I SA/Sz 282/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z dnia 11 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 rok p o s t a n a w i a: odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym wpis od skargi. Skarżący M. O., w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...] zł, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym wpis od skargi. Skarżący jest aktualnie zobowiązany do uiszczenia wpisów sądowych od skarg w dwóch zawisłych przed WSA w Szczecinie sprawach o sygn. akt I SA/Sz 282/14 i I SA/Sz 283/14 w łącznej kwocie [...] zł. W uzasadnieniu wniosku Skarżący podał, że nie jest w stanie ponieść tak wysokiej opłaty bez uszczerbku dla gospodarstwa domowego. Poinformował, że jedyny jego dochód to wynagrodzenie w kwocie [...] zł miesięcznie z tytułu pełnienia funkcji w organie zarządczym nowoutworzonej spółki z o.o. Gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z żoną K., która na podstawie umowy o pracę uzyskuje miesięcznie kwotę [...] zł. Na utrzymaniu skarżącego pozostaje [...] syn, który studiuje poza [...] i nie pracuje. Odnośnie do majątku skarżący wskazał jedynie na samochód osobowy [...], rok produkcji 2008, o wartości [...] zł oraz samochód dostawczy [...], rok produkcji 2003, o wartości [...] zł, które zostały zajęte w toku wcześniejszych postepowań sądowych i egzekucyjnych. Oświadczył również, że nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, ani w formie gotówki ani zgromadzonych na rachunku bankowym. Skarżący podał także we wniosku, że łączny koszt utrzymania gospodarstwa domowego to koszt [...] zł, na który składają się wydatki na energię elektryczną, koszt ogrzewania, zaliczka na koszty zarządu nieruchomością wspólną, podatek od nieruchomości przy ul. [...], a bieżące koszty utrzymania wynoszą [...] zł (żywność, leki, ubrania). Uznając ww. oświadczenie za niewystarczające do oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej oraz możliwości płatniczych skarżącego, wezwaniem referendarza sądowego z dnia 21 marca 2014 r. zobowiązano skarżącego do nadesłania dodatkowych dokumentów i oświadczeń. Powyższe zobowiązanie obejmowało: zeznanie podatkowe Skarżącego oraz żony Skarżącego o wysokości osiągniętego dochodu w 2012 roku oraz w 2013 r. w przypadku dokonanego rozliczenia podatkowego za 2013 rok, wyciągi z wszystkich rachunków bankowych Skarżącego oraz żony Skarżącego za okres od 15 lutego b.r. do 15 marca b.r.; dokumenty potwierdzające wysokość ponoszonych wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem Skarżącego i jego rodziny z okresu ostatnich trzech miesięcy, dokumenty potwierdzające wysokość otrzymywanych przez Skarżącego dochodu w okresie ostatnich trzech miesięcy, zaświadczenie pracodawcy żony Skarżącego o wysokości wynagrodzenia z okresu ostatnich trzech miesięcy, dodatkowe oświadczenie Skarżącego tytule prawnym Skarżącego lub członków rodziny Skarżącego do nieruchomości przy ul. [...] w [...] oraz przy ul. [...] oraz o tym czy nieruchomości te stanowią dla Skarżącego lub jego rodziny źródło przychodu na podstawie np. umowy najmu, wraz z dokumentami potwierdzającymi tytuł prawny oraz wysokość ewentualnego ww. dochodu z okresu ostatnich trzech miesięcy. W ww. wezwaniu wyznaczono 10-dniowy termin, pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie oświadczeń znajdujących się w aktach sprawy. Wezwanie to zostało doręczone Skarżącemu pod wskazany adres w dniu 26 marca 2014 r. do rąk osoby upoważnionej do odbioru przesyłki (radca prawny N. J.), 10-dniowy termin upłynął bezskutecznie 7 kwietnia 2014 r. We wskazanym terminie ani dotychczas, Skarżący nie przedłożył wymaganych dokumentów i oświadczeń. Nie wyjaśnił również przyczyny niewykonania wezwania. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego od skargi (art. 245 § 3 p.p.s.a.) – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie od tego obowiązku uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku. Jedynym kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest bowiem kryterium finansowe (por. postanowienie NSA z 27 września 2011 r. sygn. akt II GZ 434/11 oraz z 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I GZ 1/10, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl). Podnieść też należy, że zgodnie z poglądem doktryny i orzecznictwa, opłaty sądowe, stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienie od ponoszenia tego rodzaju danin stanowi odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Dlatego też mogą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy powinno wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu (referendarza sądowego) natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności. W ocenie referendarza sądowego, Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ogólnikowe oświadczenia o wysokości wynagrodzenia i wydatków na utrzymanie, braku majątku i oszczędności, wobec obowiązku uiszczenia przez Skarżącego kwoty przekraczającej [...] zł w dwóch zawisłych przed WSA w Szczecinie sprawach były niewystarczające do oceny jaka jest rzeczywista sytuacja finansowa i majątkowa Skarżącego i jego rodziny oraz jakie są jego możliwości płatnicze. Podnieść też należy, że referendarz sądowy stwierdził, że z akt sprawy wynikało, że skarżący wskazał trzy nieruchomości (lokale): [...], ul. [...], [...], Ul. [...], [...], ul. [...]. Dlatego strona skarżąca została wezwana w piśmie z dnia 21 marca 2014 r. do nadesłania ww. dokumentów i oświadczeń, które miały uzupełnić dotychczasowe dane. Stosownie bowiem do art. 255 p.p.s.a. jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Oceniając wniosek Skarżącego, należy stwierdzić, że jak dotychczas nie przedstawił on wymaganych dokumentów i oświadczeń, istotnych dla oceny jego możliwości płatniczych w niniejszej sprawie. Skarżący nie przedstawił bowiem dokumentów i oświadczeń potwierdzających sytuację finansową oraz majątkową. Skarżący nie potwierdził okoliczności braku oszczędności, czy wysokości posiadanych aktualnie środków na utrzymanie. Skarżący nie przedstawił wyciągów z rachunków bankowych, nie przedstawił także dokumentów potwierdzających wysokość wynagrodzenia z tytułu pełnionej funkcji z spółce z o.o. Również stan majątkowy nie został wyjaśniony, gdyż Skarżący nie wypowiedział się co wskazanych wyżej nieruchomości położonych w [...]. W świetle powyższych uwag, należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie Skarżący nie wykazał, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Mając to na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji.