I SA/Sz 248/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty należnego ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych za rok 2006. p o s t a n a w i a: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący J. K. ([...] lat), reprezentowany przez adwokata, w związku ze skargą na opisaną wyżej decyzję, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z dnia 12 marca 2013 r. ustalono wpis od skargi na kwotę [...] zł. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczył, że zamieszkuje w lokalu mieszkalnym w N. W., obciążonym hipoteką przymusową z wniosku urzędu skarbowego. Gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z matką ([...] lat). Źródłem utrzymania skarżącego jest renta w wysokości [...] zł, matka otrzymuje emeryturę w wysokości ok. [...] zł. Skarżący podniósł nadto, że źródłem jego utrzymania jest działalność gospodarcza, która jednak "nie przynosi dochodu", po czym w rubryce 10 "Dochody" formularza PPF podał, że z tytułu wykonywania prac budowlanych otrzymuje nieregularne dochody w wysokości ok. [...] zł miesięcznie. Odnośnie do stanu majątkowego, skarżący oświadczył, że nie posiada innych nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych. Skarżący nie wykazał też żadnych oszczędności oraz papierów wartościowych. Dodatkowo wskazał na ponoszone wydatki na utrzymanie mieszkania (czynsz, energia elektryczna, woda, gaz, telefon, TV) opłaca wraz z matką, a na leczenie wydatkuje miesięcznie kwotę około [...] zł. Posiada zadłużenie z tytułu zobowiązań podatkowych na kwotę ok. [...] zł, w związku z którym renta i rachunki bankowe zostały zajęte egzekucyjnie, a mieszkanie obciążone hipoteką. Dodał, że ma problemy z wywiązywaniem się z bieżących zobowiązań, w tym podatkowych. Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2013 r. referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie z uwagi na to, że skarżący nie nadesłał wszystkich wskazanych w wezwaniu z dnia 26 marca 2013 r. dokumentów, niezbędnych do oceny jego sytuacji finansowej i możliwości płatniczych. W dniu 30 kwietnia 2013 r. skarżący wniósł od ww. postanowienia sprzeciw, do którego dołączył dokumenty, a mianowicie wyciąg z ewidencji podatkowej za okres od stycznia do marca 2013 r. z której wynika, że uzyskał od stycznia do marca b.r. przychody w wysokości [...] zł; wyciąg z ewidencji środków trwałych (betoniarka, spawarka, dwa samochody dostawcze, drabiny, rusztowania, elektronarzędzia, agregat prądowy); rachunek za wodę; rachunki za opłatę za garaż, prąd, usługi opiekuńcze; a także karty informacyjne leczenia szpitalnego. Dokumenty te stanowią w istocie wykonanie w pełni uprzedniego wezwania Sądu z dnia 26 marca 2013 r., których brak, legł u podstaw odmowy przyznania mu prawa pomocy. Ponadto skarżący oświadczył, że nie pozostaje w związku małżeńskim, mieszka z matką. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej zwana: "p.p.s.a.", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie od tego obowiązku uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku. Jedynym kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest bowiem kryterium finansowe (por. postanowienie NSA z 27 września 2011 r. sygn. akt II GZ 434/11 oraz z 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I GZ 1/10, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl). Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy powinno wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności. Zdaniem Sądu na obecnym etapie postępowania skarżący wykazał, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Wskazać należy, że aktualnie skarżący jest zobowiązany do poniesienia w trzech zawisłych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w S. sprawach (sygn. akt I SA/Sz 248-249/13 i I SA/Sz 266/13), kosztów sądowych sprowadzających się na obecnym etapie postępowania do wpisów od skarg w łącznej kwocie [...] zł. Z dołączonego do akt sprawy zeznania PIT- 40 A za 2012 r. wynika, że skarżący uzyskuje rentę w kwocie [...] zł. Ponadto dodatkowym źródłem dochodów jest działalność gospodarcza (usługi budowlane), z tytułu której w okresie od stycznia do marca br. uzyskał średni miesięczny przychód w wysokości [...] zł (na podstawie nadesłanej ewidencji przychodów). Skarżący ponosi wydatki na leczenie (ok. [....] zł miesięcznie) oraz na utrzymanie (gaz, prąd za marzec w kwocie [...] zł, woda za luty- marzec 2013 r. w kwocie [...] zł), które uiszcza wspólnie z matką (emerytura w kwocie [...] zł). Z dołączonych do akt sprawy kart leczenia szpitalnego i orzeczenia lekarskiego wynika, że objęty jest stałą opieką lekarską i ma orzeczoną częściową niezdolność do pracy do dnia 31 grudnia 2013 r. W ocenie Sądu, co prawda skarżący teoretycznie posiada wystarczające środki finansowe na uiszczenie wpisów sądowych w 3 sprawach, jednakże Sąd dostrzega, że w związku z nadaniem decyzji organu I instancji rygoru natychmiastowej wykonalności, zarówno renta jak i rachunek bankowym, na którym gromadzone są środki z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, zostały zajęte egzekucyjnie (zajęcie świadczenia emerytalnego z dnia 7 marca 2013 r. na kwotę [...] zł, zajęcie rachunku bankowego z dnia 24 stycznia 2013 r. na kwotę [....] zł, z dnia 19 marca 2013 r. na kwotę [....] zł oraz z dnia 5 marca 2013 r. na kwotę [....] zł). Rachunki bankowe końcowo przedstawiają saldo w granicach [....] zł. Ponadto, zajmowany przez skarżącego lokal mieszkalny, został obciążony hipoteką tytułem zabezpieczenia dochodzonych należności Skarbu Państwa. W związku z powyższym Sąd przyjął, że w wyniku prowadzonej wobec skarżącego egzekucji pozostają środki nie wystarczające na uiszczenie kosztów sądowych i na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.