r. Spółka nie zalega w płatności podatków, podkreślając przy tym, że w toku postępowania restrukturyzacyjnego nie może powstać zaległość w regulowaniu zobowiązań podatkowych powstałych po otwarciu postępowania, stosownie do art. 326 ust. 2 ustawy – Prawo restrukturyzacyjne.
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, Skarżąca pismem z dnia
[...] r. wniosła, cyt.: "(...) o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, iż K. nie zalega z zapłatą podatków za okres od dnia [...] r., tj. za okres od dnia otwarcia wobec spółki postępowania restrukturyzacyjnego – postępowania układowego.".
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie [...] w S. z dnia [...] r., którym odmówiono Skarżącej wydania zaświadczenia o żądanej w ww. wniosku treści, gdyż stwierdził, że z akt sprawy wynika, że skarżąca Spółka według stanu na dzień [...] r. posiada zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące: [...] r. – razem w kwocie [...]zł, co wraz z odsetkami za zwłokę, obliczonymi na dzień [...] r., stanowiło kwotę [...]zł. Zatem, jak wskazał Organ odwoławczy, prawidłowo Organ I instancji ustalił, że żądanie wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach nie znajdowało oparcia w prowadzonej przez ten Organ ewidencji, rejestrów i innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.
Istota zatem sporu sprowadza się do oceny legalności zaskarżonego postanowienia w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści.
W tak zakreślonym sporze wskazać należy na znajdującą zastosowanie w badanej sprawie regulację prawną w przedmiocie wydania zaświadczenia, a w szczególności na art. 306a § 1 O.p., zgodnie z którym organ podatkowy wydaje zaświadczenia na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie.
Stosownie do art. art. 306a § 1 O.p., zaświadczenie wydaje się, jeżeli:
1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa;
2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny
w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (art. 306a § 2 O.p.).
Z kolei w myśl art. 306a § 3 O.p., zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania.
Stosownie zaś do art. 306a § 4 O.p., zaświadczenie wydaje się w granicach żądania wnioskodawcy.
W kontekście treści wniosku Skarżącej o wydanie zaświadczenia, kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia spornej materii mają przede wszystkim przytoczone wyżej przepisy art. 306a § 3 i art. 306a § 4 O.p., a mianowicie, że zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania i, że zaświadczenie wydaje się w granicach żądania wnioskodawcy.
Nie budzi wątpliwości, że Skarżąca żądała wydania zaświadczenia potwierdzającego, iż skarżąca Spółka nie zalega z zapłatą podatków za okres od dnia [...] r., tj. za okres od dnia otwarcia wobec Spółki postępowania restrukturyzacyjnego – postępowania układowego, organ podatkowy zaś odmówił wydania zaświadczenia wobec stwierdzenia, że z akt sprawy wynika, że skarżąca Spółka według stanu na dzień [...] r. (data wydania postanowienia Organu I instancji o odmowie wydania zaświadczenia) posiadała zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące [...] razem w łącznej kwocie [...]zł, co wraz z odsetkami za zwłokę, obliczonymi na dzień [...] r., stanowiło kwotę [...]zł.
Zatem, organ podatkowy, uwzględniając treść sformułowanego przez Skarżącą żądania, z uwagi na brak potwierdzenia okoliczności co do braku istnienia zaległości podatkowych skarżącej Spółki, a wręcz przeciwnie, stwierdzenie na podstawie ewidencji prowadzonej przez [...] w S., że skarżąca Spółka według stanu na dzień [...] r. posiadała zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za okres od dnia [...] r., nie miał podstaw do wydania zaświadczenia o żądanej treści, co koresponduje z nakazem postępowania, wynikającym z ww. art. 306a § 3, art. 306a § 4 i art. 306b § 1 O.p., nałożonym na organ uprawniony do wydania zaświadczenia.
Zwrócić należy uwagę, że norma prawna zawarta w art. 306a § 4 O.p. wprost stanowi, że zaświadczenie wydaje się w granicach żądania wnioskodawcy. Oznacza to, że ustalenia organu podatkowego, a tym samym treść jego odpowiedzi (rozstrzygnięcia wniosku) jest ściśle uzależniona od treści sformułowanego wniosku. W badanej sprawie Skarżąca żądała potwierdzenia, że od dnia [...] r. nie posiada zaległości podatkowych, co jednak nie odpowiadało ustaleniom faktycznym organu podatkowego znajdującym potwierdzenie w aktach badanej sprawy. Inna sytuacja by wystąpiła, gdyby Skarżąca żądała potwierdzenia, że od dnia [...] r. nie powstały z jej strony zobowiązania podatkowe. Taka sytuacja jednakże nie miała miejsca w badanej sprawie.
Zaświadczenie, ujęte w powyżej przywołanych regulacjach, stanowi jedynie przejaw wiedzy organu podatkowego co do określonych okoliczności faktycznych lub prawnych i to takich okoliczności, o których informacje znajdują się w dyspozycji organu podatkowego. Treść zaświadczenia nie może w konsekwencji tworzyć nowej sytuacji prawnej lub czegokolwiek rozstrzygać, a tym bardziej wychodzić poza zakres żądania. Pomimo zawartego w art. 306a § 2 O.p. kategorycznego sformułowania "zaświadczenie wydaje się", nie można interpretować tego przepisu w ten sposób, że organ podatkowy ma obowiązek wydać zaświadczenie w każdym przypadku, gdy urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa lub ubiega się o nie osoba ze względu na swój interes prawny. Pełny sens temu przepisowi nadaje dopiero art. 306b O.p., który określa warunki wydania zaświadczenia, jako posiadanie przez organ w swoich zasobach informacji o faktach lub stanie prawnym, które mają być potwierdzone w wydanym zaświadczeniu. W tym celu organ bierze pod uwagę okoliczności wynikające z rejestrów, ewidencji i innych dostępnych mu danych (zob. wyrok NSA z [...] r., sygn. akt II FSK [...]), co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie
Tymczasem Skarżąca domaga się od organu podatkowego wydania zaświadczenia, które ma potwierdzić, że nie zalega z zapłatą podatków za okres od dnia [...] r., gdyż - jak wynika z istoty jej twierdzeń - wskazane przez organ zaległości dotyczą zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem [...] r.,
tj. sprzed dnia otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego wobec skarżącej Spółki.
Zdaniem Sądu, w niepodważonym stanie faktycznym występującym w badanej sprawie organ zasadnie odmówił wydania zaświadczenia. Stwierdzona przez organ podatkowy okoliczność co do istnienia zaległości podatkowych Skarżącej na dzień [...] r. z tytułu podatku od towarów i usług determinowała treść rozstrzygnięcia organu podatkowego w przedmiocie wniosku Skarżącej o wydanie zaświadczenia.
Zwrócić należy uwagę, że zachodzi istotna różnica pomiędzy terminami ustawowymi jakimi jest "zobowiązanie podatkowe" w stosunku do "zaległości podatkowej", z czego Skarżąca zapewne zdaje sobie sprawę, gdyż w zażaleniu na postanowienie organu I instancji o odmowie wydania zaświadczenia wyjaśnia, kiedy i jak powstaje zobowiązanie podatkowe.
Zatem, wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 4 O.p., obowiązkiem podatkowym jest wynikająca z ustaw podatkowych nieskonkretyzowana powinność przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach.
Natomiast w myśl art. 5 O.p., zobowiązaniem podatkowym jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu albo gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w przepisach prawa podatkowego.
Stosownie zaś do art. 21 § 1 pkt 1 O.p., zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania.
W myśl z kolei art. 21 § 2 O.p., jeżeli przepisy prawa podatkowego nakładają na podatnika obowiązek złożenia deklaracji, a zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób określony w § 1 pkt 1, podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty, z zastrzeżeniem § 3 (§ 3 nie ma w niniejszej sprawie zastosowania).
W przypadku podatku od towarów i usług, co do zasady – zgodnie z art.19a ustawy o podatku od towarów i usług – obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy lub wykonania usługi. Zatem, zasadą jest, że zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług powstaje z mocy prawa, a podatnik zobowiązany jest do dokonania samoobliczenia i odprowadzenia kwoty obliczonego podatku na rachunek bankowy właściwego organu podatkowego.
W myśl natomiast art. 51 § 1 O.p., zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności. Za zaległość podatkową uważa się także niezapłaconą w terminie płatności zaliczkę na podatek, w tym również zaliczkę, o której mowa w art. 23a, lub ratę podatku (§ 2). Przepisy § 1 i 2 stosuje się również do należności z tytułu podatków, zaliczek na podatki oraz rat podatków niewpłaconych w terminie płatności przez płatnika lub inkasenta (§ 3).
Zgodnie zaś z art. 99 ustawy o podatku od towarów, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani składać w urzędzie skarbowym deklaracje podatkowe za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po każdym kolejnym miesiącu, przy czym jak stanowi wyżej zacytowany przepis art. 21 art. 21 § 2 O.p., podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty. Zatem, niezapłacony w terminie płatności podatek staje się zaległością podatkową w rozumieniu ww. art. 51 § 1 O.p.
O stwierdzenie nieistnienia takich zaległości podatkowych, a więc niezapłaconych w terminie płatności podatków, wnioskowała Skarżąca w piśmie z dnia [...] r.
W świetle przytoczonej regulacji nie budzi zatem wątpliwości, że skoro Skarżąca żądała wydania zaświadczenia potwierdzającego, iż nie zalega z zapłatą podatków za okres od dnia [...] zaś organ podatkowy w oparciu o istniejące ewidencje stwierdził, że na dzień [...] r. skarżąca Spółka posiada zaległości podatkowe, to w tych okolicznościach faktycznych organ podatkowy, będąc związanym treścią wniosku (granicami żądania wnioskodawcy (art. 306a § 4 O.p.), w sposób uprawniony zastosował art. 306c O.p. i odmówił skarżącej Spółce zaskarżonym postanowieniem wydania zaświadczenia.
Bez znaczenia dla rozpoznawanej sprawy pozostaje natomiast argumentacja Skarżącej zawarta w skardze, w tym, że w toku postępowania restrukturyzacyjnego nie może powstać zaległość w regulowaniu zobowiązań podatkowych powstałych po otwarciu postępowania, stosownie do art. 326 ust. 2 ustawy – Prawo restrukturyzacyjne, a także odnosząca się do złożenia deklaracji dotycząca zobowiązania podatkowego za [...] r., nie zmienia ona bowiem kluczowej okoliczności - dla rozpoznania wniosku w granicach zawartego w nim żądania - tj. niepodważonego ustalenia organu podatkowego co do istnienia w dacie [...] r. zaległości podatkowych Skarżącej za okres od dnia [...] r.
W tym stanie sprawy Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.), orzekł o oddaleniu skargi jako niezasadnej.
Powołane wyżej orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło